Interpelacja w sprawie programu "Mój rower elektryczny"
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4376
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie programu "Mój rower elektryczny"
Zgłaszający: Bartosz Zawieja
Data wpływu: 18-08-2024
Szanowna Pani Minister,
program „Mój rower elektryczny“ jest bez wątpienia wartościową inicjatywą, mającą zachęcić do zmiany nawyków transportowych, a w konsekwencji przyczynić się do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych oraz poprawy jakości powietrza. Taki środek transportu byłby dobrą alternatywą w miejscach, w których transport publiczny jest niewystarczający. Program ten wymaga od uczestniczek i uczestników pełnej opłaty za rower elektryczny „z góry“, a dopiero potem mogą ubiegać się o zwrot połowy wartości zakupu. Średnia cena takiego roweru wynosi około 7-8 tysięcy złotych, co dla mieszkanek i mieszkańców małych miast oraz wsi jest kwotą bardzo trudną do osiągnięcia, szczególnie dla młodzieży i seniorów.
W związku z powyższym chciałbym otrzymać odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wprowadzenie zmian w zasadach programu „Mój rower elektryczny“, aby zwiększyć jego dostępność, szczególnie dla mieszkanek i mieszkańców małych miast oraz wsi?
2. Czy istnieje możliwość, aby dofinansowanie było udzielane bezpośrednio przy zakupie roweru elektrycznego, na wzór programu „Laptop dla nauczyciela“?
3. Czy prowadzone są analizy dotyczące skuteczności programów wspierających zakup rowerów elektrycznych w zmniejszaniu emisji gazów cieplarnianych i poprawie jakości powietrza w różnych typach miejscowości?
Z poważaniem
Bartosz Zawieja
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7389 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DFE-WNF.050.42.2024.MK
3346309.13234771.10689477
Warszawa, 11-09-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacja Posła Bartosza Zawiei w sprawie programu
Mój rower elektryczny - K10INT4376
Szanowny Panie Marszałku,
poniższej przesyłam odpowiedź na zadane pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wprowadzenie zmian w zasadach
programu „Mój rower elektryczny”, aby zwiększyć jego dostępność, szczególnie dla
mieszkanek i mieszkańców małych miast oraz wsi?
Zgodnie z założeniami, program priorytetowy „Mój rower elektryczny”1 ma mieć charakter
ogólnopolski, co oznacza, że ma być skierowany zarówno do mieszkańców małych miast i
wsi, w których nie funkcjonuje transport publiczny, jak i do mieszkańców średnich i dużych
miast w których transport publiczny istnieje, natomiast występują inne czynniki mające
wpływ na decyzję wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w Programie (m.in.
zatory komunikacyjne („korki”), oraz duże zanieczyszczenie powietrza m.in. ze spalin.
Dlatego też, celem Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Narodowego Funduszu
Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej2 jest zapewnienie wsparcia w szerokim zakresie,
nie różnicowanie potencjalnych beneficjentów w zależności od miejsca zamieszkania.
Odpowiadając na zapytanie czy możliwe jest wprowadzenie zmiany zasad funkcjonowania
Programu w odniesieniu do beneficjentów pochodzących z małych miast oraz wsi w taki
sposób, aby zwiększyć dostępność Programu dla ww. osób, należy wskazać, że takie
rozwiązanie dyskryminowałoby innych potencjalnych wnioskodawców Programu, dlatego
NFOŚiGW nie rozważa wprowadzenia takiej zmiany do Programu. Zapisy Programu nie
mogą bowiem dyskryminować wnioskodawców ze względu na ich miejsce zamieszkania, a
wprowadzenie odmiennych zasad funkcjonowania Programu z uwagi na miejsce
zamieszkania wnioskodawcy w małej miejscowości niewątpliwie prowadziłoby do takiego
skutku.
Przedmiotowy Program jest inicjatywą ogólnokrajową, w związku z tym wnioskodawcami
tego Programu mogą być wszystkie pełnoletnie osoby fizyczne niezależnie od ich miejsca
zamieszkania. Należy przy tym podkreślić, że ogromne zainteresowanie Programem osób z
różnych miejscowości wskazuje na istniejącą potrzebę wsparcia zakupu rowerów
elektrycznych również przez mieszkańców większych miejscowości, w których dojazd
1 dalej: Program
2 dalej: NFOŚiGW lub Fundusz
-- 1 of 3 --
samochodem, np. do pracy/uczelni, wiąże się z uciążliwym, nadmiernym ruchem drogowym
(korkami). Powyżej postulowane zmiany nie są zatem zasadne w kontekście realizacji celu
Programu, jakim jest częściowe zastąpienie.
2. Czy istnieje możliwość, aby dofinansowanie było udzielane bezpośrednio przy zakupie
roweru elektrycznego, na wzór programu „Laptop dla nauczyciela”?
Zasady dot. bezgotówkowego przekazania dotacji w postaci np. bonu nie mogą być
wdrożone przez NFOŚiGW, gdyż zgodnie z treścią art. 411 ust. 8 ustawy z dnia 27 kwietnia
2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2024 r. poz. 54, z późn. zm., t.j.) Narodowy
Fundusz oraz wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej udzielają
dotacji, pożyczek, poręczeń oraz przekazują środki finansowe na podstawie umów
cywilnoprawnych. Natomiast w programach takich jak „Laptop dla nauczycieli”
dofinansowanie przekazywane jest na rzecz sklepów ze sprzętem komputerowym, które
jedynie zarejestrowały się na liście utworzonej przez Ministerstwo Cyfryzacji. Ponadto,
dyrektorzy szkół zgłaszają uprawnionych nauczycieli z podległych im jednostek
organizacyjnych do programu „Laptop dla nauczyciela”. Przekładając powyższą zasadę na
program priorytetowy „Mój rower elektryczny” wiązałoby się to z weryfikacją zarówno
wniosków o dofinansowanie, a w następnej kolejności z weryfikacją danych osób
fizycznych, przekazywanych przez sklepy ze sprzętem rowerowym celem potwierdzenia
uzyskania dofinansowania do zakupu pojazdu. W związku z tym, powyższe zasady nie mogą
być wdrożone przez NFOŚiGW, gdyż w ramach Programu należy spodziewać się, że
złożonych zostanie kilkadziesiąt tysięcy wniosków o dofinansowanie. Weryfikacja zarówno
wniosków o dofinansowanie, jak i w następnej kolejności listy osób, które kwalifikują się do
dofinansowania spowoduje, że ocena wniosków znacznie się wydłuży, co mogłoby wywołać
liczne protesty zarówno ze strony wnioskodawców jak i sprzedawców pojazdów, którzy
będą przez długi czas oczekiwać na zwrot środków ze strony NFOŚiGW. Ponadto należy
podkreślić, że przyjęcie ww. zasady wiąże się również z zawieraniem umów ze
sprzedawcami pojazdów na przekazanie środków, co dodatkowo wiązałoby się ze
znacznymi opóźnieniami liczącymi nawet do roku czasu.
3. Czy prowadzone są analizy dotyczące skuteczności programów wspierających zakup
rowerów elektrycznych w zmniejszaniu emisji gazów cieplarnianych i poprawie jakości
powietrza w różnych typach miejscowości?
Przy opracowaniu założeń programu bazowano na programach wsparcia wdrożonych w
innych krajach europejskich oraz danych dotyczących redukcji emisji gazów cieplarnianych,
poprawie jakości oraz zmniejszeniu zatorów komunikacyjnych pochodzących z opracowań
eksperckich m.in. Komisji Europejskiej „Cycling: The Way Ahead For Towns And Cities”,
Europejskiej Federacji Cyklistów oraz Europejskiej Agencji Ochrony Środowiska. Na
podstawie tych dokumentów zostały oszacowane efekty środowiskowe Programu.
Popyt na dofinansowanie do zakupu rowerów elektrycznych/elektrycznych wózków
rowerowych został potwierdzony w trakcie przeprowadzonych konsultacji społecznych, w
wyniku których zgłoszonych zostało ponad 500 uwag lub propozycji zmian do Programu.
Oprócz uwag, duża część osób wyraziła jednocześnie poparcie dla jego realizacji. Tak
znaczny odzew społeczeństwa (należy zaznaczyć, że przede wszystkim zgłoszenia w
ramach konsultacji społecznych dokonane zostały przez osoby fizyczne) potwierdza, że
Program służyć będzie obniżeniu zużycia paliw emisyjnych w transporcie, a także
rozwojowi dobrych praktyk transportowych i zdrowego trybu życia wśród uczestników
ruchu.
NFOŚiGW przyjął, że rowery elektryczne, elektryczne rowery cargo i elektryczne wózki
rowerowe częściowo zastępować będą samochody spalinowe beneficjentów Programu.
-- 2 of 3 --
Przy alokacji w wysokości 300 000 000 zł Fundusz szacuje, że dofinansowanych zostanie
30 000 szt. rowerów elektrycznych oraz 16 667 szt. elektrycznych rowerów cargo/wózków
rowerowych.
Szacowany roczny przebieg dla roweru elektrycznego wynosi 3 300 km/rok.
Szacowany roczny przebieg dla elektrycznego roweru cargo/wózka rowerowego wynosi 13
200 km/rok.
Szacując efekt ekologiczny NFOŚiGW przeanalizował też dane dot. norm emisji spalin
samochodów zarejestrowanych w kraju, a w wyliczeniach dla rowerów elektrycznych
odniósł się do pojazdów o normie emisji spalin EURO V. W związku z powyższym do
wyliczeń wzięto pod uwagę zarejestrowane i użytkowane na drogach pojazdy, co wskazuje,
że wyliczone, planowane efekty ekologiczne są wymierne i możliwe do osiągnięcia.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --