Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.164.2024
IK: 998367
Warszawa, 19 sierpnia 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji K10INT4081, Pana Marka Krząkały, Posła na Sejm RP,
w sprawie sytuacji w firmie RAFAKO S.A. oraz w całej branży energetycznej, skierowanej
do trzech ministerstw, uprzejmie przekazuję odpowiedź na przedmiotowe wystąpienie
w zakresie właściwości Ministra Aktywów Państwowych.
Transformacja energetyki w kierunku nisko- i zeroemisyjności jest priorytetem polskiej
gospodarki. Cele stawiane przez Komisję Europejską w zakresie obniżenia emisyjności
gospodarki i energetyki stanowią dla Polski wyzwanie. Równolegle z transformacją należy
zadbać o zapewnienie bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej i akceptowalne ceny dla
odbiorców. Niezbędne do tego, oprócz OZE, są stabilne i elastyczne źródła energii.
Transformacja jest również wyzwaniem dla przedsiębiorstw energetycznych w zakresie
planowania swojego rozwoju i zapewnienia finansowania na inwestycje w obniżenie
emisyjności prowadzonej działalności.
Wśród najważniejszych wyzwań należy wskazać następując obszary:
a) usunięcie barier prawnych dla rozwoju OZE, w szczególności wsparcie rozwoju
morskiej energetyki wiatrowej,
b) rozbudowa systemu elektroenergetycznego, uwzględniająca plany inwestycyjne
spółek energetycznych oraz zmianę charakterystyki odbiorów energii (pompy
ciepła, elektromobilność, data centers),
c) zapewnienie stałego finansowania w ramach taryf i odpowiedniego tempa rozwoju
sieci dystrybucyjnych, które są obecnie głównym czynnikiem wpływającym na
przyłączanie nowych OZE,
d) w perspektywie do 2030 r. - terminowa realizacja inwestycji w wytwórcze źródła
gazowe, które dadzą systemowi elektroenergetycznemu odpowiednią elastyczność
i będą eksploatowane do czasu pełnej dekarbonizacji energetyki,
e) w dłuższej perspektywie ( po 2030 r.) - inwestycje w nowe technologie
niskoemisyjne, takie jak SMR, czy planowanie budowy kolejnych ESP w Polsce,
f) akceptowalne społecznie finansowanie inwestycji w niskoemisyjne źródła
wytwarzania ciepła systemowego, którego celem będzie modernizacja
i odtworzenie istniejącego majątku,
g) transformacja ciepłownictwa lokalnego.
Proces transformacji sektora energetycznego jest procesem kapitałochłonnym, więc
wspierany przez wiele programów z funduszy europejskich i krajowych w ramach pomocy
publicznej na podstawie rozporządzenia GBER - rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014
z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem
wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu ze zmianami (tekst jednolity z dnia
01 lipca 2023 r.). Jednak z pomocy z tych programów nie mogą korzystać przedsiębiorstwa
znajdujące się w trudnej sytuacji w rozumieniu rozporządzenia GBER (art. 1 ust. 4; art. 2 pkt
18).

-- 1 of 3 --

Dla firm z sektora energetycznego (nie będących w trudnej sytuacji), na realizację projektów
inwestycyjnych w ramach transformacji energetycznej, są obecnie dostępne lub są
przygotowywane do uruchomienia następujące fundusze/programy:
 Fundusz Modernizacyjny - fundusz dysponującymi środkami pochodzącymi ze
sprzedaży uprawnień do emisji CO2 - obecnie przedsiębiorstwa z sektora korzystają
głównie z tego funduszu na rozbudowę sieci dystrybucji energii elektrycznej,
wytwarzanie energii w wysokosprawnej kogeneracji, wytwarzanie energii
z odnawialnych źródeł energii;
 Program „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027"
(FEnIKS) - planowane jest uruchomienie naborów na projekty modernizacji sieci
ciepłowniczych w efektywnych systemach ciepłowniczych oraz wytwarzanie energii
w wysokosprawnej kogeneracji;
 Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności - KPO, w tym planowane dwa duże
fundusze pożyczkowe: Fundusz Wsparcia Energetyki oraz Fundusz na rzecz Morskiej
Energetyki Wiatrowej;
 Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (środki krajowe) -
planowane jest ponowne uruchomienie programu Energia Plus;
 Programy regionalne 2021-2027 funduszy europejskich, zarządzane przez marszałków
województw.
Również Minister Aktywów Państwowych wykonując uprawnienia z akcji spółek z sektora
elektroenergetycznego w należyty sposób monituje sytuację ekonomiczno-finansową
spółek. Decyzje właścicielskie dotyczące podziału zysku i przeznaczenia jego określonej
części na wypłatę dywidendy są podejmowane zgodnie z zasadami ładu korporacyjnego
przy uwzględnieniu szeregu czynników ekonomicznych oddziaływujących na spółki i ich
otoczenie oraz z uwzględnieniem w jakim stopniu zysk jest efektem działań podejmowanych
przez spółkę, a w jakim koniunktury rynkowej.
Ponadto na określenie przez Walne Zgromadzenia, które ma decydujący wpływ na
wysokość dywidendy, przeznaczenia zysku netto na poszczególne cele, wynika
w szczególności z realizowanych planów strategicznych i programów inwestycyjnych, w tym
innowacyjnych oraz rozwojowych, jak również innych uwarunkowań stanowiących
o zasadności i wysokości dywidendy, w tym zawartych w przepisach Kodeksu Spółek
Handlowych.
Należy zauważyć, iż Walne Zgromadzenie może również odstąpić od poboru dywidendy
w całości lub w części w uzasadnionym przypadku, w szczególności, gdy organy spółki
wnioskują o przeznaczenie całości lub części zysku netto na kapitał zapasowy ze
wskazaniem na konkretne projekty i zadania wynikające z przyjętej przez Radę Nadzorczą
strategii rozwoju i przypadające zgodnie z tą strategią na kolejny rok obrotowy.
Decyzje w sprawie dywidendy zawsze podejmowane są po przeprowadzeniu wnikliwych
analiz sytuacji poszczególnych spółek, tak aby skutki tych decyzji nie miały wpływu zarówno
na możliwości finansowe oraz realizację planów inwestycyjnych.
Niezbędne jest zapewnienie udziału firm polskich i zagranicznych w transformacji
energetycznej. Z tego względu strategiczne inwestycje, a dokładnie postępowania
przetargowe na wybór Generalnych Wykonawców lub Wykonawców są realizowane
w trybie konkurencyjnym w oparciu Prawo Zamówień Publicznych. Taka formuła
przetargowa zapewnia równe szanse dla oferentów zarówno tych krajowych jak
i zagranicznych. Dodatkowo należy podkreślić, że w zakresie inwestycji wielkoskalowych,
częstym rozwiązaniem jest tworzenie konsorcjów między wykonawcami krajowymi,
a wykonawcami zagranicznymi, którzy dostarczają technologię i ich wspólny udział
w przetargach. Ponadto należy pamiętać, że nawet jeżeli w ramach przetargu na wybór
Generalnego Wykonawcy zostanie wyłoniona firma zagraniczna, to w przypadku inwestycji
wielkoskalowych o istotnym udziale prac budowalnych firmy krajowe są zatrudniane jako
firmy podwykonawcze.
Niezwykle ważna jest także współpraca z innymi krajami w zakresie wymiany technologii
i know-how dotyczących odnawialnych źródeł energii (OZE) oraz efektywności
energetycznej. Spółki aktywnie poszukują innowacyjnych rozwiązań technologicznych

-- 2 of 3 --

zarówno w ramach projektów wewnętrznych, jak i z udziałem partnerów biznesowych oraz
środowiska naukowego. Realizują projekty inwestycyjne poprzez współpracę z różnymi
partnerami, zarówno krajowymi, jak i międzynarodowymi. W ramach tych projektów
korzystają z nowoczesnych technologii i innowacyjnych rozwiązań, które są wynikiem
współpracy z dostawcami technologii oraz instytucjami badawczymi.
Reasumując należy wskazać, że transformacja, która obecnie postępuje w sektorze energii
i jego otoczeniu, stawia przed przedsiębiorstwami energetycznymi wyzwania, których skala
może istotnie wpłynąć na ich przyszłość. Przy zaangażowaniu wszystkich stron objętych
tym procesem, Polska jest w stanie sprostać wszystkim trudnym wyzwaniom.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Jacek Bartmiński
podsekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
998367.3579034.2850248
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

-- 3 of 3 --

+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Marzena Czarnecka
BM I.053.35.2024.TŚ
Katowice, 2024-08-21 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4081 posła Marka Krząkały w sprawie sytuacji w firmie
RAFAKO SA oraz w całej branży energetycznej w związku z procesem transformacji
uprzejmie informuję, że pytania poruszone w interpelacji znajdują się poza zakresem
właściwości Ministra Przemysłu.
Z wyrazami szacunku
Marzena Czarnecka
Minister
2024-08-21 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

-- 1 of 1 --

Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Urszula Sara Zielińska
DSA-WPE.050.10.2024.EMD
3317284.13130466.10593490
Warszawa, 23-08-2024
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację K10INT4081 Pana Posła Krząkały w sprawie w sprawie
sytuacji w firmie RAFAKO SA oraz w całej branży energetycznej w związku z procesem
transformacji, uprzejmie przedstawiam poniższe wyjaśnienia, przygotowane we współpracy
z Ministerstwem Aktywów Państwowych (MAP).
Ad 1. Jakie są największe wyzwania, przed którymi stoi Polska w kontekście transformacji
energetycznej i zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego?
Ważnym wyzwaniem – a jednocześnie szansą – pozostaje dekarbonizacja gospodarki.
Polska kontynuuje swe starania o skuteczną redukcję emisji gazów cieplarnianych
we wszystkich sektorach gospodarki (zarówno w ETS, ale również w non-ETS), tak aby
docelowo koszty i skutki emisji nie stanowiły obciążenia dla gospodarki.
Ponadto priorytetem pozostaje poprawa jakości powietrza w Polsce.
Ogromnym wyzwaniem i przestrzenią do działania są dalsze zmiany w dekarbonizacji
ciepłownictwa, zarówno systemowego, jak indywidualnego. Popularność, jaką zyskały
programy wsparcia wymiany starych pieców czy termomodernizacji budynków
oraz wsparcie ciepłownictwa systemowego wskazują na trafność tych inicjatyw oraz na to,
jak ważne są one dla społeczeństwa.
Kolejnym istotnym zadaniem jest rozwój infrastruktury sieciowej dostosowanej
do przyrostu mocy z OZE i nowych funkcjonalności (inteligentne liczniki, dwukierunkowość,
automatyzacja, itp.). Równolegle priorytetem pozostaje rozwijanie narzędzi do optymalizacji
wykorzystania dostępnych mocy przyłączeniowych do sieci (magazynowanie energii,
instalacje hybrydowe, cable pooling i linia bezpośrednia).
Ogromne znaczenie dla rządu ma także ochrona gospodarstw domowych przed ubóstwem
energetycznym m.in. poprzez działania mające na celu generowanie oszczędności energii
poprzez termomodernizację i renowację budynków.
W tym dynamicznie rozwijającym się procesie mogą pojawić się także wyzwania
o charakterze regulacyjnym, czy administracyjno-proceduralnym m.in. długotrwałość
procesu w zakresie wydawania decyzji administracyjnych. W tym obszarze również
prowadzone są działania MKiŚ, mające na celu usprawnienie procedur i skrócenie terminów,
które szerzej opisano w odpowiedzi na pyt. 6.
Wśród głównych wyzwań dla transformacji energetycznej w Polsce należy również
wymienić dostępność środków inwestycyjnych. Skala kosztów związana z budową nowego,
zeroemisyjnego systemu gospodarczego, wymaga współdziałania administracji, kapitału
prywatnego, publicznego i instytucji finansowych.

