Interpelacja nr 4503
Interpelacja w sprawie dzikich zwierząt na terenach zurbanizowanych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (55%)
Rolnictwo i Rozwój Wsi (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie dzikich zwierząt na terenach zurbanizowanych
Interpelacja nr 4503
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie dzikich zwierząt na terenach zurbanizowanych
Zgłaszający: Piotr Kandyba
Data wpływu: 27-08-2024
Brak naturalnych wrogów, sprzyjający klimat, a co za tym idzie rosnąca populacja dzikiej zwierzyny, która szuka pożywienia już nie tylko w lasach i na polach, ale też wśród zabudowy jednorodzinnej, na przedmieściach dużych i małych miasteczek, to z roku na rok coraz większy problem dla mieszkańców jak i dla samorządów. Te ostatnie starają się z jednej strony zabezpieczyć mieszkańców przed niechcianą wizytą łosia czy dzika na podwórku, a z drugiej, borykają się z problemami, gdy dzikie zwierzę umrze – czy to z przyczyn naturalnych, czy wskutek wypadku samochodowego – z utylizacją zwierzyny. Takie przypadki miały w tym roku miejsce niemal w każdej gminie wokół Warszawy, a locha z młodymi to coraz powszechniejszy widok na ulicach wielu miast i miasteczek.
Jednocześnie, wskutek niejasnych przepisów, różne RIO różnie interpretują wydatki samorządów na tematy/problemy, związane choćby z uprzątnięciem zwłok dzikiego zwierzęcia – w skrajnych przypadkach, gminy stają przez wyborem dyscypliny finansowej, a bezpieczeństwa swoich mieszkańców.
Zwracam się więc z pytaniem: Czy możliwe byłoby rozwiązać problem, wpisując w kompetencje JST „możliwość“ finansowania działań związanych z zabezpieczeniem, żywych i martwych, nie tylko domowych, ale również dzikich zwierząt, zarówno poprzez siły własne JST, podległe spółki i podmioty, jak też poprzez finansowanie działań wyspecjalizowanych podmiotów, w tym weterynaryjnych?
Z wyrazami szacunku Piotr Kandyba
Interpelacja nr 4503
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie dzikich zwierząt na terenach zurbanizowanych
Zgłaszający: Piotr Kandyba
Data wpływu: 27-08-2024
Brak naturalnych wrogów, sprzyjający klimat, a co za tym idzie rosnąca populacja dzikiej zwierzyny, która szuka pożywienia już nie tylko w lasach i na polach, ale też wśród zabudowy jednorodzinnej, na przedmieściach dużych i małych miasteczek, to z roku na rok coraz większy problem dla mieszkańców jak i dla samorządów. Te ostatnie starają się z jednej strony zabezpieczyć mieszkańców przed niechcianą wizytą łosia czy dzika na podwórku, a z drugiej, borykają się z problemami, gdy dzikie zwierzę umrze – czy to z przyczyn naturalnych, czy wskutek wypadku samochodowego – z utylizacją zwierzyny. Takie przypadki miały w tym roku miejsce niemal w każdej gminie wokół Warszawy, a locha z młodymi to coraz powszechniejszy widok na ulicach wielu miast i miasteczek.
Jednocześnie, wskutek niejasnych przepisów, różne RIO różnie interpretują wydatki samorządów na tematy/problemy, związane choćby z uprzątnięciem zwłok dzikiego zwierzęcia – w skrajnych przypadkach, gminy stają przez wyborem dyscypliny finansowej, a bezpieczeństwa swoich mieszkańców.
Zwracam się więc z pytaniem: Czy możliwe byłoby rozwiązać problem, wpisując w kompetencje JST „możliwość“ finansowania działań związanych z zabezpieczeniem, żywych i martwych, nie tylko domowych, ale również dzikich zwierząt, zarówno poprzez siły własne JST, podległe spółki i podmioty, jak też poprzez finansowanie działań wyspecjalizowanych podmiotów, w tym weterynaryjnych?
Z wyrazami szacunku Piotr Kandyba
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Przeciętnie konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
47%
Konkretność
53%
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
17
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.6 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (17)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „organem właściwym jest” (brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„organem właściwym jest”
(brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10990 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 16 października 2024 r.
Znak sprawy: DŻW.orz.058.12.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 4503.
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 4503 złożoną przez Posła na Sejm RP Pana Piotra Kandybę
w sprawie dzikich zwierząt na terenach zurbanizowanych informuję, że zgodnie
z ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (1), gminy dysponują podstawą
prawną dla zapewnienia zwierzętom, również dzikim, całodobowej opieki weterynaryjnej
w przypadkach zdarzeń drogowych z ich udziałem. W art. 11a ust. 2 pkt 8 ww. ustawy
wskazano, że „zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń
drogowych z udziałem zwierząt” jest jednym z obligatoryjnych elementów gminnego
programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt.
Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2019 r.(2) „ratio
legis wskazanego przepisu ustawy jest takie, aby każde poszkodowane zwierzę znalazło
natychmiastową pomoc lekarską […]. Przepis art. 11a ust. 2 pkt 8 ustawy nakłada na
gminę obowiązek zapewnienia całodobowej opieki weterynaryjnej zwierzętom, nie zaś
jedynie zwierzętom bezdomnym bądź domowym lub gospodarskim”.
Jednocześnie informuję, że kwestie dotyczące opieki nad zwierzętami dzikimi należą do
spraw z zakresu ochrony przyrody, a tym samym mieszczą się w dziale administracji
rządowej „środowisko”, dla którego organem właściwym jest Minister Klimatu
-- 1 of 2 --
i Środowiska, do którego interpelacja Pana Posła została przekazana bezpośrednio przez
Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, z późn. zm.
(2) II OSK 1503/17.
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych
2. Ministerstwo Klimatu i Środowiska
-- 2 of 2 --
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WNO.050.122.2024.RB
3410534.13546358.11005682
Warszawa, 05-11-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Posła Piotra Kandyby w sprawie dzikich zwierząt na terenach
zurbanizowanych K10INT4503 (przekazaną do Ministra Klimatu i Środowiska przez
Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji) oraz interpelację Posła Piotra Kandyby
w sprawie dzików w naszych miastach i miasteczkach, K10INT5274 (skierowaną również
do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji,
Ministra - Członka Rady Ministrów, Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów),
przedstawiam poniższe informacje:
Mając na uwadze problemy związane z realizacją przez samorządy gminne zadań
wynikających z zagrożeń bezpieczeństwa w przypadku incydentalnego przebywania
zwierząt poza terenem naturalnego występowania, chciałbym zauważyć, że kwestie
powyższe pozostają na styku kilku aktów prawnych pozostających w gestii Ministerstwa
Klimatu i Środowiska, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji.
Do tej pory sposób postępowania jednostek samorządu terytorialnego (dalej j.s.t.) w
przypadkach incydentalnego przebywania zwierząt poza obszarem naturalnego
występowania wynikał z interpretacji przepisów o samorządzie gminnym. Zgodnie z art. 7
ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2024 r. poz.
1465) - dalej u.o.s.g, zadania własne gminy obejmują w szczególności sprawy porządku
publicznego i bezpieczeństwa obywateli. Wskazane sytuacje stanowią zatem podstawę do
podejmowania przez gminę działań mających na celu przywrócenie porządku publicznego
lub zapewnienie bezpieczeństwa obywatelom. Działania te mogą polegać na schwytaniu
zwierzęcia i przewiezieniu go w bezpieczne miejsce, przy czym miejsce docelowego
-- 1 of 4 --
wypuszczenia zwierząt łownych powinno zostać określone, zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy
z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie (Dz. U. z 2024 r. poz. 1082).
Zwracam też uwagę, że obowiązujące przepisy prawa nie zakazują odłowu dzików,
jednakże odłowione dziki nie mogą być przemieszczane. Zakaz przemieszczania dzików
wynika z postanowień przyjętych na poziomie Unii Europejskiej, tj. bezpośrednio z
przepisów art. 48 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2023/594 z dnia 16 marca
2023 r. ustanawiającego środki szczególne w zakresie zwalczania chorób w odniesieniu do
afrykańskiego pomoru świń oraz uchylającego rozporządzenie wykonawcze (UE)
2021/6053 (Dz.Urz.UE.L Nr 79, str. 65). Stąd powiatowi lekarze weterynarii w przypadku
wydania nakazu przeprowadzenia odłowu dzików, nakazują jednocześnie ich uśmiercenie.
