Interpelacja nr 3643
Interpelacja w sprawie kontroli warunków przygotowania żywienia dla szpitali
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie kontroli warunków przygotowania żywienia dla szpitali
Interpelacja nr 3643
do ministra zdrowia
w sprawie kontroli warunków przygotowania żywienia dla szpitali
Zgłaszający: Marcelina Zawisza
Data wpływu: 03-07-2024
Szanowna Pani Minister,
zgodnie z artykułem Patryka Słowika i Pawła Figurskiego opublikowanym na łamach portalu WP.pl legionowski sanepid przeprowadził kontrolę w jednej z firm dostarczających catering do szpitali. Kontrola wykazała dużą liczbę uchybień, w tym bardzo poważnych, mogących zagrażać życiu i zdrowiu pacjentów. W firmie wykryto krytyczne uchybienia dotyczące kontroli temperatury, uszkodzeń urządzeń chłodniczych, oznakowania, a także przestrzegania terminów przydatności do spożycia i ochrony kuchni przed owadami – w zakładzie wszechobecne były muchy. Jedzenie z tej placówki trafiało do chorych onkologicznie. To pacjentki i pacjenci leczeni często lekami powodującymi biegunki i wymioty oraz osłabiającymi odporność. Podanie im skażonego lub przeterminowanego jedzenia jest wprost zagrożeniem życia.
Jeden ze szpitali całkowicie zerwał współpracę z firmą cateringową po informacji o wynikach kontroli, drugi – zgodnie z oświadczeniami kierownictwa – nie otrzymał w ogóle informacji o wynikach kontroli PSSE.
Trudno oprzeć się wrażeniu, że jest to tylko jeden z przykładów, do jakich nieprawidłowości może dochodzić, gdy szpitale korzystają z usług firm zewnętrznych do zapewnienia żywienia pacjentom i pacjentkom.
Przerażający jest również fakt, że sanepid nie może informować placówek o wynikach kontroli w firmach zaopatrujących szpitale w posiłki. To przepis na katastrofę, bo pogoń za redukcją kosztów najczęściej powoduje również obniżenie jakości otrzymywanych usług. Likwidacja szpitalnych kuchni i stołówek utrudnia lub, jak w przypadku wyżej, wręcz uniemożliwia kontrolę jakości, a nawet reakcję na rażące zaniedbania podwykonawców.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy minister zdrowia rozważy kroki zmierzające do poważnego ograniczenia outsourcingu żywienia w szpitalach?
Kiedy minister zdrowia podejmie kroki zmierzające do ścisłej kontroli jakości żywienia w szpitalach?
Ile kontroli w podmiotach zewnętrznych oferujących szpitalom catering dla pacjentów i pacjentek przeprowadziły w latach 2019–2024 stacje sanitarno-epidemiologiczne? Jakie były wyniki tych kontroli? Ile jest tych podmiotów na rynku?
Ile spośród szpitali w kraju musi zamawiać żywienie dla pacjentów i pacjentek w firmach zewnętrznych, a ile prowadzi własne kuchnie i stołówki?
Jakie środki aktualnie przeznacza się na żywienie pacjentów i pacjentek i kiedy zostaną one zwiększone tak, by szpitale nie musiały w pogoni za redukcją kosztów narażać pacjentek i pacjentów na utratę zdrowia lub życia po spożyciu żywności produkowanej w warunkach urągających standardom wymaganym przy żywieniu chorych?
Czy minister zdrowia rozważy prace nad zaostrzeniem przepisów o karach za rażące uchybienia przy przygotowaniu cateringu dla szpitali tak, by produkcja posiłków w kuchni z kałużą skroplin z niesprawnego klimatyzatora, nieszczelnymi oknami, uszkodzonymi urządzeniami chłodniczymi, sfałszowaną dokumentacją kontroli temperatur i z przeterminowanych składników kończyła się czymś więcej niż pouczeniem i mandatem na 500 zł?
Interpelacja nr 3643
do ministra zdrowia
w sprawie kontroli warunków przygotowania żywienia dla szpitali
Zgłaszający: Marcelina Zawisza
Data wpływu: 03-07-2024
Szanowna Pani Minister,
zgodnie z artykułem Patryka Słowika i Pawła Figurskiego opublikowanym na łamach portalu WP.pl legionowski sanepid przeprowadził kontrolę w jednej z firm dostarczających catering do szpitali. Kontrola wykazała dużą liczbę uchybień, w tym bardzo poważnych, mogących zagrażać życiu i zdrowiu pacjentów. W firmie wykryto krytyczne uchybienia dotyczące kontroli temperatury, uszkodzeń urządzeń chłodniczych, oznakowania, a także przestrzegania terminów przydatności do spożycia i ochrony kuchni przed owadami – w zakładzie wszechobecne były muchy. Jedzenie z tej placówki trafiało do chorych onkologicznie. To pacjentki i pacjenci leczeni często lekami powodującymi biegunki i wymioty oraz osłabiającymi odporność. Podanie im skażonego lub przeterminowanego jedzenia jest wprost zagrożeniem życia.
Jeden ze szpitali całkowicie zerwał współpracę z firmą cateringową po informacji o wynikach kontroli, drugi – zgodnie z oświadczeniami kierownictwa – nie otrzymał w ogóle informacji o wynikach kontroli PSSE.
Trudno oprzeć się wrażeniu, że jest to tylko jeden z przykładów, do jakich nieprawidłowości może dochodzić, gdy szpitale korzystają z usług firm zewnętrznych do zapewnienia żywienia pacjentom i pacjentkom.
Przerażający jest również fakt, że sanepid nie może informować placówek o wynikach kontroli w firmach zaopatrujących szpitale w posiłki. To przepis na katastrofę, bo pogoń za redukcją kosztów najczęściej powoduje również obniżenie jakości otrzymywanych usług. Likwidacja szpitalnych kuchni i stołówek utrudnia lub, jak w przypadku wyżej, wręcz uniemożliwia kontrolę jakości, a nawet reakcję na rażące zaniedbania podwykonawców.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy minister zdrowia rozważy kroki zmierzające do poważnego ograniczenia outsourcingu żywienia w szpitalach?
Kiedy minister zdrowia podejmie kroki zmierzające do ścisłej kontroli jakości żywienia w szpitalach?
Ile kontroli w podmiotach zewnętrznych oferujących szpitalom catering dla pacjentów i pacjentek przeprowadziły w latach 2019–2024 stacje sanitarno-epidemiologiczne? Jakie były wyniki tych kontroli? Ile jest tych podmiotów na rynku?
Ile spośród szpitali w kraju musi zamawiać żywienie dla pacjentów i pacjentek w firmach zewnętrznych, a ile prowadzi własne kuchnie i stołówki?
Jakie środki aktualnie przeznacza się na żywienie pacjentów i pacjentek i kiedy zostaną one zwiększone tak, by szpitale nie musiały w pogoni za redukcją kosztów narażać pacjentek i pacjentów na utratę zdrowia lub życia po spożyciu żywności produkowanej w warunkach urągających standardom wymaganym przy żywieniu chorych?
Czy minister zdrowia rozważy prace nad zaostrzeniem przepisów o karach za rażące uchybienia przy przygotowaniu cateringu dla szpitali tak, by produkcja posiłków w kuchni z kałużą skroplin z niesprawnego klimatyzatora, nieszczelnymi oknami, uszkodzonymi urządzeniami chłodniczymi, sfałszowaną dokumentacją kontroli temperatur i z przeterminowanych składników kończyła się czymś więcej niż pouczeniem i mandatem na 500 zł?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.9 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6062 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.11.2024.MT
Warszawa, 29 lipca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 3643 w sprawie kontroli warunków przygotowania
żywienia dla szpitali, złożoną przez Panią Poseł Marcelinę Zawiszę, uprzejmie proszę o
przyjęcie poniższego.
W przypadku szpitala odpowiedzialność za bezpieczeństwo żywności spoczywa na
dyrektorze, który w świetle przepisów prawa żywnościowego jest podmiotem działającym
na rynku spożywczym oraz decyduje jak jest zorganizowane żywienie, tj. czy w obiekcie jest
blok żywienia/kuchnia, czy posiłki dla pacjentów dostarcza firma cateringowa. W
przypadku prowadzenia żywienia we własnym zakresie dyrektor szpitala (lub osoba
upoważniona) jest zobowiązany do przestrzegania przepisów prawa żywnościowego, w tym
do prowadzenia stosownej kontroli wewnętrznej dotyczącej m.in. jakości posiłków dla
pacjentów. Natomiast w przypadku korzystania z usług firm cateringowych szczegółowe
wymagania dotyczące m.in. jakości posiłków powinny być uwzględnione w umowach z tymi
firmami. Jakość dostarczanej żywności oraz warunki transportu powinny być sprawdzane
przez osoby wyznaczone i upoważnione przez dyrektorów szpitali.
Niezależnie od powyższego należy wskazać, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej
prowadzą kontrole sanitarne w blokach żywienia w szpitalach oraz w firmach
cateringowych przygotowujących żywienie dla szpitali zgodnie z rocznymi planami kontroli
oraz w każdym przypadku podejrzenia lub uzyskania informacji o uchybieniach
zagrażających zdrowiu lub życiu człowieka. Ponadto w zakresie kompetencji Narodowego
Funduszu Zdrowia leżą kontrole umów zawartych ze szpitalami, dotyczące m.in. jakości i
adekwatności żywienia do stanu zdrowia pacjentów.
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
W 2023 r. w rejestrach Państwowej Inspekcji Sanitarnej znajdowało się 1037 bloków
żywienia w szpitalach, z których 696 działała w systemie cateringowym w oparciu o posiłki
dostarczane przez firmy zewnętrzne.
Informuję, że aktualnie nie są prowadzone prace w zakresie ograniczenia outsourcingu
żywienia w szpitalach oraz w zakresie zmian dot. kontroli jakości żywienia w szpitalach.
W kwestii kontroli w podmiotach zewnętrznych oferujących szpitalom catering dla
pacjentów uprzejmie informuję, że Główny Inspektorat Sanitarny posiada dane liczbowe
dotyczące wyników urzędowych kontroli żywności we wszystkich zakładach usług
cateringowych. Większość firm cateringowych prowadzi dostawy posiłków nie tylko do
szpitali, ale również do przedszkoli i szkół. Poniżej w tabeli przedstawiono liczbowe dane
dotyczące kontroli przeprowadzanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w
firmach usług cateringowych w latach 2019- 2023.
Działalność represyjna
Nałożono
mandatów
Liczba
próbek
Zakłady
usług
cateringowych
Liczba obiektów pod nadzorem
Liczba obiektów skontrolowanych
Liczba kontroli
Wydanych decyzji administracyjnych dot.
usunięcia
nieprawidłowości
sanitarno-
higienicznych lub unieruchomienia
części
lub
Liczba
Na
kwotę
Liczba wniosków o ukaranie o
nałożenie
kar
pieniężnych
przez PWIS zgodnie z art. 103 ust
1 ustawy o
bżiż
pobranych
zdyskwalifikowanych
2019 1700 1120 1838 18 249 78300 19 201 12
2020 1809 679 992 13 168 55780 14 169 18
2021 1987 989 1530 11 238 79100 15 274 49
2022 2100 1196 1953 15 356 111150 22 248 1
2023 2150 1305 2274 19 390 122850 17 496 25
Odnosząc się do pytania dotyczącego środków finansowych przeznaczanych na żywienie
pacjentów uprzejmie informuję, że w obowiązującym stanie prawnym nie ma określonych
stawek żywieniowych przypadających na jednego pacjenta, które obowiązywałyby we
wszystkich podmiotach leczniczych systemu ochrony zdrowia. Wyżywienie, jako jeden z
wielu elementów, jest finansowane w ramach kompleksowych produktów rozliczeniowych
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
(Jednorodnych Grup Pacjentów), obejmujących wszystkie koszty hospitalizacji. Wyjątek
stanowią produkty przeznaczane dla żywienia specjalistycznego tj. dojelitowego i
pozajelitowego.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 25
września 2023 r. w sprawie programu pilotażowego w zakresie edukacji żywieniowej oraz
poprawy jakości żywienia w szpitalach „Dobry posiłek w szpitalu” (Dz. U. z 2023 r. poz.
2021, z późn. zm.), wprowadzono nowy program pilotażowy, mający na celu zwiększenie
dostępności porad żywieniowych w szpitalach, a także wdrożenie optymalnego modelu
żywienia świadczeniobiorców w szpitalach. Szpitale biorące udział w programie
pilotażowym otrzymują dodatkowe środki na realizację programu pilotażowego w
wysokości 25,62 zł za osobodzień pobytu w szpitalu świadczeniobiorcy zakwalifikowanego
do programu pilotażowego. Powyższa stawka stanowi uzupełnienie środków finansowych
dotychczas przeznaczonych przez szpital na wyżywienie pacjentów, za osobodzień ich
pobytu w szpitalu. Ewaluacja przedmiotowego programu pilotażowego pozwoli na
wyciągnięcie wniosków i podjęcie kolejnych decyzji co do dalszych rozwiązań dotyczących
żywienia w szpitalach.
W odniesieniu do pytania dotyczącego przepisów o karach za rażące uchybienia przy
przygotowaniu cateringu dla szpitali należy wskazać, że wysokość mandatów karnych dla
wszystkich upoważnionych organów, w tym również organów Państwowej Inspekcji
Sanitarnej, została ustalona przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w ustawie
z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2024 r.
poz. 977). Wysokość mandatów karnych nakładanych na podmiot za nieprawidłowości w
zakresie wymagań sanitarno-higienicznych nie wynika z przepisów prawa żywnościowego.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.11.2024.MT
Warszawa, 29 lipca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 3643 w sprawie kontroli warunków przygotowania
żywienia dla szpitali, złożoną przez Panią Poseł Marcelinę Zawiszę, uprzejmie proszę o
przyjęcie poniższego.
W przypadku szpitala odpowiedzialność za bezpieczeństwo żywności spoczywa na
dyrektorze, który w świetle przepisów prawa żywnościowego jest podmiotem działającym
na rynku spożywczym oraz decyduje jak jest zorganizowane żywienie, tj. czy w obiekcie jest
blok żywienia/kuchnia, czy posiłki dla pacjentów dostarcza firma cateringowa. W
przypadku prowadzenia żywienia we własnym zakresie dyrektor szpitala (lub osoba
upoważniona) jest zobowiązany do przestrzegania przepisów prawa żywnościowego, w tym
do prowadzenia stosownej kontroli wewnętrznej dotyczącej m.in. jakości posiłków dla
pacjentów. Natomiast w przypadku korzystania z usług firm cateringowych szczegółowe
wymagania dotyczące m.in. jakości posiłków powinny być uwzględnione w umowach z tymi
firmami. Jakość dostarczanej żywności oraz warunki transportu powinny być sprawdzane
przez osoby wyznaczone i upoważnione przez dyrektorów szpitali.
Niezależnie od powyższego należy wskazać, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej
prowadzą kontrole sanitarne w blokach żywienia w szpitalach oraz w firmach
cateringowych przygotowujących żywienie dla szpitali zgodnie z rocznymi planami kontroli
oraz w każdym przypadku podejrzenia lub uzyskania informacji o uchybieniach
zagrażających zdrowiu lub życiu człowieka. Ponadto w zakresie kompetencji Narodowego
Funduszu Zdrowia leżą kontrole umów zawartych ze szpitalami, dotyczące m.in. jakości i
adekwatności żywienia do stanu zdrowia pacjentów.
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
W 2023 r. w rejestrach Państwowej Inspekcji Sanitarnej znajdowało się 1037 bloków
żywienia w szpitalach, z których 696 działała w systemie cateringowym w oparciu o posiłki
dostarczane przez firmy zewnętrzne.
Informuję, że aktualnie nie są prowadzone prace w zakresie ograniczenia outsourcingu
żywienia w szpitalach oraz w zakresie zmian dot. kontroli jakości żywienia w szpitalach.
W kwestii kontroli w podmiotach zewnętrznych oferujących szpitalom catering dla
pacjentów uprzejmie informuję, że Główny Inspektorat Sanitarny posiada dane liczbowe
dotyczące wyników urzędowych kontroli żywności we wszystkich zakładach usług
cateringowych. Większość firm cateringowych prowadzi dostawy posiłków nie tylko do
szpitali, ale również do przedszkoli i szkół. Poniżej w tabeli przedstawiono liczbowe dane
dotyczące kontroli przeprowadzanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w
firmach usług cateringowych w latach 2019- 2023.
Działalność represyjna
Nałożono
mandatów
Liczba
próbek
Zakłady
usług
cateringowych
Liczba obiektów pod nadzorem
Liczba obiektów skontrolowanych
Liczba kontroli
Wydanych decyzji administracyjnych dot.
usunięcia
nieprawidłowości
sanitarno-
higienicznych lub unieruchomienia
części
lub
Liczba
Na
kwotę
Liczba wniosków o ukaranie o
nałożenie
kar
pieniężnych
przez PWIS zgodnie z art. 103 ust
1 ustawy o
bżiż
pobranych
zdyskwalifikowanych
2019 1700 1120 1838 18 249 78300 19 201 12
2020 1809 679 992 13 168 55780 14 169 18
2021 1987 989 1530 11 238 79100 15 274 49
2022 2100 1196 1953 15 356 111150 22 248 1
2023 2150 1305 2274 19 390 122850 17 496 25
Odnosząc się do pytania dotyczącego środków finansowych przeznaczanych na żywienie
pacjentów uprzejmie informuję, że w obowiązującym stanie prawnym nie ma określonych
stawek żywieniowych przypadających na jednego pacjenta, które obowiązywałyby we
wszystkich podmiotach leczniczych systemu ochrony zdrowia. Wyżywienie, jako jeden z
wielu elementów, jest finansowane w ramach kompleksowych produktów rozliczeniowych
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
(Jednorodnych Grup Pacjentów), obejmujących wszystkie koszty hospitalizacji. Wyjątek
stanowią produkty przeznaczane dla żywienia specjalistycznego tj. dojelitowego i
pozajelitowego.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 25
września 2023 r. w sprawie programu pilotażowego w zakresie edukacji żywieniowej oraz
poprawy jakości żywienia w szpitalach „Dobry posiłek w szpitalu” (Dz. U. z 2023 r. poz.
2021, z późn. zm.), wprowadzono nowy program pilotażowy, mający na celu zwiększenie
dostępności porad żywieniowych w szpitalach, a także wdrożenie optymalnego modelu
żywienia świadczeniobiorców w szpitalach. Szpitale biorące udział w programie
pilotażowym otrzymują dodatkowe środki na realizację programu pilotażowego w
wysokości 25,62 zł za osobodzień pobytu w szpitalu świadczeniobiorcy zakwalifikowanego
do programu pilotażowego. Powyższa stawka stanowi uzupełnienie środków finansowych
dotychczas przeznaczonych przez szpital na wyżywienie pacjentów, za osobodzień ich
pobytu w szpitalu. Ewaluacja przedmiotowego programu pilotażowego pozwoli na
wyciągnięcie wniosków i podjęcie kolejnych decyzji co do dalszych rozwiązań dotyczących
żywienia w szpitalach.
W odniesieniu do pytania dotyczącego przepisów o karach za rażące uchybienia przy
przygotowaniu cateringu dla szpitali należy wskazać, że wysokość mandatów karnych dla
wszystkich upoważnionych organów, w tym również organów Państwowej Inspekcji
Sanitarnej, została ustalona przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w ustawie
z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2024 r.
poz. 977). Wysokość mandatów karnych nakładanych na podmiot za nieprawidłowości w
zakresie wymagań sanitarno-higienicznych nie wynika z przepisów prawa żywnościowego.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --