Interpelacja w sprawie zmiany stawek podatku VAT na książki oraz gazety
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4256
do ministra finansów
w sprawie zmiany stawek podatku VAT na książki oraz gazety
Zgłaszający: Daria Gosek-Popiołek
Data wpływu: 05-08-2024
Szanowny Panie Ministrze,
w obliczu spadających wskaźników czytelnictwa, Komisja Kultury i Edukacji Parlamentu Europejskiego w przyjętym raporcie wzywa do podjęcia działań mających na celu zwiększenie dostępności i przystępności cenowej książek, m.in. poprzez wprowadzenie zerowej stawki VAT na wszystkie formaty książek w państwach członkowskich. W tym kierunki poszły rozwiązania związane z wprowadzeniem dyrektywy Rady 2022/542 z dnia 5 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany dyrektyw 2006/112/WE i (UE) 2020/285 w zakresie stawek podatku od wartości dodanej, w Republice Czeskiej, gdzie od 1 stycznia 2024 roku obowiązuje zerowa stawka VAT na książki i czasopisma.
Zapisy dyrektywy Rady (UE) 2022/542 z dnia 5 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany dyrektyw 2006/112/WE i (UE) 2020/285 w zakresie stawek podatku od wartości dodanej, pozostawiają krajom członkowskim dosyć dużą swobodę w kształtowaniu opodatkowania sektora wydawniczego. Przepisy dyrektywy mówią, że: “w ramach systemu, w którym dostawy towarów i świadczenie usług podlegałyby opodatkowaniu w państwie członkowskim przeznaczenia, dostawcy i usługodawcy nie czerpią znaczących korzyści z tego, że mają siedzibę w państwie członkowskim o niższej stawce VAT. W systemie takim większe zróżnicowanie w zakresie stawek VAT nie prowadziłoby do zakłócenia funkcjonowania rynku wewnętrznego ani nie powodowałoby zakłóceń konkurencji. W związku z tym należałoby przyznać państwom członkowskim większą elastyczność w zakresie określania stawek”.
Izba Wydawców Prasy oraz Polska Izba Książki, wraz z innymi organizacjami, wielokrotnie apelowały o obniżenie stawki podatku VAT na książki i prasę do zera, argumentując, że byłoby to istotnym wsparciem dla polskiej kultury, twórców, wydawców i czytelników. Organizacje te w apelach do poprzedniego prezesa Rady Ministrów zwracały uwagę na rosnące koszty produkcji prasy i książek, co prowadzi do podwyżek cen i w konsekwencji ograniczenia dostępności oraz spadku i tak już niskiego poziomu czytelnictwa w Polsce.
W związku z powyższym, na podstawie art. 14 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora z dnia 9 maja 1996 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1799), zwracam się z następującym pytaniem:
Czy prowadzone są prace nad zmianą stawek VAT na książki oraz gazety? Jeśli tak, to w jakim kierunku projektowane są owe zmiany?
Z wyrazami szacunku
Daria Gosek-Popiołek
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (8)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4649 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 2 września 2024 roku
Sprawa: Interpelacja nr 4256 w sprawie zmiany stawek podatku VAT na
książki oraz gazety.
Znak sprawy: PT1.054.32.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji z 13 sierpnia 2024 r. nr 4256 posłanki Darii Gosek-
Popiołek w sprawie zmiany stawek podatku VAT na książki oraz gazety,
przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Przepisy dotyczące podatku od wartości dodanej (w Polsce funkcjonującego jako
podatek od towarów i usług) podlegają harmonizacji na terytorium Unii
Europejskiej, co oznacza dla państw członkowskich obowiązek zapewnienia
zgodności przepisów krajowych z przepisami prawa unijnego, w tym przede
wszystkim z dyrektywą VAT1 oraz orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii
Europejskiej (TSUE) dotyczącym podatku od wartości dodanej.
Zgodnie z regulacjami dyrektywy VAT państwa członkowskie mogą stosować dwie
stawki obniżone w wysokości:
- nie niższej niż 5% dla towarów i usług wymienionych w załączniku III,
- niższej niż 5% oraz zwolnienie z prawem do odliczenia VAT zapłaconego na
poprzednim etapie (stawka 0%), ale tylko do dostaw towarów lub świadczenia
usług ujętych w maksymalnie siedmiu konkretnie wskazanych punktach w
załączniku III do dyrektywy VAT, tj. dostaw towarów i świadczenia usług
uznawanych za zaspokajające podstawowe potrzeby człowieka. Wśród takich
towarów dyrektywa wymienia m.in. określone przedmioty kultury – książki, gazety
i czasopisma2.
1 Dyrektywa 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od
wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.).
2 Art. 98 ust. 1 i 2 dyrektywy VAT.
-- 1 of 3 --
2/3
Podkreślić należy, że na gruncie prawa krajowego3 dostawy książek, gazet,
czasopism objęte są preferencyjnymi stawkami VAT.
Wydawnictwa książkowe (drukowane, na innych nośnikach fizycznych, np. taśmy,
dyski itd. oraz dostarczane drogą elektroniczną – tzw. ebooki) opodatkowane są
stawką podatku w wysokości 5%4.
Z kolei wydawnictwa prasowe zasadniczo5 korzystają z obniżonej stawki VAT
w wysokości 8%6.
Konsekwencją obniżenia stawek VAT dla wskazanych towarów byłoby zatem
zmniejszenie wpływów budżetowych z tytułu podatku VAT.
W tym kontekście podkreślenia wymaga, że podatki są źródłem finansowania sfery
publicznej. Decyzje co do generalnej rezygnacji z części wpływów podatkowych
(w szczególności w zakresie podatku VAT, który jest podstawowym źródłem
wpływów budżetu państwa), powinny być zatem podejmowane z wielką
ostrożnością i przy właściwym rozpoznaniu możliwości i potrzeb, tak, by nie
ograniczały możliwości dotarcia finansowania tam, gdzie jest to najbardziej
potrzebne.
Wszelkie decyzje w zakresie zmian w wysokości stawek VAT powinny opierać się
na szacunkach wpływu takiego rozwiązania na konsumentów, jak również ich
kompleksowego wpływu na gospodarkę, w tym budżet państwa.
Dodatkowo istotne jest, że od lipca br., na podstawie decyzji Rady UE w sprawie
istnienia nadmiernego deficytu w Polsce, Polska jest objęta procedurą
nadmiernego deficytu.
Wprawdzie rekomendacje odnośnie do likwidacji nadmiernego deficytu będą
znane dopiero pod koniec bieżącego roku, jednak tempo konsolidacji finansów
publicznych jest obecnie jednym z tematów dialogu technicznego z Komisją
Europejską, który poprzedza przekazanie w październiku br. średniookresowego
planu budżetowo-strukturalnego do Komisji. W planie średniookresowym Polska
będzie musiała zaprezentować ścieżkę konsolidacji budżetowej, która w
horyzoncie planu (do 2028 r.) zapewni redukcję nadmiernego deficytu do poniżej
3% PKB, z 5,1% PKB odnotowanego w 2023 r.
Mając powyższe na względzie, obecnie nie są prowadzone prace dotyczące zmiany
zakresu preferencji dla książek i gazet. Nie wyklucza się jednak podjęcia w
przyszłości analiz w tej kwestii.
Z wyrazami szacunku
3 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2024, poz. 361) – zwana dalej:
„ustawą o VAT”.
4 Art. 41 ust. 2a w związku z poz. 19, 20 i 24 załącznika nr 10 do ustawy o VAT.
5 Z wyłączeniem czasopism regionalnych lub lokalnych, które w wersji papierowej oraz na innych
nośnikach fizycznych opodatkowane są stawką 5% – art. 41 ust. 2a w związku z poz. 19 i 20 załącznika
nr 10 do ustawy o VAT.
6 Art. 41 ust. 2 w związku z poz. 17, 18 i 72 załącznika nr 3 do ustawy o VAT.
-- 2 of 3 --
3/3
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --