Interpelacja w sprawie alertu RCB
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 3620
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie alertu RCB
Zgłaszający: Jarosław Wałęsa
Data wpływu: 02-07-2024
Gdańsk, dnia 1 lipca 2024 r.
Szanowny Panie Premierze,
Rządowe Centrum Bezpieczeństwa to instytucja odpowiedzialna za monitorowanie zagrożeń oraz koordynowanie działań związanych z ochroną ludności i infrastrukturą krytyczną w Polsce. Centrum zajmuje się również informowaniem społeczeństwa o potencjalnych zagrożeniach oraz wydawaniem ostrzeżeń i zaleceń w sytuacjach kryzysowych.
Alert RCB rozsyłany w formie wiadomości tekstowych do wszystkich mieszkańców przebywających na danych obszarach miał znacząco wpłynąć na poprawę bezpieczeństwa Polaków.
W ciągu ostatnich lat za pośrednictwem alertu RCB kilkukrotnie były wysyłane treści, które nie miały związku z bezpośrednim zagrożeniem życia lub zdrowia. Najczęściej były to wiadomości dotyczące wyborów np. prezydenckich w roku 2020, gdzie alert RCB informował o możliwości ominięcia kolejki w lokalu wyborczym przez osoby 60+ lub o referendum w roku 2023.
Powyższa sprawa budzi moje poważne obawy, dlatego zwracam się do Pana Premiera z prośbą o odpowiedź na niniejsze pytania:
1. Czy informacja o zbliżających się wyborach powinna być rozsyłana poprzez alert RCB?
2. Jaki typ informacji może być rozsyłany poprzez alert RCB?
Minister Maciej Berek
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5342 znakówsekretariatDSP@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
gov.pl/premier
Maciej Berek
DSP.INT.4610.1040.2024
Warszawa, 06 sierpnia 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów Donalda Tuska, w odpowiedzi na interpelację
o numerze K10INT3620 Pana Posła Jarosława Wałęsy w sprawie alertu RCB, uprzejmie
przekazuję następujące informacje.
Odpowiadając na pytanie nr 1, należy wskazać, iż co do zasady ALERT RCB nie służy do
przekazywania informacji na temat wyborów, natomiast może służyć do przekazywania
komunikatów związanych z zagrożeniami występującymi lub mogącymi wystąpić w trakcie
wyborów.
Zgodnie z art. 21a ust. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym
(Dz. U. z 2023 r. poz. 122, z późn. zm.), ministrowie kierujący działami administracji rządowej
niezwłocznie informują dyrektora Rządowego Centrum Bezpieczeństwa o zagrożeniu, które
może skutkować wystąpieniem na wskazanym obszarze sytuacji kryzysowej oraz
o konieczności powiadomienia ludności o zagrożeniu. Natomiast zgodnie z art. 21a
ust. 3, operator ruchomej publicznej sieci telekomunikacyjnej w rozumieniu przepisów
ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne jest zobowiązany, na żądanie
dyrektora Rządowego Centrum Bezpieczeństwa, do niezwłocznego, nieodpłatnego
wysłania lub wysyłania komunikatów do wszystkich lub określonych przez dyrektora
Centrum grup użytkowników końcowych, w szczególności przebywających na określonym
przez niego obszarze.
W odniesieniu do wskazanych w interpelacji Pana Posła wyborów prezydenckich z 2020 r.
oraz referendum z 2023 r. wskazany wyżej przepis art. 21a ust. 1 ustawy o zarządzaniu
kryzysowym został zastosowany przez ówczesnego Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji wobec uznania konieczności ostrzeżenia ludności o zagrożeniach
epidemicznych w trakcie wyborów prezydenckich w 2020 r. oraz ówczesnego Ministra
Cyfryzacji wobec uznania konieczności ostrzeżenia ludności o możliwych działaniach
dezinformacyjnych w trakcie referendum w 2023 r.
Odnosząc się do kwestii wyborów prezydenckich, w dniu 11 lipca 2020 r. rozesłano ALERT
RCB o treści „II tura wyborow prezydenckich w niedziele 12.07. Osoby 60+, kobiety w ciazy oraz
-- 1 of 2 --
+48 22 694 75 19 Al. Ujazdowskie 1/3
sekretariatSG@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
gov.pl/premier
osoby niepełnosprawne beda mogly glosowac w komisjach wyborczych bez kolejki” 1. Komunikat
został wysłany w związku z nowelizacją przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia
15 czerwca 2020 r. w sprawie wykazu środków ochrony osobistej związanej ze zwalczaniem
epidemii COVID-19 dla członków obwodowych komisji wyborczych oraz szczegółowych zasad
bezpieczeństwa sanitarnego w lokalu wyborczym (Dz. U. poz. 1046).
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 lipca 2020 r. zmieniające rozporządzenie
w sprawie wykazu środków ochrony osobistej związanej ze zwalczaniem epidemii COVID-19 dla
członków obwodowych komisji wyborczych oraz szczegółowych zasad bezpieczeństwa sanitarnego
w lokalu wyborczym (Dz. U. poz. 1207) wskazywało na konieczność zapewnienia w lokalu
wyborczym obsługi w pierwszej kolejności:
osobom powyżej 60. roku życia,
kobietom w ciąży,
osobom z dzieckiem do lat 3,
osobom z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, z orzeczeniem o potrzebie
kształcenia specjalnego lub osobom, które ze względu na stan zdrowia nie mogły
poruszać się samodzielnie.
Przepisy nowelizujące ww. rozporządzenie weszły w życie na krótko przed wyborami,
dlatego została podjęta decyzja o zapewnieniu jak najszerszego rozpowszechnienia wśród
wyborców informacji o zmianie zasad ich obsługi przez obwodowe komisje wyborcze.
Zgodnie z art. 21a ust. 1 ustawy o zarządzaniu kryzysowym ministrem informującym
o konieczności powiadomienia ludności w związku z ww. sytuacją był ówczesny Minister
Spraw Wewnętrznych i Administracji.
W przypadku wskazanego w interpelacji referendum, rozesłany został ALERT RCB o treści
„W niedziele wybory i referendum. Uwazaj na podszywajace sie pod komitety wyborcze falszywe
SMSy i maile rozsylane do uzytkownikow w Polsce”2. ALERT RCB w tym zakresie został
uruchomiony w związku z rozsyłaniem wiadomości zachęcających do głosowania na
ówczesną partię rządzącą. Do rozsyłania takich wiadomości wykorzystano m.in.
niezabezpieczone domeny o nazwach podobnych do domen wykorzystywanych przez
komitet wyborczy oraz bramki SMS służące do masowej wysyłki wiadomości. Zgodnie z art.
21a ust. 1 ustawy o zarządzaniu kryzysowym ministrem informującym o konieczności
powiadomienia ludności o zagrożeniu we wskazanym zakresie był Minister Cyfryzacji.
Odpowiadając na pytanie nr 2 – należy wskazać, iż co do zasady informacje rozsyłane przez
ALERT RCB mają na celu powiadamianie ludności o zagrożeniu na danym obszarze,
w szczególności w przypadku możliwości wystąpienia sytuacji kryzysowej oraz o sposobach
postępowania w przypadku zagrożenia.
Z wyrazami szacunku
Maciej Berek
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
1 ALERT RCB ma postać sms – krótkiej wiadomości tekstowej sporządzanej z wykorzystaniem
podstawowego zestawu znaków, bez znaków diakrytycznych.
2 ALERT RCB ma postać sms – krótkiej wiadomości tekstowej sporządzanej z wykorzystaniem
podstawowego zestawu znaków, bez znaków diakrytycznych.
-- 2 of 2 --