Interpelacja w sprawie dopuszczenia hulajnóg elektrycznych z siodełkiem do ruchu na chodniku i ścieżce rowerowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 3675
do ministra infrastruktury
w sprawie dopuszczenia hulajnóg elektrycznych z siodełkiem do ruchu na chodniku i ścieżce rowerowej
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 05-07-2024
Szanowny Panie Ministrze,
pragnę poruszyć nadal nierozwiązany problem dotyczący użytkowników elektrycznych hulajnóg z siodełkiem, którzy ze względu na obowiązujące przepisy są narażeni na wysokie mandaty oraz dotkliwe konsekwencje. Jest to spowodowane tym, że takim pojazdem - w przeciwieństwie do hulajnogi elektrycznej bez siodełka - nie mogą się legalnie poruszać po chodniku czy ścieżce rowerowej, a poza tym mają obowiązek rejestracji oraz wykupienia ubezpieczenia OC. Tymczasem rzeczywistość pokazuje, że użytkownicy hulajnóg z siodełkiem, którymi najczęściej są osoby starsze, wolą dla własnego bezpieczeństwa poruszać się po chodniku lub ścieżce rowerowej, a nie po ruchliwej ulicy w bliskim sąsiedztwie samochodów. Z tego powodu takie osoby muszą liczyć się z ukaraniem, kiedy na swojej drodze spotkają odpowiednie służby. Do mojego biura poselskiego zgłaszają się seniorzy, którzy proszą o korzystne dla nich rozwiązania prawne.
Dlatego w pierwszym kwartale bieżącego roku wystosowałam do Ministerstwa Infrastruktury interpelację w sprawie uregulowania sytuacji prawnej hulajnóg elektrycznych z siodełkiem (nr 2066). Uzyskana odpowiedź nie była jednak satysfakcjonująca, ponieważ resort nie przychylił się do propozycji stosownych zmian i nie odniósł się do problematycznej sytuacji użytkowników takich pojazdów. Przy czym powołał się na przepisy obowiązujące w innych krajach Unii Europejskiej, tj. Niemczech, Francji, Danii i Słowacji, gdzie hulajnogę elektryczną definiuje się jako pojazd bez siedziska, co miało potwierdzać brak potrzeby dokonania zmian w przepisach.
Po zapoznaniu się z powyższą odpowiedzią dotarłam jednak do informacji Biura Analiz Sejmowych na temat rozwiązań prawnych dotyczących hulajnóg elektrycznych wyposażonych w siodełka w wybranych państwach Unii Europejskiej (Belgia, Bułgaria, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Francja, Irlandia, Luksemburg, Łotwa, Niemcy, Rumunia, Słowacja, Słowenia, Szwecja, Włochy i Polska). Została ona przygotowana na prośbę pana posła Wiesława Szczepańskiego i jest datowana na 15 września 2022 r. (sygnatura nr BAS-WAZSP-1635/22). (...)
Ze wspomnianej informacji BAS może się dowiedzieć, że nie wszędzie hulajnogi elektryczne z siodełkiem są traktowane jako motorower. Niech świadczą o tym zebrane poniżej przykłady wraz z przytoczonymi fragmentami publikacji:
W Luksemburgu takie pojazdy „zostały zakwalifikowane do kategorii mikropojazdów elektrycznych obejmujących pojazdy elektryczne z co najmniej jednym kołem, z siedzeniem lub bez, przeznaczone dla jednej osoby, napędzane wyłącznie energią dostarczaną przez silnik elektryczny o mocy nie większej niż 250W, których maksymalna prędkość nie przekracza 25 km/h. Hulajnoga elektryczna o mocy silnika pomiędzy 250–500W jest uznawana za rower elektryczny. Osoba jadąca zarówno mikropojazdem, jak i rowerem elektrycznym jest traktowana jak rowerzysta”.
W Rumunii „hulajnoga elektryczna została zdefiniowana jako pojazd z dwoma lub trzema kołami i kierownicą, z silnikiem elektrycznym, z siodełkiem lub bez siodełka służący do przewozu jednej osoby, którego maksymalna prędkość konstrukcyjna jest większa niż 6 km/h, ale nie przekracza 25 km/h. Zgodnie z przepisami hulajnoga elektryczna nie wymaga rejestracji”.
W Bułgarii funkcjonuje definicja „indywidualnego pojazdu elektrycznego”, który charakteryzuje się: silnikiem elektrycznym, prędkością konstrukcyjną powyżej 6 km/h, miejscem do siedzenia (przy określonych wysokościach w zależności od liczby kół) lub jego brakiem, masą własną do 50 kg. Hulajnogi, które spełniają tę definicję, nie podlegają rejestracji i nie jest wymagane prawo jazdy do ich prowadzenia.
Jak można zauważyć, przepisy odnoszące się do klasyfikacji i traktowania hulajnóg elektrycznych z siodełkiem mogą się diametralne różnic w zależności od kraju członkowskiego Unii Europejskiej. Wraz z polskimi użytkownikami hulajnóg elektrycznych z siodełkiem, do których należą przede wszystkim osoby starsze, pragnę zwrócić szczególną uwagę Pana Ministra na niekomfortową sytuację prawną, w której się znajdują. Tym samym kieruję do Pana Ministra apel o rozważenie zmian w przepisach, które użytkownikom hulajnóg elektrycznych z siodełkiem pozwoliłby na korzystanie z chodników i ścieżek rowerowych, a także zniosłyby obowiązek rejestracji pojazdu i wykupienia ubezpieczenia OC. Nie tylko dlatego, aby nie narażać więcej tych osób na dotkliwe konsekwencje, ale przede wszystkim zapewnić im większe bezpieczeństwo i nie zmuszać ich prawnie do korzystania wyłącznie z dróg dla samochodów.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy w świetle przytoczonej informacji Biura Analiz Sejmowych i różnorodnych rozwiązań w poszczególnych krajach Unii Europejskiej Ministerstwo Infrastruktury rozważa zmianę przepisów odnośnie do klasyfikacji i traktowania hulajnóg elektrycznych z siodełkiem w taki sposób, aby ich użytkownicy mogli się nimi poruszać po chodniku i ścieżkach rowerowych, a także nie mieli obowiązku rejestracji pojazdu i wykupienia ubezpieczenia OC (tak jak ma to miejsce w przypadku hulajnóg bez siedziska)?
Czy resort rozważa jakiekolwiek rozwiązania służące poprawie komfortu osób starszych, dla których hulajnoga elektryczna z siodełkiem stanowi podstawowy sposób poruszania się, lecz z powodu obowiązujących przepisów nie mogą nimi legalnie poruszać się po chodniku i ścieżce rowerowej, co byłoby dla nich o wiele bezpieczniejsze?
Co stoi na przeszkodzie, aby przepisy odpowiadały realnym potrzebom użytkowników hulajnóg elektrycznych z siodełkiem, skoro w niektórych krajach UE regulacje prawne są pod tym względem dla nich korzystniejsze?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6221 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-4.054.5.2024
Warszawa, 06 sierpnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 3675 Poseł na Sejm RP Pani Pauliny Matysiak w sprawie
dopuszczenia hulajnóg elektrycznych z siodełkiem do ruchu na chodniku i ścieżce
rowerowej, przedstawiam stanowisko w zakresie właściwości rzeczowej Ministra
Infrastruktury.
Stanowisko w sprawie dopuszczenia w Polsce hulajnóg elektrycznych było już
przedstawione w odpowiedzi Ministra Infrastruktury znak: DTD-4.054.3.2024 z dnia 23
kwietnia br. na interpelację nr 2066 Pani Poseł Pauliny Matysiak.
Należy zauważyć, że kwestie związane z dopuszczaniem pojazdów takich jak hulajnogi
elektryczne, czy też urządzenia transportu osobistego, nie są zharmonizowane w ramach
Unii Europejskiej (UE). W konsekwencji tego każdy kraj członkowski UE ma możliwość
samodzielnego uregulowania zasad dopuszczenia tego rodzaju pojazdów do ruchu
drogowego na swoim terytorium, kierując się jednocześnie koniecznością zapewnienia
zgodności z unijnymi wymogami homologacyjnymi przewidzianymi dla pojazdów.
W trakcie opracowywania zasad poruszania się hulajnogami elektrycznymi, w tym
wprowadzania definicji tego pojazdu w ramach nowelizacji w 2021 r. ustawy Prawo
o ruchu drogowym, po analizie regulacji przewidzianych w tym zakresie w innych
państwach, kierując się kwestiami bezpieczeństwa ruchu drogowego i spójności
z regulacjami UE, Polska oparła się na rozwiązaniach takich krajów jak: Niemcy, Francja,
Dania i Słowacja, w których nie są również dopuszczane do ruchu hulajnogi elektryczne
z siedzeniem.
W tym miejscu należy zauważyć, iż wskazane w poprzedniej odpowiedzi na interpelację
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 168/2013 z dnia 15 stycznia
2013 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów dwu- lub trzykołowych oraz
czterokołowców, w art. 2 ust. 2 lit. j wyłącza ze swojego zakresu stosowania pojazdy
niewyposażone w przynajmniej jedno miejsce siedzące. Potwierdza to zatem
przedstawione w odpowiedzi z dnia 23 kwietnia 2024 r. stanowisko, że montaż siedziska
powoduje zmianę podstawowych cech użytkowych i objęcie takiego pojazdu
wymaganiami rozporządzenia (UE) nr 168/2013, a tym samym poddanie go obowiązkowej
-- 1 of 3 --
2
procedurze homologacji typu jako pojazdu kategorii L1e-B (dwukołowy motorower),
a następnie rejestracji.
Takie samo podejście zostało wskazane w załączonej przez Panią Poseł informacji Biura
Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu (BAS) z dnia 15 września 2022 r. nr BAS-WAZSP-
1635/22 jako stanowisko np.: Francji, w której hulajnogi elektryczne są definiowane jako
pojazdy bez miejsca siedzącego, z jednoczesnym wskazaniem, że w siodełka mogą być
wyposażone pojazdy spełniające kryteria określone w rozporządzeniu (UE) nr 168/2013;
czy też Słowenii, w której: „jeśli hulajnoga elektryczna posiada siodełko, jest
skategoryzowana jako motorower i podlega przepisom dotyczącym motorowerów.”
Również w Estonii „pojazdy posiadające przynajmniej dwa koła i siodełko, w tym hulajnogi
elektryczne (…) są w estońskim kodeksie drogowym przypisane do kategorii „lekkie
motorowery”.” Z kolei we Włoszech, w których hulajnoga elektryczna nie może posiadać
siodełka „w 2021 r. sąd w Mediolanie nakazał zablokowanie sprzedaży na dwóch
platformach sprzedażowych pojazdów określonych m.in. jako hulajnogi elektryczne
z siodełkiem” jako posiadających cechy motorowerów. Definiując hulajnogę elektryczną
Słowacja wskazuje na brak możliwości wyposażenia w siodełko, jednocześnie
„za hulajnogę nie uznaje się pojazdu, który może być zaliczony do kategorii L, (obejmującej
m.in. motorowery dwukołowe kategoria L1e).”
W materiale BAS wskazano także, iż w zakresie regulacji w Irlandii „ani obecne, ani
planowane przepisy prawne nie odnoszą się do hulajnogi elektrycznej z siodełkiem jako
odrębnej kategorii pojazdów” – w tym kontekście pragnę zauważyć, iż w 2023 r.
projektowane przepisy odnoszące się do poruszania się hulajnogami elektrycznymi w tym
kraju były opiniowane przez resort infrastruktury w ramach procedury notyfikacji Komisji
Europejskiej – gdzie hulajnoga elektryczna została zaklasyfikowana jako pojazd
przeznaczony do przewozu jednej osoby w pozycji stojącej, również bez możliwości
siedzenia.
Odnosząc się zatem do przedstawionych w materiale BAS informacji należy wskazać,
iż większość państw UE ma podobne rozwiązania prawne do obowiązujących w Polsce,
które nie przewidują możliwości wyposażenia hulajnóg elektrycznych w siedzenie.
Podkreślenia wymaga, że sama nazwa, jak i konstrukcja działania hulajnóg, nie uwzględnia
wyposażenia tych pojazdów w siedzenie, gdyż przeznaczeniem tych pojazdów było i jest
korzystanie z nich przez kierującego w pozycji stojącej.
Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, jak również konieczność zapewnienia zgodności
polskich przepisów z unijnymi regulacjami homologacyjnymi, odnosząc się do pytań Pani
Poseł zawartych w interpelacji uprzejmie informuję, iż resort infrastruktury podtrzymuje
swoje stanowisko i nie planuje obecnie zmiany przepisów ustawy – Prawo o ruchu
drogowym w zakresie wnioskowanym przez Panią Poseł.
Jednocześnie uprzejmie informuję, iż zgodnie z posiadanymi informacjami Komisja
Europejska, ze względu na stale rosnącą popularność mikromobilności, zamierza zbadać
-- 2 of 3 --
3
potrzebę ujednolicenia przepisów dotyczących elektrycznych hulajnóg i rowerów, jak
również innych urządzeń transportu osobistego, w kontekście ich bezpiecznego
dopuszczania do ruchu drogowego w UE. Nie są jednak znane szczegóły dotyczące terminu
ewentualnych działań Komisji w tym zakresie. Niemniej, w przypadku podjęcia
stosowanych prac mających na celu harmonizację przepisów dla tego rodzaju pojazdów
w ramach całej UE, w zależności od wyników tych prac i przyjętych rozwiązań, może
zaistnieć potrzeba zmiany krajowych przepisów, w tym również w obszarze zasad
dopuszczania i poruszania się hulajnogami elektrycznymi.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 3 of 3 --