Interpelacja nr 3916
Interpelacja w sprawie świadczenia wspierającego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie świadczenia wspierającego
Interpelacja nr 3916
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie świadczenia wspierającego
Zgłaszający: Magdalena Sroka
Data wpływu: 16-07-2024
Szanowna Pani Minister,
świadczenie wspierające przysługuje osobie z niepełnosprawnościami w wieku od ukończenia 18 roku życia posiadającej decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia, wydaną w ramach zmodyfikowanego systemu orzecznictwa o niepełnosprawności, na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
Wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności mają opóźnienia w rozpatrywaniu wniosków o wydanie decyzji określającej poziom potrzeby wsparcia, a bez niej nie można ubiegać się w ZUS o świadczenie wspierające. Prawo do wprowadzonego od 1 stycznia br. świadczenia wspierającego jest uzależnione od posiadania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia w liczącej 100 pkt skali (przy czym osoba niepełnosprawna musi mieć co najmniej 70 pkt, aby kwalifikować się do tego świadczenia). Ich wydawaniem zajmują się wojewódzkie zespoły, a zgodnie z przepisami powinno to nastąpić w terminie nie dłuższym niż trzy miesiące od dnia złożenia wniosku.
Jednak do mojego biura zgłaszają się osoby niepełnosprawne, które informują, że w wielu zespołach czas oczekiwania na wydanie decyzji przekracza ustawowy termin. Taka sytuacja jest niepokojąca, ponieważ skutkuje tym, że osoby niepełnosprawne nie mogą w sposób efektywny skorzystać z nowego świadczenia. Wśród nich są też osoby starsze, schorowane, które mają ograniczoną możliwość uzyskania wsparcia ze strony krewnych. Co więcej, przewlekłość postępowań w wojewódzkich zespołach powoduje nie tylko to, że osoby niepełnosprawne muszą dłużej czekać, aż będą mogły zawnioskować o świadczenie wspierające. Zdarzają się także przypadki, że z tego względu w ogóle go nie otrzymują. Według stanu na 15 lipca 2024 r. - Wojewódzki Zespół Orzekania o Niepełnosprawności w Gdańsku rozpatruje wnioski złożone na dzień 29 stycznia 2024 r. Wysokość świadczenia wynika z liczby punktów, a termin jego przyznania zależny jest od daty uzyskania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Tym samym w obecnym stanie prawnym uzyskanie pomocy przez pełnoletnie osoby niepełnosprawne zostało wydłużone w czasie - nawet w latach, w przypadku osób niepełnosprawnych, które uzyskają poniżej 87 punktów wypłata następuje w 2025 r. a poniżej 78 punktów od 2026 r.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 2022 poz. 1339 z późn. zm.) oraz art. 191 Regulaminu Sejmu przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (tj. M.P. 2022 poz. 1204 z późn. zm.) proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile złożono wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia do 15 lipca 2024 r.? Proszę o dane według województw.
Ile wniosków nie zostało rozpatrzonych w ustawowym terminie? Z czego wynikają opóźnienia?
Jaki jest średni czas oczekiwania na rozpatrzenie wniosku? Proszę o podane danych wg województw.
Jakie działania zamierza podjąć resort, aby usprawnić proces wydawania decyzji?
Ile wpłynęło odwołań od decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia? Proszę o dane wg województw.
Jakie są zasoby kadrowe oddelegowane do obsługi administracyjnej i merytorycznej WZON-ów w każdym województwie?
Z poważaniem
Magdalena Sroka
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 3916
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie świadczenia wspierającego
Zgłaszający: Magdalena Sroka
Data wpływu: 16-07-2024
Szanowna Pani Minister,
świadczenie wspierające przysługuje osobie z niepełnosprawnościami w wieku od ukończenia 18 roku życia posiadającej decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia, wydaną w ramach zmodyfikowanego systemu orzecznictwa o niepełnosprawności, na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
Wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności mają opóźnienia w rozpatrywaniu wniosków o wydanie decyzji określającej poziom potrzeby wsparcia, a bez niej nie można ubiegać się w ZUS o świadczenie wspierające. Prawo do wprowadzonego od 1 stycznia br. świadczenia wspierającego jest uzależnione od posiadania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia w liczącej 100 pkt skali (przy czym osoba niepełnosprawna musi mieć co najmniej 70 pkt, aby kwalifikować się do tego świadczenia). Ich wydawaniem zajmują się wojewódzkie zespoły, a zgodnie z przepisami powinno to nastąpić w terminie nie dłuższym niż trzy miesiące od dnia złożenia wniosku.
Jednak do mojego biura zgłaszają się osoby niepełnosprawne, które informują, że w wielu zespołach czas oczekiwania na wydanie decyzji przekracza ustawowy termin. Taka sytuacja jest niepokojąca, ponieważ skutkuje tym, że osoby niepełnosprawne nie mogą w sposób efektywny skorzystać z nowego świadczenia. Wśród nich są też osoby starsze, schorowane, które mają ograniczoną możliwość uzyskania wsparcia ze strony krewnych. Co więcej, przewlekłość postępowań w wojewódzkich zespołach powoduje nie tylko to, że osoby niepełnosprawne muszą dłużej czekać, aż będą mogły zawnioskować o świadczenie wspierające. Zdarzają się także przypadki, że z tego względu w ogóle go nie otrzymują. Według stanu na 15 lipca 2024 r. - Wojewódzki Zespół Orzekania o Niepełnosprawności w Gdańsku rozpatruje wnioski złożone na dzień 29 stycznia 2024 r. Wysokość świadczenia wynika z liczby punktów, a termin jego przyznania zależny jest od daty uzyskania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Tym samym w obecnym stanie prawnym uzyskanie pomocy przez pełnoletnie osoby niepełnosprawne zostało wydłużone w czasie - nawet w latach, w przypadku osób niepełnosprawnych, które uzyskają poniżej 87 punktów wypłata następuje w 2025 r. a poniżej 78 punktów od 2026 r.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 2022 poz. 1339 z późn. zm.) oraz art. 191 Regulaminu Sejmu przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (tj. M.P. 2022 poz. 1204 z późn. zm.) proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile złożono wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia do 15 lipca 2024 r.? Proszę o dane według województw.
Ile wniosków nie zostało rozpatrzonych w ustawowym terminie? Z czego wynikają opóźnienia?
Jaki jest średni czas oczekiwania na rozpatrzenie wniosku? Proszę o podane danych wg województw.
Jakie działania zamierza podjąć resort, aby usprawnić proces wydawania decyzji?
Ile wpłynęło odwołań od decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia? Proszę o dane wg województw.
Jakie są zasoby kadrowe oddelegowane do obsługi administracyjnej i merytorycznej WZON-ów w każdym województwie?
Z poważaniem
Magdalena Sroka
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
28%
Konkretność
72%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
11
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12828 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
BM-II.059.1.401.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 3916 wniesioną w dniu 23 lipca 2024 roku przez Panią
Posłankę Magdalenę Srokę w sprawie świadczenia wspierającego, proszę o przyjęcie
następujących wyjaśnień:
Informacja o liczbie złożonych na dzień 4 listopada 2024 roku wniosków o wydanie decyzji
ustalającej poziom potrzeby wsparcia w podziale na wojewódzkie zespoły do spraw
orzekania o niepełnosprawności została przedstawiona w załączniku nr 1 do niniejszej
odpowiedzi.
Ze względu na brak w Elektronicznym Krajowym Systemie Monitoringu Orzekania
o Niepełnosprawności funkcjonalności pozwalającej na wygenerowanie pełnego raportu
dotyczącego średniego czasu oczekiwania na rozpatrzenie wniosku o wydanie decyzji
ustalającej poziom potrzeby wsparcia oraz liczby wniosków rozpatrzonych w terminie
zakreślonym w art. 6b4 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 44, ze zm.), jak
i z przekroczeniem tego terminu, brak jest aktualnie możliwości przekazania informacji
w zakresie wskazanym w punktach 2 i 3 interpelacji.
Sytuacje przekroczenia terminu do rozpatrzenia przez wojewódzkie zespoły do spraw
orzekania o niepełnosprawności wniosku w postępowaniu o wydanie decyzji ustalającej
poziom potrzeby wsparcia mają charakter wieloaspektowy i powinny być analizowane
nie jedynie przez pryzmat realizowania zadań przez wojewódzkie zespoły, ale również
prawidłowego składania wniosku przez osoby niepełnosprawne albo ich opiekunów
prawnych.
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1429, ze zm.)
wprowadzająca zmiany do ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych dotyczące zasad i trybu wydawania
decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, jak również rozporządzenie Ministra Rodziny
i Polityki Społecznej z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie ustalania poziomu potrzeby
wsparcia zawierające wzór formularza w zakresie ustalania poziomu potrzeby wsparcia
dla osób zaliczonych do stopnia niepełnosprawności (Dz.U. z 2023 r. poz. 2581)
promulgowane zostały w Dzienniku Ustaw RP w 2023 roku. Treść powołanych aktów
prawnych jednoznacznie wskazywała, że w 2024 roku do świadczenia wspierającego będą
uprawnione osoby niepełnosprawne, jeżeli w decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia
potrzebę te określono na poziomie od 90 do 100 punktów w skali potrzeby wsparcia.
Pomimo powyższego, jak i zawarcia w rozporządzeniu Ministra Rodziny i Polityki Społecznej
z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia szczegółowych
standardów w zakresie ustalania potrzeby wsparcia i jej poziomu, z wnioskiem o wydanie
decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia wystąpiły osoby niepełnosprawne (legitymujące się
np. orzeczeniem o zaliczeniu do lekkiego stopnia niepełnosprawności lub orzeczeniem o
celowości przekwalifikowania zawodowego), które nie utraciły lub utraciły w znikomym
-- 1 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
stopniu autonomię fizyczną, psychiczną, intelektualną lub sensoryczną. Taki stan rzeczy
przyczynia się do wydłużonego oczekiwania na rozpatrzenie wniosku.
Do wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności wpłynęło
428 220 tys. wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Większość
z nich wpłynęła bezpośrednio po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r.
o świadczeniu wspierającym. Wojewódzkie zespoły orzekające o niepełnosprawności
nie były przygotowane na tak znaczną liczbę wniesionych wniosków, pomimo zwiększenia
liczby etatów i zatrudnienia nowych pracowników do obsługi zadań związanych
z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia, jak również przygotowania
bazy lokalowej do obsługi tych zadań.
Podkreślenia ponadto wymaga, że gros osób niepełnosprawnych i ich opiekunów
ustawowych składa wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia
za pośrednictwem operatora pocztowego albo bezpośrednio do organu wydającego decyzję,
a nie drogą elektroniczną, pomimo, że taka funkcjonalność została zaimplementowana
na portalu Emp@tia. Skutkuje to wymogiem przekonwertowania dokumentów na postać
cyfrową i czasochłonnego wprowadzenia ich do systemu informatycznego.
Kolejnym aspektem związanym z oczekiwaniem na wydanie decyzji ustalającej poziom
potrzeby wsparcia jest to, że część wniosków (od 30 do 90%) nie spełnia wymogów
formalnych do ich rozpatrzenia lub wniesione zostały przez osobę nie posiadającą
legitymacji procesowej do zainicjowania postępowania o wydanie decyzji ustalającej poziom
potrzeby wsparcia. Powoduje to wydłużenie okresu oczekiwania przez osobę
niepełnosprawną na wydanie decyzji bez winy wojewódzkiego zespołu orzekającego,
natomiast skutkuje obowiązkiem skierowania do wnioskodawców wezwań o konieczności
uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Wyjaśnić należy, że w 2023 roku była prowadzona przez Ministerstwo Rodziny i Polityki
Społecznej szeroka kampania informacyjna dotycząca świadczenia wspierającego. Ponadto
na stronie internetowej Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
zamieszczone zostały materiały informacyjne. Z kolei wojewódzkie zespoły orzekające
na stronach internetowych zamieściły szczegółowe informacje dotyczące zasad
prawidłowego wypełnienia wniosku o wydanie decyzji ustalających poziom potrzeby
wsparcia, jak i podmiotów uprawnionych do ich złożenia.
Permanentnie czynione są starania dla poprawy mobilności organów orzekających, zarówno
w aspekcie zwiększenia zasobów kadrowych, jak i podniesienia efektywności organizacyjnej.
Służy temu zatrudnianie pracowników na podstawie umowy o pracę do obsługi
administracyjnej spraw z wniosku o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia,
w tym w delegaturach urzędu wojewódzkiego, stażystów, a ponadto zawieranie umów
cywilno-prawnych osobami wykonującymi pomocnicze prace administracyjne związane
z obsługą wniosków i infolinii, powoływanie kolejnych członków ustalających poziom
potrzeby wsparcia, organizowanie posiedzeń składów ustalających poziom potrzeby
wsparcia w dni wolne od pracy, pozyskiwanie i wyposażanie kolejnych pomieszczeń
do obsługi administracyjnej oraz posiedzeń składów ustalających poziom potrzeby
wsparcia. Podejmowane działania nie powinny być pomijane przy ocenie prawidłowości
realizowania nowych zadań orzeczniczych przez wojewódzkie zespoły orzekające
o niepełnosprawności, w szczególności na etapie wdrażania przepisów wprowadzających
do obrotu prawnego nowy instrument prawny.
Sprawna realizacja zdań związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby
wsparcia jest przedmiotem szczególnej uwagi i troski zarówno mojej, jak i organów
orzekających o niepełnosprawności.
W celu monitorowania powyższych celów regularnie organizowane są spotkania zarówno
z wojewodami, jak i przewodniczącymi wojewódzkich zespołów do spraw orzekania
o niepełnosprawności, w trakcie których omawiane są bieżące trudności i zaistniałe
-- 2 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
problemy. Podejmowane są działania dotyczące zwiększenia środków finansowych
na wynagrodzenia osobowe celem należytego zabezpieczenia realizacji zadań związanych
z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia.
Załącznik nr 2 do niniejszej odpowiedzi stanowi zestawienie informacji na dzień 13 listopada
2024 roku o liczbie odwołań od decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia wniesionych
do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.
Informacja o liczbie pracowników oddelegowanych w okresie od 1 stycznia 2024 r.
do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności z innych jednostek
organizacyjnych urzędu wojewódzkiego w celu wsparcia kadrowego w realizowaniu zadań
związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia zawarta została
w załączniku nr 3 do niniejszej odpowiedzi. Przyjęto, że oddelegowanie oznacza, iż
pracownik urzędu wojewódzkiego, w którego strukturze usytuowany jest wojewódzki
zespół orzekający, czasowo zmienia miejsce pracy świadczonej w innej niż wojewódzki
zespół jednostce organizacyjnej urzędu wojewódzkiego i realizuje czynności związane
z obsługą wniosków o wydanie decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia
w wojewódzkim zespole orzekającym.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Załącznik nr 1
Tabela. 1. Liczba wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia w podziale
na wojewódzkie zespoły do spraw orzekania niepełnosprawności.
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności
w województwie:
Liczba wniosków o wydanie decyzji
ustalającej poziom potrzeby wsparcia
Dolnośląskim 26 027
Kujawsko-Pomorskim 25 316
Lubelskim 27 693
Lubuskim 11 535
Łódzkim 19 309
Małopolskim 46 320
Mazowieckim 39 932
Opolskim 11 098
Podkarpackim 40 349
Podlaskim 17 907
Pomorskim 28 049
Śląskim 40 408
Świętokrzyskim 26 628
Warmińsko-Mazurskim 16 377
Wielkopolskim 33 607
Zachodniopomorskim 17 674
SUMA 428 220
-- 4 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Załącznik nr 2
Tabela. 2. Liczba odwołań od decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia do sądu pracy
i ubezpieczeń społecznych w podziale na wojewódzki zespół do spraw orzekania
o niepełnosprawności.
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności
w Województwie:
Liczba odwołań od decyzji ustalającej
poziom potrzeby wsparcia do sądu pracy
i ubezpieczeń społecznych
Dolnośląskim 31
Kujawsko-Pomorskim 13
Lubelskim 11
Lubuskim 14
Łódzkim 24
Małopolskim 24
Mazowieckim 30
Opolskim 9
Podkarpackim 55
Podlaskim 25
Pomorskim 14
Śląskim 31
Świętokrzyskim 40
Warmińsko-Mazurskim 14
Wielkopolskim 1
Zachodniopomorskim 38
SUMA 374
-- 5 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Załącznik nr 3
Tabela. 3. Liczba pracowników oddelegowanych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do wojewódzkiego zespołu do
spraw orzekania o niepełnosprawności z innych jednostek organizacyjnych urzędu wojewódzkiego w celu wsparcia
kadrowego w realizowaniu zadań związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia
Wojewódzki Zespół
do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności
w Województwie:
Liczba pracowników oddelegowanych
Dolnośląskim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Kujawsko-Pomorskim
W kwietniu i maju br. oddelegowanych zostało 14 pracowników, a pod koniec maja br. na okres
do 15 sierpnia zawarto umowy cywilno-prawne z oddelegowanymi uprzednio pracownikami na
rejestrowanie wniosków o wydanie decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia oraz
wykonywanie czynności kancelaryjno-administracyjnych, po zakończeniu pracy etatowej w UW
Lubelskim Oddelegowano 1 pracownika
Lubuskim
Nie zostali oddelegowani pracownicy, natomiast w okresie od lipca do sierpnia z 15
pracownikami Lubuskiego Urzędu Wojewódzkiego zawarto umowy zlecenia na wykonywanie
prac związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia, po zakończeniu
etatowej pracy w UW
Łódzkim Oddelegowano 3 pracowników
Małopolskim
W okresie od 6 marca do 17 maja oddelegowano 14 pracowników z Wydziału Spraw
Cudzoziemców oraz przeniesiono 4 pracowników z Wojewódzkiej Komisji do Spraw Orzekania
o Zdarzeniach Medycznych w Krakowie.
Mazowieckim
Oddelegowano 8 pracowników. Ponadto w ramach wsparcia kadrowego obsługi realizacji zadań
z zakresu wydawania decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia przekazała 2 etaty
finansowane ze środków będących w dyspozycji MUW
Opolskim Oddelegowano 2 pracowników
Podkarpackim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Podlaskim
Oddelegowano 9 pracowników. Ponadto do obsługi wniosków o wydanie decyzji ustalającej
poziom potrzeby wsparcia składanych w siedzibie wojewódzkiego zespołu na początku roku
oddelegowane były pojedyncze osoby w systemie rotacyjnym
Pomorskim Oddelegowano 25 pracowników, w tym jednego do wykonywania pracy w pełnym wymiarze
czasu pracy
Śląskim Oddelegowano 1 pracownika
Świętokrzyskim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Warmińsko-Mazurskim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Wielkopolskie W różnych okresach oddelegowanych było od 3 do 16 pracowników
Zachodniopomorskim brak danych
-- 6 of 6 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
BM-II.059.1.401.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 3916 wniesioną w dniu 23 lipca 2024 roku przez Panią
Posłankę Magdalenę Srokę w sprawie świadczenia wspierającego, proszę o przyjęcie
następujących wyjaśnień:
Informacja o liczbie złożonych na dzień 4 listopada 2024 roku wniosków o wydanie decyzji
ustalającej poziom potrzeby wsparcia w podziale na wojewódzkie zespoły do spraw
orzekania o niepełnosprawności została przedstawiona w załączniku nr 1 do niniejszej
odpowiedzi.
Ze względu na brak w Elektronicznym Krajowym Systemie Monitoringu Orzekania
o Niepełnosprawności funkcjonalności pozwalającej na wygenerowanie pełnego raportu
dotyczącego średniego czasu oczekiwania na rozpatrzenie wniosku o wydanie decyzji
ustalającej poziom potrzeby wsparcia oraz liczby wniosków rozpatrzonych w terminie
zakreślonym w art. 6b4 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 44, ze zm.), jak
i z przekroczeniem tego terminu, brak jest aktualnie możliwości przekazania informacji
w zakresie wskazanym w punktach 2 i 3 interpelacji.
Sytuacje przekroczenia terminu do rozpatrzenia przez wojewódzkie zespoły do spraw
orzekania o niepełnosprawności wniosku w postępowaniu o wydanie decyzji ustalającej
poziom potrzeby wsparcia mają charakter wieloaspektowy i powinny być analizowane
nie jedynie przez pryzmat realizowania zadań przez wojewódzkie zespoły, ale również
prawidłowego składania wniosku przez osoby niepełnosprawne albo ich opiekunów
prawnych.
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1429, ze zm.)
wprowadzająca zmiany do ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych dotyczące zasad i trybu wydawania
decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, jak również rozporządzenie Ministra Rodziny
i Polityki Społecznej z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie ustalania poziomu potrzeby
wsparcia zawierające wzór formularza w zakresie ustalania poziomu potrzeby wsparcia
dla osób zaliczonych do stopnia niepełnosprawności (Dz.U. z 2023 r. poz. 2581)
promulgowane zostały w Dzienniku Ustaw RP w 2023 roku. Treść powołanych aktów
prawnych jednoznacznie wskazywała, że w 2024 roku do świadczenia wspierającego będą
uprawnione osoby niepełnosprawne, jeżeli w decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia
potrzebę te określono na poziomie od 90 do 100 punktów w skali potrzeby wsparcia.
Pomimo powyższego, jak i zawarcia w rozporządzeniu Ministra Rodziny i Polityki Społecznej
z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia szczegółowych
standardów w zakresie ustalania potrzeby wsparcia i jej poziomu, z wnioskiem o wydanie
decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia wystąpiły osoby niepełnosprawne (legitymujące się
np. orzeczeniem o zaliczeniu do lekkiego stopnia niepełnosprawności lub orzeczeniem o
celowości przekwalifikowania zawodowego), które nie utraciły lub utraciły w znikomym
-- 1 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
stopniu autonomię fizyczną, psychiczną, intelektualną lub sensoryczną. Taki stan rzeczy
przyczynia się do wydłużonego oczekiwania na rozpatrzenie wniosku.
Do wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności wpłynęło
428 220 tys. wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Większość
z nich wpłynęła bezpośrednio po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r.
o świadczeniu wspierającym. Wojewódzkie zespoły orzekające o niepełnosprawności
nie były przygotowane na tak znaczną liczbę wniesionych wniosków, pomimo zwiększenia
liczby etatów i zatrudnienia nowych pracowników do obsługi zadań związanych
z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia, jak również przygotowania
bazy lokalowej do obsługi tych zadań.
Podkreślenia ponadto wymaga, że gros osób niepełnosprawnych i ich opiekunów
ustawowych składa wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia
za pośrednictwem operatora pocztowego albo bezpośrednio do organu wydającego decyzję,
a nie drogą elektroniczną, pomimo, że taka funkcjonalność została zaimplementowana
na portalu Emp@tia. Skutkuje to wymogiem przekonwertowania dokumentów na postać
cyfrową i czasochłonnego wprowadzenia ich do systemu informatycznego.
Kolejnym aspektem związanym z oczekiwaniem na wydanie decyzji ustalającej poziom
potrzeby wsparcia jest to, że część wniosków (od 30 do 90%) nie spełnia wymogów
formalnych do ich rozpatrzenia lub wniesione zostały przez osobę nie posiadającą
legitymacji procesowej do zainicjowania postępowania o wydanie decyzji ustalającej poziom
potrzeby wsparcia. Powoduje to wydłużenie okresu oczekiwania przez osobę
niepełnosprawną na wydanie decyzji bez winy wojewódzkiego zespołu orzekającego,
natomiast skutkuje obowiązkiem skierowania do wnioskodawców wezwań o konieczności
uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Wyjaśnić należy, że w 2023 roku była prowadzona przez Ministerstwo Rodziny i Polityki
Społecznej szeroka kampania informacyjna dotycząca świadczenia wspierającego. Ponadto
na stronie internetowej Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
zamieszczone zostały materiały informacyjne. Z kolei wojewódzkie zespoły orzekające
na stronach internetowych zamieściły szczegółowe informacje dotyczące zasad
prawidłowego wypełnienia wniosku o wydanie decyzji ustalających poziom potrzeby
wsparcia, jak i podmiotów uprawnionych do ich złożenia.
Permanentnie czynione są starania dla poprawy mobilności organów orzekających, zarówno
w aspekcie zwiększenia zasobów kadrowych, jak i podniesienia efektywności organizacyjnej.
Służy temu zatrudnianie pracowników na podstawie umowy o pracę do obsługi
administracyjnej spraw z wniosku o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia,
w tym w delegaturach urzędu wojewódzkiego, stażystów, a ponadto zawieranie umów
cywilno-prawnych osobami wykonującymi pomocnicze prace administracyjne związane
z obsługą wniosków i infolinii, powoływanie kolejnych członków ustalających poziom
potrzeby wsparcia, organizowanie posiedzeń składów ustalających poziom potrzeby
wsparcia w dni wolne od pracy, pozyskiwanie i wyposażanie kolejnych pomieszczeń
do obsługi administracyjnej oraz posiedzeń składów ustalających poziom potrzeby
wsparcia. Podejmowane działania nie powinny być pomijane przy ocenie prawidłowości
realizowania nowych zadań orzeczniczych przez wojewódzkie zespoły orzekające
o niepełnosprawności, w szczególności na etapie wdrażania przepisów wprowadzających
do obrotu prawnego nowy instrument prawny.
Sprawna realizacja zdań związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby
wsparcia jest przedmiotem szczególnej uwagi i troski zarówno mojej, jak i organów
orzekających o niepełnosprawności.
W celu monitorowania powyższych celów regularnie organizowane są spotkania zarówno
z wojewodami, jak i przewodniczącymi wojewódzkich zespołów do spraw orzekania
o niepełnosprawności, w trakcie których omawiane są bieżące trudności i zaistniałe
-- 2 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
problemy. Podejmowane są działania dotyczące zwiększenia środków finansowych
na wynagrodzenia osobowe celem należytego zabezpieczenia realizacji zadań związanych
z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia.
Załącznik nr 2 do niniejszej odpowiedzi stanowi zestawienie informacji na dzień 13 listopada
2024 roku o liczbie odwołań od decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia wniesionych
do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.
Informacja o liczbie pracowników oddelegowanych w okresie od 1 stycznia 2024 r.
do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności z innych jednostek
organizacyjnych urzędu wojewódzkiego w celu wsparcia kadrowego w realizowaniu zadań
związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia zawarta została
w załączniku nr 3 do niniejszej odpowiedzi. Przyjęto, że oddelegowanie oznacza, iż
pracownik urzędu wojewódzkiego, w którego strukturze usytuowany jest wojewódzki
zespół orzekający, czasowo zmienia miejsce pracy świadczonej w innej niż wojewódzki
zespół jednostce organizacyjnej urzędu wojewódzkiego i realizuje czynności związane
z obsługą wniosków o wydanie decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia
w wojewódzkim zespole orzekającym.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Załącznik nr 1
Tabela. 1. Liczba wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia w podziale
na wojewódzkie zespoły do spraw orzekania niepełnosprawności.
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności
w województwie:
Liczba wniosków o wydanie decyzji
ustalającej poziom potrzeby wsparcia
Dolnośląskim 26 027
Kujawsko-Pomorskim 25 316
Lubelskim 27 693
Lubuskim 11 535
Łódzkim 19 309
Małopolskim 46 320
Mazowieckim 39 932
Opolskim 11 098
Podkarpackim 40 349
Podlaskim 17 907
Pomorskim 28 049
Śląskim 40 408
Świętokrzyskim 26 628
Warmińsko-Mazurskim 16 377
Wielkopolskim 33 607
Zachodniopomorskim 17 674
SUMA 428 220
-- 4 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Załącznik nr 2
Tabela. 2. Liczba odwołań od decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia do sądu pracy
i ubezpieczeń społecznych w podziale na wojewódzki zespół do spraw orzekania
o niepełnosprawności.
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności
w Województwie:
Liczba odwołań od decyzji ustalającej
poziom potrzeby wsparcia do sądu pracy
i ubezpieczeń społecznych
Dolnośląskim 31
Kujawsko-Pomorskim 13
Lubelskim 11
Lubuskim 14
Łódzkim 24
Małopolskim 24
Mazowieckim 30
Opolskim 9
Podkarpackim 55
Podlaskim 25
Pomorskim 14
Śląskim 31
Świętokrzyskim 40
Warmińsko-Mazurskim 14
Wielkopolskim 1
Zachodniopomorskim 38
SUMA 374
-- 5 of 6 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Załącznik nr 3
Tabela. 3. Liczba pracowników oddelegowanych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do wojewódzkiego zespołu do
spraw orzekania o niepełnosprawności z innych jednostek organizacyjnych urzędu wojewódzkiego w celu wsparcia
kadrowego w realizowaniu zadań związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia
Wojewódzki Zespół
do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności
w Województwie:
Liczba pracowników oddelegowanych
Dolnośląskim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Kujawsko-Pomorskim
W kwietniu i maju br. oddelegowanych zostało 14 pracowników, a pod koniec maja br. na okres
do 15 sierpnia zawarto umowy cywilno-prawne z oddelegowanymi uprzednio pracownikami na
rejestrowanie wniosków o wydanie decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia oraz
wykonywanie czynności kancelaryjno-administracyjnych, po zakończeniu pracy etatowej w UW
Lubelskim Oddelegowano 1 pracownika
Lubuskim
Nie zostali oddelegowani pracownicy, natomiast w okresie od lipca do sierpnia z 15
pracownikami Lubuskiego Urzędu Wojewódzkiego zawarto umowy zlecenia na wykonywanie
prac związanych z wydawaniem decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia, po zakończeniu
etatowej pracy w UW
Łódzkim Oddelegowano 3 pracowników
Małopolskim
W okresie od 6 marca do 17 maja oddelegowano 14 pracowników z Wydziału Spraw
Cudzoziemców oraz przeniesiono 4 pracowników z Wojewódzkiej Komisji do Spraw Orzekania
o Zdarzeniach Medycznych w Krakowie.
Mazowieckim
Oddelegowano 8 pracowników. Ponadto w ramach wsparcia kadrowego obsługi realizacji zadań
z zakresu wydawania decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia przekazała 2 etaty
finansowane ze środków będących w dyspozycji MUW
Opolskim Oddelegowano 2 pracowników
Podkarpackim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Podlaskim
Oddelegowano 9 pracowników. Ponadto do obsługi wniosków o wydanie decyzji ustalającej
poziom potrzeby wsparcia składanych w siedzibie wojewódzkiego zespołu na początku roku
oddelegowane były pojedyncze osoby w systemie rotacyjnym
Pomorskim Oddelegowano 25 pracowników, w tym jednego do wykonywania pracy w pełnym wymiarze
czasu pracy
Śląskim Oddelegowano 1 pracownika
Świętokrzyskim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Warmińsko-Mazurskim Nie zostali oddelegowani pracownicy
Wielkopolskie W różnych okresach oddelegowanych było od 3 do 16 pracowników
Zachodniopomorskim brak danych
-- 6 of 6 --