Interpelacja nr 3443
Interpelacja w sprawie skutków zdrowotnych ewentualnych decyzji Ministerstwa Zdrowia
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie skutków zdrowotnych ewentualnych decyzji Ministerstwa Zdrowia
Interpelacja nr 3443
do ministra zdrowia
w sprawie skutków zdrowotnych ewentualnych decyzji Ministerstwa Zdrowia
Zgłaszający: Grzegorz Matusiak
Data wpływu: 18-06-2024
Z dostępnych danych wynika, że nowatorskie wyroby tytoniowe, takie jak e-papierosy, stanowią znacznie mniejsze zagrożenie dla zdrowia niż tradycyjne papierosy. Badania naukowe, m.in. te przeprowadzone przez Brunel University London w 2023 roku, wskazują, że zamiana tradycyjnych papierosów na e-papierosy może przynieść znaczące oszczędności dla systemu opieki zdrowotnej, sięgające na przykładzie Wielkiej Brytanii, nawet 500 milionów funtów rocznie.
Warto podkreślić, że badania naukowe konsekwentnie wskazują na to, że vaping jest co najmniej 95% mniej szkodliwy niż palenie papierosów. Potwierdzają to m.in. doniesienia renomowanych instytucji takich jak Office for Health Improvement and Disparities czy Action on Smoking and Health UK. Zdaniem ekspertów, przejście z papierosów na e-papierosy może przynieść znaczące korzyści dla zdrowia publicznego, w tym zmniejszenie ryzyka zachorowań na nowotwory płuc, chorób układu oddechowego i krążenia.
W związku z powyższym oraz z zapowiedzianym przez kierownictwo Ministerstwa Zdrowia projektem mającym na celu zakazanie sprzedaży jednorazowych e-papierosów, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie są szacunki Ministerstwa Zdrowia dotyczące wpływu zakazu sprzedaży jednorazowych e-papierosów na spadek liczby palaczy? Na jakich aktualnych danych opierają się te szacunki? Czy ministerstwo nie obawia się substytucji na bardziej szkodliwe, tradycyjne wyroby tytoniowe?
Czy ministerstwo brało pod uwagę ryzyko substytucji i potencjalny wzrost popularności innych nowatorskich wyrobów tytoniowych?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie analogicznych rozwiązań dla innych nowatorskich wyrobów tytoniowych, takich jak e-liquidy do wielorazowych e-papierosów i podgrzewacze tytoniu?
Interpelacja nr 3443
do ministra zdrowia
w sprawie skutków zdrowotnych ewentualnych decyzji Ministerstwa Zdrowia
Zgłaszający: Grzegorz Matusiak
Data wpływu: 18-06-2024
Z dostępnych danych wynika, że nowatorskie wyroby tytoniowe, takie jak e-papierosy, stanowią znacznie mniejsze zagrożenie dla zdrowia niż tradycyjne papierosy. Badania naukowe, m.in. te przeprowadzone przez Brunel University London w 2023 roku, wskazują, że zamiana tradycyjnych papierosów na e-papierosy może przynieść znaczące oszczędności dla systemu opieki zdrowotnej, sięgające na przykładzie Wielkiej Brytanii, nawet 500 milionów funtów rocznie.
Warto podkreślić, że badania naukowe konsekwentnie wskazują na to, że vaping jest co najmniej 95% mniej szkodliwy niż palenie papierosów. Potwierdzają to m.in. doniesienia renomowanych instytucji takich jak Office for Health Improvement and Disparities czy Action on Smoking and Health UK. Zdaniem ekspertów, przejście z papierosów na e-papierosy może przynieść znaczące korzyści dla zdrowia publicznego, w tym zmniejszenie ryzyka zachorowań na nowotwory płuc, chorób układu oddechowego i krążenia.
W związku z powyższym oraz z zapowiedzianym przez kierownictwo Ministerstwa Zdrowia projektem mającym na celu zakazanie sprzedaży jednorazowych e-papierosów, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie są szacunki Ministerstwa Zdrowia dotyczące wpływu zakazu sprzedaży jednorazowych e-papierosów na spadek liczby palaczy? Na jakich aktualnych danych opierają się te szacunki? Czy ministerstwo nie obawia się substytucji na bardziej szkodliwe, tradycyjne wyroby tytoniowe?
Czy ministerstwo brało pod uwagę ryzyko substytucji i potencjalny wzrost popularności innych nowatorskich wyrobów tytoniowych?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie analogicznych rozwiązań dla innych nowatorskich wyrobów tytoniowych, takich jak e-liquidy do wielorazowych e-papierosów i podgrzewacze tytoniu?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
8%
Konkretność
92%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 6 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
9.5 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (6)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5075 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPP.050.45.2024.JS
Warszawa, 02 lipca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dane teleadresowe adresata
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 3443 Pana Posła Grzegorza Matusiaka, przesłaną w dniu
21 czerwca 2024 r. w sprawie z skutków zdrowotnych ewentualnych decyzji Ministerstwa
Zdrowia, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Nawiązując do kwestii działań promujących elektroniczne papierosy w kontekście
przypisywanej im „mniejszej szkodliwości zdrowotnej”, w opinii Ministerstwa Zdrowia,
wymagane jest zebranie większej ilości wiarygodnych informacji od autorytetów i instytucji
naukowych całkowicie niezależnych od przemysłu tytoniowego. W ocenie resortu zdrowia
obecnie na świecie nie jest dostępna wystarczająca wiedza naukowa pozwalająca
stwierdzić, że wyroby te są mniej szkodliwe od papierosów tradycyjnych. Istnieją natomiast
obawy, że tego rodzaju produkty chociaż mogą narażać na niższy poziom substancji
toksycznych, które obecne są w konwencjonalnych papierosach, w tym samym czasie mogą
powodować większe narażenie na inne toksyny. W związku z tym, obecnie bardzo trudno
jest określić, jakie skutki zdrowotne będą wiązały się z krótko i długoterminowym
używaniem elektronicznych papierosów. Pewnym jest natomiast, że ich używanie szkodzi
naszemu zdrowiu. Niewątpliwie istotnym zagrożeniem dla krajowego zdrowia publicznego
jest to, iż konsumenci tego rodzaju wyrobów postrzegają „niższe narażenie”
jako „niższe ryzyko zdrowotne”, czego obecnie nie można jednoznacznie potwierdzić.
Podobne stanowisko obecnie prezentowane jest również przez Polską Akademie Nauk,
która w Raporcie Polskie Zdrowie 2.0 pn.: „Redukcja używania tytoniu i innych produktów
zawierających nikotynę, szczególnie wśród młodego pokolenia Polaków”,
wskazuje jednoznacznie, iż: „nie budzi wątpliwości, że decydenci zdeterminowani w walce
o zdrowie mogą swoimi działaniami doprowadzić do znaczącego spadku konsumpcji
produktów zawierających nikotynę. Obrazuje to przykład Nowej Zelandii,
gdzie rozpowszechnienie palenia tytoniu spadło z 18% w 2007 do 8% w roku 2022.
Przeczy to tezie promowanej przez producentów wyrobów tytoniowych i ich sojuszników,
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
że znaczna część palaczy nie jest w stanie rzucić nałogu i należy godzić się na swobodne
funkcjonowanie rynku produktów dostarczających nikotynę oraz że najlepszym
rozwiązaniem jest oferowanie alternatywnych wobec tradycyjnych papierosów produktów
w ramach tzw. strategii redukcji szkód („harm reduction”). Badania prowadzone w Polsce
pokazują jednak, że wprowadzanie na rynek nowych produktów nikotynowych,
bezpodstawnie reklamowanych jako bezpieczniejsze, poszerza jedynie grupę konsumentów
uzależnionych nikotyny”.
Odnosząc się do pytań Pana Posła uprzejmie informuję, że w ostatnich latach w Polsce
pojawiły się nowe zagrożenia dla zdrowia publicznego, które utrudniają realizację
skutecznej polityki antynikotynowej, przykładem są obecnie używane przez osoby nieletnie
elektroniczne papierosy. W przypadku młodzieży w wieku 13-15 lat w Polsce w 2022 r.
elektroniczne papierosy były używane przez około 23,4% dziewcząt i 21,2% chłopców.
Częstość używania elektronicznych papierosów wśród polskich nastolatków stawia ich pod
tym względem w czołówce krajów Unii Europejskiej. Przedmiotowe wyniki badań
potwierdza raport Światowej Organizacji Zdrowia dotyczący palenia elektronicznych
papierosów, przygotowany na posiedzenie Państw-Stron Ramowej Konwencji Światowej
Organizacji Zdrowia o Ograniczaniu Użycia Tytoniu(FCTC), wskazujący Polskę jako
państwo z największym na świecie odsetkiem osób nieletnich, które kiedykolwiek używały
tego rodzaju produkty (w Polsce odsetek osób w wieku 15-19 lat, które kiedykolwiek
spróbowały elektronicznych papierosów wzrósł z 16,8% do 62,1%.). Mając powyższe
na uwadze uprzejmie informuję, że istotnym jest podjęcie działań ograniczających dostęp
do tego rodzaju produktów, w szczególności dla młodzieży. Obecnie Ministerstwo Zdrowia
analizuje możliwości realizacji skutecznych rozwiązań legislacyjnych w omawianym
temacie. Prace legislacyjne nad każdym projektem są realizowane po uzyskaniu wpisu
do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Ewentualny projekt
zostanie opublikowany zgodnie z istniejącymi regułami rządowego procesu legislacyjnego
na stronach Rządowego Centrum Legislacji w zakładce– Rządowy Proces Legislacyjny
(https://legislacja.rcl.gov.pl). Proces ten odbywa się na podstawie uchwały nr 190
Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r.– Regulamin pracy Rady Ministrów
(M.P. z 2022 r. poz. 348). Wówczas, z chwilą jego rozpoczęcia, każdy zainteresowany będzie
mógł się zapoznać projektem oraz zgłosić do niego uwagi w ramach konsultacji publicznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPP.050.45.2024.JS
Warszawa, 02 lipca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dane teleadresowe adresata
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 3443 Pana Posła Grzegorza Matusiaka, przesłaną w dniu
21 czerwca 2024 r. w sprawie z skutków zdrowotnych ewentualnych decyzji Ministerstwa
Zdrowia, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Nawiązując do kwestii działań promujących elektroniczne papierosy w kontekście
przypisywanej im „mniejszej szkodliwości zdrowotnej”, w opinii Ministerstwa Zdrowia,
wymagane jest zebranie większej ilości wiarygodnych informacji od autorytetów i instytucji
naukowych całkowicie niezależnych od przemysłu tytoniowego. W ocenie resortu zdrowia
obecnie na świecie nie jest dostępna wystarczająca wiedza naukowa pozwalająca
stwierdzić, że wyroby te są mniej szkodliwe od papierosów tradycyjnych. Istnieją natomiast
obawy, że tego rodzaju produkty chociaż mogą narażać na niższy poziom substancji
toksycznych, które obecne są w konwencjonalnych papierosach, w tym samym czasie mogą
powodować większe narażenie na inne toksyny. W związku z tym, obecnie bardzo trudno
jest określić, jakie skutki zdrowotne będą wiązały się z krótko i długoterminowym
używaniem elektronicznych papierosów. Pewnym jest natomiast, że ich używanie szkodzi
naszemu zdrowiu. Niewątpliwie istotnym zagrożeniem dla krajowego zdrowia publicznego
jest to, iż konsumenci tego rodzaju wyrobów postrzegają „niższe narażenie”
jako „niższe ryzyko zdrowotne”, czego obecnie nie można jednoznacznie potwierdzić.
Podobne stanowisko obecnie prezentowane jest również przez Polską Akademie Nauk,
która w Raporcie Polskie Zdrowie 2.0 pn.: „Redukcja używania tytoniu i innych produktów
zawierających nikotynę, szczególnie wśród młodego pokolenia Polaków”,
wskazuje jednoznacznie, iż: „nie budzi wątpliwości, że decydenci zdeterminowani w walce
o zdrowie mogą swoimi działaniami doprowadzić do znaczącego spadku konsumpcji
produktów zawierających nikotynę. Obrazuje to przykład Nowej Zelandii,
gdzie rozpowszechnienie palenia tytoniu spadło z 18% w 2007 do 8% w roku 2022.
Przeczy to tezie promowanej przez producentów wyrobów tytoniowych i ich sojuszników,
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
że znaczna część palaczy nie jest w stanie rzucić nałogu i należy godzić się na swobodne
funkcjonowanie rynku produktów dostarczających nikotynę oraz że najlepszym
rozwiązaniem jest oferowanie alternatywnych wobec tradycyjnych papierosów produktów
w ramach tzw. strategii redukcji szkód („harm reduction”). Badania prowadzone w Polsce
pokazują jednak, że wprowadzanie na rynek nowych produktów nikotynowych,
bezpodstawnie reklamowanych jako bezpieczniejsze, poszerza jedynie grupę konsumentów
uzależnionych nikotyny”.
Odnosząc się do pytań Pana Posła uprzejmie informuję, że w ostatnich latach w Polsce
pojawiły się nowe zagrożenia dla zdrowia publicznego, które utrudniają realizację
skutecznej polityki antynikotynowej, przykładem są obecnie używane przez osoby nieletnie
elektroniczne papierosy. W przypadku młodzieży w wieku 13-15 lat w Polsce w 2022 r.
elektroniczne papierosy były używane przez około 23,4% dziewcząt i 21,2% chłopców.
Częstość używania elektronicznych papierosów wśród polskich nastolatków stawia ich pod
tym względem w czołówce krajów Unii Europejskiej. Przedmiotowe wyniki badań
potwierdza raport Światowej Organizacji Zdrowia dotyczący palenia elektronicznych
papierosów, przygotowany na posiedzenie Państw-Stron Ramowej Konwencji Światowej
Organizacji Zdrowia o Ograniczaniu Użycia Tytoniu(FCTC), wskazujący Polskę jako
państwo z największym na świecie odsetkiem osób nieletnich, które kiedykolwiek używały
tego rodzaju produkty (w Polsce odsetek osób w wieku 15-19 lat, które kiedykolwiek
spróbowały elektronicznych papierosów wzrósł z 16,8% do 62,1%.). Mając powyższe
na uwadze uprzejmie informuję, że istotnym jest podjęcie działań ograniczających dostęp
do tego rodzaju produktów, w szczególności dla młodzieży. Obecnie Ministerstwo Zdrowia
analizuje możliwości realizacji skutecznych rozwiązań legislacyjnych w omawianym
temacie. Prace legislacyjne nad każdym projektem są realizowane po uzyskaniu wpisu
do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Ewentualny projekt
zostanie opublikowany zgodnie z istniejącymi regułami rządowego procesu legislacyjnego
na stronach Rządowego Centrum Legislacji w zakładce– Rządowy Proces Legislacyjny
(https://legislacja.rcl.gov.pl). Proces ten odbywa się na podstawie uchwały nr 190
Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r.– Regulamin pracy Rady Ministrów
(M.P. z 2022 r. poz. 348). Wówczas, z chwilą jego rozpoczęcia, każdy zainteresowany będzie
mógł się zapoznać projektem oraz zgłosić do niego uwagi w ramach konsultacji publicznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --