Interpelacja w sprawie refundowania cytologii płynnej

Interpelacja nr 4078

do ministra zdrowia

w sprawie refundowania cytologii płynnej

Zgłaszający: Jolanta Niezgodzka, Monika Rosa

Data wpływu: 25-07-2024

Szanowna Pani Minister,

rak szyjki macicy to jeden z częściej występujących kobiecych nowotworów. W Polsce stanowi przyczynę śmierci co najmniej pięciu kobiet dziennie. Każdego roku 3500 Polek słyszy diagnozę. Eksperci są zgodni, że przedwczesnych odejść spowodowanych zmianami nowotworowymi można uniknąć - kluczowe w profilaktyce nowotworów szyjki macicy jest regularne wykonywanie badań cytologicznych.

Niestety obecnie refundowana, dostępna szeroko dla obywatelek Polski i powszechnie stosowana cytologia płytkowa (ang. conventional cytology, Pap smear) jest mało dokładna - jej wynik może być fałszywy, tzn. może nie wykazać obecności komórek nowotworowych, mimo ich rzeczywistego istnienia, nawet w 40 procentach przypadków. Badania kliniczne dowodzą, iż cienkowarstwowa cytologia płynna jest nieporównanie czulszą i dokładniejszą metodą diagnozowania od cytologii płytkowej, refundowanej w Polsce.

Cytologia płynna jest nowocześniejszą metodą badań cytologicznych, która oferuje kilka istotnych zalet w porównaniu do tradycyjnej cytologii płytkowej. Oto kilka powodów, dlaczego cytologia płynna jest uważana przez ekspertów za lepszą:

Lepsza jakość preparatów:

W cytologii płynnej komórki są zawieszone w płynie, co pozwala na ich bardziej równomierne rozprowadzenie na szkiełku mikroskopowym. To zmniejsza ryzyko nakładania się komórek i tworzenia grubszych warstw, co może utrudniać analizę w tradycyjnej cytologii płytkowej.

Większa czułość i dokładność:

Cytologia płynna ma wyższą czułość w wykrywaniu zmian przedrakowych i rakowych w porównaniu do tradycyjnej metody. Oznacza to, że jest bardziej skuteczna w wykrywaniu nieprawidłowych komórek.

Redukcja artefaktów:

Dzięki zastosowaniu płynnej metody, artefakty takie jak śluz, krew czy zapalne komórki są usuwane lub zredukowane, co pozwala na dokładniejszą ocenę komórek nabłonkowych.

Możliwość dodatkowych badań:

Z próbek cytologii płynnej można przeprowadzać dodatkowe testy, takie jak badania na obecność wirusa HPV (human papillomavirus), który jest głównym czynnikiem ryzyka raka szyjki macicy. To ułatwia kompleksową diagnostykę i monitorowanie stanu zdrowia pacjentki.

Większa wydajność laboratoryjna:

Proces przygotowania próbek w cytologii płynnej jest bardziej zautomatyzowany, co zwiększa wydajność laboratorium i pozwala na szybsze przetwarzanie większej liczby próbek.

Mniejsze ryzyko utraty materiału:

W tradycyjnej cytologii płytkowej część komórek może pozostać na narzędziach pobierających lub nie trafić na szkiełko. W cytologii płynnej całkowita zawartość próbki jest przenoszona do płynu, co minimalizuje ryzyko utraty materiału diagnostycznego.

Podsumowując, cytologia płynna jest nowocześniejszą, bardziej dokładną i wydajną metodą diagnostyczną, która oferuje znaczące korzyści zarówno dla pacjentek, jak i dla profesjonalistów medycznych. Ponadto, rekomenduje ją Polskie Towarzystwo Ginekologiczne jako metodę zalecaną w wiarygodnych przesiewowych badaniach w kierunku raka szyjki macicy. I choć cena pojedynczej cytologii płynnej jest wyższa od konwencjonalnej, to koszt leczenia zaawansowanego nowotworu szyjki macicy oraz koszt powtórnych badań cytologii płytkowej są o wiele wyższe.

W związku z powyższym uprzejmie prosimy o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy w ministerstwie prowadzone są prace dotyczące wprowadzenia cytologii płynnej do koszyka świadczeń refundowanych? Na jakim etapie są obecnie te prace?

2. Czy Ministerstwo Zdrowia rozważa dodanie badania cytologicznego do zakresu badań medycyny pracy jako wymogu potwierdzenia zdolności do pracy?

Z poważaniem