Obywatele muszą być świadomi, że zawiadamiając o obecności dzika celem odwołania
jednocześnie doprowadzają do zabicia dzika.
W świetle wskazanych przepisów należy zaznaczyć, że to na samorządzie gminnym ciążą
koszty odłowu, odstrzału lub ewentualnego transportu (gdy zniesione zostaną
obowiązujące zakazy dotyczące przemieszczania) dzików występujących w miastach, gdyż
sprawy porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli stanowią zadania własne gminy.
Jednocześnie zdaniem obecnego kierownictwa Ministerstwa Klimatu i Środowiska nie może
być w tych działaniach pomijany aspekt dobrostanu zwierząt dzikich, w tym dzików.
Zgodnie z informacjami, jakie wpływają do Ministra Klimatu i Środowiska obecnie wiele
gmin zaprzestaje działań w związku z dzikimi zwierzętami z uwagi na brak środków
finansowych spowodowanych wstrzymaniem wykonania uchwał budżetowych przez
Regionalne Izby Obrachunkowe (RIO). RIO wskazują jednoznacznie, że z obowiązujących
przepisów nie wynika wprost, aby pomoc dzikim zwierzętom gmina mogła realizować jako
zadania własne. Z pozostałych regulacji prawnych nie wynika także, aby j.s.t. były
uprawnione do finansowania działań w tym zakresie. Zdaniem RIO oznacza to, że gmina,
planując wydatek bieżący na pomoc dzikim zwierzętom na swoim terenie, nie posiada
podstawy prawnej. W tym zakresie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w piśmie
nr BMP.0713.2.44.2024 z dnia 30 września 2024 r. wyraził pogląd, że „zgodnie z art. 2 ust.
1 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych nadzór nad
działalnością regionalnych izb obrachunkowych sprawuje minister właściwy do spraw
administracji publicznej jedynie na podstawie kryterium zgodności z prawem. W związku
z powyższym, Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji (SWiA) nie przysługują z tytułu
sprawowanego nadzoru uprawnienia władcze, ingerujące we wszystkie sfery działalności izb.
Nadzorowanie regionalnych izb obrachunkowych nie oznacza generalnej kompetencji Ministra
-- 2 of 4 --
SWiA do wkraczania w ich działalność, w tym weryfikowania pod względem merytorycznym,
podejmowanych działań o charakterze orzeczniczym, kontrolnym, szkoleniowym, jak i stanowisk
zajmowanych przez izby. Regionalne izby obrachunkowe, posiadając status państwowych
organów nadzoru i kontroli gospodarki finansowej, są wyposażone w daleko idącą samodzielność
i niezależność w wykonywaniu powierzonych zadań i funkcji. Natomiast wydawane przez
regionalne izby obrachunkowe interpretacje przepisów prawa, nie stanowią wiążącej wykładni,
a jedynie wyrażają pogląd na wskazany przez wnioskodawcę problem. Z kolei ocena dokonana
w ramach działalności nadzorczej przez Kolegia właściwych izb, podlega wiążącej opinii sądów
administracyjnych.”
Informuję także, że propozycja rozważenia możliwości zawarcia stosownych rozwiązań
prawnych dot. wskazanej kwestii w ustawie o samorządzie gminnym, a w szczególności
doprecyzowania katalogu zadań własnych gminy, określonego w art. 7 ust. 1 u.o.s.g. tak,
aby umożliwić gminom realizację i finansowanie zadań mających na celu eliminację zagrożeń
powodowanych przez zwierzęta, została przeanalizowana przez Ministerstwo Spraw
Wewnętrznych i Administracji (dalej: MSWiA) i uznana za niezasadną (pismo nr BM-WKA-
0511-1-84/2024 z dnia 29 maja 2024 r.) .
MSWiA wskazało, że u.o.s.g. jako ustawa ustrojowa, zawiera ogólne normy, dotyczące
funkcjonowania gmin, w tym wykonywanych przez nie zadań. Podkreślono, że gminy
wykonują zadania i posiadają kompetencje z zakresu różnych dziedzin administracji
publicznej, które regulowane są przepisami prawa materialnego mieszczącymi się w działach
administracji rządowej podlegających różnym ministrom. Ponadto, MSWiA zwróciło uwagę
na możliwość uregulowania tej kwestii w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu
czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2024 r. poz. 399) oraz ustawy z dnia 27 kwietnia
2001 – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2024 r. poz. 54), będących w gestii Ministra
Klimatu i Środowiska.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej: MRiRW) również negatywnie odniósł się do
postulatu ewentualnego znowelizowania przepisów, pozostających w jego właściwości -
ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2023 r. poz. 1580 z późn.
zm.) - pismo nr DŻW.orz.057.1.2024 z dnia 1 lipca 2024 r..
Mając na uwadze złożoność problemu, problem może zostać poddany analizie przez Zespół
ds. reformy łowiectwa, również przy udziale zaproszonych przedstawicieli MSWiA, MRiRW,
przedstawicieli j.s.t., aby wspólnie wypracować rekomendacje do zmian przepisów prawa.
-- 3 of 4 --
Odnosząc się natomiast do pytania zawartego w interpelacji K10INT5274 „czy możliwe jest
zorganizowanie posiedzenia połączonych Komisji, merytorycznie „zainteresowanych”
tematem – a więc na pewno Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Komisji Samorządu
Terytorialnego i Polityki Regionalnej, Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych
i Leśnictwa”, chciałbym wyjaśnić, że kwestie dotyczące zwoływania posiedzeń komisji
sejmowych zgodnie z uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r.
Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 2022 r. poz. 990 z późn. zm.) – dalej
Regulamin - należą do kompetencji komisji, jej prezydium lub przewodniczącego oraz
Prezydium Sejmu. Zwołanie komisji może nastąpić także na wniosek co najmniej jednej
trzeciej ogólnej liczby członków komisji (art.152). Ponadto należy dodać, że zgodnie z art.
153 Regulaminu „Na żądanie prezydium komisji ministrowie oraz kierownicy naczelnych
organów administracji państwowej, a także kierownicy innych urzędów i instytucji
państwowych są obowiązani przedstawiać sprawozdania i udzielać informacji oraz
uczestniczyć w posiedzeniach komisji, na których rozpatrywane są sprawy dotyczące ich
zakresu działania.”
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 16 października 2024 r.
Znak sprawy: DŻW.orz.058.12.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 4503.
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 4503 złożoną przez Posła na Sejm RP Pana Piotra Kandybę
w sprawie dzikich zwierząt na terenach zurbanizowanych informuję, że zgodnie
z ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (1), gminy dysponują podstawą
prawną dla zapewnienia zwierzętom, również dzikim, całodobowej opieki weterynaryjnej
w przypadkach zdarzeń drogowych z ich udziałem. W art. 11a ust. 2 pkt 8 ww. ustawy
wskazano, że „zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń
drogowych z udziałem zwierząt” jest jednym z obligatoryjnych elementów gminnego
programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt.
Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2019 r.(2) „ratio
legis wskazanego przepisu ustawy jest takie, aby każde poszkodowane zwierzę znalazło
natychmiastową pomoc lekarską […]. Przepis art. 11a ust. 2 pkt 8 ustawy nakłada na
gminę obowiązek zapewnienia całodobowej opieki weterynaryjnej zwierzętom, nie zaś
jedynie zwierzętom bezdomnym bądź domowym lub gospodarskim”.
Jednocześnie informuję, że kwestie dotyczące opieki nad zwierzętami dzikimi należą do
spraw z zakresu ochrony przyrody, a tym samym mieszczą się w dziale administracji
rządowej „środowisko”, dla którego organem właściwym jest Minister Klimatu
-- 1 of 2 --
i Środowiska, do którego interpelacja Pana Posła została przekazana bezpośrednio przez
Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, z późn. zm.
(2) II OSK 1503/17.
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych
2. Ministerstwo Klimatu i Środowiska
-- 2 of 2 --
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WNO.050.122.2024.RB
3410534.13546358.11005682
Warszawa, 05-11-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Posła Piotra Kandyby w sprawie dzikich zwierząt na terenach
zurbanizowanych K10INT4503 (przekazaną do Ministra Klimatu i Środowiska przez
Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji) oraz interpelację Posła Piotra Kandyby
w sprawie dzików w naszych miastach i miasteczkach, K10INT5274 (skierowaną również
do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji,
Ministra - Członka Rady Ministrów, Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów),
przedstawiam poniższe informacje:
Mając na uwadze problemy związane z realizacją przez samorządy gminne zadań
wynikających z zagrożeń bezpieczeństwa w przypadku incydentalnego przebywania
zwierząt poza terenem naturalnego występowania, chciałbym zauważyć, że kwestie
powyższe pozostają na styku kilku aktów prawnych pozostających w gestii Ministerstwa
Klimatu i Środowiska, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji.
Do tej pory sposób postępowania jednostek samorządu terytorialnego (dalej j.s.t.) w
przypadkach incydentalnego przebywania zwierząt poza obszarem naturalnego
występowania wynikał z interpretacji przepisów o samorządzie gminnym. Zgodnie z art. 7
ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2024 r. poz.
1465) - dalej u.o.s.g, zadania własne gminy obejmują w szczególności sprawy porządku
publicznego i bezpieczeństwa obywateli. Wskazane sytuacje stanowią zatem podstawę do
podejmowania przez gminę działań mających na celu przywrócenie porządku publicznego
lub zapewnienie bezpieczeństwa obywatelom. Działania te mogą polegać na schwytaniu
zwierzęcia i przewiezieniu go w bezpieczne miejsce, przy czym miejsce docelowego
-- 1 of 4 --
wypuszczenia zwierząt łownych powinno zostać określone, zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy
z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie (Dz. U. z 2024 r. poz. 1082).
Zwracam też uwagę, że obowiązujące przepisy prawa nie zakazują odłowu dzików,
jednakże odłowione dziki nie mogą być przemieszczane. Zakaz przemieszczania dzików
wynika z postanowień przyjętych na poziomie Unii Europejskiej, tj. bezpośrednio z
przepisów art. 48 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2023/594 z dnia 16 marca
2023 r. ustanawiającego środki szczególne w zakresie zwalczania chorób w odniesieniu do
afrykańskiego pomoru świń oraz uchylającego rozporządzenie wykonawcze (UE)
2021/6053 (Dz.Urz.UE.L Nr 79, str. 65). Stąd powiatowi lekarze weterynarii w przypadku
wydania nakazu przeprowadzenia odłowu dzików, nakazują jednocześnie ich uśmiercenie.
Obywatele muszą być świadomi, że zawiadamiając o obecności dzika celem odwołania
jednocześnie doprowadzają do zabicia dzika.
W świetle wskazanych przepisów należy zaznaczyć, że to na samorządzie gminnym ciążą
koszty odłowu, odstrzału lub ewentualnego transportu (gdy zniesione zostaną
obowiązujące zakazy dotyczące przemieszczania) dzików występujących w miastach, gdyż
sprawy porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli stanowią zadania własne gminy.
Jednocześnie zdaniem obecnego kierownictwa Ministerstwa Klimatu i Środowiska nie może
być w tych działaniach pomijany aspekt dobrostanu zwierząt dzikich, w tym dzików.
Zgodnie z informacjami, jakie wpływają do Ministra Klimatu i Środowiska obecnie wiele
gmin zaprzestaje działań w związku z dzikimi zwierzętami z uwagi na brak środków
finansowych spowodowanych wstrzymaniem wykonania uchwał budżetowych przez
Regionalne Izby Obrachunkowe (RIO). RIO wskazują jednoznacznie, że z obowiązujących
przepisów nie wynika wprost, aby pomoc dzikim zwierzętom gmina mogła realizować jako
zadania własne. Z pozostałych regulacji prawnych nie wynika także, aby j.s.t. były
uprawnione do finansowania działań w tym zakresie. Zdaniem RIO oznacza to, że gmina,
planując wydatek bieżący na pomoc dzikim zwierzętom na swoim terenie, nie posiada
podstawy prawnej. W tym zakresie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w piśmie
nr BMP.0713.2.44.2024 z dnia 30 września 2024 r. wyraził pogląd, że „zgodnie z art. 2 ust.
1 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych nadzór nad
działalnością regionalnych izb obrachunkowych sprawuje minister właściwy do spraw
administracji publicznej jedynie na podstawie kryterium zgodności z prawem. W związku
z powyższym, Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji (SWiA) nie przysługują z tytułu
sprawowanego nadzoru uprawnienia władcze, ingerujące we wszystkie sfery działalności izb.
Nadzorowanie regionalnych izb obrachunkowych nie oznacza generalnej kompetencji Ministra
-- 2 of 4 --
SWiA do wkraczania w ich działalność, w tym weryfikowania pod względem merytorycznym,
podejmowanych działań o charakterze orzeczniczym, kontrolnym, szkoleniowym, jak i stanowisk
zajmowanych przez izby. Regionalne izby obrachunkowe, posiadając status państwowych
organów nadzoru i kontroli gospodarki finansowej, są wyposażone w daleko idącą samodzielność
i niezależność w wykonywaniu powierzonych zadań i funkcji. Natomiast wydawane przez
regionalne izby obrachunkowe interpretacje przepisów prawa, nie stanowią wiążącej wykładni,
a jedynie wyrażają pogląd na wskazany przez wnioskodawcę problem. Z kolei ocena dokonana
w ramach działalności nadzorczej przez Kolegia właściwych izb, podlega wiążącej opinii sądów
administracyjnych.”
Informuję także, że propozycja rozważenia możliwości zawarcia stosownych rozwiązań
prawnych dot. wskazanej kwestii w ustawie o samorządzie gminnym, a w szczególności
doprecyzowania katalogu zadań własnych gminy, określonego w art. 7 ust. 1 u.o.s.g. tak,
aby umożliwić gminom realizację i finansowanie zadań mających na celu eliminację zagrożeń
powodowanych przez zwierzęta, została przeanalizowana przez Ministerstwo Spraw
Wewnętrznych i Administracji (dalej: MSWiA) i uznana za niezasadną (pismo nr BM-WKA-
0511-1-84/2024 z dnia 29 maja 2024 r.) .
MSWiA wskazało, że u.o.s.g. jako ustawa ustrojowa, zawiera ogólne normy, dotyczące
funkcjonowania gmin, w tym wykonywanych przez nie zadań. Podkreślono, że gminy
wykonują zadania i posiadają kompetencje z zakresu różnych dziedzin administracji
publicznej, które regulowane są przepisami prawa materialnego mieszczącymi się w działach
administracji rządowej podlegających różnym ministrom. Ponadto, MSWiA zwróciło uwagę
na możliwość uregulowania tej kwestii w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu
czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2024 r. poz. 399) oraz ustawy z dnia 27 kwietnia
2001 – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2024 r. poz. 54), będących w gestii Ministra
Klimatu i Środowiska.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej: MRiRW) również negatywnie odniósł się do
postulatu ewentualnego znowelizowania przepisów, pozostających w jego właściwości -
ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2023 r. poz. 1580 z późn.
zm.) - pismo nr DŻW.orz.057.1.2024 z dnia 1 lipca 2024 r..
Mając na uwadze złożoność problemu, problem może zostać poddany analizie przez Zespół
ds. reformy łowiectwa, również przy udziale zaproszonych przedstawicieli MSWiA, MRiRW,
przedstawicieli j.s.t., aby wspólnie wypracować rekomendacje do zmian przepisów prawa.
-- 3 of 4 --
Odnosząc się natomiast do pytania zawartego w interpelacji K10INT5274 „czy możliwe jest
zorganizowanie posiedzenia połączonych Komisji, merytorycznie „zainteresowanych”
tematem – a więc na pewno Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Komisji Samorządu
Terytorialnego i Polityki Regionalnej, Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych
i Leśnictwa”, chciałbym wyjaśnić, że kwestie dotyczące zwoływania posiedzeń komisji
sejmowych zgodnie z uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r.
Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 2022 r. poz. 990 z późn. zm.) – dalej
Regulamin - należą do kompetencji komisji, jej prezydium lub przewodniczącego oraz
Prezydium Sejmu. Zwołanie komisji może nastąpić także na wniosek co najmniej jednej
trzeciej ogólnej liczby członków komisji (art.152). Ponadto należy dodać, że zgodnie z art.
153 Regulaminu „Na żądanie prezydium komisji ministrowie oraz kierownicy naczelnych
organów administracji państwowej, a także kierownicy innych urzędów i instytucji
państwowych są obowiązani przedstawiać sprawozdania i udzielać informacji oraz
uczestniczyć w posiedzeniach komisji, na których rozpatrywane są sprawy dotyczące ich
zakresu działania.”
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --