Interpelacja w sprawie sytuacji finansowej szpitali powiatowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4137
do ministra zdrowia
w sprawie sytuacji finansowej szpitali powiatowych
Zgłaszający: Sylwester Tułajew
Data wpływu: 29-07-2024
Szanowna Pani Minister,
w ostatnim czasie docierają do mnie sygnały z różnych powiatów w województwie lubelskim o bardzo trudnej sytuacji finansowej szpitali powiatowych. Bezpieczeństwo zdrowotne obywateli jest dla mnie, jako posła ziemi lubelskiej, priorytetem. Z uzyskanych informacji od przedstawicieli powiatów w województwie lubelskim wynika, że często w szpitalach powiatowych przychody ze sprzedaży usług medycznych na rzecz NFZ nie pokrywają kosztów działalności operacyjnej. Skutkuje to rosnącym zadłużeniem i deficytem szpitali. Koszty prowadzonej działalności zwiększają się przez wzrost cen za media oraz ustawowe podwyżki dla personelu medycznego. Te czynniki spowodują destabilizację finansową szpitali powiatowych. Większość powiatów w województwie lubelskim nie jest w stanie nadal dofinansowywać działalności szpitali powiatowych, ze względu na własne ograniczone możliwości finansowe.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedzi na pytania:
1. Czy resort podejmuje działania związane z wprowadzeniem rozwiązań systemowych mających na celu zapewnienie właściwego finansowania szpitali powiatowych? Jeśli tak, to jakie są to działania?
2. Czy resort analizuje możliwość pełnego sfinansowania wzrostu kosztów funkcjonowania szpitali powiatowych?
Łączę wyrazy szacunku
Sylwester Tułajew
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 4 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10421 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.40.2024.KG
Warszawa, 13 sierpnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 4137 z dnia 31 lipca 2024 r. Pana Sylwestra Tułajewa, Posła
na Sejm RP, w sprawie sytuacji finansowej szpitali powiatowych, uprzejmie proszę
o przyjęcie następujących informacji.
1. Czy resort podejmuje działania związane z wprowadzeniem rozwiązań systemowych,
mających na celu zapewnienie właściwego finansowania szpitali powiatowych? Jeśli tak, to
jakie są to działania?
W Ministerstwie Zdrowia trwają prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy
o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych
innych ustaw, służącym realizacji kamienia milowego D1G Krajowego Planu Rozwoju
(projekt został przekazany do konsultacji publicznych w dniu 9 sierpnia 2024 r.:
https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12388205/katalog/13074820#13074820, termin na
zgłoszenie uwag wynosi 21 dni). Projekt zawiera propozycje mające na celu wzmocnienie
systemu szpitalnego:
a) reformę struktury oraz zasad kwalifikacji do systemu podstawowego szpitalnego
zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ/ sieć szpitali):
Przewiduje się odejście od dotychczasowego podziału na sześć poziomów zabezpieczenia.
Do nowej „sieci szpitali” - która rozpocznie działanie od 1 lipca 2027 r. - zostaną
zakwalifikowane wszystkie szpitale mające przynajmniej jeden profil w zakresie leczenia
szpitalnego (oddział szpitalny) w trybie pełnej hospitalizacji, objęty dotychczasową umową
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez okres co najmniej 2 lat.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Jednocześnie w przypadku profili zabiegowych zostanie wprowadzone dodatkowe
kryterium kwalifikacji, w postaci określonego progowego udziału świadczeń zabiegowych
w przyjętym okresie referencyjnym, a w przypadku oddziałów położniczych decydować
będzie minimalna liczba odebranych porodów w tym okresie.
Ostateczne określenie szczegółowych kryteriów kwalifikacji dla oddziałów zabiegowych
i położniczych nastąpi w drodze rozporządzenia, po przeprowadzeniu dodatkowych analiz
i szerokich konsultacji, z uwzględnieniem potrzeby właściwego zabezpieczenia świadczeń
zabiegowych na danym obszarze.
Ponadto w razie wystąpienia sytuacji niewystarczającego zabezpieczenia określonych
świadczeń szpitalnych, na danym obszarze określonym w planie zakupu świadczeń dla
województwa, będą przeprowadzane postępowania w sprawie zawarcia umów na ogólnych
zasadach (konkursu ofert/ rokowań).
Proponuje się także:
• uproszczenie i złagodzenie zasad regulujących objęcie umową o udzielanie świadczeń
w ramach PSZ wybranych dodatkowych rodzajów świadczeń;
• wprowadzenie regulacji umożliwiającej, na wniosek świadczeniodawcy, dokonanie
w umowie o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w ramach PSZ zmiany polegającej
na wykreśleniu danych profili świadczeń i jednocześnie zawarcie dodatkowej umowy
(bez konkursu) na odpowiadające im profile realizowane w trybie hospitalizacji planowej
albo leczenia jednego dnia;
• uelastycznienie i racjonalizację zasad udzielania świadczeń nocnej i świątecznej
opieki zdrowotnej w ramach PSZ (obowiązek udzielania tych świadczeń tylko dla szpitali
posiadających SOR).
Proponowane zmiany dot. PSZ powinny przyczynić się do koncentracji świadczeń
szpitalnych zabiegowych w ośrodkach dysponujących większym doświadczeniem
i potencjałem kadrowym, a jednocześnie do lepszego wykorzystania ograniczonych
zasobów, w tym poprzez zmniejszenie liczby szpitali utrzymujących stałą gotowość do
udzielania świadczeń w trybie ostrym.
b) wdrożenie rozwiązań umożliwiających konsolidację podmiotów leczniczych oraz
wzmocnienie nadzoru podmiotów tworzących nad tworzeniem i realizacją programów
restrukturyzacyjnych.
Projekt przewiduje możliwość tworzenia i prowadzenia samodzielnych publicznych
zakładów opieki zdrowotnej (SPZOZ) przez związki jednostek samorządu terytorialnego,
jako podmioty tworzące. Dzięki temu rozwiązaniu jednostki samorządu będą mogły łączyć
samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej, przez co będą mogły powstać bardziej
efektywne, większe podmioty lecznicze. Ponadto projekt wprowadza szczegółowe regulacje
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
dotyczące tworzenia i zatwierdzania programów naprawczych tworzonych przez SPZOZ,
w których wystąpiła strata netto.
2. Czy resort analizuje możliwość pełnego sfinansowania wzrostu kosztów funkcjonowania
szpitali powiatowych?
Ministerstwo Zdrowia wspólnie z Narodowym Funduszem Zdrowia oraz Agencją Oceny
Technologii Medycznych i Taryfikacji, nieustannie podejmuje działania, mające na celu
poprawę sytuacji finansowej podmiotów leczniczych, w tym szpitali powiatowych.
W 2024 r. zostały podjęte m.in. następujące działania:
zgodnie z zarządzeniem Nr 24/2024/DEF Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia
z dnia 4 marca 2024 r. w sprawie zmiany planu finansowego Narodowego Funduszu
Zdrowia na 2024 rok, zabezpieczone zostały środki finansowe w kwocie 2 237 597
tys. zł niezbędne na sfinansowanie kosztów świadczeń opieki zdrowotnej
udzielonych w 2023 r. ponad limit wynikający z umowy o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej w limitowanych i nielimitowanych zakresach świadczeń.
Wykorzystując powyższe środki, zgodnie z informacją Centrali NFZ, dyrektorzy
Oddziałów Wojewódzkich NFZ rozliczyli i sfinansowali świadczenia opieki
zdrowotnej udzielone w 2023 r. ponad limit umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej.
zmiana planu finansowego NFZ na 2024 r., zatwierdzona przez Ministra Zdrowia
w porozumieniu z Ministrem Finansów w dniu 20 maja 2024 r. pozwoliła między
innymi na zwiększenie nakładów na koszty świadczeń opieki zdrowotnej
o 5 076 991 tys. zł.
Minister Finansów wyemitował i przekazał NFZ obligacje skarbowe o wartości 3 mld
złotych. Fundusze pozyskane po sprzedaży tych obligacji skarbowych zostaną
przeznaczone na konkretne obszary świadczeń, między innymi:
leczenie onkologiczne i diagnostykę onkologiczną dzieci i dorosłych;
psychiatrię dziecięcą;
leczenie i diagnostykę chorób rzadkich dzieci;
decyzją Minister Zdrowia, Narodowy Fundusz Zdrowia otrzyma o 2 mld zł wyższą
dotację, celem sfinansowania świadczeń gwarantowanych, w tym
w nielimitowanych zakresach świadczeń. W dniu 20 czerwca 2024 r. do OW NFZ
została przekazana pierwsza transza ww. dodatkowych środków z przeznaczeniem
na sfinansowanie świadczeń ponadlimitowych w łącznej kwocie 1 246 mln zł.
Jednocześnie pragnę poinformować, że w dniu 13 czerwca 2024 r. Prezes AOTMiT
opublikował obwieszczenie w sprawie rekomendacji nr 48/2024 z dnia 24 maja 2024 r.
w sprawie zmiany sposobu lub poziomu finansowania świadczeń opieki zdrowotnej
w wariancie uwzględniającym we wzroście cen jednostek rozliczeniowych skutki realizacji
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
ww. ustawy oraz określenie cen minimalnych w wybranych grupach zakresów oraz
dodatkowo uwzględnienie we wzroście kwot zobowiązania NFZ wzrostu wynagrodzeń dla
pozostałych form zatrudnienia, wzrostu inflacji, dokonanie zmiany w wybranych obszarach
świadczeń zidentyfikowanych jako wymagające pilnej interwencji w zakresie zwiększenia
poziomu finansowania, w tym istotnych dla działalności szpitali I i II stopnia poziomów
systemu oraz zwiększenie liczby jednostek sprawozdawczych w ryczałcie PSZ i liczby
jednostek rozliczeniowych w obszarach o największym potencjale do wzrostu liczby
realizowanych świadczeń, co do których jednocześnie wystąpiły największe różnice
pomiędzy wartością zawartych umów na okres styczeń-marzec 2024, a wartością
udzielonych, sprawozdanych i poprawnie zweryfikowanych świadczeń w tym okresie
(w przyjętym wariancie uwzględniono zwiększenie ryczałtu PSZ podmiotom, które
wykonały w I kwartale br. świadczenia w skali przekraczającej 3/12 liczby jednostek
sprawozdawczych będących podstawą do ustalenia ryczałtu PSZ na 2024 r. oraz zwiększenie
o 1,09% wolumenu świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych w formie ryczałtu PSZ,
w celu skompensowania wzrostu kosztów działalności spowodowanego inflacją oraz
wzrostem kosztów wynagrodzeń personelu zatrudnionego na podstawie umów
cywilnoprawnych). Oznacza to, że Minister Zdrowia zdecydowała o wprowadzeniu w życie
wariantu rekomendacji AOTMiT, korzystniejszego dla placówek medycznych i personelu.
Przyjęcie ww. wariantu, zgodnie z szacunkami AOTMiT, będzie się wiązać ze wzrostem
wydatków płatnika o 15,2 mld zł w okresie 12 miesięcy od chwili wejścia w życie wycen
wskazanych w rekomendacji, co stanowi 11,09% wzrostu wartości umów NFZ
(z wyłączeniem leków stosowanych w programach lekowych i substancji czynnych
stosowanych w chemioterapii). Szczegółowe informacje dotyczące zatwierdzonej
rekomendacji dostępne są w Biuletynie Informacji Publicznej AOTMiT pod adresem:
https://bipold.aotm.gov.pl/index.php/zlecenia-mz-2024/1033materialy-2024/8548-100-
2024-zlc.
Ponadto, zgodnie z zapewnieniami Narodowego Funduszu Zdrowia, w zakresie posiadanych
kompetencji oraz środków finansowych oddziały wojewódzkie NFZ prowadzą działania
zmierzające do zmiany warunków finansowych umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej, zarówno na wniosek świadczeniodawców jaki i z inicjatywy oddziału
wojewódzkiego NFZ, uwzględniające m.in. wyniki analizy stopnia wykorzystania przez
świadczeniodawców środków zaangażowanych w umowy o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej. Działania te ukierunkowane są na optymalne wykorzystanie środków
finansowych przeznaczonych na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej określonych
w planie oddziału wojewódzkiego i wzrostu wartości umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej – w kontekście poprawy dostępności do świadczeń zdrowotnych,
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
zakontraktowaniem większej liczby świadczeń i opłaceniem tzw. nadwykonań, w tym
w pierwszej kolejności nadwykonań w nielimitowanych zakresach świadczeń.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --