Interpelacja w sprawie procedury karania osób, które prawidłowo zaewidencjonowały transakcje sprzedaży w kasie fiskalnej, jednak zostały ukarane mandatem karnym przez kontrolerów KAS
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4504
do ministra finansów
w sprawie procedury karania osób, które prawidłowo zaewidencjonowały transakcje sprzedaży w kasie fiskalnej, jednak zostały ukarane mandatem karnym przez kontrolerów KAS
Zgłaszający: Bronisław Foltyn
Data wpływu: 27-08-2024
Szanowny Panie Ministrze!
W ostatnim czasie byłem świadkiem skandalicznego zachowania kontrolerów Krajowej Administracji Skarbowej w wielu aspektach. W związku z tym zwracam się z uprzejmą prośbą o wyjaśnienie następujących kwestii:
1. Czy kontrolerzy KAS, w ramach nabycia sprawdzającego, mogą nabywać alkohol?
2. Czy kontrolerzy KAS mogą, w jakimkolwiek przypadku, spożywać nabyty alkohol, np. twierdząc, że są już po pracy?
3. W jaki sposób wygląda aktualnie procedura prawidłowego przekazania nabywcy paragonu wydrukowanego z kasy fiskalnej? W szczególności prosiłbym o wyjaśnienie sytuacji, w której paragon „niepołożony“ na ladzie, może narazić obsługującego kasę fiskalną na karę. Analogicznie prosiłby o wyjaśnienie czy paragon „niepodany do ręki“ nabywcy również naraża na sankcję. Pragnę zaznaczyć, że w obu sytuacjach chodzi mi o zdarzenie, w którym transakcja została nabita na kasę fiskalną, a paragon został wydrukowany.
4. Czy automatyczne kasy zainstalowane w punktach sprzedaży, które funkcjonują bez osoby obsługującej, spełniają wymogi proceduralne i czy w stosunku do nich obowiązują te same wymogi formalne przekazania paragonu?
5. Proszę o przedstawienie danych dotyczących:
- ilości mandatów nałożonych w 2023 roku na osoby, które zaewidencjonowały prawidłowo sprzedaż lecz nie wydały paragonu.
- ilości mandatów nałożonych w 2024 roku na osoby, które zaewidencjonowały prawidłowo sprzedaż lecz nie wydały paragonu.
6. Czy w najbliższym czasie są planowane jakiekolwiek zmiany w procedurze dotyczącej karania osób prawidłowo ewidencjonujących sprzedaż, a które w interpretacji kontrolerów źle przekazały dokument nabywcy?
Z wyrazami szacunku
Podsekretarz stanu Zbigniew Stawicki
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7718 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 13 września 2024 roku
Sprawa: Interpelacja Posła Bronisława Foltyna nr 4504
Znak sprawy: DZP1.K43.9.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 4504
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 4504 z 30 sierpnia 2024 r. Posła na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej Pana Bronisława Foltyna w sprawie procedury karania
osób, które prawidłowo zaewidencjonowały transakcje sprzedaży w kasie fiskalnej,
jednak zostały ukarane mandatem karnym przez kontrolerów KAS, przedstawiam
następujące informacje.
Odnosząc się do pytania nr 1 interpelacji uprzejmie informuję, że zgodnie z art. 94k
ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023
r. poz. 615, z późn. zm.), nabycie sprawdzające polega na nabyciu towarów lub usług
w celu sprawdzenia wywiązywania się przez sprawdzanego z obowiązków
wynikających z przepisów prawa podatkowego, w zakresie:
ewidencjonowania sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej;
wydawania nabywcy paragonu fiskalnego.
Przepisy powołanej ustawy nie określają, jakiego rodzaju towar czy usługa może być
nabyta z wykorzystaniem tej instytucji prawnej. Wewnętrzne uregulowania KAS,
określające tryb działań prowadzonych w ramach nabycia sprawdzającego
dopuszczają możliwość zakupu towarów i usług obejmujących napoje alkoholowe,
w rozumieniu ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości
i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2023 r. poz. 165, z późn. zm.).
Należy zaznaczyć, że na podstawie nabyć sprawdzających zrealizowanych
w I półroczu 2024 r. w całym kraju nieprawidłowości w branży gastronomicznej
osiągnęły poziom ok. 27%, przy czym działania prowadzone w dni świąteczne
-- 1 of 3 --
2/3
charakteryzowały się nawet 46% poziomem nieprawidłowości. Tym samym,
działania wobec tej branży, prowadzone z wykorzystaniem nabyć sprawdzających
mają pełne uzasadnienie. Mając na uwadze specyfikę tej branży, ograniczenia
w zakresie możliwości dokonywania zakupów w pełnym zakresie oferowanych
usług i towarów, w tym napojów alkoholowych, mogłoby ograniczyć efektywność
tych działań mających na celu weryfikację wypełniania obowiązków wynikających
z przepisów prawa podatkowego.
Podkreślenia wymaga również fakt, że dopuszczenie możliwości dokonywania
zakupu napojów alkoholowych w tej procedurze kontrolnej, zarówno w punktach
gastronomicznych jak też w punktach sprzedaży detalicznej, ma także znaczenie
prewencyjne w zakresie legalności ich pochodzenia, jak i właściwego oznakowania
znakami akcyzy.
Przechodząc do udzielenia odpowiedzi na pytanie nr 2 interpelacji uprzejmie
informuję, iż czynności służbowe nie mogą być realizowane pod wpływem alkoholu.
Tym samym zakupiony alkohol nie może być spożywany przez osoby dokonujące
nabycia sprawdzającego, ani w trakcie wykonywania czynności służbowych, ani po
zakończeniu ich realizacji. Przepisy Kodeksu pracy umożliwiają weryfikację
trzeźwości pracowników lub funkcjonariuszy KAS, jak również przewidują sankcje
za naruszenie dyscypliny pracy.
Należy zaznaczyć, że sposób postępowania osób dokonujących nabycia
sprawdzającego jest szczegółowo określony w przepisach ustawy o Krajowej
Administracji Skarbowej i wszelkie czynności z nim związane powinny być
przeprowadzone zgodnie z jej uregulowaniami, a także wytycznymi opracowanymi
dla potrzeb działań z wykorzystaniem tej instytucji prawnej.
Odpowiadając na pytanie nr 3 interpelacji uprzejmie informuję, że na podstawie
art. 111 ust. 3a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
(Dz. U. z 2024 r. poz. 361), podatnicy prowadzący ewidencję sprzedaży przy
zastosowaniu kas rejestrujących są obowiązani wystawić i wydać nabywcy paragon
fiskalny lub fakturę z każdej sprzedaży:
a) w postaci papierowej lub
b) za zgodą nabywcy, w postaci elektronicznej, przesyłając ten dokument w sposób
z nim uzgodniony, w tym przy użyciu systemu teleinformatycznego Szefa Krajowej
Administracji Skarbowej pośredniczącego przy wydawaniu paragonów fiskalnych
w postaci elektronicznej nabywcy, bez konieczności podawania jego danych
osobowych.
Zgodnie natomiast z § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia
29 kwietnia 2019 r. w sprawie kas rejestrujących (Dz. U. z 2021 r. poz. 1625, z późn.
zm.), podatnicy, prowadząc ewidencję, wystawiają i wydają nabywcy, bez jego
żądania, paragon fiskalny podczas dokonywania sprzedaży, nie później niż z chwilą
przyjęcia należności, bez względu na formę płatności.
Wyżej wymienione przepisy nie zawierają definicji pojęcia „wydanie”, jednak
stosując ich wykładnię i dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych
(vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 sierpnia 2019 r., sygn.
akt I FSK 734/17) można stwierdzić, że obowiązkiem wystawiającego jest
wydrukowanie paragonu fiskalnego i udostępnienie go klientowi, nie później niż
-- 2 of 3 --
3/3
z chwilą przyjęcia należności, w taki sposób by mógł go odebrać i skorzystać
ze swego uprawnienia.
Zatem wydanie paragonu fiskalnego to po prostu udostępnienie go (np. położenie na
ladzie, podanie klientowi wraz z wydawaną resztą pieniędzy), czyli postawienie do
dyspozycji nabywcy. Samo zarejestrowanie transakcji na kasie fiskalnej oraz
wydrukowanie paragonu fiskalnego nie wypełnia obowiązku podatników w zakresie
wydania nabywcy paragonu fiskalnego z danej sprzedaży.
W konsekwencji - niewydanie takiego dokumentu nabywcy danego świadczenia
podlega penalizacji z Kodeksu karnego skarbowego (kks).
Odnosząc się do pytania nr 4 interpelacji uprzejmie informuję, że w przypadku
prowadzenia ewidencji przy użyciu kas umieszczanych w urządzeniach do
automatycznej sprzedaży towarów i usług, które w systemie bezobsługowym
przyjmują należność i wydają towar lub świadczą usługę, podatnik może nie
wystawiać paragonu fiskalnego i paragonu fiskalnego anulowanego w postaci
papierowej i na zasadach wskazanych powyżej, jeżeli zapewnia nabywcy możliwość
zapoznania się z danymi o sprzedaży poprzez ich odpowiednie wyświetlenie na
urządzeniu do automatycznej sprzedaży towarów i usług w sposób określony w § 52
rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 12 września 2021 r.
w sprawie wymagań technicznych dla kas rejestrujących (Dz. U. poz. 1759, z późn.
zm.).
Odpowiadając na pytanie nr 5 interpelacji uprzejmie informuję, że gromadzone
przez KAS dane statystyczne nie umożliwiają wyodrębnienia spraw, w ramach
których doszło do nałożenia kary grzywny w drodze mandatu karnego w przypadku
zaewidencjonowania sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej i nie wydania
paragonu fiskalnego w sposób przedstawiony w odpowiedzi na pytanie 3.
W odpowiedzi na pytanie nr 6 interpelacji wyjaśniam, że z uwagi na ustawowy
obowiązek wydania paragonu fiskalnego wynikający z art. 111 ust. 3a pkt 1 ustawy
o podatku od towarów i usług jak i brzmienie art. 62 § 4 i 5 kks, zgodnie z którym
penalizacji podlega m.in. nie wydanie paragonu fiskalnego oraz treść art. 94k pkt 2
ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, organy KAS nie mogą odstąpić od
realizacji nałożonych na nie obowiązków.
Ponadto podkreślenia wymaga iż nałożenie mandatu karnego na sprawcę
wykroczenia skarbowego określonego w art. 62 § 4 kks w zw. z art. 62 § 5 kks
następuje wówczas, gdy wypełnione są znamiona czynu zabronionego oraz
spełnione są warunki nałożenia kary grzywny w drodze mandatu karnego (art. 137
kks).
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
-- 3 of 3 --