Interpelacja nr 4326
Interpelacja w sprawie kontroli nad nielegalnymi treściami reklamowymi zamieszczanymi w Internecie
Zgłaszający:
•
Adresat:
Cyfryzacja i Technologie (100%)
Sprawiedliwość i Sądy (69%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie kontroli nad nielegalnymi treściami reklamowymi zamieszczanymi w Internecie
Interpelacja nr 4326
do ministra cyfryzacji
w sprawie kontroli nad nielegalnymi treściami reklamowymi zamieszczanymi w Internecie
Zgłaszający: Bartłomiej Pejo
Data wpływu: 09-08-2024
Szanowny Panie Premierze,
w niedawnej publikacji Wirtualnej Polski dotyczącej dostępu polskich konsumentów do usług nielegalnych operatorów hazardowych i bukmacherskich wskazano, że jednym z podstawowych kanałów docierania dostawców tego rodzaju portali są działania promocyjne w Internecie. Zarówno w wyszukiwarce Google, jak i w serwisach społecznościowych takich jak Facebook czy X bez trudu można odnaleźć materiały reklamowe skierowane do polskiego odbiorcy promujące usługi podmiotów z branży bukmacherskiej i hazardowej, które najprawdopodobniej nie posiadają zezwolenia na prowadzenie legalnej działalności w Polsce.
Zagadnienie to, w zakresie kompetencji i działań Ministerstwa Finansów, było przedmiotem interpelacji nr 14 w sprawie działań podejmowanych przez Ministerstwo Finansów w zakresie przeciwdziałania reklamie nielegalnego hazardu i zakładów wzajemnych na globalnych platformach internetowych złożonej w dniu 20 listopada 2023 r. przez posła Jarosława Sachajkę. W odpowiedzi Ministerstwo Finansów wskazało, że poprzez Centrum Kompetencyjne Zwalczania Przestępczości Ekonomicznej w Środowisku Elektronicznym Krajowej Administracji Skarbowej (Cybercentrum) stara się współpracować z firmami globalnymi w ramach usługi ,,zgłaszania zabronionych treści” pozwalającej na usuwanie materiałów dotyczących reklamy i promocji hazardu w domenie krajowej. Jak poinformowano, w toku tej współpracy m.in. „dokonano 60 zgłoszeń prawnych we współpracy z Google w ramach usługi zgłaszania zabronionych treści, w wyniku czego doprowadzono do trwałego usunięcia filmów i innych publikacji związanych z nielegalnym hazardem w sieci Internet”.
Zarówno dane liczbowe przekazane pół roku temu przez Ministerstwo Finansów, jak i doniesienia medialne oraz pobieżna nawet analiza treści reklamowych dostępnych w wyszukiwarce Google oraz na największych platformach społecznościowych jasno wskazują, że dotychczas podejmowane działania w tym zakresie nie przynoszą oczekiwanych skutków. Jak wskazali w przytoczonej powyżej publikacji eksperci, m.in. Kamil Wyszkowski z UN Global Compact, najważniejszym krokiem w walce z tego rodzaju szkodliwymi i nielegalnymi praktykami powinna być systemowa współpraca pomiędzy polskim rządem i odpowiednimi instytucjami a operatorami platform. Skuteczność doraźnych działań polegających na zgłaszaniu pojedynczych naruszeń jest bardzo niska.
Wszechobecne reklamy nielegalnych bukmacherów i kasyn nie są jedynym problemem, jaki można dostrzec w ostatnich latach, jeśli chodzi o politykę udostępniania treści polskim odbiorcom przez operatorów globalnych serwisów społecznościowych. Niedawno apel do ministra sprawiedliwości w sprawie konieczności podjęcia zdecydowanych działań w walce z fake newsami wszechobecnymi na platformach takich jak Facebook czy X wystosowała Rada Polskich Przedsiębiorców. Stojący na czele tej organizacji Rafał Brzoska, a także jego rodzina wielokrotnie padali w ostatnich miesiącach ofiarami reklam wyświetlanych m.in. na Facebooku informujących fałszywie o tym, że określona osoba zmarła, popełniła przestępstwo lub trafiła do więzienia. Tego rodzaju treści były zresztą masowo publikowane także w odniesieniu do innych osób publicznych. Jak wynika z informacji udostępnionych przez Rafała Brzoskę, dotychczasowe próby przeciwdziałania temu zjawisku oraz porozumienia się z właścicielem Facebooka nie przyniosły żadnych efektów. Zdaniem założyciela Inpostu, a także innych przedsiębiorców zrzeszonych w ramach Rady Polskich Przedsiębiorców tylko zdecydowane działanie na poziomie rządowym może przynieść właściwy skutek. Warto także wskazać, że fałszywe i szokujące reklamy publikowane w serwisach społecznościowych są szkodliwe nie tylko dla osób, które są ich bohaterami, ale także dla samych użytkowników. Zawierają one bowiem co do zasady odnośniki mające na celu m.in. wyłudzanie danych wrażliwych, co w konsekwencji może spowodować, że nieświadomy odbiorca utraci np. środki zgromadzone na rachunku bankowym.
Wszystkie powyższe problemy wskazują jednoznacznie, że w relacjach z operatorami największych platform internetowych przedstawicielom polskiego rządu brakuje skutecznych narzędzi do egzekwowania od globalnych koncernów stosowania się do obowiązujących w Polsce przepisów oraz przeciwdziałania nieprawidłowościom. Doraźne i punktowe działania dotyczące wybranej wąskiej materii problematyki relacji globalnych platform z polskimi konsumentami oraz władzami krajowymi nie przynoszą widocznych i realnych efektów. Niezbędna jest koordynacja tego procesu na poziomie rządowym, a także stworzenie kanału bieżącej i systemowej komunikacji pomiędzy właściwymi polskimi instytucjami i organami a operatorami platform. Ministerstwo Cyfryzacji wydaje się instytucją właściwą merytorycznie do koordynacji tego procesu.
Szanowny Panie Premierze,
proszę w związku z powyższym o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Ile razy w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy zwracano się do operatorów internetowych platform społecznościowych lub podmiotów takich jak Google w sprawie nielegalnych treści reklamowych? Co dokładnie było przedmiotem tej korespondencji i jaki był jej skutek?
2. Czy Ministerstwo Cyfryzacji współpracuje z Ministerstwem Finansów w zakresie przeciwdziałania naruszeniom w przestrzeni internetowej przepisów regulujących funkcjonowanie w Polsce podmiotów z branży hazardowej i bukmacherskiej? Jeśli tak, to jaki charakter ma ta współpraca?
3. Czy w ramach prac ministerstwa analizowano problematykę związaną z potrzebą skutecznego przeciwdziałania pojawianiu się w Internecie reklam nielegalnych bukmacherów i kasyn?
4. Czy ministerstwo prowadzi bieżący i systemowy dialog dotyczący powyższej lub innej problematyki z operatorami internetowych platform społecznościowych lub podmiotami takimi jak Google? Jeśli tak, to czego dotyczy ten dialog i w jakich formach jest prowadzony?
5. Czy ministerstwu znany jest problem związany z publikowaniem na platformach społecznościowych materiałów reklamowych zawierających fałszywe informacje na temat realnych osób? Czy podjęto w związku z tym jakieś działania?
6. Czy ministerstwo zamierza podjąć działania zmierzające do stworzenia narzędzi pozwalających na skuteczną ochronę polskich konsumentów przed nielegalnymi lub fałszywymi treściami w Internecie, szczególnie na platformach społecznościowych? Jeśli tak, to jakie działania są planowane lub przygotowywane?
Z wyrazami szacunku
Bartłomiej Pejo
Interpelacja nr 4326
do ministra cyfryzacji
w sprawie kontroli nad nielegalnymi treściami reklamowymi zamieszczanymi w Internecie
Zgłaszający: Bartłomiej Pejo
Data wpływu: 09-08-2024
Szanowny Panie Premierze,
w niedawnej publikacji Wirtualnej Polski dotyczącej dostępu polskich konsumentów do usług nielegalnych operatorów hazardowych i bukmacherskich wskazano, że jednym z podstawowych kanałów docierania dostawców tego rodzaju portali są działania promocyjne w Internecie. Zarówno w wyszukiwarce Google, jak i w serwisach społecznościowych takich jak Facebook czy X bez trudu można odnaleźć materiały reklamowe skierowane do polskiego odbiorcy promujące usługi podmiotów z branży bukmacherskiej i hazardowej, które najprawdopodobniej nie posiadają zezwolenia na prowadzenie legalnej działalności w Polsce.
Zagadnienie to, w zakresie kompetencji i działań Ministerstwa Finansów, było przedmiotem interpelacji nr 14 w sprawie działań podejmowanych przez Ministerstwo Finansów w zakresie przeciwdziałania reklamie nielegalnego hazardu i zakładów wzajemnych na globalnych platformach internetowych złożonej w dniu 20 listopada 2023 r. przez posła Jarosława Sachajkę. W odpowiedzi Ministerstwo Finansów wskazało, że poprzez Centrum Kompetencyjne Zwalczania Przestępczości Ekonomicznej w Środowisku Elektronicznym Krajowej Administracji Skarbowej (Cybercentrum) stara się współpracować z firmami globalnymi w ramach usługi ,,zgłaszania zabronionych treści” pozwalającej na usuwanie materiałów dotyczących reklamy i promocji hazardu w domenie krajowej. Jak poinformowano, w toku tej współpracy m.in. „dokonano 60 zgłoszeń prawnych we współpracy z Google w ramach usługi zgłaszania zabronionych treści, w wyniku czego doprowadzono do trwałego usunięcia filmów i innych publikacji związanych z nielegalnym hazardem w sieci Internet”.
Zarówno dane liczbowe przekazane pół roku temu przez Ministerstwo Finansów, jak i doniesienia medialne oraz pobieżna nawet analiza treści reklamowych dostępnych w wyszukiwarce Google oraz na największych platformach społecznościowych jasno wskazują, że dotychczas podejmowane działania w tym zakresie nie przynoszą oczekiwanych skutków. Jak wskazali w przytoczonej powyżej publikacji eksperci, m.in. Kamil Wyszkowski z UN Global Compact, najważniejszym krokiem w walce z tego rodzaju szkodliwymi i nielegalnymi praktykami powinna być systemowa współpraca pomiędzy polskim rządem i odpowiednimi instytucjami a operatorami platform. Skuteczność doraźnych działań polegających na zgłaszaniu pojedynczych naruszeń jest bardzo niska.
Wszechobecne reklamy nielegalnych bukmacherów i kasyn nie są jedynym problemem, jaki można dostrzec w ostatnich latach, jeśli chodzi o politykę udostępniania treści polskim odbiorcom przez operatorów globalnych serwisów społecznościowych. Niedawno apel do ministra sprawiedliwości w sprawie konieczności podjęcia zdecydowanych działań w walce z fake newsami wszechobecnymi na platformach takich jak Facebook czy X wystosowała Rada Polskich Przedsiębiorców. Stojący na czele tej organizacji Rafał Brzoska, a także jego rodzina wielokrotnie padali w ostatnich miesiącach ofiarami reklam wyświetlanych m.in. na Facebooku informujących fałszywie o tym, że określona osoba zmarła, popełniła przestępstwo lub trafiła do więzienia. Tego rodzaju treści były zresztą masowo publikowane także w odniesieniu do innych osób publicznych. Jak wynika z informacji udostępnionych przez Rafała Brzoskę, dotychczasowe próby przeciwdziałania temu zjawisku oraz porozumienia się z właścicielem Facebooka nie przyniosły żadnych efektów. Zdaniem założyciela Inpostu, a także innych przedsiębiorców zrzeszonych w ramach Rady Polskich Przedsiębiorców tylko zdecydowane działanie na poziomie rządowym może przynieść właściwy skutek. Warto także wskazać, że fałszywe i szokujące reklamy publikowane w serwisach społecznościowych są szkodliwe nie tylko dla osób, które są ich bohaterami, ale także dla samych użytkowników. Zawierają one bowiem co do zasady odnośniki mające na celu m.in. wyłudzanie danych wrażliwych, co w konsekwencji może spowodować, że nieświadomy odbiorca utraci np. środki zgromadzone na rachunku bankowym.
Wszystkie powyższe problemy wskazują jednoznacznie, że w relacjach z operatorami największych platform internetowych przedstawicielom polskiego rządu brakuje skutecznych narzędzi do egzekwowania od globalnych koncernów stosowania się do obowiązujących w Polsce przepisów oraz przeciwdziałania nieprawidłowościom. Doraźne i punktowe działania dotyczące wybranej wąskiej materii problematyki relacji globalnych platform z polskimi konsumentami oraz władzami krajowymi nie przynoszą widocznych i realnych efektów. Niezbędna jest koordynacja tego procesu na poziomie rządowym, a także stworzenie kanału bieżącej i systemowej komunikacji pomiędzy właściwymi polskimi instytucjami i organami a operatorami platform. Ministerstwo Cyfryzacji wydaje się instytucją właściwą merytorycznie do koordynacji tego procesu.
Szanowny Panie Premierze,
proszę w związku z powyższym o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Ile razy w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy zwracano się do operatorów internetowych platform społecznościowych lub podmiotów takich jak Google w sprawie nielegalnych treści reklamowych? Co dokładnie było przedmiotem tej korespondencji i jaki był jej skutek?
2. Czy Ministerstwo Cyfryzacji współpracuje z Ministerstwem Finansów w zakresie przeciwdziałania naruszeniom w przestrzeni internetowej przepisów regulujących funkcjonowanie w Polsce podmiotów z branży hazardowej i bukmacherskiej? Jeśli tak, to jaki charakter ma ta współpraca?
3. Czy w ramach prac ministerstwa analizowano problematykę związaną z potrzebą skutecznego przeciwdziałania pojawianiu się w Internecie reklam nielegalnych bukmacherów i kasyn?
4. Czy ministerstwo prowadzi bieżący i systemowy dialog dotyczący powyższej lub innej problematyki z operatorami internetowych platform społecznościowych lub podmiotami takimi jak Google? Jeśli tak, to czego dotyczy ten dialog i w jakich formach jest prowadzony?
5. Czy ministerstwu znany jest problem związany z publikowaniem na platformach społecznościowych materiałów reklamowych zawierających fałszywe informacje na temat realnych osób? Czy podjęto w związku z tym jakieś działania?
6. Czy ministerstwo zamierza podjąć działania zmierzające do stworzenia narzędzi pozwalających na skuteczną ochronę polskich konsumentów przed nielegalnymi lub fałszywymi treściami w Internecie, szczególnie na platformach społecznościowych? Jeśli tak, to jakie działania są planowane lub przygotowywane?
Z wyrazami szacunku
Bartłomiej Pejo
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Paweł Olszewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
25%
Konkretność
75%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
1.9 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
17597 znaków
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Paweł Olszewski
BM.WP.057.99.2024
Warszawa, 17 września 2024 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 14 sierpnia br. Posła na Sejm RP Pana Bartłomieja Pejo w sprawie kontroli
nad nielegalnymi treściami reklamowymi zamieszczanymi w Internecie (interpelacja nr
4326)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Posłów pytania.
Ad 1) Ile razy w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy zwracano się do operatorów
internetowych platform społecznościowych lub podmiotów takich jak Google w sprawie
nielegalnych treści reklamowych? Co dokładnie było przedmiotem tej korespondencji i
jaki był jej skutek?
Ad 4) Czy Ministerstwo prowadzi bieżący i systemowy dialog dotyczący powyższej lub
innej problematyki z operatorami internetowych platform społecznościowych lub
podmiotami takimi jak Google? Jeśli tak, to czego dotyczy ten dialog i w jakich formach
jest prowadzony?
Ministerstwo Cyfryzacji monitoruje problematykę nielegalnych i oszukańczych treści
reklamowych zamieszczanych w Internecie. CSIRT KNF zwrócił się do Ministerstwa w br.
z prośbą o wsparcie w zwiększeniu skuteczności swoich działań poprzez usprawnienie
współpracy z Google wobec rosnącej liczby treści narażających obywateli Polski na straty
finansowe, takich jak reklamy fałszywych inwestycji czy stron phishingowych, które
dostępne są jako reklamy w wyszukiwarkach Google oraz w serwisie Youtube. CSIRT
NASK zwrócił się do Ministerstwa w br. z prośbą o wsparcie w pełniejszym zintegrowaniu
prowadzonej przez podmiot Listy Ostrzeżeń przed niebezpiecznymi stronami z usługą
Google Safe Browsing. Usługa chroni internautów z całego świata, ale aby być skuteczna
wymaga wiarygodnych źródeł danych, które uwzględniają specyfikę lokalnych rynków.
W ciągu ostatnich dwunastu miesięcy przedstawiciele Ministerstwa Cyfryzacji
wielokrotnie zwracali uwagę przedstawicielom Google na pojawianie się nielegalnych
treści reklamowych. Co więcej, w trakcie oficjalnej wizyty Ministra Cyfryzacji do Stanów
Zjednoczonych w lipcu br. Minister Cyfryzacji rozmawiał w siedzibie Google m.in. o
potrzebie intensyfikacji działań w zakresie zwalczania dezinformacji oraz nadużyć i
oszustw finansowych.
Działania te mają na celu wypracowanie krótkiej ścieżki komunikacyjnej umożliwiającej
priorytetowe traktowanie zgłoszeń pochodzących od podmiotów wchodzących w skład
krajowego systemu cyberbezpieczeństwa.
W trakcie spotkania z przedstawicielami Google w lipcu br. Google zaproponował CSIRT
KNF dołączenie do programu Ads Priority Flagger, który ma m.in. umożliwić pracę
z dedykowanym zespołem, zapewnić priorytetowy kanał do zgłaszania treści, informację
zwrotną odnośnie zgłoszeń, możliwość odwołania się, jak i szkolenia oraz wprowadzenie
w system. Program nie został jeszcze uruchomiony, ale Google pozostaje w gotowości do
-- 1 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
podejmowania współpracy z większą ilością podmiotów. Na ww. spotkaniu byli również
obecni przedstawiciele CERT NASK.
Kwestia zintegrowania Listy Ostrzeżeń przed niebezpiecznymi stronami z usługą Google
Safe Browsing pozostaje w toku.
Ad 2) Czy Ministerstwo Cyfryzacji współpracuje z Ministerstwem Finansów w zakresie
przeciwdziałania naruszeniom w przestrzeni internetowej przepisów regulujących
funkcjonowanie w Polsce podmiotów z branży hazardowej i bukmacherskiej? Jeśli tak,
to jaki charakter ma ta współpraca?
Ad 3) Czy w ramach prac Ministerstwa analizowano problematykę związaną z potrzebą
skutecznego przeciwdziałania pojawianiu się w Internecie reklam nielegalnych
bukmacherów i kasyn?
Problem skutecznego przeciwdziałania pojawianiu się w Internecie nielegalnych reklam,
w tym również nielegalnych reklam bukmacherów i kasyn jest znany Ministerstwu
Cyfryzacji szczególnie z uwagi na szereg działań edukacyjnych prowadzonych przez
Ministerstwo mających na celu przeciwdziałanie oszustwom internetowym. Jednakże
należy zaznaczyć, że działalność podmiotów organizujących gry hazardowe oraz
przeciwdziałanie temu procederowi w zakresie w jakim odbywa się on niezgodnie
z ustawą o grach hazardowych należy do kompetencji Ministra Finansów. Minister
Finansów będąc projektodawcą właściwej w tym zakresie ustawy o grach hazardowych1,
regulującej zasady prowadzenia działalności hazardowej, w tym także tej mającej miejsce
w Internecie, jest właściwym podmiotem w zakresie podejmowania działań związanych z
przeciwdziałaniem pojawianiu się reklam niezgodnych z ustawą. Wynika to z faktu, że
właśnie na płaszczyźnie ww. ustawy uregulowano zasady reklamowania gier hazardowych
oraz sprecyzowano zakazy z tym związane. Komplementarne znaczenia w tym zakresie
mają przepisy ustawy - Kodeks karny skarbowy2, na płaszczyźnie których doszło do
usankcjonowania promocji i reklam gier hazardowych niezgodnych z ustawą. Zgodnie z
art. 110a zawartym w ww. ustawie czyny te zagrożone są karą grzywny. Jednocześnie
należy zaznaczyć, że Ministerstwo Finansów jest gestorem rejestru domen służących do
oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą, dającego możliwość automatycznego
przekazywania informacji do systemów teleinformatycznych przedsiębiorców
telekomunikacyjnych i dostawców usług płatniczych o domenach służących oferowaniu
hazardu w sposób niezgodny z ustawą. W rejestrze tym obecnie wpisanych jest ponad
46 000 domen. Przedsiębiorcy telekomunikacyjni mają obowiązek blokowania tych
domen.
Niezależnie od powyższego Ministerstwo Cyfryzacji mając na uwadze bezpieczeństwo
użytkowników Internetu oraz zapobieganie nielegalnym treściom w sieci podejmuje szereg
działań wynikających z kompetencji Ministra Cyfryzacji. W ramach nadzorowanej przez
Ministra Cyfryzacji NASK-PIB prowadzone są kampanie informacyjne mające na celu
walkę z oszustwami w Internecie3. Ponadto CSIRT NASK udostępnia możliwość zgłaszania
oszustw internetowych4, podejrzanych domen oraz innych nielegalnych treści.
Jednocześnie, Ministerstwo Cyfryzacji w ramach poszerzania katalogu funkcjonalności
aplikacji mObywatel udostępniło usługę „Bezpiecznie w sieci” umożliwiającej zgłoszenie
1 Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2023 r. poz. 227)
2 ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (Dz.U. z 2024 r. poz. 628)
3 https://cert.pl/falszywe-inwestycje/
4 https://incydent.cert.pl/
-- 2 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
oszustwa w internecie, np. złośliwej strony, podejrzanej wiadomości SMS czy fałszywego
sklepu internetowego5. Ministerstwo nieustannie prowadzi także działania informacyjne
mające na celu poszerzanie świadomości użytkowników Internetu w zakresie
niebezpiecznych i nielegalnych reklam w internecie6.
Ponadto, w ramach prac Ministerstwa Cyfryzacji procedowany jest projekt ustawy
o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw,
czyli projekt, którego celem jest implementacja Aktu o usługach cyfrowych (DSA).
W kontekście powyższe wskazać należy, że DSA reguluje funkcjonowanie reklam
internetowych, w szczególności tych działających w obrębie mediów społecznościowych.
Zwracam również uwagę, że obecnie w Parlamencie Europejskim trwają prace nad
rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie usług płatniczych w ramach
rynku wewnętrznego i zmieniające rozporządzenie (UE) nr 1093/2010 (PSD3).
Przedmiotowy projekt reguluje kwestie związane z usługami płatniczymi. W celu
zapewnienia bezpieczeństwa usług płatniczych, projekt nakłada na dostawców usług
łączności elektronicznej obowiązek usuwania oszukańczych lub nielegalnych treści, które
mogą być przyczyną nieautoryzowanych transakcji. Przepisy te mają na celu zwalczanie
spoofing’u. Z uwagi na nieprecyzyjność projektu w zakresie obowiązków nakładanych na
dostawców usług łączności elektronicznej Minister Cyfryzacji przedstawił Ministrowi
Finansów swoją opinię w zakresie projektu PSD3 i zadeklarował pomoc w
doprecyzowaniu omawianych przepisów. W odpowiedzi Minister Finansów poinformował,
że przedstawione stanowisko MC uwzględnia i przedstawia w pracach nad projektem
PSD3.
Ad 5) Czy Ministerstwu znany jest problem związany z publikowaniem na platformach
społecznościowych materiałów reklamowych zawierających fałszywe informacje na
temat realnych osób? Czy podjęto w związku z tym jakieś działania?
Problem związany z publikowaniem na platformach społecznościowych materiałów
reklamowych zawierających fałszywe informacje na temat realnych osób jest znany
Ministerstwu Cyfryzacji. Jak już wyżej zostało podkreślone Ministerstwo prowadzi szereg
kampanii informujących o zagrożeniach w intenecie7. Ponadto, w ramach działań
i kampanii informacyjno-edukacyjnych Ministerstwo Cyfryzacji wspólnie z publikuje
różnego rodzaju materiały edukacyjne dotyczących problematyki dezinformacji
i deepfaków w formie: artykułów8 czy webinarów9.
Dział Strategii i Rozwoju Bezpieczeństwa Cyberprzestrzeni NASK przy współpracy
autorów zewnętrznych opracował raport „Cyberbezpieczeństwo AI. AI
w cyberbezpieczeństwie”10.
Podkreślenia wymaga również, że w NASK-PIB funkcjonuje Zespół Analiz Deepfake
zajmujący się analizowaniem treści deepfake i opracowywaniem automatycznych metod
5 https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/bezpiecznie-w-sieci--nowa-usluga-do-walki-z-cyberzagrozeniami-od-dzis-
dostepna-w-mobywatelu
6 https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/niebezpieczne-reklamy-w-wyszukiwarkach--jak-sie-nie-dac-zlapac-
cyberoszustom-
7 https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/wiadomosci
8 https://cyberprofilaktyka.pl/blog/0/deepfake-jak-sztuczna-inteligencja-moze-nas-oszukiwac_i40.html
https://ose.gov.pl/aktualnosci/wpis/czy-to-nagranie-moze-klamac-uwaga-na-deepfake
9 https://www.youtube.com/watch?v=TdsLp27R0UM
10 https://cyberpolicy.nask.pl/cyberbezpieczenstwo-ai-ai-w-cyberbezpieczenstwie/
-- 3 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
ich wykrywania11. Na adres deepfake@nask.pl można zgłaszać materiały wykorzystujące
deepfake.
Jednocześnie, należy podkreślić, że do wyeliminowania szkodliwych treści z obiegu,
niezbędna jest współpraca platform internetowych, jak m.in. Facebook czy Youtube. To za
ich pośrednictwem szerzona jest propaganda i bez ich zaangażowania nie będzie możliwa
ich eliminacja. Dlatego też Ministerstwo Cyfryzacji rozmawia z zainteresowanymi firmami,
innymi krajami i instytucjami europejskimi, aby wypracować mechanizmy, które pozwolą
skutecznie eliminować takie treści. Tematykę podjęły, między innymi, firmy zarządzające
mediami społecznościowymi, takie jak Facebook, Google, czy Twitter. W ramach
podejmowanych działań znalazły się między innymi: lokalizowanie i usuwanie fałszywych
kont, dostosowanie algorytmów wyszukiwarek w celu promowania wartościowych treści,
zmniejszenie opłacalności publikowania nieprawdziwych informacji, a także wzmocnienie
współpracy z organizacjami, dostarczającymi sprawdzonych wiadomości.
W przypadku gdy określone treści wypełniają również znamiona czynu zabronionego
o danych działaniach informowane są organy ścigania, które podejmą czynności
zmierzające do wykrycia sprawcy.
W tym miejscu warte podkreślenia jest, że w sferze działań edukacyjnych i w ramach
wspierania internautów w weryfikowaniu informacji Ministerstwo Cyfryzacji, we
współpracy z Naukową i Akademicką Siecią Komputerową uruchomiło profile
#WłączWeryfikację na Facebooku i Twitterze @WeryfikacjaNASK. Doświadczeni eksperci
weryfikują zgłoszone informacje, wskazują potencjalne przejawy działań
dezinformacyjnych i dementują nieprawdziwe informacje.
Na stronie NASK-PIB znajduje się lista zgłoszonych do tej pory kont w mediach
społecznościowych, poprzez które publikowane są dezinformujące treści12. Pozwala to
zebrać w jednym miejscu informacje o kanałach rozprzestrzeniających dezinformujące
treści.
NASK-PIB opublikował również stworzony przez specjalistów ds. walki z dezinformacją
Kodeks Dobrych Praktyk13. Poradnik pomaga zrozumieć zachodzące w polskiej infosferze
procesy dezinformacyjne, wskazuje ich charakterystykę i wybrane sposoby zapobiegania
rozprzestrzenianiu się szkodliwych treści. Dokument jest efektem pracy jedenastu
organizacji i instytucji, które opracowały Kodeks w trosce o jakość debaty publicznej.
Ad 6) Czy Ministerstwo zamierza podjąć działania zmierzające do stworzenia narzędzi
pozwalających na skuteczne ochronę polskich konsumentów przed nielegalnymi lub
fałszywymi treściami w Internecie, szczególnie na platformach społecznościowych? Jeśli
tak, to jakie działania są planowane lub przygotowywane?
W odpowiedzi na to pytanie warto wskazać na rozwiązania zawarte w Rozporządzeniu
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2065 z dnia 19 października 2022 r.
w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych oraz zmiany dyrektywy 2000/31/WE (akt
o usługach cyfrowych) oraz prace nad wdrożeniem tego aktu prawnego do polskiego
porządku prawnego. Rozporządzenie to odpowiada bowiem na postulat lepszej ochrony
odbiorców usługi przed nielegalnymi treściami w internecie.
11 https://www.nask.pl/pl/aktualnosci/5403,NASK-ostrzega-rosnie-liczba-oszustw-deepfake-wykorzystujacych-
wizerunki-znanych-.html
12 https://www.nask.pl/pl/wlaczweryfikacje/4413,WlaczWeryfikacje.html
13 https://www.nask.pl/pl/aktualnosci/4992,Powstal-Kodeks-Dobrych-Praktyk-w-zakresie-dezinformacji.html
-- 4 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Akt o usługach cyfrowych:
pozwala na lepszą ochronę użytkowników przed nielegalnymi treściami
w internecie (m.in. ujednolicenie procedury usuwania nielegalnych treści
z Internetu ang. procedura notice-and-action (art. 14),
tworzy rozwiązania dające większe możliwości walki z treściami szkodliwymi,
w tym dezinformacją (np. kodeksy postępowania (art. 45), protokoły kryzysowe
(art. 48), ograniczanie ryzyk systemowych przez bardzo duże platformy
internetowe (art. 34 i 35), wprowadzenie mechanizmu reagowania na sytuacje
kryzysowe (art. 36),
daje użytkownikom więcej kontroli nad tym, co widzą online oraz nad sposobem
wykorzystywania ich danych osobowych (zapewnienie użytkownikowi możliwości
wyboru systemu rekomendowania treści, który nie jest oparty na profilowaniu
w oparciu o dane osobowe (art. 27), zakaz reklam opartych na profilowaniu
z wykorzystaniem danych wrażliwych np. dotyczących orientacji seksualnej, religii,
pochodzenia etnicznego (art. 26),
zwiększa przejrzystość funkcjonowania platform np. raporty transparentności (art.
15, 24, 42) dostęp do danych przez naukowców i regulatorów (art. 40),
tworzy mechanizm bardziej rozbudowanego nadzoru nad działalnością platform
i współpracy platform z organami państwa (krajowi regulatorzy i KE wyposażeni
zostaną w dodatkowe uprawnienia kontrolne i możliwość nakładania sankcji –
rozdział 4),
wspiera lepszą ochronę przed nadmiarowym usuwaniem treści (informowanie
użytkowników o blokadzie lub usunięciu treści lub konta, a także demonetyzacji
i zmniejszeniu widoczności treści (art. 17), mechanizm odwołania się
użytkowników od decyzji platformy o usunięciu lub blokadzie treści (art. 20 i 21).
Akt o usługach cyfrowych jest w pełni stosowany od 17 lutego 2024 r. Nowe przepisy
powinny służyć poprawie bezpieczeństwa użytkowników w Internecie. Rozporządzenie
wymaga przyjęcia przepisów służących jego stosowaniu – opracowanie procedur,
wskazanie regulatorów krajowych mających czuwać nad przestrzeganiem przepisów,
ustanowienie regulacji dotyczących kar za naruszenie rozporządzenia.
Ministerstwo Cyfryzacji pracuje nad wdrożeniem rozporządzenia 2022/2065 - poprzez
nowelizację ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną (projekt ustawy jest dostępny
na stronie RCL). Do tej pory przeprowadziliśmy konsultacje założeń projektu ustawy oraz
dwie rundy konsultacji publicznych, konsultacji międzyresortowych i uzgodnień. Obecnie
jesteśmy na etapie analizy otrzymanych stanowisk.
W kontekście pytania o „działania zmierzające do stworzenia narzędzi pozwalających na
skuteczną ochronę polskich konsumentów przed nielegalnymi lub fałszywymi treściami
w Internecie, szczególnie na platformach społecznościowych” warto nadmienić, że
w trakcie prac nad projektem ustawy, w wyniku pogłębionych analiz i konsultacji
z podmiotami w obszarze uregulowania kwestii nakazów usunięcia nielegalnych treści
wykazano, że w prawie polskim nie istnieje szczególna podstawa prawna, która
umożliwiałaby złożenie wniosku do sądu o wydanie takiego nakazu. Jedynym wyjątkiem
jest art. 32c ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (wdrożenie rozporządzenia
2021/784 – dot. treści terrorystycznych, stanowi lex specialis do art. 9 DSA). Dlatego
w drugiej wersji ustawy, była przedmiotem konsultacji publicznych, opiniowania i
uzgodnień, wprowadzony został nowy rozdział - Rozdział 2a „Nakazy podjęcia działań
przeciwko nielegalnym treściom oraz nakazy udostępniania informacji
-- 5 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
o usługobiorcy”, który umożliwi stosowanie przepisów art. 9 i 10 Rozporządzenia
2022/2065. Celem jest umożliwienie sprawnego blokowania dostępu do nielegalnych
treści.
Z wyrazami szacunku
Paweł Olszewski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 6 of 6 --
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Paweł Olszewski
BM.WP.057.99.2024
Warszawa, 17 września 2024 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 14 sierpnia br. Posła na Sejm RP Pana Bartłomieja Pejo w sprawie kontroli
nad nielegalnymi treściami reklamowymi zamieszczanymi w Internecie (interpelacja nr
4326)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Posłów pytania.
Ad 1) Ile razy w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy zwracano się do operatorów
internetowych platform społecznościowych lub podmiotów takich jak Google w sprawie
nielegalnych treści reklamowych? Co dokładnie było przedmiotem tej korespondencji i
jaki był jej skutek?
Ad 4) Czy Ministerstwo prowadzi bieżący i systemowy dialog dotyczący powyższej lub
innej problematyki z operatorami internetowych platform społecznościowych lub
podmiotami takimi jak Google? Jeśli tak, to czego dotyczy ten dialog i w jakich formach
jest prowadzony?
Ministerstwo Cyfryzacji monitoruje problematykę nielegalnych i oszukańczych treści
reklamowych zamieszczanych w Internecie. CSIRT KNF zwrócił się do Ministerstwa w br.
z prośbą o wsparcie w zwiększeniu skuteczności swoich działań poprzez usprawnienie
współpracy z Google wobec rosnącej liczby treści narażających obywateli Polski na straty
finansowe, takich jak reklamy fałszywych inwestycji czy stron phishingowych, które
dostępne są jako reklamy w wyszukiwarkach Google oraz w serwisie Youtube. CSIRT
NASK zwrócił się do Ministerstwa w br. z prośbą o wsparcie w pełniejszym zintegrowaniu
prowadzonej przez podmiot Listy Ostrzeżeń przed niebezpiecznymi stronami z usługą
Google Safe Browsing. Usługa chroni internautów z całego świata, ale aby być skuteczna
wymaga wiarygodnych źródeł danych, które uwzględniają specyfikę lokalnych rynków.
W ciągu ostatnich dwunastu miesięcy przedstawiciele Ministerstwa Cyfryzacji
wielokrotnie zwracali uwagę przedstawicielom Google na pojawianie się nielegalnych
treści reklamowych. Co więcej, w trakcie oficjalnej wizyty Ministra Cyfryzacji do Stanów
Zjednoczonych w lipcu br. Minister Cyfryzacji rozmawiał w siedzibie Google m.in. o
potrzebie intensyfikacji działań w zakresie zwalczania dezinformacji oraz nadużyć i
oszustw finansowych.
Działania te mają na celu wypracowanie krótkiej ścieżki komunikacyjnej umożliwiającej
priorytetowe traktowanie zgłoszeń pochodzących od podmiotów wchodzących w skład
krajowego systemu cyberbezpieczeństwa.
W trakcie spotkania z przedstawicielami Google w lipcu br. Google zaproponował CSIRT
KNF dołączenie do programu Ads Priority Flagger, który ma m.in. umożliwić pracę
z dedykowanym zespołem, zapewnić priorytetowy kanał do zgłaszania treści, informację
zwrotną odnośnie zgłoszeń, możliwość odwołania się, jak i szkolenia oraz wprowadzenie
w system. Program nie został jeszcze uruchomiony, ale Google pozostaje w gotowości do
-- 1 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
podejmowania współpracy z większą ilością podmiotów. Na ww. spotkaniu byli również
obecni przedstawiciele CERT NASK.
Kwestia zintegrowania Listy Ostrzeżeń przed niebezpiecznymi stronami z usługą Google
Safe Browsing pozostaje w toku.
Ad 2) Czy Ministerstwo Cyfryzacji współpracuje z Ministerstwem Finansów w zakresie
przeciwdziałania naruszeniom w przestrzeni internetowej przepisów regulujących
funkcjonowanie w Polsce podmiotów z branży hazardowej i bukmacherskiej? Jeśli tak,
to jaki charakter ma ta współpraca?
Ad 3) Czy w ramach prac Ministerstwa analizowano problematykę związaną z potrzebą
skutecznego przeciwdziałania pojawianiu się w Internecie reklam nielegalnych
bukmacherów i kasyn?
Problem skutecznego przeciwdziałania pojawianiu się w Internecie nielegalnych reklam,
w tym również nielegalnych reklam bukmacherów i kasyn jest znany Ministerstwu
Cyfryzacji szczególnie z uwagi na szereg działań edukacyjnych prowadzonych przez
Ministerstwo mających na celu przeciwdziałanie oszustwom internetowym. Jednakże
należy zaznaczyć, że działalność podmiotów organizujących gry hazardowe oraz
przeciwdziałanie temu procederowi w zakresie w jakim odbywa się on niezgodnie
z ustawą o grach hazardowych należy do kompetencji Ministra Finansów. Minister
Finansów będąc projektodawcą właściwej w tym zakresie ustawy o grach hazardowych1,
regulującej zasady prowadzenia działalności hazardowej, w tym także tej mającej miejsce
w Internecie, jest właściwym podmiotem w zakresie podejmowania działań związanych z
przeciwdziałaniem pojawianiu się reklam niezgodnych z ustawą. Wynika to z faktu, że
właśnie na płaszczyźnie ww. ustawy uregulowano zasady reklamowania gier hazardowych
oraz sprecyzowano zakazy z tym związane. Komplementarne znaczenia w tym zakresie
mają przepisy ustawy - Kodeks karny skarbowy2, na płaszczyźnie których doszło do
usankcjonowania promocji i reklam gier hazardowych niezgodnych z ustawą. Zgodnie z
art. 110a zawartym w ww. ustawie czyny te zagrożone są karą grzywny. Jednocześnie
należy zaznaczyć, że Ministerstwo Finansów jest gestorem rejestru domen służących do
oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą, dającego możliwość automatycznego
przekazywania informacji do systemów teleinformatycznych przedsiębiorców
telekomunikacyjnych i dostawców usług płatniczych o domenach służących oferowaniu
hazardu w sposób niezgodny z ustawą. W rejestrze tym obecnie wpisanych jest ponad
46 000 domen. Przedsiębiorcy telekomunikacyjni mają obowiązek blokowania tych
domen.
Niezależnie od powyższego Ministerstwo Cyfryzacji mając na uwadze bezpieczeństwo
użytkowników Internetu oraz zapobieganie nielegalnym treściom w sieci podejmuje szereg
działań wynikających z kompetencji Ministra Cyfryzacji. W ramach nadzorowanej przez
Ministra Cyfryzacji NASK-PIB prowadzone są kampanie informacyjne mające na celu
walkę z oszustwami w Internecie3. Ponadto CSIRT NASK udostępnia możliwość zgłaszania
oszustw internetowych4, podejrzanych domen oraz innych nielegalnych treści.
Jednocześnie, Ministerstwo Cyfryzacji w ramach poszerzania katalogu funkcjonalności
aplikacji mObywatel udostępniło usługę „Bezpiecznie w sieci” umożliwiającej zgłoszenie
1 Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2023 r. poz. 227)
2 ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (Dz.U. z 2024 r. poz. 628)
3 https://cert.pl/falszywe-inwestycje/
4 https://incydent.cert.pl/
-- 2 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
oszustwa w internecie, np. złośliwej strony, podejrzanej wiadomości SMS czy fałszywego
sklepu internetowego5. Ministerstwo nieustannie prowadzi także działania informacyjne
mające na celu poszerzanie świadomości użytkowników Internetu w zakresie
niebezpiecznych i nielegalnych reklam w internecie6.
Ponadto, w ramach prac Ministerstwa Cyfryzacji procedowany jest projekt ustawy
o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw,
czyli projekt, którego celem jest implementacja Aktu o usługach cyfrowych (DSA).
W kontekście powyższe wskazać należy, że DSA reguluje funkcjonowanie reklam
internetowych, w szczególności tych działających w obrębie mediów społecznościowych.
Zwracam również uwagę, że obecnie w Parlamencie Europejskim trwają prace nad
rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie usług płatniczych w ramach
rynku wewnętrznego i zmieniające rozporządzenie (UE) nr 1093/2010 (PSD3).
Przedmiotowy projekt reguluje kwestie związane z usługami płatniczymi. W celu
zapewnienia bezpieczeństwa usług płatniczych, projekt nakłada na dostawców usług
łączności elektronicznej obowiązek usuwania oszukańczych lub nielegalnych treści, które
mogą być przyczyną nieautoryzowanych transakcji. Przepisy te mają na celu zwalczanie
spoofing’u. Z uwagi na nieprecyzyjność projektu w zakresie obowiązków nakładanych na
dostawców usług łączności elektronicznej Minister Cyfryzacji przedstawił Ministrowi
Finansów swoją opinię w zakresie projektu PSD3 i zadeklarował pomoc w
doprecyzowaniu omawianych przepisów. W odpowiedzi Minister Finansów poinformował,
że przedstawione stanowisko MC uwzględnia i przedstawia w pracach nad projektem
PSD3.
Ad 5) Czy Ministerstwu znany jest problem związany z publikowaniem na platformach
społecznościowych materiałów reklamowych zawierających fałszywe informacje na
temat realnych osób? Czy podjęto w związku z tym jakieś działania?
Problem związany z publikowaniem na platformach społecznościowych materiałów
reklamowych zawierających fałszywe informacje na temat realnych osób jest znany
Ministerstwu Cyfryzacji. Jak już wyżej zostało podkreślone Ministerstwo prowadzi szereg
kampanii informujących o zagrożeniach w intenecie7. Ponadto, w ramach działań
i kampanii informacyjno-edukacyjnych Ministerstwo Cyfryzacji wspólnie z publikuje
różnego rodzaju materiały edukacyjne dotyczących problematyki dezinformacji
i deepfaków w formie: artykułów8 czy webinarów9.
Dział Strategii i Rozwoju Bezpieczeństwa Cyberprzestrzeni NASK przy współpracy
autorów zewnętrznych opracował raport „Cyberbezpieczeństwo AI. AI
w cyberbezpieczeństwie”10.
Podkreślenia wymaga również, że w NASK-PIB funkcjonuje Zespół Analiz Deepfake
zajmujący się analizowaniem treści deepfake i opracowywaniem automatycznych metod
5 https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/bezpiecznie-w-sieci--nowa-usluga-do-walki-z-cyberzagrozeniami-od-dzis-
dostepna-w-mobywatelu
6 https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/niebezpieczne-reklamy-w-wyszukiwarkach--jak-sie-nie-dac-zlapac-
cyberoszustom-
7 https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/wiadomosci
8 https://cyberprofilaktyka.pl/blog/0/deepfake-jak-sztuczna-inteligencja-moze-nas-oszukiwac_i40.html
https://ose.gov.pl/aktualnosci/wpis/czy-to-nagranie-moze-klamac-uwaga-na-deepfake
9 https://www.youtube.com/watch?v=TdsLp27R0UM
10 https://cyberpolicy.nask.pl/cyberbezpieczenstwo-ai-ai-w-cyberbezpieczenstwie/
-- 3 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
ich wykrywania11. Na adres deepfake@nask.pl można zgłaszać materiały wykorzystujące
deepfake.
Jednocześnie, należy podkreślić, że do wyeliminowania szkodliwych treści z obiegu,
niezbędna jest współpraca platform internetowych, jak m.in. Facebook czy Youtube. To za
ich pośrednictwem szerzona jest propaganda i bez ich zaangażowania nie będzie możliwa
ich eliminacja. Dlatego też Ministerstwo Cyfryzacji rozmawia z zainteresowanymi firmami,
innymi krajami i instytucjami europejskimi, aby wypracować mechanizmy, które pozwolą
skutecznie eliminować takie treści. Tematykę podjęły, między innymi, firmy zarządzające
mediami społecznościowymi, takie jak Facebook, Google, czy Twitter. W ramach
podejmowanych działań znalazły się między innymi: lokalizowanie i usuwanie fałszywych
kont, dostosowanie algorytmów wyszukiwarek w celu promowania wartościowych treści,
zmniejszenie opłacalności publikowania nieprawdziwych informacji, a także wzmocnienie
współpracy z organizacjami, dostarczającymi sprawdzonych wiadomości.
W przypadku gdy określone treści wypełniają również znamiona czynu zabronionego
o danych działaniach informowane są organy ścigania, które podejmą czynności
zmierzające do wykrycia sprawcy.
W tym miejscu warte podkreślenia jest, że w sferze działań edukacyjnych i w ramach
wspierania internautów w weryfikowaniu informacji Ministerstwo Cyfryzacji, we
współpracy z Naukową i Akademicką Siecią Komputerową uruchomiło profile
#WłączWeryfikację na Facebooku i Twitterze @WeryfikacjaNASK. Doświadczeni eksperci
weryfikują zgłoszone informacje, wskazują potencjalne przejawy działań
dezinformacyjnych i dementują nieprawdziwe informacje.
Na stronie NASK-PIB znajduje się lista zgłoszonych do tej pory kont w mediach
społecznościowych, poprzez które publikowane są dezinformujące treści12. Pozwala to
zebrać w jednym miejscu informacje o kanałach rozprzestrzeniających dezinformujące
treści.
NASK-PIB opublikował również stworzony przez specjalistów ds. walki z dezinformacją
Kodeks Dobrych Praktyk13. Poradnik pomaga zrozumieć zachodzące w polskiej infosferze
procesy dezinformacyjne, wskazuje ich charakterystykę i wybrane sposoby zapobiegania
rozprzestrzenianiu się szkodliwych treści. Dokument jest efektem pracy jedenastu
organizacji i instytucji, które opracowały Kodeks w trosce o jakość debaty publicznej.
Ad 6) Czy Ministerstwo zamierza podjąć działania zmierzające do stworzenia narzędzi
pozwalających na skuteczne ochronę polskich konsumentów przed nielegalnymi lub
fałszywymi treściami w Internecie, szczególnie na platformach społecznościowych? Jeśli
tak, to jakie działania są planowane lub przygotowywane?
W odpowiedzi na to pytanie warto wskazać na rozwiązania zawarte w Rozporządzeniu
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2065 z dnia 19 października 2022 r.
w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych oraz zmiany dyrektywy 2000/31/WE (akt
o usługach cyfrowych) oraz prace nad wdrożeniem tego aktu prawnego do polskiego
porządku prawnego. Rozporządzenie to odpowiada bowiem na postulat lepszej ochrony
odbiorców usługi przed nielegalnymi treściami w internecie.
11 https://www.nask.pl/pl/aktualnosci/5403,NASK-ostrzega-rosnie-liczba-oszustw-deepfake-wykorzystujacych-
wizerunki-znanych-.html
12 https://www.nask.pl/pl/wlaczweryfikacje/4413,WlaczWeryfikacje.html
13 https://www.nask.pl/pl/aktualnosci/4992,Powstal-Kodeks-Dobrych-Praktyk-w-zakresie-dezinformacji.html
-- 4 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Akt o usługach cyfrowych:
pozwala na lepszą ochronę użytkowników przed nielegalnymi treściami
w internecie (m.in. ujednolicenie procedury usuwania nielegalnych treści
z Internetu ang. procedura notice-and-action (art. 14),
tworzy rozwiązania dające większe możliwości walki z treściami szkodliwymi,
w tym dezinformacją (np. kodeksy postępowania (art. 45), protokoły kryzysowe
(art. 48), ograniczanie ryzyk systemowych przez bardzo duże platformy
internetowe (art. 34 i 35), wprowadzenie mechanizmu reagowania na sytuacje
kryzysowe (art. 36),
daje użytkownikom więcej kontroli nad tym, co widzą online oraz nad sposobem
wykorzystywania ich danych osobowych (zapewnienie użytkownikowi możliwości
wyboru systemu rekomendowania treści, który nie jest oparty na profilowaniu
w oparciu o dane osobowe (art. 27), zakaz reklam opartych na profilowaniu
z wykorzystaniem danych wrażliwych np. dotyczących orientacji seksualnej, religii,
pochodzenia etnicznego (art. 26),
zwiększa przejrzystość funkcjonowania platform np. raporty transparentności (art.
15, 24, 42) dostęp do danych przez naukowców i regulatorów (art. 40),
tworzy mechanizm bardziej rozbudowanego nadzoru nad działalnością platform
i współpracy platform z organami państwa (krajowi regulatorzy i KE wyposażeni
zostaną w dodatkowe uprawnienia kontrolne i możliwość nakładania sankcji –
rozdział 4),
wspiera lepszą ochronę przed nadmiarowym usuwaniem treści (informowanie
użytkowników o blokadzie lub usunięciu treści lub konta, a także demonetyzacji
i zmniejszeniu widoczności treści (art. 17), mechanizm odwołania się
użytkowników od decyzji platformy o usunięciu lub blokadzie treści (art. 20 i 21).
Akt o usługach cyfrowych jest w pełni stosowany od 17 lutego 2024 r. Nowe przepisy
powinny służyć poprawie bezpieczeństwa użytkowników w Internecie. Rozporządzenie
wymaga przyjęcia przepisów służących jego stosowaniu – opracowanie procedur,
wskazanie regulatorów krajowych mających czuwać nad przestrzeganiem przepisów,
ustanowienie regulacji dotyczących kar za naruszenie rozporządzenia.
Ministerstwo Cyfryzacji pracuje nad wdrożeniem rozporządzenia 2022/2065 - poprzez
nowelizację ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną (projekt ustawy jest dostępny
na stronie RCL). Do tej pory przeprowadziliśmy konsultacje założeń projektu ustawy oraz
dwie rundy konsultacji publicznych, konsultacji międzyresortowych i uzgodnień. Obecnie
jesteśmy na etapie analizy otrzymanych stanowisk.
W kontekście pytania o „działania zmierzające do stworzenia narzędzi pozwalających na
skuteczną ochronę polskich konsumentów przed nielegalnymi lub fałszywymi treściami
w Internecie, szczególnie na platformach społecznościowych” warto nadmienić, że
w trakcie prac nad projektem ustawy, w wyniku pogłębionych analiz i konsultacji
z podmiotami w obszarze uregulowania kwestii nakazów usunięcia nielegalnych treści
wykazano, że w prawie polskim nie istnieje szczególna podstawa prawna, która
umożliwiałaby złożenie wniosku do sądu o wydanie takiego nakazu. Jedynym wyjątkiem
jest art. 32c ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (wdrożenie rozporządzenia
2021/784 – dot. treści terrorystycznych, stanowi lex specialis do art. 9 DSA). Dlatego
w drugiej wersji ustawy, była przedmiotem konsultacji publicznych, opiniowania i
uzgodnień, wprowadzony został nowy rozdział - Rozdział 2a „Nakazy podjęcia działań
przeciwko nielegalnym treściom oraz nakazy udostępniania informacji
-- 5 of 6 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
o usługobiorcy”, który umożliwi stosowanie przepisów art. 9 i 10 Rozporządzenia
2022/2065. Celem jest umożliwienie sprawnego blokowania dostępu do nielegalnych
treści.
Z wyrazami szacunku
Paweł Olszewski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 6 of 6 --