Interpelacja w sprawie zmiany art. 32 ust. 3 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 363
do ministra finansów
w sprawie zmiany art. 32 ust. 3 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego
Zgłaszający: Bartosz Romowicz
Data wpływu: 27-12-2023
Panie Ministrze!
Rozwój gospodarczy gmin w znacznej mierze uzależniony jest od rozwoju przedsiębiorczości, a znów jej rozwój jest zależny od warunków, jakie te gminy stworzą do jego rozwoju. Art. 32 ust. 3 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego ma wpływ na wysokość otrzymywanej przez każdy samorząd części wyrównawczej subwencji ogólnej. Gminy, które otrzymują obecnie tę subwencję z racji tego, że są biedniejsze, jeśli zastosują w formie uchwały ulgi dla potencjalnych przedsiębiorców, którzy chcą inwestować na terenie gminy, tracą część subwencji. Dziś gminy otrzymujące część wyrównawczą subwencji ogólnej nie mają interesu podatkowego i szeroko pojętego finansowego, aby ściągać na teren swojej gminy duże inwestycje. Dzieje się tak dlatego, że te gminy tracą dwa razy. Gminy takie, które chcą pozyskać inwestora, a za tym idące miejsca pracy, które wprowadzają ulgę w spłacie podatku od nieruchomości na zasadach określonych w uchwale swojej rady gminy, od kolejnego roku po udzieleniu takiej ulgi tracą proporcjonalnie tę część subwencji. Gminy godzą się na to, aby inwestor nie płacił podatku od nieruchomości np. przez 5 lat, bo wiedzą, że za 5 lat ten podatek od nieruchomości otrzymają.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora oraz art. 191 Regulaminu Sejmu przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy minister w celu wsparcia samorządów nie rozważa zmiany tego przepisu? Jeśli tak, to kiedy i w jakim kierunku mają pójść zmiany?
2. Czy minister posiada wiedzę jak dużym obciążeniem dla budżetu państwa mogłaby być zmiana tego przepisu?
Problem omawiany w interpelacji poruszyłem również w trakcie debaty nad budżetem państwa na posiedzeniu Sejmu RP.
Z poważaniem Bartosz Romowicz
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4293 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 1 lutego 2024 roku
Sprawa: Interpelacja nr 363
Znak sprawy: ST3.054.2.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 363 Pana posła Bartosza Romowicza w sprawie
zmiany art. 32 ust. 3 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego,
proszę przyjąć następujące wyjaśnienia.
Sposób ustalania części wyrównawczej subwencji ogólnej dla gmin określają
przepisy art. 20 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego1, z uwzględnieniem art. 32 ust. 1 i 3 tej ustawy.
W celu ustalenia części wyrównawczej subwencji ogólnej oraz wpłat do budżetu
państwa, przyjmuje się dochody, które jednostka samorządu terytorialnego może
uzyskać z podatku rolnego, stosując do ich obliczenia średnią cenę skupu żyta,
a z podatku leśnego - średnią cenę sprzedaży drewna, ogłoszone przez Prezesa
Głównego Urzędu Statystycznego, a w przypadku innych podatków, stosując do ich
obliczenia górne granice stawek podatków obowiązujące w danym roku.
Do dochodów, które jednostka samorządu terytorialnego może uzyskać, zalicza się
także skutki finansowe wynikające z zastosowania przewidzianych w przepisach
prawa podatkowego ulg podatkowych oraz ulg w spłacie zobowiązań podatkowych
w postaci umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych2. Nie zalicza się
natomiast skutków finansowych ulg w postaci odroczenia terminu płatności
i rozłożenia na raty.
Przywołany przepis uniezależnia wysokość części wyrównawczej subwencji ogólnej
i wpłat do budżetu państwa od decyzji, jakie gmina podejmie w zakresie swojego
władztwa podatkowego, przez co zapewnia obiektywne w skali kraju podejście do
wyliczenia części wyrównawczej subwencji ogólnej.
1 Dz.U. z 2022 r. poz. 2267, z późn. zm.
2 Art. 32 ust. 3 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego
-- 1 of 2 --
2/2
Wysokość części wyrównawczej subwencji ogólnej dla gmin jest ściśle powiązana
z wysokością dochodów podatkowych możliwych do uzyskania przez gminę, na
które składają się kwoty:
wykonanych dochodów podatkowych, a w przypadku dochodów z PIT i CIT –
udział planowany na rok budżetowy,
skutków finansowych uchwał rad gmin o stosowaniu stawek podatkowych
niższych od stawek maksymalnych obowiązujących w danym roku,
skutków finansowych wynikających z zastosowania przewidzianych
w przepisach prawa podatkowego, ulg podatkowych i ulg w spłacie zobowiązań
podatkowych w postaci umorzenia w całości lub w części zaległości
podatkowych.
To, czy gmina otrzyma, czy też nie, kwotę podstawową części wyrównawczej
subwencji ogólnej, uzależnione jest jedynie od tego jak ukształtuje się jej potencjał
dochodowy w odniesieniu do średniego potencjału dochodowego wszystkich gmin
w kraju; im niższy potencjał dochodowy, tym wyższa kwota części wyrównawczej
subwencji ogólnej.
W przypadku gmin, których potencjał dochodowy uprawnia do otrzymania części
wyrównawczej subwencji ogólnej, udzielenie ulg i zwolnień podatkowych nie będzie
miało wpływu ani na zmniejszenie, ani na zwiększenie tej części subwencji ogólnej.
Przyjęcie zmiany proponowanej przez pana Posła mogłoby doprowadzić do:
przerzucenia na budżet państwa skutków zastosowanych przez gminy ulg
podatkowych i ulg w spłacie zobowiązań podatkowych w zakresie części
wyrównawczej subwencji ogólnej dla gmin,
znaczącego obniżenia motywacji gmin do dbałości o własne dochody podatkowe
i wydajności tych źródeł, co nie jest zjawiskiem pożądanym.
Uwzględniając powyższe, nie są prowadzone prace zmierzające do zmiany ww.
przepisu.
Jednocześnie pragnę zwrócić uwagę, że art. 32 ust. 3 w związku z art. 29 ust. 1 i art.
20 ust. 3-5 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego jest zgodny z
zasadą zaufania jednostek samorządu terytorialnego do państwa i stanowionego
przez nie prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji oraz art. 168 Konstytucji w związku
z art. 9 ust. 3 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego3.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
3 Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 2013 r., K 14/11
-- 2 of 2 --