Interpelacja w sprawie dramatycznej sytuacji finansowej szpitali w związku z brakiem środków na zagwarantowane ustawowo podwyżki dla pracowników medycznych od dnia 1 lipca 2024 r., niezapłacenia za nadwykonania świadczeń, braku strategii i środków w zakresie likwidacji tzw. długu zdrowotnego powstałego w wyniku pandemii COVID-19, a także zamrożenia obywatelskiego projektu ustawy dotyczącego dodatkowego wzrostu wynagrodzeń w czterech grupach płacowych
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 4 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (17)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12353 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.30.2024.DP
Warszawa, 12 lipca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 3527 Pana Czesława Hoca i Pana Marka Gróbarczyka, Posłów na
Sejm RP z dnia 1 lipca 2024 r. w sprawie dramatycznej sytuacji finansowej szpitali w związku
z brakiem środków na zagwarantowane ustawowo podwyżki dla pracowników medycznych
od dnia 1 lipca 2024 r., niezapłacenia za nadwykonania świadczeń, braku strategii i środków
w zakresie likwidacji tzw. długu zdrowotnego powstałego w wyniku pandemii COVID-19,
a także zamrożenia obywatelskiego projektu ustawy dotyczącego dodatkowego wzrostu
wynagrodzeń w czterech grupach płacowych, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
informacji.
1. Dlaczego pieniądze na ustawowe podwyżki pracowników służby zdrowia mają trafić do
szpitali z 2 - miesięcznym opóźnieniem?
Zgodnie z przepisami § 23 ust. 1-3 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia
8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 1194, z późn. zm.) podstawą rozliczeń i płatności za
świadczenia udzielone w okresie sprawozdawczym jest rachunek, wraz z raportem
statystycznym, zwane dalej „dokumentami rozliczeniowymi”. Świadczeniodawca składa
dokumenty rozliczeniowe Prezesowi Funduszu albo dyrektorowi oddziału wojewódzkiego
Funduszu, z którym zawarł umowę, w terminie do 10. dnia każdego miesiąca, za miesiąc
poprzedni.
Zgodnie z przepisem § 24 ust. 1 załącznika do ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia
należności z tytułu realizacji umowy za okres sprawozdawczy Fundusz wypłaca, za miesiąc
poprzedni, w terminie 5 dni roboczych po dniu dostarczenia przez świadczeniodawcę
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
dokumentów rozliczeniowych i informacji, o której mowa w § 17 ust. 2, oraz dokumentów,
o których mowa w § 23 ust. 5 i 7-8, z zastrzeżeniem § 25 i 26. Płatności dokonuje się
przelewem na rachunek bankowy określony w umowie.
Aktualnie w oddziałach wojewódzkich NFZ trwają prace mające na celu wdrożenie od dnia
1.07.2024 r. wariantu nr 3 rekomendacji nr 48/2024 z dnia 24.05.2024 r. Prezesa Agencji
Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji w sprawie zmiany sposobu lub poziomu
finansowania świadczeń opieki zdrowotnej uwzględniającego we wzroście cen jednostek
rozliczeniowych skutki realizacji ustawy z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o sposobie
ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych
w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r., poz. 2139) oraz
określenie cen minimalnych w wybranych grupach zakresów oraz uwzględnienie we
wzroście kwot zobowiązania NFZ wzrostu wynagrodzeń dla pozostałych form zatrudnienia,
wzrostu inflacji, dokonanie zmiany w wybranych obszarach świadczeń zidentyfikowanych
jako wymagające pilnej interwencji w zakresie zwiększenia poziomu finansowania, w tym
istotnych dla działalności szpitali I i II stopnia poziomów systemu oraz zwiększenie liczby
jednostek sprawozdawczych w ryczałcie PSZ i liczby jednostek rozliczeniowych w obszarach
o największym potencjale do wzrostu liczby realizowanych świadczeń, co do których
jednocześnie wystąpiły największe różnice pomiędzy wartością zawartych umów na okres
styczeń-marzec 2024, a wartością udzielonych, sprawozdanych i poprawnie
zweryfikowanych świadczeń w tym okresie.
Treść rekomendacji nr 48/2024 z dnia 24.05.2024 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji dostępna jest w biuletynie informacji Publicznej AOTMiT pod
adresem:
https://bipold.aotm.gov.pl/index.php/zlecenia-mz-2024/1033-materialy-2024/8548-100-
2024-zlc .
Wdrożenie powyższej rekomendacji Prezesa AOTMiT będzie się wiązać ze wzrostem
wydatków płatnika o 15,2 mld zł w okresie 12 miesięcy od chwili wejścia w życie
rekomendacji, co stanowi 11,09 % wzrostu wartości umów NFZ (z wyłączeniem leków
stosowanych w programach lekowych i substancji czynnych stosowanych w chemioterapii).
2. Dlaczego szpitale (wszystkie) nie otrzymały środki za nadwykonania (i nadlimity) za
I kwartał 2024 r. pomimo prawie 3 - miesięcznego przekroczenia terminu zapłaty?
Finansowanie przez Narodowy Fundusz Zdrowia zrealizowanych przez świadczeniodawców
świadczeń opieki zdrowotnej odbywa się zgodnie z postanowieniami umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej i przepisami:
- art. 132 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 146), zgodnie z którymi
wysokość łącznych zobowiązań Funduszu wynikających z zawartych ze
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
świadczeniodawcami umów nie może przekroczyć wysokości kosztów przewidzianych na
ten cel w planie finansowym Funduszu;
- § 14 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie
ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2023 r. poz.
1194, z późn. zm.), zgodnie z którymi Fundusz zobowiązany jest do finansowania świadczeń
udzielonych w okresie rozliczeniowym, do kwoty zobowiązania Funduszu wobec
świadczeniodawcy określonej w umowie dla danego zakresu świadczeń.
Powyższe oznacza, że zrealizowane w danym okresie sprawozdawczym świadczenia opieki
zdrowotnej finansowane są do poziomu określonego w planie rzeczowo-finansowym
stanowiącym załącznik do umowy.
W zakresie posiadanych kompetencji oraz środków finansowych oddziały wojewódzkie NFZ
prowadzą działania zmierzające do zmiany warunków finansowych umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej, zarówno na wniosek świadczeniodawców jak i z inicjatywy
oddziału wojewódzkiego Funduszu, uwzględniające m.in. wyniki analizy stopnia
wykorzystania przez świadczeniodawców środków zaangażowanych w umowy o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej. Działania te ukierunkowane są na optymalne wykorzystanie
środków finansowych przeznaczonych na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej
określonych w planie oddziału wojewódzkiego i wzrostu wartości umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej - w kontekście poprawy dostępności do świadczeń
zdrowotnych, zakontraktowaniem większej liczby świadczeń i opłaceniem tzw. nadwykonań.
Szczegóły dotyczące wartości świadczeń ponadlimitowych w nielimitowanych zakresach
świadczeń za I kwartał 2024 r. w podziale na podmioty (dane wg stanu na dzień 13 czerwca
2024 r.), zawiera załącznik do niniejszej odpowiedzi.
Jednocześnie decyzją Minister Zdrowia, Narodowy Fundusz Zdrowia otrzyma o 2 mld zł
wyższą dotację, celem sfinansowania świadczeń gwarantowanych, w tym w nielimitowanych
zakresach świadczeń. W dniu 20.06.2024 r. do OW NFZ została przekazana pierwsza
transza ww. dodatkowych środków z przeznaczeniem na sfinansowanie powyższych
świadczeń ponadlimitowych w łącznej kwocie 1 246 mln zł.
3. Jakie pilne działania MZ podjęło w kwestii zahamowania obecnie lawinowego wzrostu
zadłużenia szpitali, tak groźnych w skutkach nade wszystko we wzroście rok do roku
zobowiązań wymagalnych?
Przygotowanie odpowiednich i skutecznych rozwiązań w zakresie poprawy sytuacji
finansowej szpitali, w tym stosownych instrumentów będących odpowiedzią na problem
narastającego na przestrzeni ostatnich lat zadłużenia, wymaga pogłębionych
i szczegółowych prac analitycznych.
Jednocześnie skuteczność i trwałość procesów restrukturyzacyjnych jest wypadkową
determinacji i zaangażowania ich uczestników zarówno na etapie projektowym jak i realizacji
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
oraz uzależnione są od wyboru optymalnych rozwiązań. Oddłużenie podmiotów leczniczych,
wymaga więc globalnego działania i publicznego zaangażowania.
Procesy naprawcze winny predysponować do działań na rzecz zwiększenia bezpieczeństwa
ekonomicznego podmiotów w perspektywie długiej, stanowiąc tym samym o konieczności
działań trwałych, a nie tzw. „prostego oddłużenia”. Albowiem bez zmiany sposobu
funkcjonowania podmiotów leczniczych efektywność wydatkowania przekazanych środków
może być znikoma.
W związku z powyższym w Ministerstwie Zdrowia trwają prace nad projektem ustawy o
zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
oraz niektórych innych ustaw, który przewiduje m.in.:
1. reformę struktury oraz zasad kwalifikacji do systemu podstawowego szpitalnego
zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej - tzw. „sieci szpitali”;
2. wdrożenie rozwiązań umożliwiających konsolidację podmiotów leczniczych oraz
wzmocnienie nadzoru podmiotów tworzących nad tworzeniem i realizacją programów
restrukturyzacyjnych.
Jednocześnie należy wskazać, iż zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 9 maja 2024 r. został
powołany Zespół do spraw zmian systemowych w ochronie zdrowia. Do zadań tego zespołu
należy między innymi przygotowywanie opinii ustnych lub pisemnych na temat zagadnień
przekazywanych przez Ministra, współpraca z komórkami organizacyjnymi Ministerstwa
Zdrowia, innymi zespołami pomocniczymi Ministra oraz jednostkami podległymi lub
nadzorowanymi przez Ministra, w zakresie realizowanych przez nie zadań.
4. Jakie pilne strategię i mapę drogową MZ podjęło w kwestii likwidacji długu zdrowotnego
z powodu Covid-19?
Pragnę podkreślić, że Ministerstwo Zdrowia wspólnie z Narodowym Funduszem Zdrowia
oraz Agencją Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, systematycznie podejmuje
działania mające na celu poprawę sytuacji finansowej podmiotów leczniczych, co pozwoli na
systematyczne zmniejszanie długu zdrowotnego z powodu Covid–19.
W 2024 r. zostały podjęte następujące działania (poza wymienionymi w odpowiedziach na
poprzednie pytania zadane w niniejszej interpelacji):
zgodnie z zarządzeniem Nr 24/2024/DEF Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia
4 marca 2024 r. w sprawie zmiany planu finansowego Narodowego Funduszu Zdrowia na
2024 rok, zabezpieczone zostały środki finansowe w kwocie 2 237 597 tys. zł niezbędne na
sfinansowanie kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w 2023 r. ponad limit
wynikający z umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w limitowanych
i nielimitowanych zakresach świadczeń. Wykorzystując powyższe środki, zgodnie
z informacją Centrali NFZ, dyrektorzy Oddziałów Wojewódzkich NFZ rozliczyli
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
i sfinansowali świadczenia opieki zdrowotnej udzielone w 2023 r. ponad limit umów
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
zmiana planu finansowego NFZ na 2024 r., zatwierdzona przez Ministra Zdrowia
w porozumieniu z Ministrem Finansów w dniu 20 maja 2024 r. pozwoliła m.in. na zwiększenie
nakładów na koszty świadczeń opieki zdrowotnej o 5 076 991 tys. zł.
Minister Finansów wyemitował i przekazał NFZ obligacje skarbowe o wartości 3 mld
złotych. Fundusze pozyskane po sprzedaży tych obligacji skarbowych zostaną przeznaczone
na konkretne obszary świadczeń, m.in.:
- leczenie onkologiczne i diagnostykę onkologiczną dzieci i dorosłych;
- psychiatrię dziecięcą;
- leczenie i diagnostykę chorób rzadkich dzieci.
5. Jakie są powody „zamrożenia” obywatelskiego projektu dodatkowego wzrostu
wynagrodzeń w czterech grupach płacowych, skoro zapewniono od początku I czytania
o jego pośpiesznym procedowaniu?
Na wstępie pragnę zwrócić uwagę, że decyzje w sprawie harmonogramu sejmowych prac
legislacyjnych nad poszczególnymi projektami ustaw należą do właściwych organów Sejmu
a tryb ich podejmowania jest określony w Regulaminie Sejmu RP.
Jednocześnie informuję, że na posiedzeniu w dniu 27 czerwca br. sejmowa Podkomisja
nadzwyczajna zakończyła prace nad obywatelskim projektem ustawy o zmianie ustawy
o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników
zatrudnionych w podmiotach leczniczych, przyjmując sprawozdanie o ww. projekcie dla
Komisji Zdrowia i Komisji Finansów Publicznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Załączniki:
Plik Excel Nadwykonania nielimitowane I kw. 2024
-- 5 of 5 --