Interpelacja w sprawie problematyki kompetencji cyfrowych osób starszych w Polsce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4049
do ministra cyfryzacji
w sprawie problematyki kompetencji cyfrowych osób starszych w Polsce
Zgłaszający: Maria Joanna Koźlakiewicz
Data wpływu: 24-07-2024
Szanowny Panie Ministrze,
analizując dostępne badania na temat kompetencji cyfrowych osób starszych w Polsce, jak również bazując na wnioskach z rozmów z moimi petentami w biurze poselskim, należy podkreślić, że:
• Niski poziom umiejętności cyfrowych wśród seniorów:
W Polsce według „Raportu o stanie cyfryzacji społeczeństwa“ opublikowanego przez Ministerstwo Cyfryzacji tylko 37% osób powyżej 65. roku życia potrafi korzystać z podstawowych funkcji internetowych, takich jak wyszukiwanie informacji czy korzystanie z poczty elektronicznej. (Źródło: Ministerstwo Cyfryzacji, 2023)
• Znaczące różnice w umiejętnościach cyfrowych między pokoleniami:
Dane przedstawione w badaniach Fundacji Digital Poland wskazują, że seniorzy są znacznie mniej zaawansowani technologicznie w porównaniu do młodszych pokoleń. W 2023 roku tylko 15% osób w wieku 65+ regularnie korzystało z zaawansowanych usług cyfrowych, takich jak bankowość internetowa czy e-zakupy. (Źródło: Fundacja Digital Poland, 2023)
• Potrzeba wsparcia i edukacji:
Raport „Cyfrowe wyzwania seniorów“ przygotowany przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości podkreśla, że 68% seniorów wyraża zainteresowanie uczestnictwem w szkoleniach z zakresu obsługi komputerów i urządzeń mobilnych. Wskazuje to na rosnącą potrzebę programów edukacyjnych skierowanych do osób starszych. (Źródło: Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, 2023)
• Bariera cyfrowa i dostępność:
Z raportu opublikowanego przez Eurostat wynika, że seniorzy w Polsce napotykają na poważne bariery związane z dostępnością Internetu i technologii cyfrowych. W 2022 roku 28% seniorów zadeklarowało, że nie ma dostępu do nowoczesnych urządzeń elektronicznych, co utrudnia im korzystanie z usług cyfrowych. (Źródło: Eurostat, 2022)
• Programy wsparcia i inicjatywy rządowe:
Inicjatywy takie jak program „Senior+“ oraz „Cyfrowi Seniorzy“ mają na celu poprawę kompetencji cyfrowych osób starszych. Według raportu Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej programy te odnotowały wzrost uczestnictwa w szkoleniach o 25% w ciągu ostatnich dwóch lat, co świadczy o ich rosnącym znaczeniu i efektywności. (Źródło: Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej, 2023)
• Podsumowanie
Dane wskazują, że seniorzy w Polsce wciąż borykają się z wieloma wyzwaniami związanymi z kompetencjami cyfrowymi. Choć zauważalny jest wzrost zainteresowania i uczestnictwa w szkoleniach, nadal istnieje znaczna przepaść cyfrowa między starszymi a młodszymi pokoleniami. Istotne jest dalsze wspieranie edukacji cyfrowej seniorów oraz zapewnienie im lepszego dostępu do technologii, co może przyczynić się do ich większej integracji i samodzielności w korzystaniu z usług cyfrowych.
W związku z powyższym chciałabym prosić o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie działania ministerstwo planuje podjąć w zakresie współpracy z sektorem prywatnym i organizacjami pozarządowymi, aby zwiększyć liczbę dostępnych szkoleń i warsztatów dla seniorów dotyczących umiejętności cyfrowych?
2. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie strategii promującej rozwój umiejętności cyfrowych seniorów w ramach lokalnych ośrodków społecznych i bibliotek publicznych, aby zapewnić szeroki dostęp do edukacji cyfrowej w różnych częściach kraju?
3. Jakie plany ma ministerstwo dotyczące wprowadzenia innowacyjnych rozwiązań technologicznych, które mogłyby ułatwić seniorom korzystanie z Internetu i nowych technologii, np. uproszczone interfejsy lub urządzenia zaprojektowane specjalnie z myślą o osobach starszych?
Z wyrazami szacunku
Maria Koźlakiewicz
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Paweł Olszewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6951 znakówadres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Paweł Olszewski
BM.WP.057.95.2024
Warszawa, 05 sierpnia 2024 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 29 lipca br. Posła na Sejm RP Pani Marii Joanny Koźlakiewicz w sprawie
problematyki kompetencji cyfrowych osób starszych w Polsce (interpelacja nr 4049)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Panią Poseł pytania.
Ad 1) Jakie działania ministerstwo planuje podjąć w zakresie współpracy z sektorem
prywatnym i organizacjami pozarządowymi, aby zwiększyć liczbę dostępnych szkoleń i
warsztatów dla seniorów dotyczących umiejętności cyfrowych?
W 2024 r. rozpoczyna się realizacja dwóch przedsięwzięć w obszarze umiejętności
cyfrowych z udziałem NGO, w których seniorzy będą stanowić jedną z najważniejszych
grup docelowych:
1. „Rozwój kompetencji cyfrowych osób wykluczonych, z niepełnosprawnościami
lub z niskim poziomem kompetencji cyfrowych” w ramach w inwestycji C.2.1.3
Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). Celem działania
jest przeprowadzenie szkoleń wśród osób wykluczonych cyfrowo lub z niskim
poziomem kompetencji cyfrowych, w tym osób w trudnej sytuacji życiowej, na
terenie całej Polski, umożliwiających im nabycie kompetencji cyfrowych na
poziomie co najmniej podstawowym. W wyniku tego przedsięwzięcia do połowy
2026 r. przeszkolonych zostanie 64 600 osób.
2. „Rozwój kompetencji cyfrowych” w ramach w inwestycji C.2.1.3 Krajowego Planu
Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) - wiązka e-kompetencje C2.1.3,
moduł: Obywatel. Interwencja zostanie skierowana do wszystkich obywateli
Polski, którzy będą chętni podnieść poziom swoich kompetencji cyfrowych. W
zależności od potrzeb, nabędą oni umiejętności w zakresie korzystania z e-usług,
załatwiania spraw administracyjnych online, obsługi komputera i innych urządzeń
cyfrowych, komunikacji online, wykorzystania użytecznych narzędzi i aplikacji
cyfrowych, korzystania ze środków identyfikacji elektronicznej, bezpiecznego i
krytycznego korzystania z mediów cyfrowych, informacji i danych, bezpiecznych
zakupów i innych transakcji w sieci. Zakres szkoleniowy dla obywateli będzie
opierał się na założeniu, że każdy uczestnik szkoleń posiądzie co najmniej
podstawowe umiejętności cyfrowe. W wyniku tego przedsięwzięcia do połowy
2026 r. przeszkolonych zostanie 129 200 osób.
Ad 2) Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie strategii promującej rozwój umiejętności
cyfrowych seniorów w ramach lokalnych ośrodków społecznych i bibliotek publicznych,
aby zapewnić szeroki dostęp do edukacji cyfrowej w różnych częściach kraju?
Obecnie obowiązuje Program Rozwoju Kompetencji Cyfrowych. Jedną z jego kluczowych
inicjatyw będzie stworzenie w każdej chętnej gminie miejsca do nabywania kompetycji
cyfrowych, które nazwaliśmy Klubami Rozwoju Cyfrowego (KRC). Docelowo może
-- 1 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
powstać ponad dwa tysiące Klubów Rozwoju Cyfrowego, a przygotowanie do pracy w
nich uzyskać może ponad cztery tysiące edukatorów, animatorów rozwoju kompetencji
cyfrowych w społeczności lokalnej.
Kluby zostaną utworzone w oparciu o istniejące już w poszczególnych gminach placówki,
bowiem nie chcemy kierować wysiłku organizacyjnego i finansowego na tworzenie
nowych instytucji. KRC wzbogacą działające obecnie podmioty, takie jak biblioteki,
świetlice, domy kultury i inne, o nowe funkcje, czyniąc je jeszcze bardziej użytecznymi dla
społeczności lokalnej, pomagając zainteresowanym osobom w zaznajamianiu się z nowymi
technologiami oraz rozwijaniu kompetencji cyfrowych. Szczególną grupą otoczoną opieką
w tym zakresie będą osoby starsze, które oprócz oferty o charakterze szkoleniowym, będą
mogły liczyć także na pomoc doraźną w problemach cyfrowych. Utworzenie i działanie
KRC ma być finansowane z Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego. Działanie
klubów i oferta ich usług będzie przedmiotem kampanii informacyjno-promocyjnej.
Ad 3) Jakie plany ma ministerstwo dotyczące wprowadzenia innowacyjnych rozwiązań
technologicznych, które mogłyby ułatwić seniorom korzystanie z internetu i nowych
technologii, np. uproszczone interfejsy lub urządzenia zaprojektowane specjalnie z myślą
o osobach starszych?
Obecnie obowiązuje ustawa o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji
mobilnych podmiotów publicznych1. Zgodnie z przepisami ustawy, której wdrożenie
nadzoruje minister właściwy do spraw informatyzacji, podmioty publiczne zapewniają
dostępność cyfrową swoich stron internetowych i aplikacji mobilnych, jak także treści
publikowanych przez te podmioty w mediach społecznościowych.
Dostępna cyfrowo strona internetowa lub aplikacja mobilna daje wszystkim
użytkownikom, bez względu na ograniczenia wynikające np. z niepełnosprawności, wieku
oraz innych uwarunkowań, równy dostęp do publikowanych treści. Jedną z grup, którą
można określić beneficjentami dostępności cyfrowej, są osoby starsze. Dlatego też strony
internetowe i aplikacje mobilne prowadzone przez podmioty publiczne powinny spełniać
zasady dostępności i być przyjazne również dla osób starszych.
Minister właściwy do spraw informatyzacji wspiera podmioty publiczne we wdrażaniu
ustawy poprzez realizację następujących działań:
cykliczne szkolenia z różnych aspektów dostępności cyfrowej przeznaczone
przede wszystkim dla podmiotów publicznych,
cykliczne otwarte spotkania dla wszystkich z możliwością zadawania pytań
ekspertom dostępności cyfrowej tzw. dostępne środy,
prowadzenie rządowego portalu o dostępności cyfrowej2, na którym publikowane
są informacje o dostępności cyfrowej oraz aktualizacje opublikowanych wcześniej
informacji,
realizację projektów wspierających podmioty publiczne we wdrażaniu wymogów
dostępności cyfrowej,
1 Ustawa z 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów
publicznych (Dz. U. 2023, poz. 1440)
2 http://www.gov.pl/web/dostepnosc-cyfrowa
-- 2 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
monitoring dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych
podmiotów publicznych.
Wspierając podmioty publiczne we wdrażaniu wymogów ustawowych jesteśmy
przekonani, że realizowane przez ministra do spraw informatyzacji działania w tym
zakresie przyczynią się do poprawy stanu dostępności cyfrowej stron internetowych i
aplikacji mobilnych podmiotów publicznych. Na poprawie dostępności cyfrowej
skorzystają przede wszystkim osoby starsze, osoby ze specjalnymi potrzebami, a także
pozostali użytkownicy treści cyfrowych.
Z wyrazami szacunku
Paweł Olszewski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 3 of 3 --