-- 1 of 12 --

2
Ad 2. Jakie są plany Ministerstw dotyczące udziału firm polskich i zagranicznych
w transformacji energetycznej? (odpowiedź udzielona we współpracy z MAP)
Transformacja energetyki w kierunku zeroemisyjności jest priorytetem polskiej gospodarki.
Równolegle z transformacją należy zadbać o zapewnienie bezpieczeństwa dostaw energii
elektrycznej i akceptowalne ceny dla odbiorców.
Transformacja jest również w niektórych obszarach wyzwaniem dla przedsiębiorstw
energetycznych w zakresie planowania swojego rozwoju i zapewnienia finansowania
na inwestycje w obniżenie emisyjności prowadzonej działalności. Proces transformacji
sektora energetycznego jest procesem kapitałochłonnym, jest więc wspierany przez wiele
programów z funduszy europejskich i krajowych w ramach pomocy publicznej na podstawie
rozporządzenia GBER - rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014
r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu
art. 107 i 108 Traktatu ze zmianami (tekst jednolity z dnia 01.07.2023r.). Jednak z pomocy
z tych programów nie mogą korzystać przedsiębiorstwa znajdujące się w trudnej sytuacji w
rozumieniu rozporządzenia GBER (art. 1 ust. 4; art. 2 pkt 18). Dla firm z sektora
energetycznego (nie będących w trudnej sytuacji), na realizację projektów inwestycyjnych
w ramach transformacji energetycznej, są obecnie dostępne lub są przygotowywane do
uruchomienia następujące fundusze i programy:
 Fundusz Modernizacyjny - fundusz dysponującymi środkami pochodzącymi
ze sprzedaży uprawnień do emisji CO2 - obecnie przedsiębiorstwa z sektora
energetycznego wykorzystują te środki głównie na rozbudowę sieci dystrybucji
energii elektrycznej, wytwarzanie energii w wysokosprawnej kogeneracji
oraz wytwarzanie energii z odnawialnych źródeł energii;
 Program „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027"
(FEnIKS) - planowane jest uruchomienie naborów na projekty modernizacji sieci
ciepłowniczych w efektywnych systemach ciepłowniczych;
 Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) – w jego ramach
planowane są dwa duże fundusze pożyczkowe: Fundusz Wsparcia Energetyki oraz
Fundusz na rzecz Morskiej Energetyki Wiatrowej;
 Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (środki krajowe) -
planowane jest ponowne uruchomienie programu Energia Plus;
 Programy regionalne 2021-2027 funduszy europejskich, zarządzane przez
marszałków województw.
Ponadto Minister Aktywów Państwowych, wykonując uprawnienia z akcji spółek z sektora
elektroenergetycznego z udziałem Skarbu Państwa, w należyty sposób monituje sytuację
ekonomiczno-finansową spółek. Decyzje właścicielskie dot. podziału zysku i przeznaczenia
jego określonej części na wypłatę dywidendy są podejmowane zgodnie z zasadami ładu
korporacyjnego, przy uwzględnieniu szeregu czynników ekonomicznych oddziaływujących
na spółki i ich otoczenie, oraz z uwzględnieniem, w jakim stopniu zysk jest efektem działań
podejmowanych przez spółkę, a w jakim koniunktury rynkowej.
Na decyzję Walnego Zgromadzenia o podziale zysku netto na poszczególne cele mają
w szczególności wpływ realizowane plany strategiczne i programy inwestycyjne, w tym
inwestycje innowacyjne oraz rozwojowe, jak również inne uwarunkowania stanowiące
o zasadności i wysokości dywidendy, w tym zawarte w przepisach Kodeksu Spółek
Handlowych. Należy zauważyć, iż Walne Zgromadzenie może również odstąpić od poboru
dywidendy w całości lub w części w uzasadnionym przypadku, w szczególności, gdy organy
spółki wnioskują o przeznaczenie całości lub części zysku netto na kapitał zapasowy

-- 2 of 12 --

3
ze wskazaniem na konkretne projekty i zadania wynikające z przyjętej przez Radę Nadzorczą
strategii rozwoju i przypadające zgodnie z tą strategią na kolejny rok obrotowy.
Decyzje w sprawie dywidendy zawsze podejmowane są po przeprowadzeniu wnikliwych
analiz sytuacji poszczególnych spółek tak, aby skutki tych decyzji nie miały negatywnego
wpływu ani na możliwości finansowe, ani na realizację planów inwestycyjnych.
Niezbędne jest również zapewnienie udziału firm polskich, ale i zagranicznych, w
transformacji energetycznej. Z tego względu strategiczne inwestycje, a dokładnie
postępowania przetargowe na wybór generalnych wykonawców lub wykonawców, są
realizowane w trybie konkurencyjnym w oparciu o Prawo zamówień publicznych.
Taka formuła przetargowa zapewnia równe szanse dla oferentów zarówno tych krajowych
jak i zagranicznych. Dodatkowo należy podkreślić, że w zakresie inwestycji
wielkoskalowych, częstym rozwiązaniem jest tworzenie konsorcjów między wykonawcami
krajowymi, a wykonawcami zagranicznymi, którzy dostarczają technologię i ich wspólny
udział w przetargach. Ponadto należy pamiętać, że jeżeli w ramach przetargu na wybór
generalnego wykonawcy zostanie wyłoniona firma zagraniczna, to w przypadku inwestycji
wielkoskalowych o istotnym udziale prac budowalnych, firmy krajowe są zatrudniane jako
firmy podwykonawcze.
Niezwykle ważna jest także współpraca z innymi krajami w zakresie wymiany technologii
i know-how dotyczących odnawialnych źródeł energii oraz efektywności energetycznej.
Spółki aktywnie poszukują innowacyjnych rozwiązań technologicznych zarówno w ramach
projektów wewnętrznych, jak i z udziałem partnerów biznesowych oraz środowiska
naukowego. Realizują projekty inwestycyjne poprzez współpracę z różnymi partnerami,
zarówno krajowymi, jak i międzynarodowymi. W ramach tych projektów korzystają
z nowoczesnych technologii i innowacyjnych rozwiązań, które są wynikiem współpracy
z dostawcami technologii oraz instytucjami badawczymi.
Ad 3. Czy Ministerstwo przewiduje konkretne programy finansowe lub inne formy
wsparcia dla firm z sektora energetycznego, które borykają się z trudnościami
finansowymi?
Rozwój energetyki zeroemisyjnej oparty jest w dużej mierze na projektach, które są
realizowane przez przedsiębiorstwa. Żaden z oferowanych programów wsparcia nie jest
adresowany bezpośrednio dla przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji
finansowej. Trudna sytuacja finansowa może być poważną przeszkodą w otrzymaniu
wsparcia przez dany podmiot, ponieważ przepisy regulujące udzielanie pomocy publicznej
często uniemożliwiają finansowanie podmiotów znajdujących się w trudnej sytuacji
finansowej w rozumieniu ww. zasad i przepisów (vide ww. rozporządzenie GBER).
Najważniejszymi źródłami z budżetu UE w ramach bieżącej perspektywy finansowej (2021-
2027), przyczyniającymi się do realizacji rozwoju energetyki w Polsce są: środki polityki
spójności (m.in. w ramach programów: FEnIKS, FEPW), Instrument na rzecz Odbudowy
i Zwiększania Odporności (w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania
Odporności) oraz Fundusz Modernizacyjny (służący modernizacji sektora energii
w państwach o największych wyzwaniach związanych z realizacją unijnych celów redukcji
emisji CO2, zasilany ze sprzedaży uprawnień do emisji CO2 z unijnej puli). Warto podkreślić,
że w obecnej perspektywie finansowej przedsiębiorcy w Polsce mogą liczyć na
niespotykaną dotąd skalę środków finansowych UE na wsparcie przedsięwzięć
energetycznych.
 Wsparcie przedsiębiorstw z sektora energetycznego w zakresie Programu
Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 (FEnIKS)

-- 3 of 12 --

4
Na realizację inwestycji w obszarze energetyki w ramach programu FEnIKS przewidziano
łącznie ponad 6 mld euro. Przedsiębiorcy będą wspierani w ramach działania 1.1 w zakresie
dotyczącym efektywności energetycznej w średnich i dużych przedsiębiorstwach, w całym
działaniu 2.1 dotyczącym infrastruktury ciepłowniczej, w działaniu 2.2 dotyczącym rozwoju
OZE, a także w całym działaniu 2.3 dotyczącym infrastruktury energetycznej.
W zakresie działania FENX.02.01 Infrastruktura ciepłownicza (alokacja: 1 183 mln euro
z EFRR, która w całości dedykowana jest dla przedsiębiorców) wsparcie przedsiębiorstw
przeznaczone jest na rozwój skojarzonej produkcji energii elektrycznej i ciepła w procesie
wysokosprawnej kogeneracji (trigeneracji – dla chłodu) oraz rozwoju systemów
ciepłowniczych i chłodniczych, w tym magazynów energii elektrycznej/cieplnej,
przyczyniających się do integracji energii z OZE. Ponadto, wspierana będzie modernizacja
już istniejącej sieci w kierunku poprawy efektywności energetycznej oraz realizacja
projektów związanych z rozwojem systemów ciepłowniczych.
W ramach działania FENX.02.02 Rozwój OZE (alokacja: 538 mln euro z EFRR, z czego ok.
338 mln euro dla przedsiębiorców) wsparcie przedsiębiorstw przeznaczone na realizację
projektów w zakresie: instalacji do produkcji energii elektrycznej, ciepła oraz wytwarzania
paliw alternatywnych z OZE, wraz z magazynami energii działającymi na potrzeby danego
źródła OZE oraz przyłączeniem do sieci, instalacji do wytwarzania biometanu
wraz z niezbędną infrastrukturą do wprowadzania biometanu do sieci gazowych.
W ramach działania FENX.02.03 Infrastruktura energetyczna (alokacja: 1 822 mln euro
z EFRR, która w całości przeznaczona dla przedsiębiorców) wsparcie dedykowane jest
na rozwój inteligentnych systemów elektroenergetycznych. Wspierana będzie budowa,
rozbudowa lub modernizacja linii elektroenergetycznych na wszystkich poziomach napięć,
stacji elektroenergetycznych, jak i projektów zawierających oba ww. komponenty. Celem
działania jest również rozwój inteligentnych systemów gazowych. Wspierane będą
inwestycje związane z: budową, rozbudową, przebudową, zmianą przeznaczenia,
przekształceniem lub modernizacją sieci przesyłowych i dystrybucyjnych gazu. Inwestycje
te będą technicznie przyszłościowe („future-proof”) tzn. uwzględniające przygotowanie
sieci do wprowadzenia do systemu gazów odnawialnych i niskoemisyjnych, takich jak np.
wodór, biometan, gaz syntezowy.
Uzupełniająco do oferty innych programów wsparcia efektywności energetycznej
w przedsiębiorstwach, w ramach działania FENX.01.01 Efektywność energetyczna
zaplanowano alokację 40 mln euro przeznaczoną na modernizację energetyczną budynków
zakładowych, podniesienie efektywności energetycznej procesów wytwórczych,
zwiększenie efektywności energetycznej systemów obiegu mediów w zakładzie, ciągów
transportowych i zwiększenie efektywności energetycznej systemów pomocniczych.
 Wsparcie przedsiębiorstw z sektora energetycznego w zakresie Programu
Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027 (FEPW)
W ramach programu FEPW przewidziano dofinansowanie celu szczegółowego Rozwój
inteligentnych systemów i sieci energetycznych oraz systemów magazynowania energii poza
transeuropejską siecią energetyczną (TEN-E) w zakresie działania FEPW.02.01 Dystrybucja
energii (alokacja: 120 mln euro z EFRR w całości przeznaczona dla przedsiębiorców).
Wsparcie obejmuje rozwój inteligentnych sieci elektroenergetycznych (systemów
dystrybucyjnych) w celu zwiększenia możliwości przyłączenia OZE a także zwiększenia

-- 4 of 12 --

5
stabilności dostaw energii do odbiorców oraz ograniczenia strat w dystrybucji energii
elektrycznej do odbiorców.
 Wsparcie przedsiębiorstw w obszarze energetyki w ramach Krajowego Planu
Odbudowy i Zwiększania Odporności
Przedsiębiorcy mogą skorzystać również ze środków w ramach KPO na wsparcie
przedsięwzięć z sektora energii w ramach inwestycji, za które odpowiada MKiŚ:
 B1.1.1 Inwestycje w źródła ciepła (chłodu) w systemach ciepłowniczych (alokacja 300 mln
euro).
W ramach inwestycji wspierane są projekty polegające na zastosowaniu instalacji
niskoemisyjnych i OZE. Wspierane będą instalacje wykorzystujące do produkcji ciepła:
energię ze źródeł odnawialnych, paliwa gazowe w kogeneracji z wyłączeniem paliw
węglowych, pompy ciepła i źródła geotermalne oraz inne, zgodne z zasadą DNSH ( Do No
Significant Harm – nie czyń poważnych szkód), technologie pozwalające na zastępowanie
paliwa węglowego w ciepłownictwie systemowym.
 B2.1.1 Inwestycje w technologie wodorowe, wytwarzanie, magazynowanie i transport wodoru
(alokacja 800 mln euro).
Inwestycja obejmuje w szczególności scentralizowane i rozproszone systemy wytwarzania,
magazynowania, transportu niskoemisyjnego, w tym odnawialnego wodoru
z wykorzystaniem sieci przesyłowej i dystrybucyjnej, jak i innych form transportu,
a następnie wykorzystanie go jako produktu końcowego (transport, przemysł,
ciepłownictwo i energetyka zawodowa, przemysłowa i rozproszona w układach
wytwarzania energii elektrycznej) oraz jako substratu w procesach przemysłowych, w tym
w ramach wodorowych magazynów energii, do wytwarzania syntetycznych paliw
i nośników energii. Wsparcie otrzymają wyłącznie inwestycje w produkcję wodoru
odnawialnego bądź niskoemisyjnego z wykorzystaniem technologii wychwytu dwutlenku
węgla.
 G 1.2.3 Rozwój sieci przesyłowych, inteligentna infrastruktura elektroenergetyczna (alokacja
600 mln euro).
Inwestycje obejmują rozbudowę przesyłowych sieci elektroenergetycznych na terenie
Polski służących do wyprowadzenia mocy z OZE, w tym z morskich farm wiatrowych
oraz utworzenie centrum danych na rynku energii elektrycznej.
 G 1.2.4 Budowa lub modernizacja sieci dystrybucyjnych energii elektrycznej na obszarach
wiejskich w celu umożliwienia przyłączenia nowych odnawialnych źródeł energii (alokacja 972
mln euro)
Celem tej inwestycji jest wsparcie budowy, modernizacji i cyfryzacji sieci dystrybucyjnych
energii elektrycznej na obszarach wiejskich w celu umożliwienia przyłączenia nowych
odnawialnych źródeł energii na tych obszarach.
 E3.1.1 Instrument wsparcia dla gospodarki niskoemisyjnej (alokacja ponad 1 113 mln euro)
W ramach inwestycji wspierane będą kapitałowo przedsięwzięcia inwestycyjne
przedsiębiorstw (w tym MŚP i mid-caps) związane z rozwojem w Polsce przemysłu
dla rozwiązań nisko i zeroemisyjnych w zakresie zrównoważonej mobilności i energii, w tym:
o instalacje przemysłowe nastawione na produkcję urządzeń służących budowie
zeroemisyjnych środków transportu (pojazdy zasilane energią elektryczną,
wodorem lub innymi paliwami z OZE i części dla tych pojazdów);

-- 5 of 12 --

6
o instalacje przemysłowe oraz innowacyjne rozwiązania nastawione na produkcję
zeroemisyjnych źródeł energii (np. OZE) i urządzeń do magazynowania energii (np.
baterie) oraz części dla ww. produktów.
o Powyższe rodzaje przedsięwzięć inwestycyjnych będą obejmowały procesy
badawcze i innowacyjne, transfer technologii i współpracę między
przedsiębiorstwami, koncentrujące się na gospodarce niskoemisyjnej, odporności
i przystosowaniu się do zmiany klimatu.
 G3.1.4 Wsparcie krajowego systemu energetycznego (Fundusz wsparcia energetyki) – alokacja
16 mld euro
Działanie to obejmuje inwestycje publiczne w określony instrument – Fundusz Wsparcia
Energetyki – w celu zachęcenia do realizacji inwestycji prywatnych oraz poprawy dostępu
do finansowania w tych sektorach polskiej gospodarki, które bezpośrednio ponoszą koszty
transformacji energetycznej, w tym przedsiębiorstwom realizującym inwestycje w zakresie
wytwarzania, magazynowania lub dystrybucji energii z OZE.
 Wsparcie przedsiębiorstw z sektora energetycznego w zakresie Funduszu
Modernizacyjnego (FM)
Polska jest największym beneficjentem FM spośród wszystkich krajów nim objętych.
Łączna alokacja środków dla Polski przy obecnych cenach pozwoleń na emisję wynosi
ponad 50 mld PLN. Należy jednak podkreślić, że ww. ceny podlegają znacznym wahaniom,
co przekłada się na końcowy budżet FM.
W ramach FM realizowane są programy priorytetowe (PP) służące finansowaniu inwestycji
mających na celu modernizację krajowego systemu energetycznego oraz poprawę
efektywności energetycznej. Do chwili obecnej przez Europejski Bank Inwestycyjny (EBI)
zatwierdzone zostało 19 programów priorytetowych. Uruchomiono 18 z nich, a kolejne są
w opracowaniu przez Operatora FM – Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska
i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) w porozumieniu z Ministerstwem Klimatu i Środowiska.
Następne propozycje PP zostaną przedłożone do EBI już we wrześniu 2024 r.
Spośród zatwierdzonych 19 programów, na szczególną uwagę zasługują 4 dedykowane
sektorowi przemysłu:
 Kogeneracja dla Energetyki i Przemysłu (okres wdrażania 2021-2030, wsparcie z FM –
444 mln zł)
Celem programu jest modernizacja, budowa nowych źródeł kogeneracyjnych oraz
promowanie wykorzystywania wysokosprawnej kogeneracji dla przemysłu. Program
przyczyni się do uzyskania dodatkowej zdolność wytwarzania energii elektrycznej i cieplnej
w warunkach wysokosprawnej kogeneracji. Spowoduje zmniejszenie emisji CO2 oraz
zmniejszenie zużycia energii pierwotnej.
 Kogeneracja dla Energetyki i Przemysłu (cz.2 okres wdrażania 2024-2030, wsparcie z FM
– 334 mln zł)
Celem programu jest wsparcie inwestycji dotyczących budowy lub/i przebudowy jednostek
wytwórczych o łącznej mocy zainstalowanej nie mniejszej niż 0,5 MW, pracujących w
warunkach wysokosprawnej kogeneracji.
 Przemysł energochłonny – OZE (okres wdrażania 2022-2030, wsparcie z FM – 173 mln zł)
Celem programu jest zmniejszenie emisyjności energochłonnych branż polskiego przemysłu
poprzez zwiększenie wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii.
Programem będą objęte inwestycje dotyczące budowy lub przebudowy jednostek
wytwórczych energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii wraz z magazynem energii,
bądź podłączeniem ich do sieci zakładowej i/lub dystrybucyjnej/ przesyłowej.

-- 6 of 12 --

7
 Przemysł energochłonny - poprawa efektywności energetycznej okres wdrażania 2022-
203, wsparcie z FM – 93,35 mln zł
Celem programu jest poprawa efektywności energetycznej w przemyśle energochłonnym,
objętym unijnym systemem handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS). Program dedykowany
jest inwestycjom służącym poprawie efektywności energetycznej, z wyłączeniem inwestycji
termo-modernizacyjnych i remontowych.
Do niniejszej kategorii realizowanych inwestycji zalicza się przede wszystkim:
o budowa instalacji do odzysku ciepła technologicznego i wykorzystania go w dalszym
ciągu technologicznym;
o podnoszenie efektywności energetycznej, w wyniku której następuje ograniczenie
zużycia energii elektrycznej pobieranej z sieci KSE, w tym budowa informatycznych
systemów nadzoru nad zużyciem, produkcją i magazynowaniem energii z funkcją
optymalizacji zarządzania.
Innym działaniem służącym zwiększaniu możliwości inwestycyjnych w sektorze
elektroenergetyki jest rynek mocy, wprowadzony ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o rynku mocy
(Dz. U. z 2023 r. poz. 2131). Jest to mechanizm wystarczalności zasobów i jego głównym
zadaniem jest zwiększenie możliwości zapewnienia bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej
w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym.
Mechanizm ten zapewnia możliwość wynagradzania jednostek wytwórczych oraz innych
uczestników rynku (np. odpowiedź odbioru (DSR), magazyny energii) za ich dostępność
i zapewnienie przez nich dostaw energii elektrycznej do systemu elektroenergetycznego
w przypadku przewidywanych problemów z pokryciem zapotrzebowania na energię elektryczną
i moc w systemie w czasie tzw. okresu przywołania na rynku mocy.
Działanie mechanizmu jest jednak znacząco szersze: jednostki rynku mocy uzyskują wsparcie
finansowe po wygraniu aukcji mocy na podstawie zawartych umów mocowych i otrzymując
wynagrodzenie za pozostawanie w gotowości do dostaw energii elektrycznej przez określony
w umowie mocowej czas i pod warunkiem realizacji ustalonych w umowie obowiązków.
Mechanizm rynku mocy finansuje zarówno nowe jednostki wytwórcze, jak i modernizację tych
istniejących, a także rozwój magazynów energii i DSR tak istotnych w zapewnianiu elastyczności
systemu elektroenergetycznego. Mechanizm rynku mocy jest też narzędziem do dekarbonizacji
sektora elektroenergetycznego, ponieważ od 1.07.2025 r. jedynie jednostki emitujące poniżej
550 kg CO2/MWh mogą posiadać zobowiązania lub otrzymywać płatności w ramach rynku
mocy (z zachowaniem praw nabytych dla umów dotychczas zawartych). Dzięki rynkowi mocy,
jednostki wytwórcze, magazyny i DSR mogą otrzymywać wynagrodzenie za gotowość do pracy,
zaś ceny rynku energii elektrycznej dla odbiorców końcowych są stabilne, więc odbiorcy
końcowi, w tym ci prowadzący działalność gospodarczą, mogą się rozwijać.
Ad 4. Jakie kroki są podejmowane w celu zapewnienia, aby polskie spółki energetyczne miały
odpowiednie wsparcie technologiczne i finansowe w procesie transformacji energetycznej?
Odpowiedź udzielona w ramach pytań 2 i 3.
Ad 5. Czy istnieją plany nawiązania współpracy z instytucjami międzynarodowymi, które mogą
wesprzeć Polskę w transformacji energetycznej?
Polskie plany transformacji energetycznej w dużej mierze wynikają i są zgodne
z uzgodnionymi pomiędzy krajami członkowskimi celami energetyczno-politycznymi Unii
Europejskiej. Z tego punktu widzenia, Ministerstwo Klimatu i Środowiska bierze aktywny udział
w negocjacjach i działaniach prowadzonych na forum Unii Europejskiej i angażuje się dyskusje
na temat kolejnych polityk i celów UE. Przedstawiciele MKiŚ regularnie uczestniczą m.in.
w posiedzeniach m.in. Rady UE ds. Transportu, Telekomunikacji i Energii (w formacie Energia),

-- 7 of 12 --

8
posiedzeniach Grupy Roboczej Rady UE ds. Energii (WP ENER) oraz Komitetu Stałych
Przedstawicieli (COREPER I). Regularnie, w zależności od potrzeb, odbywają się również
spotkania reprezentantów MKiŚ z przedstawicielami Komisji Europejskiej (Dyrekcja Generalna
ds. Energii, ds. Środowiska oraz ds. Działań w dziedzinie Klimatu) na różnych szczeblach
reprezentacji.
W kontekście zaangażowania MKiŚ w dyskusję nt. transformacji na forum UE w ostatnich
miesiącach warto wymienić m.in.:
- Uczestnictwo w przygotowaniu tekstu Konkluzji w sprawie rozwoju zrównoważonych
sieci elektroenergetycznych, które są kluczowym elementem skutecznej
transformacji elektroenergetycznej. Konkluzje zostały przyjęte na posiedzeniu Rady
UE ds. Energii w dniu 30 maja 2024 r. i obejmowały m.in. przepisy dotyczące
planowania rozwoju sieci, realizacji projektów hybrydowych offshore czy połączeń
transgranicznych. W konkluzjach uwzględniono również mające znaczenie dla
transformacji odniesienia do unijnych celów dekarbonizacji oraz doprecyzowano
zapisy dot. problemu przeciążenia sieci (network congestion). Polska w czasie
dyskusji podnosiła także konieczność zapewnienia odpowiedniego finansowania i
poszukiwania jego nowych źródeł.
- Prace nad wdrażaniem planu RePower EU, którego celem jest odejście od importu
paliw kopalnych z Rosji. Oprócz dywersyfikacji łańcuchów dostaw, realizacja planu
ma się także przyczynić m.in. do poprawy efektywności energetycznej oraz
zwiększenia produkcji czystej energii (będącej podstawą transformacji).
- Wdrażanie przepisów Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2413 z
dnia 18 października 2023 r. zmieniającej Dyrektywę (UE) 2018/2001, rozporządzenie
(UE) 2018/1999 i Dyrektywę 98/70/WE w zakresie promowania energii ze źródeł
odnawialnych oraz uchylająca Dyrektywę (UE) 2015/652 (tzw. RED III), która powinna
przyśpieszyć rozwój OZE w PL, w tym również w sektorach takich jak przemysł czy
transport.
Okazją do jeszcze bardziej wzmocnionej współpracy z UE w obszarze transformacji
energetycznej będzie sprawowanie przez Polskę prezydencji w Radzie UE w pierwszej
połowie 2025 roku. Wśród priorytetów PL w tym okresie będą m.in. 1) zeroemisyjna
transformacja dla silnej i konkurencyjnej gospodarki, 2) transformacja energetyczna jako
narzędzie dla wzmocnienia bezpieczeństwa UE, 3) inwestycje, innowacje i zielony przemysł
dla budowy konkurencyjności europejskiej gospodarki, 4) lepsza gospodarka wodorowa.
W ramach współpracy pozaunijnej, warto wymienić zaangażowanie Min. Klimatu
i Środowiska we współpracę z Międzynarodową Agencją Energii przy przygotowaniu
konkluzji ws. sprawiedliwej i skupionej na ludziach transformacji energetycznej (People-
Centred Clean Energy Transitions: Designing for Fairness), zawierających zestaw sugestii i
dobrych praktyk w procesach wdrażania transformacji na całym świecie. Polska, jako jeden
z zaledwie kilku krajów europejski, została zaproszona do zespołu przygotowującego raport
i konkluzje w tej sprawie, które powinny zostać przyjęte jesienią 2024 r., następnie
opublikowane i promowane podczas szczytów G20 w Brazylii (październi2024 br.)
oraz COP29 w Azerbejdżanie (listopad 2024 r.).
Ad 6. Jakie działania są podejmowane, aby zwiększyć udział odnawialnych źródeł energii
w polskim miksie energetycznym, i w jaki sposób będą w ten proces włączane polskie firmy
i spółki państwowe?

-- 8 of 12 --

9
Ministerstwo Klimatu i Środowiska podejmuje działania na rzecz transformacji
energetycznej, poprzez zwiększanie wykorzystania odnawialnych źródeł energii w polskim
miksie energetycznym. W obecnych warunkach niezwykle ważne jest zapewnienie
bezpieczeństwa energetycznego i przyspieszenie tempa transformacji sektora
energetycznego w kierunku OZE, poprzez zapewnienie środków na inwestycje w zieloną
energetykę. Źródła odnawialne to nie tylko szansa na obniżenie emisji GHG oraz rachunków
za energię i ciepło, ale także nowe miejsca pracy w nowoczesnej gospodarce zasilanej przez
wykwalifikowanych i wykształconych pracowników. Ma to na celu zbudowanie w Polsce
nowych gałęzi przemysłów, które będą konkurencyjne globalnie.
W związku z powyższym niezwykle ważny jest dobór odpowiedniego miksu
energetycznego, w którym jest miejsce dla wszystkich technologii OZE: energii słonecznej,
wiatrowej, a także tej z biogazu, biometanu, biomasy i wodoru. Każda z nich cechuje się
odmienną charakterystyką pracy oraz ma inne zalety i wady. Tylko ich odpowiednie
połączenie pozwoli osiągnąć zarówno stabilność działania systemu elektroenergetycznego
jak i tanią, zieloną energię dla gospodarki.
W celu zapewnienia odpowiedniej dynamiki rozwoju rozproszonych źródeł OZE wdrożono
szereg mechanizmów wspierających powstawanie nowych instalacji i utrzymanie
istniejących. Należy wśród nich wymienić m.in.:
 Aukcje OZE – najważniejszy mechanizm wsparcia dla nowych inwestycji. Funkcjonuje
od 2016 r., natomiast w pełnym wymiarze od 2017 r. Łącznie w aukcjach
przeprowadzonych w latach 2016-2022 zakontraktowano ok. 12,2 GW nowych mocy,
w tym ponad 6,7 GW w fotowoltaice i ponad 5,3 GW w wietrze na lądzie. Część z nich
już powstała, a pozostałe zostaną wybudowane w najbliższych latach. Nowelizacja
ustawy o OZE z 17 września 2021 r. m.in. przedłużyła możliwość wejścia do aukcyjnego
systemu wsparcia dla OZE do 2027. W wyniku aukcji w latach 2024-2027 przewiduje
się, że powstaną instalacje OZE o mocy ponad 11 GW.
 System taryf FIT i FIP dla mniejszych wytwórców OZE do 1 MW – wprowadzone zostały
po raz pierwszy ustawą z 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach
energii oraz niektórych innych ustaw. Przewidziane są dla instalacji biogazowych i
wodnych o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 1 MW. System
taryf gwarantowanych (FIT) przeznaczony jest dla instalacji OZE o łącznej mocy
zainstalowanej nie większej niż 500 kW, natomiast system dopłat do ceny rynkowej (FIP)
dla instalacji o łącznej mocy zainstalowanej nie mniejszej niż 500 kW i nie większej niż 1
MW. Nowelizacja ustawy o OZE z 17 września 2021 r. wydłużyła możliwość korzystania
z FIT/FIP maksymalnie do 30 czerwca 2047 r.
 Wsparcie dla morskiej energetyki wiatrowej – ustawa z 17 grudnia 2020 r. o
promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych
wprowadziła odrębny system wsparcia oparty na wypróbowanej w polskich realiach
gospodarczych koncepcji dwustronnego kontraktu różnicowego (ang. contract for
difference, CfD). W pierwszej fazie systemu, która zakończyła się z dniem 30 czerwca
2021 r., dla morskich farm wiatrowych o łącznej mocy zainstalowanej 5,9 GW przyznane
zostało wsparcie w drodze decyzji administracyjnej. Instalacje te powstaną w okresie
2026-2030. Natomiast w kolejnych latach wsparcie w postaci kontraktu CFD
przydzielonego w drodze formuły konkurencyjnej – aukcje, otrzyma nawet 12 GW
projektów offshore wind.
W efekcie od 2007 r. moc zainstalowana w OZE wzrosła z 1,3 GW do ok. 29,9 GW na
koniec maja 2024 r. Należy podkreślić, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska na bieżąco

-- 9 of 12 --

10
monitoruje i analizuje stan wykorzystania OZE w kluczowych sektorach gospodarki
jak elektroenergetyka, ciepłownictwo i chłodnictwo, a także transport, oraz pracuje
nad dostosowaniem projektowanych i wdrażanych działań do panujących warunków
geopolitycznych, ekonomicznych oraz społecznych. Polskie firmy - także spółki z udziałem
Skarbu Państwa - aktywnie włączają się w proces transformacji energetycznej poprzez
inwestycje w zeroemisyjne źródła wytwórcze, jak fotowoltaika czy lądowe i morskie farmy
wiatrowe, które mają kluczowe znaczenie dla wzmocnienia bezpieczeństwa i suwerenności
energetycznej, a także stanowią ważny impuls do rozwoju gospodarczego Polski.
W szczególności należy wskazać na sektor morskiej energetyki wiatrowej, jako przykład
budowania nowej gałęzi polskiej gospodarki. Już dzisiaj wiele polskich firm bierze udział
w realizacji projektów morskich farm wiatrowych na świecie. MKIŚ jest w stałym dialogu
z inwestorami realizującymi takie projekty w polskich obszarach morskich. Ustawa o
promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych
wprowadziła dwa obowiązki dla wytwórców, mające stymulować rozwój lokalnego
łańcucha dostaw. Po pierwsze, wytwórcy zobowiązani zostali do przedstawiania w procesie
wnioskowania o przyznanie prawa do pokrycia ujemnego salda w I fazie systemu wsparcia
lub w prekwalifikacji do aukcji, planu łańcucha dostaw materiałów i usług w procesie
budowy i eksploatacji morskiej farmy wiatrowej, uwzględniającego stan zaawansowania
prac przy budowie morskiej farmy wiatrowej na dzień sporządzenia tego planu. W dalszej
kolejności, wytwórcy mają obowiązek składania sprawozdań z realizacji planu.
Wytwórcy mają również obowiązek przeprowadzić dialog techniczny z zainteresowanymi
uczestnikami rynku (potencjalnymi dostawcami i wykonawcami) przed przedłożeniem
Prezesowi URE zaktualizowanego planu łańcucha dostaw materiałów i usług.
Plany i sprawozdania przedstawiane są w celach informacyjnych i mają w zamierzeniu
ustawodawcy pełnić, wraz z obowiązkowym dialogiem technicznym, funkcję stymulacyjną,
umożliwiając branżom związanym z budową i eksploatacją morskich farm wiatrowych
lub branżom pokrewnym (np. stoczniowej) przygotowanie się do współpracy z wytwórcami,
zamierzającymi rozwijać morskie farmy wiatrowe na Bałtyku.
Usprawnienie przepływu informacji pomiędzy potencjalnymi zleceniodawcami
a potencjalnymi wykonawcami czy dostawcami przyczyni się do zwiększenia
konkurencyjności polskiej gospodarki w tym sektorze, z uwagi na umożliwienie transferu
know-how. W ramach planu wytwórcy są zobowiązani, m. in. do wskazania podejmowanych
działań w zakresie badań, rozwoju innowacyjności, zwiększania konkurencji pomiędzy
potencjalnymi dostawcami, etc.
Ważnym elementem działań podejmowanych przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska jest
zapewnienie odpowiedniego otoczenia legislacyjnego stwarzającego warunki do dalszego
dynamicznego i zrównoważony rozwój OZE. W tym kontekście ministerstwo przygotowało
projekt nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii (numer z wykazu prac
legislacyjnych i programowych Rady Ministrów: UD41), który obecnie znajduje się na etapie
analizy uwag zgłoszonych w trakcie konsultacji publicznych. Jednym z głównych kierunków
interwencji legislacyjnej jest skrócenie terminu trwania procedur dla instalacji i projektów
dla wybranych źródeł wytwarzania energii odnawialnej, ze szczególnym uwzględnieniem
montowanych na budynkach instalacji odnawialnego źródła energii wykorzystujących do
wytwarzania energii energię promieniowania słonecznego i położonych na tym samym
terenie magazynów energii elektrycznej, pomp ciepła, urządzeń i instalacji niezbędnych do
przyłączenia do sieci danej instalacji OZE oraz remontu, odbudowy, przebudowy,
nadbudowy lub rozbudowy instalacji OZE.

-- 10 of 12 --

11
Zmiany obejmą skrócenie terminu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w przedmiocie
robót budowlanych, warunków przyłączenia do sieci elektroenergetyczne
oraz ciepłowniczej, koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej lub koncesji na
wytwarzanie ciepła, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz wpisu do rejestru
wytwórców wykonujących działalność gospodarczą w małej instalacji w zakresie małych
instalacji.
Ze szczegółami projektowanych rozwiązań można zapoznać się na stronach Rządowego
Centrum Legislacji po linkiem: https://legislacja.gov.pl/projekt/12385801.
Ponadto MKiŚ prowadzi zaawansowane prace nad nowelizacją ustawy o inwestycjach
w zakresie elektrowni wiatrowych (numer z wykazu prac legislacyjnych i programowych
Rady Ministrów: UD89), której celem jest ułatwienie i przyspieszenie inwestycji w lądowe
farmy wiatrowe. Projekt zakłada m.in. wprowadzenie minimalnej odległość elektrowni
wiatrowych od zabudowań na poziomie 500 m, co pozwoli w znaczący sposób zwiększyć
udział energii wiatrowej w miksie energetycznym. W trzecim kwartale 2024 r. projekt
zostanie skierowany do konsultacji publicznych.
W celu zwiększenia wykorzystania potencjału OZE w Polsce obecnie trwają też prace
nad implementacją dyrektywy RED III, w zakresie dalszego ograniczania barier, a także
ustalenie obszarów przyspieszonego rozwoju OZE. Należy podkreślić, że rozwiązania
zawarte w Dyrektywie RED III, w tym dotyczące wyznaczenia stref przyspieszonego
rozwoju OZE, mają złożony oraz interdyscyplinarny charakter, a w niektórych momentach
stanowią obszary zupełnie nowe dla obecnego systemu prawa w Polsce. Ich implementacja
będzie wymagać uzyskania konsensusu z przedstawicielami organizacji branżowych oraz
administracji, co jest procesem długotrwałym.
Warto również wskazać, że wraz z dalszym dynamicznym rozwojem energetyki
rozproszonej, w tym prosumenckiej, niezbędne jest znalezienie rozwiązań umożliwiających
zapewnienie warunków do stałego zwiększania potencjału generacji ze źródeł
rozproszonych przy jednoczesnym zagwarantowaniu bezpieczeństwa pracy sieci
elektroenergetycznych.
Najbardziej skutecznym sposobem zwiększania potencjału przyłączania rozproszonych
źródeł odnawialnych w perspektywie długoterminowej jest właściwa przebudowa
i modernizacja sieci dystrybucyjnej, wsparcie rozwoju magazynów energii
oraz wykorzystywanie istniejących zdolności przyłączeniowych poprzez wykorzystanie
takich narzędzi jak np. cable-pooling., który pozwoli na zwiększenie mocy zainstalowanej
w OZE o 5-15 GW unikając generowania kosztów dla obywateli, gdyż koszty infrastruktury
sieciowej ostatecznie przekładają się na koszt energii, który ponoszą obywatele
bezpośrednio w rachunkach za energię elektryczną lub pośrednio w cenach towarów
i usług.
Równie istotne jest wsparcie rozwoju technologii magazynowania energii (potrzeba
stabilizacji sieci elektroenergetycznych, dostarczania rezerwy mocy do Krajowego Systemu
Elektroenergetycznego, ekwiwalent rozbudowy sieci przez jej odroczenie w czasie,
zapewnienie mocy i pojemności dla ładowania pojazdów elektrycznych, redukcji cen energii
dla odbiorców końcowych). Dlatego Ministerstwo Klimatu i Środowiska podejmuje
zdecydowane działania na rzecz rozwoju magazynowania energii w ramach programów
realizowanych przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej takich
jak Mój Prąd, Energia dla Wsi czy też jest zakładane w planowanym programie Moja
Elektrownia Wiatrowa. Należy zaznaczyć, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska wspólnie

-- 11 of 12 --

12
z Ministerstwem Rozwoju i Technologii oraz Ministerstwem Finansów podjęło prace
nad uwzględnieniem w ramach ulgi termomodernizacyjnej inwestycji w magazyny energii.
Wsparciem objęty jest również rozwój energetyki prosumenckiej, szczególnie w ramach
wspomnianych programów realizowanych przez NFOŚiGW, jak również ustawowy system
rozliczeń nadwyżek energii wytwarzanej w mikroinstalacjach prosumenckich w oparciu
o opusty (rozliczenie ilościowe) oraz tzw. net-billing (rozliczenie wartościowe). W efekcie w
Polsce do sieci dystrybucyjnych przyłączonych jest ponad 1,4 mln mikroinstalacji
prosumenckich.
Ad 7. Czy Polska współpracuje z innymi krajami w zakresie wymiany technologii i know-
how dotyczących OZE i efektywności energetycznej?
W odniesieniu do współpracy międzynarodowej związanej z rozwojem sektora energii
Polska aktywnie uczestniczy w pracach różnych gremiów oraz platform współpracy
na szczeblu międzynarodowym. Są to zarówno inicjatywy związane z polityką energetyczną,
jak i dotyczące poszczególnych tematów branżowych. Polska bierze m.in. udział w
inicjatywach Komisji Europejskiej oraz Międzynarodowej Agencji Energetycznej, które mają
na celu wymianę najlepszych praktyk oraz doświadczeń z realizacji polityk, w tym wdrażania
dyrektyw oraz mechanizmów regulacyjnych. Nie istnieją aktualnie formalne ramy
współpracy na poziomie UE, które bezpośrednio regulowałyby wspólne działania państw
członkowskich w zakresie wymiany technologii w zakresie efektywności energetycznej.
Z wyrazami szacunku
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Pani Rita Kameduła-Tomaszewska, Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych
w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

-- 12 of 12 --