Interpelacja nr 4128
Interpelacja w sprawie nacisków politycznych na sędziów
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie nacisków politycznych na sędziów
Interpelacja nr 4128
do ministra sprawiedliwości
w sprawie nacisków politycznych na sędziów
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Jan Kanthak, Piotr Uruski, Tadeusz Woźniak, Sebastian Kaleta, Sebastian Łukaszewicz, Maria Kurowska, Edward Siarka, Norbert Jakub Kaczmarczyk
Data wpływu: 29-07-2024
Składam interpelację w sprawie rezygnacji sędziego Sądu Okręgowego, Grzegorza Krysztofiuka, wiceprezesa ds. karnych Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa, z pełnienia swojej funkcji. Z publicznie dostępnych informacji wynika, że jego decyzja była spowodowana presją polityczną.
W związku z powyższym, proszę Pana Ministra o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie konkretne naciski polityczne były wywierane na sędziego Grzegorza Krysztofiuka, które skłoniły go do rezygnacji z pełnienia funkcji wiceprezesa ds. karnych Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa?
Kto był inicjatorem tych nacisków oraz jakie instytucje lub osoby były zaangażowane w wywieranie presji?
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości posiada jakąkolwiek dokumentację dotyczącą tej sprawy, w tym korespondencję, notatki służbowe lub inne dokumenty? Jeśli tak, proszę o ich udostępnienie.
Jakie kroki zamierza podjąć Ministerstwo Sprawiedliwości, aby zapobiec podobnym sytuacjom w przyszłości, zapewniając niezależność sądów i sędziów?
Czy w Ministerstwie Sprawiedliwości są prowadzone jakiekolwiek wewnętrzne dochodzenia w tej sprawie? Jeśli tak, proszę o przedstawienie wyników tych dochodzeń.
Interpelacja nr 4128
do ministra sprawiedliwości
w sprawie nacisków politycznych na sędziów
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Jan Kanthak, Piotr Uruski, Tadeusz Woźniak, Sebastian Kaleta, Sebastian Łukaszewicz, Maria Kurowska, Edward Siarka, Norbert Jakub Kaczmarczyk
Data wpływu: 29-07-2024
Składam interpelację w sprawie rezygnacji sędziego Sądu Okręgowego, Grzegorza Krysztofiuka, wiceprezesa ds. karnych Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa, z pełnienia swojej funkcji. Z publicznie dostępnych informacji wynika, że jego decyzja była spowodowana presją polityczną.
W związku z powyższym, proszę Pana Ministra o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie konkretne naciski polityczne były wywierane na sędziego Grzegorza Krysztofiuka, które skłoniły go do rezygnacji z pełnienia funkcji wiceprezesa ds. karnych Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa?
Kto był inicjatorem tych nacisków oraz jakie instytucje lub osoby były zaangażowane w wywieranie presji?
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości posiada jakąkolwiek dokumentację dotyczącą tej sprawy, w tym korespondencję, notatki służbowe lub inne dokumenty? Jeśli tak, proszę o ich udostępnienie.
Jakie kroki zamierza podjąć Ministerstwo Sprawiedliwości, aby zapobiec podobnym sytuacjom w przyszłości, zapewniając niezależność sądów i sędziów?
Czy w Ministerstwie Sprawiedliwości są prowadzone jakiekolwiek wewnętrzne dochodzenia w tej sprawie? Jeśli tak, proszę o przedstawienie wyników tych dochodzeń.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Dariusz Mazur
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
17%
Konkretność
83%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
10
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
7.7 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (10)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6250 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Dariusz Mazur
BK-VII.0520.231.2024
Warszawa, 19 września 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4128 złożoną do Ministra Sprawiedliwości przez Pana
posła Dariusza Mateckiego oraz grupę posłów na Sejm RP w sprawie nacisków
politycznych na sędziów, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
Zgodnie z treścią art. 178 Konstytucji RP sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu
są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom. Przepis ten statuuje zasadę
niezawisłości sędziowskiej, która w demokratycznym państwie prawnym stanowi
konsekwencję zasady trójpodziału władzy i ma charakter podstawowej zasady
kształtującej ustrój sądownictwa. Obok zasady bezstronności, zasady niezależności
sądów, zasady instancyjności oraz zasady udziału obywateli w sprawowaniu wymiaru
sprawiedliwości, zaliczana jest do fundamentów polskiego wymiaru sprawiedliwości.
Tylko niezawisły sąd może stać na straży wolności i praw jednostki oraz praw innych
podmiotów.
Zasada niezawisłości sędziowskiej obejmuje zarówno wewnętrzną niezależność sędziego
jako cechę osobistą, bezstronność wobec stron czy uczestników postępowania,
niezależność od władzy ustawodawczej, wykonawczej i innych instytucji pozasądowych,
formalnych i nieformalnych grup społecznych czy politycznych, samodzielność wobec
władz i innych organów sądowych, oraz niezawisłość w sensie obiektywnym oznaczającą
zakaz nie tylko rzeczywistego, ale także pozornego uzależniania sądów (sędziów) w ich
działalności orzeczniczej od czynników innych niż normy prawa. Konstytucja ustanawia
szereg gwarancji niezawisłości sędziowskiej, do których należą:
a) powoływanie sędziów przez Prezydenta RP na wniosek ukształtowanej w zgodzie
z konstytucyjnymi standardami Krajowej Rady Sądownictwa,
b) powoływanie sędziów na czas nieoznaczony,
c) zasada nieusuwalności sędziego z zajmowanego stanowiska,
d) ustanowienie immunitetu sędziowskiego,
e) zagwarantowanie odpowiedniej sytuacji materialnej sędziów,
f) apolityczność sędziów, co łączy się z zakazem ich przynależności do partii
politycznych, związków zawodowych i prowadzenia działalności publicznej
niedającej się pogodzić z zasadą niezawisłości sędziowskiej,
-- 1 of 3 --
g) niepołączalność stanowiska sędziego ze sprawowaniem mandatu przedstawi-
cielskiego (poselskiego lub senatorskiego), co jest konsekwencją zasady podziału
władzy,
h) umocnienie roli i znaczenia samorządu sędziowskiego, który otrzymał
uprawnienia dotyczące wpływu na sprawy organizacyjne i osobowe sądów oraz
sędziów,
i) pozycja ustrojowa Krajowej Rady Sądownictwa, która zgodnie z art. 186
Konstytucji RP stoi na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
Zasada niezawisłości sędziowskiej nie wyklucza istnienia mechanizmów nadzoru
administracyjnego nad działalnością administracyjną sądów, sprawowanego przez
prezesów sądów (wewnętrzny nadzór administracyjny) oraz przez Ministra
Sprawiedliwości (zewnętrzny nadzór administracyjny).
W ramach wewnętrznego nadzoru administracyjnego prezesi sądów są władni m.in.
badać sprawność postępowania w poszczególnych sprawach, obciążenie sędziów pracą,
a także prawidłowość przydzielania sędziom spraw. Czynnościami z zakresu
wewnętrznego nadzoru administracyjnego wykonywanymi przez prezesa sądu
apelacyjnego i prezesa sądu okręgowego są ponadto: 1) wizytacja, obejmująca pełną
działalność administracyjną sądu lub wydziału sądu; 2) lustracja, obejmująca wybrane
zagadnienia z działalności administracyjnej sądu lub wydziału sądu. Prezesi sądów
są odpowiedzialni za wyniki pracy podległych im sądów, zaś w przypadku prezesa sądu
okręgowego lub apelacyjnego – wszystkich podległych sądów w ramach okręgu
lub apelacji.
Zgodnie z art. 9 i 9a § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów
powszechnych (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 217, z późn. zm., dalej: „u.s.p.”) Minister
Sprawiedliwości sprawuje zewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością sądów
polegającą na zapewnieniu właściwego toku wewnętrznego urzędowania sądu,
bezpośrednio związanego z wykonywaniem przez sąd zadań w zakresie sprawowania
wymiaru sprawiedliwości. Nadzór ten dotyczy więc organizacyjnej strony funkcjonowania
sądów, a czynności podejmowane w jego ramach nie mogą wkraczać w dziedzinę, w której
sędziowie są niezawiśli (art. 9b u.s.p.). Takie ograniczenia zabezpieczają władzę
sądowniczą przed arbitralnym wkraczaniem innych władz w sferę jej działalności.
Uprzejmie informuję, iż pismem z 10 lipca 2024 r. Grzegorz Krysztofiuk złożył pisemne
oświadczenie o rezygnacji z funkcji wiceprezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-
Mokotowa w Warszawie na podstawie art. 27 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.
Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 334).
Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 4 ww. ustawy prezes i wiceprezes sądu mogą być odwołani przez
Ministra Sprawiedliwości w toku kadencji m.in. w przypadku złożenia rezygnacji
z pełnionej funkcji. W związku z powyższym Minister Sprawiedliwości z upływem dnia
17 lipca 2024 r. odwołał Grzegorza Krysztofiuka z funkcji wiceprezesa Sądu Rejonowego
dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie (dekret z 15 lipca 2024 r. DKO-I.565.650.2024).
-- 2 of 3 --
W załączeniu uprzejmie przekazuje skany następujących dokumentów:
pismo z 10 lipca 2024 r. – rezygnacja Grzegorza Krysztofiuka z pełnienia funkcji
wiceprezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie wraz
z pismem przewodnim wykonującego funkcję prezesa Sądu Okręgowego
w Warszawie do Ministra Sprawiedliwości z 15 lipca 2024 r.,
akt Ministra Sprawiedliwości z 15 lipca 2024 r. DKO-I.565.650.2024 o odwołaniu
Grzegorza Krysztofiuka z funkcji wiceprezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-
Mokotowa w Warszawie z upływem dnia 17 lipca 2024 r. w związku ze złożoną
rezygnacją.
Ministerstwu Sprawiedliwości nie jest wiadome o jakichkolwiek politycznych naciskach
wobec sędziego Grzegorza Krysztofiuka, zaś zarówno z treści pisma sędziego o rezygnacji
jak i z treści interpelacji poselskiej nie wynika, na czym miałyby one polegać.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Mazur
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Dariusz Mazur
BK-VII.0520.231.2024
Warszawa, 19 września 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4128 złożoną do Ministra Sprawiedliwości przez Pana
posła Dariusza Mateckiego oraz grupę posłów na Sejm RP w sprawie nacisków
politycznych na sędziów, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
Zgodnie z treścią art. 178 Konstytucji RP sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu
są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom. Przepis ten statuuje zasadę
niezawisłości sędziowskiej, która w demokratycznym państwie prawnym stanowi
konsekwencję zasady trójpodziału władzy i ma charakter podstawowej zasady
kształtującej ustrój sądownictwa. Obok zasady bezstronności, zasady niezależności
sądów, zasady instancyjności oraz zasady udziału obywateli w sprawowaniu wymiaru
sprawiedliwości, zaliczana jest do fundamentów polskiego wymiaru sprawiedliwości.
Tylko niezawisły sąd może stać na straży wolności i praw jednostki oraz praw innych
podmiotów.
Zasada niezawisłości sędziowskiej obejmuje zarówno wewnętrzną niezależność sędziego
jako cechę osobistą, bezstronność wobec stron czy uczestników postępowania,
niezależność od władzy ustawodawczej, wykonawczej i innych instytucji pozasądowych,
formalnych i nieformalnych grup społecznych czy politycznych, samodzielność wobec
władz i innych organów sądowych, oraz niezawisłość w sensie obiektywnym oznaczającą
zakaz nie tylko rzeczywistego, ale także pozornego uzależniania sądów (sędziów) w ich
działalności orzeczniczej od czynników innych niż normy prawa. Konstytucja ustanawia
szereg gwarancji niezawisłości sędziowskiej, do których należą:
a) powoływanie sędziów przez Prezydenta RP na wniosek ukształtowanej w zgodzie
z konstytucyjnymi standardami Krajowej Rady Sądownictwa,
b) powoływanie sędziów na czas nieoznaczony,
c) zasada nieusuwalności sędziego z zajmowanego stanowiska,
d) ustanowienie immunitetu sędziowskiego,
e) zagwarantowanie odpowiedniej sytuacji materialnej sędziów,
f) apolityczność sędziów, co łączy się z zakazem ich przynależności do partii
politycznych, związków zawodowych i prowadzenia działalności publicznej
niedającej się pogodzić z zasadą niezawisłości sędziowskiej,
-- 1 of 3 --
g) niepołączalność stanowiska sędziego ze sprawowaniem mandatu przedstawi-
cielskiego (poselskiego lub senatorskiego), co jest konsekwencją zasady podziału
władzy,
h) umocnienie roli i znaczenia samorządu sędziowskiego, który otrzymał
uprawnienia dotyczące wpływu na sprawy organizacyjne i osobowe sądów oraz
sędziów,
i) pozycja ustrojowa Krajowej Rady Sądownictwa, która zgodnie z art. 186
Konstytucji RP stoi na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
Zasada niezawisłości sędziowskiej nie wyklucza istnienia mechanizmów nadzoru
administracyjnego nad działalnością administracyjną sądów, sprawowanego przez
prezesów sądów (wewnętrzny nadzór administracyjny) oraz przez Ministra
Sprawiedliwości (zewnętrzny nadzór administracyjny).
W ramach wewnętrznego nadzoru administracyjnego prezesi sądów są władni m.in.
badać sprawność postępowania w poszczególnych sprawach, obciążenie sędziów pracą,
a także prawidłowość przydzielania sędziom spraw. Czynnościami z zakresu
wewnętrznego nadzoru administracyjnego wykonywanymi przez prezesa sądu
apelacyjnego i prezesa sądu okręgowego są ponadto: 1) wizytacja, obejmująca pełną
działalność administracyjną sądu lub wydziału sądu; 2) lustracja, obejmująca wybrane
zagadnienia z działalności administracyjnej sądu lub wydziału sądu. Prezesi sądów
są odpowiedzialni za wyniki pracy podległych im sądów, zaś w przypadku prezesa sądu
okręgowego lub apelacyjnego – wszystkich podległych sądów w ramach okręgu
lub apelacji.
Zgodnie z art. 9 i 9a § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów
powszechnych (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 217, z późn. zm., dalej: „u.s.p.”) Minister
Sprawiedliwości sprawuje zewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością sądów
polegającą na zapewnieniu właściwego toku wewnętrznego urzędowania sądu,
bezpośrednio związanego z wykonywaniem przez sąd zadań w zakresie sprawowania
wymiaru sprawiedliwości. Nadzór ten dotyczy więc organizacyjnej strony funkcjonowania
sądów, a czynności podejmowane w jego ramach nie mogą wkraczać w dziedzinę, w której
sędziowie są niezawiśli (art. 9b u.s.p.). Takie ograniczenia zabezpieczają władzę
sądowniczą przed arbitralnym wkraczaniem innych władz w sferę jej działalności.
Uprzejmie informuję, iż pismem z 10 lipca 2024 r. Grzegorz Krysztofiuk złożył pisemne
oświadczenie o rezygnacji z funkcji wiceprezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-
Mokotowa w Warszawie na podstawie art. 27 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.
Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 334).
Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 4 ww. ustawy prezes i wiceprezes sądu mogą być odwołani przez
Ministra Sprawiedliwości w toku kadencji m.in. w przypadku złożenia rezygnacji
z pełnionej funkcji. W związku z powyższym Minister Sprawiedliwości z upływem dnia
17 lipca 2024 r. odwołał Grzegorza Krysztofiuka z funkcji wiceprezesa Sądu Rejonowego
dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie (dekret z 15 lipca 2024 r. DKO-I.565.650.2024).
-- 2 of 3 --
W załączeniu uprzejmie przekazuje skany następujących dokumentów:
pismo z 10 lipca 2024 r. – rezygnacja Grzegorza Krysztofiuka z pełnienia funkcji
wiceprezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie wraz
z pismem przewodnim wykonującego funkcję prezesa Sądu Okręgowego
w Warszawie do Ministra Sprawiedliwości z 15 lipca 2024 r.,
akt Ministra Sprawiedliwości z 15 lipca 2024 r. DKO-I.565.650.2024 o odwołaniu
Grzegorza Krysztofiuka z funkcji wiceprezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-
Mokotowa w Warszawie z upływem dnia 17 lipca 2024 r. w związku ze złożoną
rezygnacją.
Ministerstwu Sprawiedliwości nie jest wiadome o jakichkolwiek politycznych naciskach
wobec sędziego Grzegorza Krysztofiuka, zaś zarówno z treści pisma sędziego o rezygnacji
jak i z treści interpelacji poselskiej nie wynika, na czym miałyby one polegać.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Mazur
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --