Interpelacja w sprawie wolności wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji

Interpelacja nr 4233

do prezesa Rady Ministrów

w sprawie wolności wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji

Zgłaszający: Łukasz Schreiber

Data wpływu: 03-08-2024

Szanowny Panie Premierze,

jak wskazuje portal Niezależna, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów „konsekwentnie” uchyla się od rozpatrywania „prawidłowo zgłaszanych przez Telewizję Republika wniosków o akredytacje na udział w oficjalnie organizowanych wydarzeniach z udziałem Prezesa Rady Ministrów, dostępnych przy tym dla innych mediów”.

Zgodnie z art. 54 ust. 1 Konstytucji RP każdemu zapewnia się wolność wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji. Ponadto na mocy ust. 2 wskazanego artykułu „cenzura prewencyjna środków społecznego przekazu oraz koncesjonowanie prasy są zakazane. Ustawa może wprowadzić obowiązek uprzedniego uzyskania koncesji na prowadzenie stacji radiowej lub telewizyjnej”.

Artykuł 2 ustawy Prawo prasowe stanowi, iż organy państwowe zgodnie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej stwarzają prasie warunki niezbędne do wykonywania jej funkcji i zadań, w tym również umożliwiające działalność redakcjom dzienników i czasopism zróżnicowanych pod względem programu, zakresu tematycznego i prezentowanych postaw.

Zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy Prawo prasowe utrudnianie lub tłumienie krytyki prasowej podlega karze grzywny lub ograniczenia wolności.

28 stycznia 2020 r. w Biuletynie Informacji Publicznej RPO, czyli wtedy, gdy rzecznikiem praw obywatelskich był prof. Adam Bodnar, mogliśmy wyczytać, iż „Prawo nie reguluje kwestii akredytacji. Obowiązek jej posiadania powinien być zatem jedynie wymogiem formalnym, który ma na celu ułatwienie pracy dziennikarzom poprzez zwolnienie ich z opłat lub umożliwienie wstępu do specjalnie wyznaczonych stref. – Nie może być on jednak wykorzystywany do tłumienia krytyki prasowej poprzez selektywne i subiektywne udzielanie akredytacji jedynie wybranym przedstawicielom mediów – wskazuje RPO.

Dlatego obie decyzje mogą prowadzić do naruszenia art. 44 ust. 1 Prawa prasowego, który stanowi: Kto utrudnia lub tłumi krytykę prasową – podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.

Utrudnianie krytyki prasowej to m.in. selekcjonowanie dostępu dziennikarzy do wydarzeń i przeszkadzanie w zbieraniu materiałów przed publikacją. Do przestępstwa dochodzi już w chwili podjęcia tych działań bez względu na to, czy sprawca osiągnął zamierzony efekt.

W ocenie rzecznika decyzje te mogą prowadzić do naruszenia wolności prasy, słowa, wyrażania poglądów i prawa do społecznie pożądanej krytyki. Chodzi też o prawo obywateli do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne”.

Dlatego kieruję do Pana Premiera pytania:

1. Czy znany jest Panu Premierowi fakt, iż TV Republika nie otrzymuje akredytacji na wydarzenia organizowane przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów?

2. Kto z imienia i nazwiska podjął decyzję, iż TV Republika ma nie otrzymywać akredytacji?

3. Osoba na jakim stanowisku podjęła decyzję o braku akredytacji dla TV Republika?

4. Ile od 13 grudnia 2023 r. do dnia udzielania odpowiedzi na interpelację wpłynęło wniosków o przyznanie akredytacji od TV Republika?

5. Ile wniosków określonych w pyt. 4 zostało rozpatrzonych pozytywnie?

6. Ile wniosków określonych w pyt. 4 rozpatrzono negatywnie? Dlaczego?

7. Ile wniosków określonych w pyt. 4 nie rozpatrzono? Dlaczego?

8. Czy istnieje jakikolwiek dokument KPRM w formie pisemnej lub elektronicznej, np. zarządzenie, polecenie itp., na podstawie którego odmawia się TV Republika udzielenia akredytacji? Jeżeli tak, to jaki?

9. Czy Pan, szef KPRM, szef gabinetu politycznego lub ktokolwiek z kierownictwa KPRM wydawał jakiekolwiek polecenie pracownikom CIR dotyczące kwestii akredytacji dla TV Republika? Jakie to były polecenia i kiedy wydane?

10. Jak kształtowało się zatrudnienie w CIR od 13 grudnia 2023 r. do dnia 1 lipca 2024 r. oraz do dnia udzielenia odpowiedzi na niniejszą interpelację?

Proszę o udzielenie odpowiedzi na każde z pytań osobno.

Z poważaniem

Poseł na Sejm RP
Łukasz Schreiber