Interpelacja nr 3875
Interpelacja w sprawie konsekwencji dla opiekuna wynikających z wypłaty świadczenia wspierającego dla osoby z niepełnosprawnościami
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie konsekwencji dla opiekuna wynikających z wypłaty świadczenia wspierającego dla osoby z niepełnosprawnościami
Interpelacja nr 3875
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie konsekwencji dla opiekuna wynikających z wypłaty świadczenia wspierającego dla osoby z niepełnosprawnościami
Zgłaszający: Anna Dąbrowska-Banaszek
Data wpływu: 15-07-2024
Pani Minister!
1 stycznia 2024 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym, która wprowadziła nowe rozwiązania w systemie świadczeń dla osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów - świadczenie wspierające. O ten nowy instrument wsparcia mogą ubiegać się osoby z niepełnosprawnościami w wieku od ukończenia 18. roku - dorosła już osoba z niepełnosprawnością może zdecydować, jak wykorzystywane będzie otrzymywane wsparcie finansowe.
Często to nowe świadczenie dotyczy osób z niepełnosprawnościami, na które ich opiekunowie pobierali dotychczasowe świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy, zasiłek dla opiekuna lub świadczenie pielęgnacyjne na nowych zasadach – po przyznaniu osobie z niepełnosprawnościami tego nowego świadczenia i wypłaty, ich opiekunowie otrzymują wezwanie do zwrotu wypłaconych wcześniej świadczeń - od dnia otrzymania świadczenia wspierającego przez osobę, którą oni się opiekują.
Zwykle opiekunowie nie mają zgromadzonych funduszy, które pozwoliłyby im zwrócić te kwoty - otrzymywane środki wydawali na bieżące potrzeby.
Opiekunami są często rodzice w wieku emerytalnym, którzy zawiesili swoje emerytury, aby móc pobierać np. świadczenie pielęgnacyjne (gdyż jest ono często kwotowo wyższe od wyliczonej im emerytury). Gdy ich podopieczny otrzymuje świadczenie wspierające, muszą złożyć wniosek o wypłacanie emerytury, ale otrzymują ją w terminie po złożeniu wniosku, bez możliwości wstecznej wypłaty - to jest od dnia, w którym skończyło im się prawo do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego, po przyznaniu świadczenia wspierającego ich podopiecznemu.
To bardzo krzywdząca sytuacja dla opiekuna - przez cały czas sprawuje on opiekę nad osobą z niepełnosprawnością, przy konieczności zwrotu otrzymanego wcześniej świadczenia pielęgnacyjnego, powinien mieć on zagwarantowaną wypłatę świadczenia emerytalnego - które zawiesił na czas pobierania świadczenia pielęgnacyjnego - od dnia ustania prawa do pobierania przez niego tego świadczenia, w związku w wypłatą świadczenia wspierającego przez osobę z niepełnosprawnościami, nad którą sprawuje opiekę.
Zwracam się do Pani Minister z pytaniami:
1. Czy jest Pani znany wyżej wymieniony problem?
2. Czy jest przygotowywane rozwiązanie prawne, które pozwoliłoby uniknąć sytuacji, gdy opiekun jest zobowiązany do zwrotu otrzymanego wcześniej świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad osobą z niepełnosprawnością, bez jednoczesnej możliwości wstecznej - od dnia utraty prawa do otrzymywania świadczenia pielęgnacyjnego - wypłaty świadczenia emerytalnego, które zawiesił ze względu na to wypłacane świadczenie pielęgnacyjne?
3. Jakie wsparcie jest przygotowywane dla opiekuna osoby z niepełnosprawnościami, po przyznaniu tej osobie świadczenia wspierającego, jeśli ten opiekun nie miał możliwości wykonywania innej pracy, ze względu na konieczność sprawowania opieki nad tą osobą? Czy lata sprawowanej dotychczas opieki będą mogły być uznane za staż pracy?
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 3875
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie konsekwencji dla opiekuna wynikających z wypłaty świadczenia wspierającego dla osoby z niepełnosprawnościami
Zgłaszający: Anna Dąbrowska-Banaszek
Data wpływu: 15-07-2024
Pani Minister!
1 stycznia 2024 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym, która wprowadziła nowe rozwiązania w systemie świadczeń dla osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów - świadczenie wspierające. O ten nowy instrument wsparcia mogą ubiegać się osoby z niepełnosprawnościami w wieku od ukończenia 18. roku - dorosła już osoba z niepełnosprawnością może zdecydować, jak wykorzystywane będzie otrzymywane wsparcie finansowe.
Często to nowe świadczenie dotyczy osób z niepełnosprawnościami, na które ich opiekunowie pobierali dotychczasowe świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy, zasiłek dla opiekuna lub świadczenie pielęgnacyjne na nowych zasadach – po przyznaniu osobie z niepełnosprawnościami tego nowego świadczenia i wypłaty, ich opiekunowie otrzymują wezwanie do zwrotu wypłaconych wcześniej świadczeń - od dnia otrzymania świadczenia wspierającego przez osobę, którą oni się opiekują.
Zwykle opiekunowie nie mają zgromadzonych funduszy, które pozwoliłyby im zwrócić te kwoty - otrzymywane środki wydawali na bieżące potrzeby.
Opiekunami są często rodzice w wieku emerytalnym, którzy zawiesili swoje emerytury, aby móc pobierać np. świadczenie pielęgnacyjne (gdyż jest ono często kwotowo wyższe od wyliczonej im emerytury). Gdy ich podopieczny otrzymuje świadczenie wspierające, muszą złożyć wniosek o wypłacanie emerytury, ale otrzymują ją w terminie po złożeniu wniosku, bez możliwości wstecznej wypłaty - to jest od dnia, w którym skończyło im się prawo do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego, po przyznaniu świadczenia wspierającego ich podopiecznemu.
To bardzo krzywdząca sytuacja dla opiekuna - przez cały czas sprawuje on opiekę nad osobą z niepełnosprawnością, przy konieczności zwrotu otrzymanego wcześniej świadczenia pielęgnacyjnego, powinien mieć on zagwarantowaną wypłatę świadczenia emerytalnego - które zawiesił na czas pobierania świadczenia pielęgnacyjnego - od dnia ustania prawa do pobierania przez niego tego świadczenia, w związku w wypłatą świadczenia wspierającego przez osobę z niepełnosprawnościami, nad którą sprawuje opiekę.
Zwracam się do Pani Minister z pytaniami:
1. Czy jest Pani znany wyżej wymieniony problem?
2. Czy jest przygotowywane rozwiązanie prawne, które pozwoliłoby uniknąć sytuacji, gdy opiekun jest zobowiązany do zwrotu otrzymanego wcześniej świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad osobą z niepełnosprawnością, bez jednoczesnej możliwości wstecznej - od dnia utraty prawa do otrzymywania świadczenia pielęgnacyjnego - wypłaty świadczenia emerytalnego, które zawiesił ze względu na to wypłacane świadczenie pielęgnacyjne?
3. Jakie wsparcie jest przygotowywane dla opiekuna osoby z niepełnosprawnościami, po przyznaniu tej osobie świadczenia wspierającego, jeśli ten opiekun nie miał możliwości wykonywania innej pracy, ze względu na konieczność sprawowania opieki nad tą osobą? Czy lata sprawowanej dotychczas opieki będą mogły być uznane za staż pracy?
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.7 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3780 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.381.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr K10INT3875 Pani Posłanki Anny Dąbrowskiej -
Banaszek w sprawie konsekwencji dla opiekuna wynikających z wypłaty świadczenia
wspierającego dla osoby z niepełnosprawnościami, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Zgodnie z art. 63. ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym,
(Dz. U. poz. 1429), świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy i zasiłek dla
opiekuna, nie przysługują jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do
świadczenia wspierającego.
Zatem obowiązujące od 1 stycznia 2024 r., regulacje wykluczają prawo opiekuna osoby
niepełnosprawnej do pobierania wspomnianych świadczeń opiekuńczych w tym samym
czasie, gdy osoba z niepełnosprawnościami będzie otrzymywać własne świadczenie
wspierające. Celem tej regulacji jest wyeliminowanie kumulacji świadczeń z budżetu
państwa przyznawanych z tego samego tytułu, jakim jest wsparcie niesamodzielnej osoby
z niepełnosprawnością.
Jednocześnie należy wskazać, że co od zasady, prawo do świadczenia wspierającego ustala
się od miesiąca, w którym wpłynął o nie wniosek. Natomiast, jeżeli w okresie 3 miesięcy,
licząc od dnia wydania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, zostanie złożony
wniosek o świadczenie wspierające, to prawo do tego świadczenia ZUS ustala od miesiąca,
w którym złożono wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia.
Zgodnie z art. 65 ust. 3 ww. ustawy, w decyzjach ustalającej poziom potrzeby wsparcia
wydanych w wyniku rozpatrzenia wniosków złożonych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do
31 grudnia 2024 r., poziom potrzeby wsparcia, o którym mowa w art. 4b ust. 3 ustawy
zmienianej w art. 39, ustala się od dnia złożenia wniosku.
W świetle powyższego, w bieżącym 2024 roku występują i będą występować sytuacje,
w których osoby z niepełnosprawnościami uzyskały lub uzyskają prawo do świadczenia
wspierającego z wyrównaniem za okres od 1 stycznia 2024 r.
Należy wskazać, że zgodnie z art. 63 ust. 11 ww. ustawy, za nienależnie pobrane świadczenie
pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, uważa się świadczenie
lub zasiłek wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie
wspierające.
Zatem, jeśli osoba z niepełnosprawnością otrzyma świadczenie wspierające z wyrównaniem
za okres, za który jej opiekun pobrał już świadczenie opiekuńcze, będzie on zobowiązany do
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
zwrotu tego świadczenia opiekuńczego. Należy podkreślić, że w takiej sytuacji osoba
z niepełnosprawnością może, jeśli taka jest jej wola, wykorzystać otrzymane wyrównanie na
zwrot świadczeń opiekuńczych wypłaconych opiekunowi za ten sam okres.
Ponadto, składając wniosek o świadczenie wspierające, osoba z niepełnosprawnością
wyraża wolę co do daty, od której chce uzyskać prawo do świadczenia. Rozwiązanie
to pozwala na uniknięcie sytuacji, gdy okresy pobierania świadczenia wspierającego
i świadczenia opiekuńczego będą się pokrywały, a co za tym idzie chroni przed pomyłką,
w wyniku której powstałaby konieczność zwrotu przez opiekuna osoby niepełnosprawnej
nienależnie pobranego świadczenia opiekuńczego.
Jednocześnie należy podkreślić, że ubieganie się o świadczenie wspierające jest prawem,
a nie obowiązkiem osoby z niepełnosprawnościami.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.381.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr K10INT3875 Pani Posłanki Anny Dąbrowskiej -
Banaszek w sprawie konsekwencji dla opiekuna wynikających z wypłaty świadczenia
wspierającego dla osoby z niepełnosprawnościami, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Zgodnie z art. 63. ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym,
(Dz. U. poz. 1429), świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy i zasiłek dla
opiekuna, nie przysługują jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do
świadczenia wspierającego.
Zatem obowiązujące od 1 stycznia 2024 r., regulacje wykluczają prawo opiekuna osoby
niepełnosprawnej do pobierania wspomnianych świadczeń opiekuńczych w tym samym
czasie, gdy osoba z niepełnosprawnościami będzie otrzymywać własne świadczenie
wspierające. Celem tej regulacji jest wyeliminowanie kumulacji świadczeń z budżetu
państwa przyznawanych z tego samego tytułu, jakim jest wsparcie niesamodzielnej osoby
z niepełnosprawnością.
Jednocześnie należy wskazać, że co od zasady, prawo do świadczenia wspierającego ustala
się od miesiąca, w którym wpłynął o nie wniosek. Natomiast, jeżeli w okresie 3 miesięcy,
licząc od dnia wydania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, zostanie złożony
wniosek o świadczenie wspierające, to prawo do tego świadczenia ZUS ustala od miesiąca,
w którym złożono wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia.
Zgodnie z art. 65 ust. 3 ww. ustawy, w decyzjach ustalającej poziom potrzeby wsparcia
wydanych w wyniku rozpatrzenia wniosków złożonych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do
31 grudnia 2024 r., poziom potrzeby wsparcia, o którym mowa w art. 4b ust. 3 ustawy
zmienianej w art. 39, ustala się od dnia złożenia wniosku.
W świetle powyższego, w bieżącym 2024 roku występują i będą występować sytuacje,
w których osoby z niepełnosprawnościami uzyskały lub uzyskają prawo do świadczenia
wspierającego z wyrównaniem za okres od 1 stycznia 2024 r.
Należy wskazać, że zgodnie z art. 63 ust. 11 ww. ustawy, za nienależnie pobrane świadczenie
pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, uważa się świadczenie
lub zasiłek wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie
wspierające.
Zatem, jeśli osoba z niepełnosprawnością otrzyma świadczenie wspierające z wyrównaniem
za okres, za który jej opiekun pobrał już świadczenie opiekuńcze, będzie on zobowiązany do
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
zwrotu tego świadczenia opiekuńczego. Należy podkreślić, że w takiej sytuacji osoba
z niepełnosprawnością może, jeśli taka jest jej wola, wykorzystać otrzymane wyrównanie na
zwrot świadczeń opiekuńczych wypłaconych opiekunowi za ten sam okres.
Ponadto, składając wniosek o świadczenie wspierające, osoba z niepełnosprawnością
wyraża wolę co do daty, od której chce uzyskać prawo do świadczenia. Rozwiązanie
to pozwala na uniknięcie sytuacji, gdy okresy pobierania świadczenia wspierającego
i świadczenia opiekuńczego będą się pokrywały, a co za tym idzie chroni przed pomyłką,
w wyniku której powstałaby konieczność zwrotu przez opiekuna osoby niepełnosprawnej
nienależnie pobranego świadczenia opiekuńczego.
Jednocześnie należy podkreślić, że ubieganie się o świadczenie wspierające jest prawem,
a nie obowiązkiem osoby z niepełnosprawnościami.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --