Interpelacja nr 4401
Interpelacja w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (84%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska
Interpelacja nr 4401
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska
Zgłaszający: Gabriela Lenartowicz
Data wpływu: 20-08-2024
Warszawa, dnia 20-08-2024 r.
Szanowna Pani Minister,
działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 1996 nr 73 poz. 350 z późniejszymi zmianami) oraz art. 191-193 Regulaminu Sejmu, zwracam się do Pani w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska.
W związku z tym, że od lat zajmuję się kwestiami związanymi z gospodarką odpadami i jestem przewodniczącą podkomisji stałej do spraw monitorowania gospodarki odpadami do mojego biura poselskiego zwracają się wyborcy z prośbą o podjęcie interwencji poselskiej.
Niniejszym zwracam się z wnioskiem o interpretację przepisów:
ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska – zwanej dalej „POŚ“,
ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie – zwanej dalej „ustawą szkodową“,
które w opisanym poniżej zakresie budzą istotne wątpliwości.
Zagadnieniem wymagającym wyjaśnienia jest zakres stosowania ustawy szkodowej i POŚ dla spraw związanych z remediacją oraz istnienie prawnego obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska (RDOŚ).
Zgodnie z art. 2 ustawy szkodowej znajduje ona zastosowanie do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub do szkody w środowisku: 1) spowodowanych przez działalność podmiotu korzystającego ze środowiska stwarzającą ryzyko szkody w środowisku lub 2) spowodowanych również przez inną działalność niż ta, o której mowa w pkt. 1, podmiotu korzystającego ze środowiska, jeżeli dotyczą gatunków chronionych lub chronionych siedlisk przyrodniczych oraz wystąpiły z winy podmiotu korzystającego ze środowiska.
Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy szkodowej nie znajduje ona zastosowania do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub szkody w środowisku, która zaistniała przed dniem 30 kwietnia 2007 r. lub wynika z działalności, która została zakończona przed dniem 30 kwietnia 2007 r., a także jeżeli od emisji lub zdarzenia, które spowodowały bezpośrednie zagrożenie szkodą lub szkodę w środowisku, upłynęło więcej niż 30 lat, w tym do historycznego zanieczyszczenia ziemi.
Zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 2 i art. 13 ust. 1 i ust. 2a ustawy szkodowej w odniesieniu do szkody w środowisku w powierzchni ziemi podmiot korzystający ze środowiska jest zobowiązany do podjęcia działań naprawczych po ustaleniu planu remediacji przez RDOŚ.
Zgodnie z art. 101h ust. 1 i 101l ust. 2 POŚ władający powierzchnią ziemi, na której występuje historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi, jest obowiązany do przeprowadzenia remediacji zgodnie z planem remediacji ustalonym przez RDOŚ. Obowiązek ten nie dotyczy innych niż historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi.
Powyższe oznacza, że wszystkie zanieczyszczenia powierzchni ziemi, które powstały po dacie 30 kwietnia 2007 roku i od których powstania nie upłynęło 30 lat i które miały miejsce w związku z działalnością stwarzającą ryzyko szkody w środowisku określoną w ustawie szkodowej i prowadzoną przez podmioty korzystające ze środowiska wskazane w ustawie szkodowej, powinny być klasyfikowane jako „szkoda w środowisku“ i usuwane po wcześniejszym ustaleniu planu remediacji przez RDOŚ w trybie określonym w ustawie szkodowej. Natomiast wszelkie historyczne zanieczyszczenia powinny być usuwane po wcześniejszym ustaleniu planu remediacji przez RDOŚ w trybie określonym w POŚ.
Powstaje jednak pytanie, jak należy postąpić w przypadku, gdy danego zanieczyszczenia powierzchni ziemi nie można zaklasyfikować jako historycznego w rozumieniu POŚ i jednocześnie zanieczyszczenie to zostało spowodowane nie przez podmioty korzystające ze środowiska wskazane w ustawie szkodowej lub powstały w wyniku działalności niesklasyfikowanej jako działalność stwarzająca ryzyko szkody w środowisku określonej w ustawie szkodowej lub nie został ustalony sprawca zanieczyszczenia, w szczególności:
Czy w takim przypadku istnieje obowiązek wykonania remediacji i na jakiej podstawie prawnej – w szczególności czy znajdzie zastosowanie art. 362 POŚ, czy też szczegółowe przepisy dotyczące remediacji z POŚ lub ustawy szkodowej?
Kto w takim przypadku ma obowiązek wykonać remediację – władający powierzchnią ziemi czy sprawca zanieczyszczenia (jeśli został ustalony)?
Czy plan takiej remediacji musi być ustalony przez RDOŚ lub przez inny organ ochrony środowiska, czy też plan ten może być ustalony samodzielnie przez władającego powierzchnią ziemi lub inny podmiot wykonujący remediację?
Odpowiedź na te pytania ma kluczowe znaczenie zwłaszcza w sytuacjach, gdy zanieczyszczenie nie ma charakteru historycznego, sprawca zanieczyszczania nie został ustalony albo sprawcą nie był podmiot korzystający ze środowiska lub zanieczyszczenia powstały w wyniku działalności niesklasyfikowanej jako działalność stwarzająca ryzyko szkody, a władający powierzchnią ziemi, który chce wykonać remediację swojej nieruchomości, spotyka się z odmową ustalenia planu remediacji przez RDOŚ.
Uprzejmie proszę o wyczerpującą odpowiedź.
Z wyrazami szacunku
Gabriela Lenartowicz
Interpelacja nr 4401
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska
Zgłaszający: Gabriela Lenartowicz
Data wpływu: 20-08-2024
Warszawa, dnia 20-08-2024 r.
Szanowna Pani Minister,
działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 1996 nr 73 poz. 350 z późniejszymi zmianami) oraz art. 191-193 Regulaminu Sejmu, zwracam się do Pani w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska.
W związku z tym, że od lat zajmuję się kwestiami związanymi z gospodarką odpadami i jestem przewodniczącą podkomisji stałej do spraw monitorowania gospodarki odpadami do mojego biura poselskiego zwracają się wyborcy z prośbą o podjęcie interwencji poselskiej.
Niniejszym zwracam się z wnioskiem o interpretację przepisów:
ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska – zwanej dalej „POŚ“,
ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie – zwanej dalej „ustawą szkodową“,
które w opisanym poniżej zakresie budzą istotne wątpliwości.
Zagadnieniem wymagającym wyjaśnienia jest zakres stosowania ustawy szkodowej i POŚ dla spraw związanych z remediacją oraz istnienie prawnego obowiązku ustalania planu remediacji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska (RDOŚ).
Zgodnie z art. 2 ustawy szkodowej znajduje ona zastosowanie do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub do szkody w środowisku: 1) spowodowanych przez działalność podmiotu korzystającego ze środowiska stwarzającą ryzyko szkody w środowisku lub 2) spowodowanych również przez inną działalność niż ta, o której mowa w pkt. 1, podmiotu korzystającego ze środowiska, jeżeli dotyczą gatunków chronionych lub chronionych siedlisk przyrodniczych oraz wystąpiły z winy podmiotu korzystającego ze środowiska.
Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy szkodowej nie znajduje ona zastosowania do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub szkody w środowisku, która zaistniała przed dniem 30 kwietnia 2007 r. lub wynika z działalności, która została zakończona przed dniem 30 kwietnia 2007 r., a także jeżeli od emisji lub zdarzenia, które spowodowały bezpośrednie zagrożenie szkodą lub szkodę w środowisku, upłynęło więcej niż 30 lat, w tym do historycznego zanieczyszczenia ziemi.
Zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 2 i art. 13 ust. 1 i ust. 2a ustawy szkodowej w odniesieniu do szkody w środowisku w powierzchni ziemi podmiot korzystający ze środowiska jest zobowiązany do podjęcia działań naprawczych po ustaleniu planu remediacji przez RDOŚ.
Zgodnie z art. 101h ust. 1 i 101l ust. 2 POŚ władający powierzchnią ziemi, na której występuje historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi, jest obowiązany do przeprowadzenia remediacji zgodnie z planem remediacji ustalonym przez RDOŚ. Obowiązek ten nie dotyczy innych niż historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi.
Powyższe oznacza, że wszystkie zanieczyszczenia powierzchni ziemi, które powstały po dacie 30 kwietnia 2007 roku i od których powstania nie upłynęło 30 lat i które miały miejsce w związku z działalnością stwarzającą ryzyko szkody w środowisku określoną w ustawie szkodowej i prowadzoną przez podmioty korzystające ze środowiska wskazane w ustawie szkodowej, powinny być klasyfikowane jako „szkoda w środowisku“ i usuwane po wcześniejszym ustaleniu planu remediacji przez RDOŚ w trybie określonym w ustawie szkodowej. Natomiast wszelkie historyczne zanieczyszczenia powinny być usuwane po wcześniejszym ustaleniu planu remediacji przez RDOŚ w trybie określonym w POŚ.
Powstaje jednak pytanie, jak należy postąpić w przypadku, gdy danego zanieczyszczenia powierzchni ziemi nie można zaklasyfikować jako historycznego w rozumieniu POŚ i jednocześnie zanieczyszczenie to zostało spowodowane nie przez podmioty korzystające ze środowiska wskazane w ustawie szkodowej lub powstały w wyniku działalności niesklasyfikowanej jako działalność stwarzająca ryzyko szkody w środowisku określonej w ustawie szkodowej lub nie został ustalony sprawca zanieczyszczenia, w szczególności:
Czy w takim przypadku istnieje obowiązek wykonania remediacji i na jakiej podstawie prawnej – w szczególności czy znajdzie zastosowanie art. 362 POŚ, czy też szczegółowe przepisy dotyczące remediacji z POŚ lub ustawy szkodowej?
Kto w takim przypadku ma obowiązek wykonać remediację – władający powierzchnią ziemi czy sprawca zanieczyszczenia (jeśli został ustalony)?
Czy plan takiej remediacji musi być ustalony przez RDOŚ lub przez inny organ ochrony środowiska, czy też plan ten może być ustalony samodzielnie przez władającego powierzchnią ziemi lub inny podmiot wykonujący remediację?
Odpowiedź na te pytania ma kluczowe znaczenie zwłaszcza w sytuacjach, gdy zanieczyszczenie nie ma charakteru historycznego, sprawca zanieczyszczania nie został ustalony albo sprawcą nie był podmiot korzystający ze środowiska lub zanieczyszczenia powstały w wyniku działalności niesklasyfikowanej jako działalność stwarzająca ryzyko szkody, a władający powierzchnią ziemi, który chce wykonać remediację swojej nieruchomości, spotyka się z odmową ustalenia planu remediacji przez RDOŚ.
Uprzejmie proszę o wyczerpującą odpowiedź.
Z wyrazami szacunku
Gabriela Lenartowicz
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.9 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6692 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-OPZ.050.9.2024.DD
3346312.13270785.10830868
Warszawa, 04-10-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację Pani Poseł Gabrieli Lenartowicz z dnia 22 sierpnia
2024 r., znak K10INT4401, w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez
regionalnego dyrektora ochrony środowiska, uprzejmie informuję, co następuje.
Na wstępie należy przypomnieć, że w polskich przepisach prawnych kwestie
dotyczące zanieczyszczenia powierzchni ziemi (gleby i ziemi) regulowane są
generalnie, w zależności od czasu wystąpienia zanieczyszczenia, w następujących
przepisach:
w ustawie – Prawo ochrony środowiska1, zwanej dalej „ustawą Poś”, która
obejmuje zanieczyszczenie gleby i ziemi spowodowane przed 30 kwietnia
2007 r., zwane historycznym zanieczyszczeniem powierzchni ziemi,
w ustawie o zapobieganiu szkodom środowisku i ich naprawie2, zwanej dalej
„ustawą szkodową”, które obejmuje zanieczyszczenie gleby i ziemi powstałe po
30 kwietnia 2007 r. w wyniku działalności stwarzającej ryzyko szkody
w środowisku, zwane szkodą w środowisku.
Odnosząc się do pytań dotyczących przypadku zanieczyszczenia powierzchni ziemi,
w którym wyżej wskazane przepisy nie znajdują zastosowania, przedstawiam
poniższe informacje.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że nie stanowi przeszkody w zastosowaniu
przepisów ustawy szkodowej brak ustalenia sprawcy zanieczyszczenia, o ile
wiadomo, jaka działalność była przyczyną szkody w środowisku. Zgodnie z art. 16
pkt 1 tej ustawy, jeżeli podmiot korzystający ze środowiska nie może zostać
zidentyfikowany lub nie można wszcząć wobec niego postępowania
egzekucyjnego, lub egzekucja okazała się bezskuteczna, działania zapobiegawcze
lub naprawcze podejmuje organ ochrony środowiska.
W odniesieniu do zanieczyszczeń powierzchni ziemi przeprowadza się remediację.
Definicja remediacji została wskazana w art. 3 pkt 31b ustawy Poś. W myśl tej
definicji przez remediację rozumie się poddanie gleby, ziemi i wód gruntowych
działaniom mającym na celu usunięcie lub zmniejszenie ilości substancji
powodujących ryzyko, ich kontrolowanie oraz ograniczenie rozprzestrzeniania się,
tak aby teren zanieczyszczony przestał stwarzać zagrożenie dla zdrowia ludzi lub
stanu środowiska, z uwzględnieniem obecnego i, o ile jest to możliwe, planowanego
1 ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2024 r. poz. 54 z późn. zm.).
2 ustawie z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom środowisku i ich naprawie (Dz. U. z 2020 r., poz. 2187).
-- 1 of 3 --
w przyszłości sposobu użytkowania terenu. Remediacja może polegać również na
samooczyszczaniu, jeżeli przynosi największe korzyści dla środowiska.
Natomiast kwestie dotyczące innych zanieczyszczeń powierzchni ziemi niż
historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi oraz szkody w powierzchni ziemi
zostały uregulowane w art. 362 i art. 363 ustawy Poś. W tym miejscu należy
wskazać, że są to przepisy skierowane nie tylko do zanieczyszczeń powierzchni
ziemi ale również do wszelkich innych negatywnych oddziaływań na środowisko,
w tym zanieczyszczeń innych niż powierzchnia ziemi komponentów środowiska.
Przepisy te mają znacznie szerszy zakres zastosowania, niż przepisy dotyczące
historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi i szkód w środowisku.
Jeżeli dane zanieczyszczenie nie zostało zaklasyfikowane jako historyczne
zanieczyszczenie powierzchni ziemi oraz zostało spowodowane przez podmiot
korzystający ze środowiska prowadzący działalność inną niż działalność
stwarzająca ryzyko szkody w środowisku3 oraz stwierdza się występowanie
zanieczyszczenia, które stanowi negatywne oddziaływanie na środowisko, może
w takim przypadku znaleźć zastosowanie art. 362 ustawy Poś, na podstawie
którego organ ochrony środowiska – starosta (art. 378 ust. 1 Poś) może nałożyć na
podmiot korzystający ze środowiska obowiązek przywrócenia środowiska do stanu
właściwego. Zgodnie z brzmieniem przedmiotowego przepisu dotyczy
on przypadku, gdy podmiot korzystający ze środowiska negatywnie oddziałuje
na środowisko, a zatem – sprawcy zanieczyszczenia. W decyzji nakładającej
obowiązek przywrócenia środowiska do stanu właściwego organ ochrony
środowiska może określić:
zakres ograniczenia oddziaływania na środowisko lub stan, do jakiego ma zostać
przywrócone środowisko,
czynności zmierzające do ograniczenia oddziaływania na środowisko
lub przywrócenia środowiska do stanu właściwego,
termin wykonania obowiązku.
Z kolei w przypadku, gdy dane zanieczyszczenie nie zostało zaklasyfikowane jako
historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi oraz zostało spowodowane przez
podmiot inny niż podmiot korzystający ze środowiska w rozumieniu ustawy Poś,
przepisy ustawy szkodowej również nie znajdują w tym przypadku zastosowania.
Jednakże istnieje w takim przypadku możliwość zastosowania przepisu art. 363
ustawy Poś, zgodnie z którym wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze
decyzji, nakazać osobie fizycznej, której działanie negatywnie oddziałuje na
środowisko, wykonanie w określonym czasie czynności zmierzających do
przywrócenia środowiska do stanu właściwego. Zgodnie z brzmieniem
przedmiotowego przepisu dotyczy on przypadku, gdy osoba fizyczna negatywnie
oddziałuje na środowisko, a zatem – sprawcy zanieczyszczenia. Zakres decyzji
nakładającej w tym przypadku obowiązek przywrócenia środowiska do stanu
właściwego jest analogiczny do wyżej wskazanego w opisie art. 362 ustawy Poś.
Wobec powyższego również w tym przypadku to organ wydający decyzję decyduje
o ustaleniu działań zmierzających do osiągnięcia właściwego stanu powierzchni
ziemi, w tym na przykład jej remediacji.
3 Art. 3 ustawy szkodowej.
-- 2 of 3 --
Należy podkreślić, że w przypadku art. 362 jak i art. 363 Poś decyzja w sprawie
czynności jakie musi wykonać podmiot korzystający ze środowiska albo osoba
fizyczna wydawana jest po wszczęciu postępowania z urzędu. W żadnym przepisie
nie ma mowy o określeniu czynności zmierzających do ograniczenia oddziaływania
na środowisko w formie planu. W przypadku zatem, gdy remediacja będzie
właściwym środkiem do przywrócenia środowiska do stanu właściwego, nie będzie
ustalany plan remediacji, a jedynie obowiązek jej przeprowadzenia, stan do jakiego
środowisko ma zostać przywrócone, czynności zmierzające do przywrócenia tego
stanu środowiska oraz termin wykonania obowiązku.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
-- 3 of 3 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-OPZ.050.9.2024.DD
3346312.13270785.10830868
Warszawa, 04-10-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację Pani Poseł Gabrieli Lenartowicz z dnia 22 sierpnia
2024 r., znak K10INT4401, w sprawie obowiązku ustalania planu remediacji przez
regionalnego dyrektora ochrony środowiska, uprzejmie informuję, co następuje.
Na wstępie należy przypomnieć, że w polskich przepisach prawnych kwestie
dotyczące zanieczyszczenia powierzchni ziemi (gleby i ziemi) regulowane są
generalnie, w zależności od czasu wystąpienia zanieczyszczenia, w następujących
przepisach:
w ustawie – Prawo ochrony środowiska1, zwanej dalej „ustawą Poś”, która
obejmuje zanieczyszczenie gleby i ziemi spowodowane przed 30 kwietnia
2007 r., zwane historycznym zanieczyszczeniem powierzchni ziemi,
w ustawie o zapobieganiu szkodom środowisku i ich naprawie2, zwanej dalej
„ustawą szkodową”, które obejmuje zanieczyszczenie gleby i ziemi powstałe po
30 kwietnia 2007 r. w wyniku działalności stwarzającej ryzyko szkody
w środowisku, zwane szkodą w środowisku.
Odnosząc się do pytań dotyczących przypadku zanieczyszczenia powierzchni ziemi,
w którym wyżej wskazane przepisy nie znajdują zastosowania, przedstawiam
poniższe informacje.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że nie stanowi przeszkody w zastosowaniu
przepisów ustawy szkodowej brak ustalenia sprawcy zanieczyszczenia, o ile
wiadomo, jaka działalność była przyczyną szkody w środowisku. Zgodnie z art. 16
pkt 1 tej ustawy, jeżeli podmiot korzystający ze środowiska nie może zostać
zidentyfikowany lub nie można wszcząć wobec niego postępowania
egzekucyjnego, lub egzekucja okazała się bezskuteczna, działania zapobiegawcze
lub naprawcze podejmuje organ ochrony środowiska.
W odniesieniu do zanieczyszczeń powierzchni ziemi przeprowadza się remediację.
Definicja remediacji została wskazana w art. 3 pkt 31b ustawy Poś. W myśl tej
definicji przez remediację rozumie się poddanie gleby, ziemi i wód gruntowych
działaniom mającym na celu usunięcie lub zmniejszenie ilości substancji
powodujących ryzyko, ich kontrolowanie oraz ograniczenie rozprzestrzeniania się,
tak aby teren zanieczyszczony przestał stwarzać zagrożenie dla zdrowia ludzi lub
stanu środowiska, z uwzględnieniem obecnego i, o ile jest to możliwe, planowanego
1 ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2024 r. poz. 54 z późn. zm.).
2 ustawie z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom środowisku i ich naprawie (Dz. U. z 2020 r., poz. 2187).
-- 1 of 3 --
w przyszłości sposobu użytkowania terenu. Remediacja może polegać również na
samooczyszczaniu, jeżeli przynosi największe korzyści dla środowiska.
Natomiast kwestie dotyczące innych zanieczyszczeń powierzchni ziemi niż
historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi oraz szkody w powierzchni ziemi
zostały uregulowane w art. 362 i art. 363 ustawy Poś. W tym miejscu należy
wskazać, że są to przepisy skierowane nie tylko do zanieczyszczeń powierzchni
ziemi ale również do wszelkich innych negatywnych oddziaływań na środowisko,
w tym zanieczyszczeń innych niż powierzchnia ziemi komponentów środowiska.
Przepisy te mają znacznie szerszy zakres zastosowania, niż przepisy dotyczące
historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi i szkód w środowisku.
Jeżeli dane zanieczyszczenie nie zostało zaklasyfikowane jako historyczne
zanieczyszczenie powierzchni ziemi oraz zostało spowodowane przez podmiot
korzystający ze środowiska prowadzący działalność inną niż działalność
stwarzająca ryzyko szkody w środowisku3 oraz stwierdza się występowanie
zanieczyszczenia, które stanowi negatywne oddziaływanie na środowisko, może
w takim przypadku znaleźć zastosowanie art. 362 ustawy Poś, na podstawie
którego organ ochrony środowiska – starosta (art. 378 ust. 1 Poś) może nałożyć na
podmiot korzystający ze środowiska obowiązek przywrócenia środowiska do stanu
właściwego. Zgodnie z brzmieniem przedmiotowego przepisu dotyczy
on przypadku, gdy podmiot korzystający ze środowiska negatywnie oddziałuje
na środowisko, a zatem – sprawcy zanieczyszczenia. W decyzji nakładającej
obowiązek przywrócenia środowiska do stanu właściwego organ ochrony
środowiska może określić:
zakres ograniczenia oddziaływania na środowisko lub stan, do jakiego ma zostać
przywrócone środowisko,
czynności zmierzające do ograniczenia oddziaływania na środowisko
lub przywrócenia środowiska do stanu właściwego,
termin wykonania obowiązku.
Z kolei w przypadku, gdy dane zanieczyszczenie nie zostało zaklasyfikowane jako
historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi oraz zostało spowodowane przez
podmiot inny niż podmiot korzystający ze środowiska w rozumieniu ustawy Poś,
przepisy ustawy szkodowej również nie znajdują w tym przypadku zastosowania.
Jednakże istnieje w takim przypadku możliwość zastosowania przepisu art. 363
ustawy Poś, zgodnie z którym wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze
decyzji, nakazać osobie fizycznej, której działanie negatywnie oddziałuje na
środowisko, wykonanie w określonym czasie czynności zmierzających do
przywrócenia środowiska do stanu właściwego. Zgodnie z brzmieniem
przedmiotowego przepisu dotyczy on przypadku, gdy osoba fizyczna negatywnie
oddziałuje na środowisko, a zatem – sprawcy zanieczyszczenia. Zakres decyzji
nakładającej w tym przypadku obowiązek przywrócenia środowiska do stanu
właściwego jest analogiczny do wyżej wskazanego w opisie art. 362 ustawy Poś.
Wobec powyższego również w tym przypadku to organ wydający decyzję decyduje
o ustaleniu działań zmierzających do osiągnięcia właściwego stanu powierzchni
ziemi, w tym na przykład jej remediacji.
3 Art. 3 ustawy szkodowej.
-- 2 of 3 --
Należy podkreślić, że w przypadku art. 362 jak i art. 363 Poś decyzja w sprawie
czynności jakie musi wykonać podmiot korzystający ze środowiska albo osoba
fizyczna wydawana jest po wszczęciu postępowania z urzędu. W żadnym przepisie
nie ma mowy o określeniu czynności zmierzających do ograniczenia oddziaływania
na środowisko w formie planu. W przypadku zatem, gdy remediacja będzie
właściwym środkiem do przywrócenia środowiska do stanu właściwego, nie będzie
ustalany plan remediacji, a jedynie obowiązek jej przeprowadzenia, stan do jakiego
środowisko ma zostać przywrócone, czynności zmierzające do przywrócenia tego
stanu środowiska oraz termin wykonania obowiązku.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
-- 3 of 3 --