Interpelacja nr 4145
Interpelacja w sprawie zrównania rent specjalnych dla wdów i sierot górniczych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Edukacja i Szkolnictwo (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Sebastian Gajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4414 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.436.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Łukasza Ściebiorowskiego, znak K10INT4145,
w sprawie zrównania rent specjalnych dla wdów i sierot górniczych, proszę o przyjęcie
poniższych wyjaśnień.
Na podstawie art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1251, z późn. zm.) prawo do renty
rodzinnej przysługuje uprawnionym członkom rodziny osoby, która w chwili śmierci miała
ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub spełniała warunki
wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń.
Renta rodzinna stanowi określone procentowo świadczenie wtórne w stosunku do prawa do
emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, które przysługiwało lub przysługiwałoby
zmarłemu. Wysokość tego świadczenia jest efektem wypracowania stażu
ubezpieczeniowego przez nieżyjącego członka rodziny i konsekwencją opłacania przez niego
składek na ubezpieczenia społeczne.
Natomiast na podstawie art. 82 ust. 1 przywołanej ustawy Prezes Rady Ministrów,
w szczególnie uzasadnionych przypadkach może przyznać emeryturę lub rentę na
warunkach i w wysokości innej niż określone w ustawie (tzw. świadczenie specjalne).
Przyznanie świadczeń emerytalno-rentowych na podstawie art. 82 ust. 1 wskazanej ustawy
następuje w drodze uznaniowej (zarówno co do faktu przyznania świadczenia, jak i jego
wysokości) decyzji Prezesa Rady Ministrów. Oznacza to w szczególności, że do
przywołanych świadczeń nie znajdują zastosowania przepisy określające warunki nabycia
prawa do renty rodzinnej oraz szczegółową treść tego prawa, w tym – jej wysokość.
Uwzględniając różnorodność i nieporównywalność okoliczności szczególnie uzasadnionych
przypadków (wśród tych uwarunkowań także sytuację materialną osób wnioskujących
o rentę), w których mogą zostać przyznane świadczenia, ustawodawca nie określił
szczegółowo warunków, jakie muszą zostać spełnione, aby możliwe było przyznanie
świadczenia specjalnego. Ustawodawca nie określił też wysokości świadczeń, zasad ich
podwyższania czy reguł zrównywania z uwagi na indywidulany charakter przypadków, w
których osoby występują o przyznanie świadczeń specjalnych.
Każdy wniosek o przyznanie świadczenia specjalnego badany i oceniany musi być
indywidualnie ze względu na występowanie okoliczności, które można uznać za szczególne
w rozumieniu tego przepisu (np. zaistnienie nadzwyczajnych zdarzeń losowych).
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Należy podkreślić, że emerytury i renty przyznawane na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy z
dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jako
świadczenia, które zasadniczo nie mają charakteru wzajemnego (tj. są nabywane niezależnie
od wysokości dotychczas opłaconych składek na ubezpieczenia społeczne), powinny być
przyznawane, co do zasady, w przypadkach wyjątkowych, jeśli przemawiają za tym względy
znajdujące szczególne uzasadnienie w świetle wartości chronionych przez system prawa i
akceptowanych przez społeczeństwo. Można zaliczyć do nich choćby wyjątkowe zasługi dla
państwa i społeczeństwa czy doświadczenie konsekwencji zdarzeń losowych o szczególnie
tragicznym przebiegu. Ocena jednak, czy okoliczności te zachodzą w konkretnym przypadku
i uzasadniają przyznanie tego świadczenia należą jednak każdorazowo do Prezesa Rady
Ministrów.
Podniesione w interpelacji okoliczności związane z praktyką przyznawania świadczeń
specjalnych określonej grupie są pewnym uogólnieniem praktyki rozstrzygania w tych
sprawach w ramach uznania administracyjnego przez Prezesa Rady Ministrów jako organ
administracji publicznej, a nie rezultatem określonego brzmienia przepisów prawa.
Z tych powodów w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są prowadzone
prace nad zmianą przepisów art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i
rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.436.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Łukasza Ściebiorowskiego, znak K10INT4145,
w sprawie zrównania rent specjalnych dla wdów i sierot górniczych, proszę o przyjęcie
poniższych wyjaśnień.
Na podstawie art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1251, z późn. zm.) prawo do renty
rodzinnej przysługuje uprawnionym członkom rodziny osoby, która w chwili śmierci miała
ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub spełniała warunki
wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń.
Renta rodzinna stanowi określone procentowo świadczenie wtórne w stosunku do prawa do
emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, które przysługiwało lub przysługiwałoby
zmarłemu. Wysokość tego świadczenia jest efektem wypracowania stażu
ubezpieczeniowego przez nieżyjącego członka rodziny i konsekwencją opłacania przez niego
składek na ubezpieczenia społeczne.
Natomiast na podstawie art. 82 ust. 1 przywołanej ustawy Prezes Rady Ministrów,
w szczególnie uzasadnionych przypadkach może przyznać emeryturę lub rentę na
warunkach i w wysokości innej niż określone w ustawie (tzw. świadczenie specjalne).
Przyznanie świadczeń emerytalno-rentowych na podstawie art. 82 ust. 1 wskazanej ustawy
następuje w drodze uznaniowej (zarówno co do faktu przyznania świadczenia, jak i jego
wysokości) decyzji Prezesa Rady Ministrów. Oznacza to w szczególności, że do
przywołanych świadczeń nie znajdują zastosowania przepisy określające warunki nabycia
prawa do renty rodzinnej oraz szczegółową treść tego prawa, w tym – jej wysokość.
Uwzględniając różnorodność i nieporównywalność okoliczności szczególnie uzasadnionych
przypadków (wśród tych uwarunkowań także sytuację materialną osób wnioskujących
o rentę), w których mogą zostać przyznane świadczenia, ustawodawca nie określił
szczegółowo warunków, jakie muszą zostać spełnione, aby możliwe było przyznanie
świadczenia specjalnego. Ustawodawca nie określił też wysokości świadczeń, zasad ich
podwyższania czy reguł zrównywania z uwagi na indywidulany charakter przypadków, w
których osoby występują o przyznanie świadczeń specjalnych.
Każdy wniosek o przyznanie świadczenia specjalnego badany i oceniany musi być
indywidualnie ze względu na występowanie okoliczności, które można uznać za szczególne
w rozumieniu tego przepisu (np. zaistnienie nadzwyczajnych zdarzeń losowych).
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Należy podkreślić, że emerytury i renty przyznawane na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy z
dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jako
świadczenia, które zasadniczo nie mają charakteru wzajemnego (tj. są nabywane niezależnie
od wysokości dotychczas opłaconych składek na ubezpieczenia społeczne), powinny być
przyznawane, co do zasady, w przypadkach wyjątkowych, jeśli przemawiają za tym względy
znajdujące szczególne uzasadnienie w świetle wartości chronionych przez system prawa i
akceptowanych przez społeczeństwo. Można zaliczyć do nich choćby wyjątkowe zasługi dla
państwa i społeczeństwa czy doświadczenie konsekwencji zdarzeń losowych o szczególnie
tragicznym przebiegu. Ocena jednak, czy okoliczności te zachodzą w konkretnym przypadku
i uzasadniają przyznanie tego świadczenia należą jednak każdorazowo do Prezesa Rady
Ministrów.
Podniesione w interpelacji okoliczności związane z praktyką przyznawania świadczeń
specjalnych określonej grupie są pewnym uogólnieniem praktyki rozstrzygania w tych
sprawach w ramach uznania administracyjnego przez Prezesa Rady Ministrów jako organ
administracji publicznej, a nie rezultatem określonego brzmienia przepisów prawa.
Z tych powodów w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są prowadzone
prace nad zmianą przepisów art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i
rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --