Interpelacja w sprawie obowiązkowego przeszkolenia pielęgniarek i położnych przed powrotem do wykonywania zawodu
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 3714
do ministra zdrowia
w sprawie obowiązkowego przeszkolenia pielęgniarek i położnych przed powrotem do wykonywania zawodu
Zgłaszający: Bartłomiej Pejo, Grzegorz Adam Płaczek, Bronisław Foltyn, Ryszard Wilk
Data wpływu: 08-07-2024
Szanowna Pani Minister,
zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (Dz.U.2024.814, t.j., z późn. zm.), zw. dalej „ustawą”, pielęgniarka lub położna, która nie wykonuje zawodu łącznie przez okres dłuższy niż 5 lat w okresie ostatnich 6 lat, a zamierza podjąć się jego wykonywania, ma obowiązek odbyć trwające nie dłużej niż 6 miesięcy przeszkolenie pod nadzorem innej osoby uprawnionej do wykonywania odpowiednio zawodu pielęgniarki lub położnej, zwanej dalej „opiekunem”. Natomiast zgodnie z art. 26 ust. 3 ustawy przeszkolenie może odbyć się również na podstawie umowy o pracę u pracodawcy, który zatrudnia albo ma zamiar zatrudnić pielęgniarkę lub położną, o których mowa w ust. 1, z zachowaniem warunków określonych w ust. 1.
Art. 26 ust. 4 ustawy stanowi, że Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych określi, w drodze uchwały, ramowy program przeszkolenia, sposób i tryb odbywania oraz zaliczenia przeszkolenia, mając na uwadze konieczność odnowienia wiedzy i umiejętności praktycznych przez pielęgniarki i położne powracające do wykonywania zawodu oraz czas, w którym pielęgniarka i położna nie wykonywały zawodu. Obowiązującą na dzień złożenia niniejszej interpelacji uchwałą NRPiP w tym zakresie jest uchwała nr 270/VII/2017 Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia 13 września 2017 r., która wprowadza następujące postanowienia:
„4. Koszty przeszkolenia
1) W przypadku pielęgniarki lub położnej zarejestrowanych w urzędach pracy jako bezrobotne istnieje możliwość ubiegania się przez nią o środki finansowe w celu pokrycia kosztów przeszkolenia.
2) Koszty przeszkolenia pielęgniarki lub położnej ponosi okręgowa izba pielęgniarek i położnych, jeżeli właściwa okręgowa rada pielęgniarek i położnych przyjęła uchwałę w tym zakresie.
3) W przypadku kiedy koszty przeszkolenia nie zostaną pokryte w trybie określonym w pkt 2 lub 3, koszty te ponosi pielęgniarka lub położna.
5. Czas trwania przeszkolenia
1) Przeszkolenie nie może trwać krócej niż trzy miesiące i dłużej niż sześć miesięcy.
2) Czas trwania przeszkolenia ustala okręgowa rada pielęgniarek i położnych lub jej prezydium, indywidualnie dla każdego wnioskodawcy, po ocenie złożonych dokumentów pod względem formalnoprawnym, w zależności od długości okresu niewykonywania zawodu i wynosi on:
a) 3 miesiące, w przypadku gdy okres niewykonywania zawodu wynosi od 5 do 10 lat,
b) 4 miesiące, w przypadku gdy okres niewykonywania zawodu wynosi powyżej 10 do 15 lat,
c) 5 miesięcy, w przypadku gdy okres niewykonywania zawodu wynosi powyżej 15 do 20 lat,
d) 6 miesięcy, w przypadku gdy okres niewykonywania zawodu wynosi powyżej 20 lat.
3) Godzinowy wymiar czasu trwania przeszkolenia wynosi nie mniej niż 7 godzin dziennie, tj. średnio 140 godzin miesięcznie.
4) Czas przeszkolenia przedłuża się proporcjonalnie do długości nieobecności usprawiedliwionej.
5) Czas trwania przeszkolenia, o których mowa w pkt 6, ustala okręgowa rada pielęgniarek i położnych lub jej prezydium, indywidualnie dla każdego wnioskodawcy, po ustaleniu okresu trwania przeszkolenia, o którym mowa w pkt. 5.2.”.
Powyższe unormowanie w rzeczywistości prowadzi do sytuacji, w której pielęgniarki i położne, które z różnych powodów nie wykonywały zawodu przez okres 5 lat, a chciałyby do niego powrócić, zmuszone są do odbycia co najmniej 3-miesięcznego przeszkolenia w wymiarze co najmniej 140 godzin miesięcznie bez gwarancji jakiegokolwiek wynagrodzenia, ponieważ nawiązanie stosunku pracy jest całkowicie fakultatywne.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Ile pielęgniarek oraz położnych, w okresie od 1 stycznia 2014 r. podjęło przeszkolenie, o którym mowa w art. 26 ust. 1 ustawy?
2. Z iloma pielęgniarkami oraz położonymi w okresie od 1 stycznia 2014 r. w trakcie trwania ww. szkolenia zawarto umowę o pracę lub inną umowę cywilnoprawną, na podstawie której uprawnione były do otrzymania wynagrodzenia?
3. Ile pielęgniarek oraz położnych w okresie od 1 stycznia 2014 r. w trakcie ww. szkolenia nie otrzymało żadnego wynagrodzenia?
4. Jaki jest łączny czas szkolenia liczony za okres od 1 stycznia 2014 r., za który pielęgniarki oraz położne nie otrzymały żadnego wynagrodzenia?
5. Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło badanie mające na celu ustalenie wpływu art. 26 ustawy na aktywizm zawodowy pielęgniarek oraz położnych, w tym chęć powrotu do pracy? Jeżeli tak, to prosiłbym o udostępnienie wyników przedmiotowego badania.
6. Czy Ministerstwo Zdrowia zamierza podjąć prace legislacyjne mające na celu zachęcenie pielęgniarek oraz położnych, które z różnych powodów zaprzestały wykonywania zawodu, do powrotu do pracy, w tym zmianę bieżącego brzmienia art. 26 ustawy?
Z wyrazami szacunku
Bartłomiej Pejo
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Marek Kos
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5410 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RKP.050.6.2024.PŻ
Warszawa, 16 sierpnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku ze złożoną do Ministra Zdrowia interpelacją nr 3714 z dnia 11 lipca 2024 r.
Pana Bartłomieja Pejo – Posła na Sejm RP i grupy Posłów, w sprawie obowiązkowego
przeszkolenia pielęgniarek i położnych przed powrotem do wykonywania zawodu,
uprzejmie przekazuję poniższe informacje.
Zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (Dz. U. z
2024 r., poz. 814) pielęgniarka lub położna, które nie wykonują zawodu łącznie przez okres
dłuższy niż 5 lat w okresie ostatnich 6 lat, a zamierzają podjąć jego wykonywanie, mają
obowiązek zawiadomić o tym właściwą okręgową radę pielęgniarek i położnych i odbyć
trwające nie dłużej niż 6 miesięcy przeszkolenie. Okręgowa rada pielęgniarek i położnych
określa miejsce, czas trwania i program przeszkolenia dla pielęgniarki i położnej.
Zgodnie z informacją z Naczelnej Izby Pielęgniarek i Położnych, przygotowaną na
podstawie danych uzyskanych z okręgowych izb pielęgniarek i położnych, 3 203
pielęgniarki i położne w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. podjęły przeszkolenie przed
powrotem do wykonywania zawodu (informacje uzyskane z 42 okręgowych izb
pielęgniarek i położnych). Natomiast z 223 pielęgniarkami i położnymi w trakcie trwania
szkolenia zawarto umowę o pracę lub umowę cywilnoprawną, na podstawie której
uprawnione były do otrzymywania wynagrodzenia (informacje uzyskane z 25 okręgowych
izb pielęgniarek i położnych). Wynagrodzenia nie otrzymało 1 189 pielęgniarek i położnych
(informacje uzyskane z 26 okręgowych izb pielęgniarek i położnych; pozostałych 16
okręgowych izb poinformowało, iż nie posiadają informacji w tym zakresie). Łączny czas
szkolenia liczony od dnia 1 stycznia 2014 r., za który pielęgniarka lub położna nie otrzymała
żadnego wynagrodzenia, wynosi średnio około 5 miesięcy.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że w Ministerstwie Zdrowia sukcesywnie realizowane
są działania mające na celu zwiększenie liczby aktywnych zawodowo pielęgniarek i
położnych w systemie opieki zdrowotnej, a także zachęcenie do podejmowania kształcenia
na kierunkach pielęgniarstwo i położnictwo oraz powrotu do wykonywania tych zawodów.
Zaplanowano system zachęt do podejmowania i kontynuowania studiów na wybranych
kierunkach medycznych, w tym pielęgniarstwo i położnictwo, co pozwoli na uruchomienie
wsparcia planowanego dla pielęgniarek i położnych w ramach Krajowego Planu Odbudowy
(stypendia, współfinansowanie studiów odpłatnych, mentoring).
W celu wsparcia rozwoju zawodowego pielęgniarek i położnych Minister Zdrowia co roku
dofinansowuje szkolenia specjalizacyjne dla tych grup zawodowych. W tym roku
zaplanowano na ten cel 10 mln zł.
W ramach środków europejskich zaplanowano wsparcie dla pielęgniarek i położnych
w zakresie dofinansowania innych, niż specjalizacje form kształcenia podyplomowego –
program FERS.
Systematycznie wprowadzane są rozwiązania systemowe mające na celu rozwój
kompetencji i uprawnień zawodowych pielęgniarek i położnych. Poszerzono wykaz
substancji czynnych zawartych w lekach, na które pielęgniarki i położne będą mogły
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
wystawiać recepty oraz wykaz badań diagnostycznych, na które pielęgniarki i położne będą
miały prawo wystawiać skierowania, w rezultacie od 15 czerwca br. pielęgniarki i położne
mogą ordynować kolejne leki oraz kierować na nowe badania diagnostyczne.
Ponadto informuję, że od 1 lipca 2024 r. gwarantowane minimalne kwoty wynagrodzeń
zasadniczych brutto wynoszą dla:
- pielęgniarki z tytułem zawodowym magister pielęgniarstwa albo położnej z tytułem
magister położnictwa z wymaganą specjalizacją w dziedzinie pielęgniarstwa lub w
dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia: 9 230,57 zł (wzrost o: 1 044,04 zł).
- pielęgniarki lub położnej z wymaganym wyższym wykształceniem na poziomie
magisterskim; pielęgniarki lub położnej z wymaganym wyższym wykształceniem (studia i
stopnia) i specjalizacją, albo pielęgniarki lub położnej ze średnim wykształceniem i
specjalizacją: : 7 298,59 zł (wzrost o: 825,52 zł).
- pielęgniarki lub położnej z wymaganym wyższym wykształceniem na poziomie studiów i
stopnia; pielęgniarki albo położnej z wymaganym średnim wykształceniem, która nie
posiada tytułu specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie
w ochronie zdrowia: 6 726,15 zł (wzrost o: 760,77 zł).
Od tak podniesionych płac zasadniczych naliczane będą wyższe dodatki do wynagrodzeń,
np. dodatek stażowy, za pracę w nocy lub święta.
Odnosząc się do pytania - czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło badanie mające na
celu ustalenie wpływu art. 26 ustawy na aktywizm zawodowy pielęgniarek oraz położnych,
uprzejmie informujemy, iż takie badanie nie było przeprowadzone.
Jednocześnie informuję, że w Ministerstwie Zdrowia trwają wewnętrzne prace w zakresie
nowelizacji ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej, w związku z powyższym zagadnienie
dotyczące powrotu do wykonywania zawodu po przerwie zostanie szczegółowo
przeanalizowane.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --