Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGMiZS-7.054.9.2024
Warszawa, 04 lipca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 3325 w sprawie sytuacji w terminalach zbożowych,
złożoną przez Posła na Sejm RP - Pana Marka Gróbarczyka, niniejszym przedstawiam
następujące informacje.
1. W jaki sposób zamierza Pan zwiększyć moce przeładunkowe zboża w polskich portach
oraz powiększyć powierzchnie magazynowe silosów zbożowych?
W skali jednego miesiąca porty Gdańsk, Gdynia, Szczecin i Świnoujście są w stanie
obsłużyć ponad 1 mln ton zboża. Maksymalne zdolności przeładunkowe w tym zakresie
szacowane są na ok. 15 mln ton w skali roku.
Dla porównania, w roku 2023 w portach Gdańsk, Gdynia, Szczecin i Świnoujście
przeładowano ok. 9,351 mln ton zboża. Dostępne statystyki za pierwszych pięć miesięcy
br. również wskazują, że faktycznie realizowane przeładunki są poniżej maksymalnych
zdolności przeładunkowych portów w tym segmencie cargo.
Znamienne jest to, że również same organizacje branżowe (rolnicze) potwierdzają,
że polskie porty morskie mają wolne zdolności przeładunkowe do obsługi zboża. Mowa
o piśmie Izby Zbożowo-Paszowej z dnia 11 marca 2024 r., w którym ww. organizacja
wskazuje, że „(…) moce przeładunkowe w polskich portach nie są obecnie w pełni
wykorzystane”..
Niezależnie od powyższego, realizowane są przez zarządy portów oraz przez działających
w portach operatorów przeładunkowych kolejne działania, w tym o charakterze stricte
inwestycyjnym, które mają na celu dodatkowe wzmocnienie potencjału polskich struktur
portowych.
Do najważniejszych inwestycji w zakresie obsługi produktów typu „agro” w Porcie Gdynia
należy:
1. Budowa nowego magazynu do składowania zboża na terminalu HES (inwestycja
w trakcie realizacji),
2. Modernizacja nabrzeża Indyjskiego przy terminalu Mondry w ramach pogłębiania
portu, co umożliwi przyjmowanie statków klasy Baltimax,
3. Rozbudowa terminala intermodalnego w zachodniej części portu.
Ponadto, jako inwestycje zakończone należy wskazać:

-- 1 of 5 --

2
1. Modernizację nabrzeża Norweskiego, które aktualnie w 100% służy
przeładunkom płodów rolnych,
2. Pogłębienie portu przy nabrzeżu Rumuńskim, przy którym aktualnie obsługiwane
są w całości statki ze zbożem klasy Baltimax,
3. Pogłębienie i modernizację nabrzeży Szwedzkiego i Holenderskiego przy
terminalu HES.
Należy również wspomnieć o aktualnym przetargu publicznym prowadzonym przez
Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A. na dzierżawę Terminalu Zbożowego (SP-TZ/V/2024;
data publikacji 23 maja 2024 r.). Więcej informacji na ten temat zawarto w odpowiedzi na
pytanie nr 3. Terminal ten, po podpisaniu umowy i wybraniu operatora na okres 30 lat,
zwiększy znacząco potencjał portu w przeładunku zbóż.
Planowana jest także budowa zsypni kolejowych i magazynów (silosów) na terminalu OT
Port Gdynia, które umożliwią rozładunek wagonów kolejowych na nabrzeżach, na których
operuje terminal OTPG.
Do najważniejszych inwestycji zrealizowanych w Porcie Gdańsk należy:
1. Przygotowanie infrastruktury gwarantującej odpowiedni poziom organizacji
operacji logistycznych związanych z dowozem, badaniami oraz załadunkiem zboża
na statki oraz zwiększenie o ok. 600 miejsc odstawczych dla aut ciężarowych,
co przyczyni się do wyeliminowania ryzyka potencjalnych zatorów na drogach
dojazdowych do i w samym porcie. Maksymalna liczba samochodów ciężarowych
na parkingach odstawczych ZMP Gdańsk S.A. wynosi 850 pojazdów. W okresie od
stycznia do czerwca 2024 r. wykorzystanie parkingów wyniosło od 234 do 601
ciężarówek (tj. od 27% do 70%). Największe natężenie ruchu parkingowego miało
miejsce w maju br., natomiast najmniejsze w lutym br.
2. Zwiększona ilość przeładowywanych zbóż w 2023 r. w Porcie Gdańsk
spowodowała potrzebę zwiększenia liczby punktów badań próbek zbóż na terenie
Portu Gdańsk. Obecnie jest ich 4 szt. w różnych lokalizacjach. Nieprzerwane
funkcjonowanie punktów badań próbek stało się możliwe po zamontowaniu
przez ZMP Gdańsk S.A. zadaszeń w postaci lekkich hal namiotowych. Zadaszenia
stanowią zabezpieczenie przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi,
które wykluczają możliwość przeprowadzania badań.
3. Rozbudowana została infrastruktura sieciowa w związku z realizacją nowych
inwestycji w technologii utwardzeń terenu (związane z dodatkowymi miejscami
odstawczymi dla aut ciężarowych).
4. W listopadzie 2023 r. została zakończona inwestycja operatora Speed na Nabrzeżu
Wiślanym - oddano do użytku nowy magazyn dedykowany pod produkty zbożowe
(o zdolności składowania 23 000 ton).
W Porcie Gdańsk zaplanowano:
1. Przygotowanie infrastruktury portowej gwarantującej odpowiedni poziom
organizacji operacji logistycznych związanych z dowozem, badaniami oraz
załadunkiem zboża na statki - planowane jest wykonanie utwardzenia terenu dla
miejsc odstawczych aut ciężarowych przy ul. Śnieżnej i Handlowej.

-- 2 of 5 --

3
2. Pogłębienie nabrzeża Zakrętu Pięciu Gwizdków - pogłębienie ma na celu
zwiększenie zanurzenia statków, co spowoduje możliwość załadunku większej
ilości zboża przez spółkę Magrol.
3. Przebudowę nabrzeża Szczecińskiego - celem inwestycji jest umożliwienie
cumowania przy nabrzeżu większych statków oraz ujednolicenie linii odbojowej
w stosunku do sąsiedniego odcinka nabrzeża, co zwiększy możliwości operacyjne
wzdłuż nabrzeża.
Należy również podkreślić, że operatorzy w gdańskim porcie dokonali licznych inwestycji
w obszarze przeładunków „agro”, tj. zakup taśmociągu mobilnego do załadunku na burtę
statku, zakup specjalistycznych urządzeń umożliwiających przyjęcie, rozładunek
kontenerów z produktami zbożowymi, budowa hal namiotowych do składowania zbóż
i innych produktów rolnych.
Ponadto, wybrani operatorzy portowi w Porcie Gdańsk planują kolejne inwestycje
na rzecz obsługi produktów typu „agro”.
Do najważniejszych inwestycji w Portach Szczecin i Świnoujście należy m.in.:
1. Poprawa dostępu od strony wody
W roku 2022 zakończona została inwestycja Urzędu Morskiego w Szczecinie polegająca
na pogłębieniu i poszerzeniu toru dostępowego do portu w Szczecinie. Obecna głębokość
toru to 12,5 m, co pozwala na obsługę statków o zanurzeniu do 11 m (wcześniej było to
9,15 m). Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. prowadzi obecnie prace
mające na celu pogłębienie basenów portowych i dostosowanie ich do głębokości toru
wodnego. Prowadzone są prace w rejonie przeładunków masowych („Poprawa dostępu
do portu w Szczecinie w rejonie Basenu Kaszubskiego”) i drobnicowych („Poprawa
dostępu do portu w Szczecinie w rejonie Kanału Dębickiego”). Przewidywane zakończenie
prac to druga połowa 2025 r. Jedno z nabrzeży w rejonie przeładunków masowych - nb.
Chorzowskie będzie mogło przyjmować statki o zanurzeniu do 11 m już pod koniec 2024
roku. Jednak co najważniejsze z punktu widzenia przeładunków „agro”, to pogłębienie
basenu przy nabrzeżu Zbożowym do głębokości 12,5 m („Dostosowanie nabrzeża
Zbożowego w porcie w Szczecinie do głębokości 12,5 m"). Nabrzeże to obsługuje
największy elewator zbożowy Szczecin Bulk Terminal. Przewidywane zakończenie
inwestycji wraz z odbiorami - koniec I kw. 2025 r.
2. Działania podjęte przez operatorów portowych
Spółka OT Port Świnoujście prowadzi zaawansowane prace w celu zwiększenia zdolności
przeładunkowej zbóż i towarów „agro” masowych. Prace te polegają na połączeniu
technologicznym istniejących magazynów płaskiego składowania z głębokowodnym
nabrzeżem Chemików w porcie wewnętrznym w Świnoujściu, mogącym obsługiwać
jednostki masowe i typu post-panamax o nośności DWT 80-100 tys. ton. Zakłada się
instalacje urządzeń załadowczych, tzw. „shiploaderów” oraz montaż niezbędnych
urządzeń transportowych, wag dozujących, wież przesypowych etc. Wykonanie
zaplanowanych działań pozwoli na zwiększenie zdolności przeładunkowej z 300 ton do
1200 ton na godzinę, czyli do 20.000 ton na dobę - co pozwoli na zwiększenie potencjału

-- 3 of 5 --

4
terminala (jeżeli chodzi o przeładunki zbóż - do 2 mln ton rocznie). Spodziewane
zakończenie projektu - lipiec 2025 r.
2. Czy zamierza Pan skorzystać z prawa pierwokupu udziałów spółki prawa handlowego
firmy Andreas sp. z.o.o., która dysponuje prawami do nieruchomości położonej
w granicach portu o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej i tym samym
zwiększyć zdolności przeładunkowe zboża w Porcie Szczecin-Świnoujście, zabezpieczając
interesy rolników oraz państwa polskiego?
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej, w zakresie określonym przepisami
ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r.
poz. 1796), wykonuje w imieniu Skarbu Państwa prawo pierwokupu udziałów lub akcji
w spółce handlowej, która jest właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub której
oddano całość albo część nieruchomości położonej w granicach portu o podstawowym
znaczeniu dla gospodarki narodowej w użytkowanie, dzierżawę lub najem albo z którą
zawarto inną umowę uprawniającą do korzystania lub pobierania pożytków z całości
nieruchomości albo jej części przez okres powyżej 10 lat (przepis odnosi się również do
kolejnych umów, których przedmiotem jest ta sama nieruchomość albo, gdy zawarto
umowę na czas nieoznaczony). Postępowanie wszczynane jest na wniosek sprzedawcy,
który w przypadku spółki ANDREAS sp. z o.o. został złożony w Ministerstwie
Infrastruktury. Decyzja w sprawie realizacji przysługującego Skarbowi Państwa prawa
pierwokupu udziałów zostanie podjęta po analizie wszystkich istotnych okoliczności
dotyczących transakcji oraz przeprowadzeniu konsultacji, zgodnie z przyjętą procedurą
realizacji tego prawa.
3. Kiedy ogłoszone zostaną nowe przetargi na budowę terminali zbożowych w portach
w Gdyni i Gdańsku?
Przetarg publiczny na dzierżawę Terminalu Zbożowego jest już prowadzony przez Zarząd
Morskiego Portu Gdynia S.A. (postępowanie „SP-TZ/V/2024”; data publikacji 23 maja
2024 r.).
Terminal Zbożowy w Porcie Gdynia, o powierzchni 57.863 m2, przeznaczony jest
na działalność eksploatacyjną, przeładunkowo-składową w obrocie portowo-morskim
ładunków suchych i płynnych pochodzenia roślinnego, z wyłączeniem przeładunku
i składowania: ładunków masowych luzem (innych niż zboża), złomu i innych rodzajów
odpadów oraz prowadzenia działalności stoczniowej (budowa, przebudowa, remonty,
likwidacja statków i innych obiektów pływających lub ich segmentów/części).
Termin składania wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wraz z ofertami
wstępnymi upływa w dniu 3 Iipca 2024 r. (o godzinie 10:00 czasu polskiego). Jak podaje
ZMP Gdynia S.A., publiczne otwarcie wniosków o dopuszczenie do udziału
w postępowaniu oraz ofert wstępnych odbędzie się w dniu 3 lipca 2024 r. (o godz. 11:00
czasu polskiego w siedzibie ZMP Gdynia S.A. w Gdyni w sali nr 121).
Zgodnie ze specyfikacją postępowania na dzierżawę Terminalu Zbożowego w Porcie
Gdynia, wydzierżawiający będzie się kierował przy ocenie oferty ostatecznej
następującymi kryteriami (vide: Rozdział XVII specyfikacji):

-- 4 of 5 --

5
- miesięczna suma przychodu z czynszu stałego netto [zł],
- czynsz zmienny - stawka netto [zł] za przeładunek 1 tony ładunku,
- opis planowanej działalności na przedmiocie dzierżawy,
- minimalny roczny przeładunek.
Terminal ten, po podpisaniu umowy i wybraniu operatora na okres 30 lat, zwiększy
znacząco potencjał portu w przeładunku zbóż.
Szczegółowe informacje na temat prowadzonego przez ZMP Gdynia S.A. postępowania
przetargowego dostępne są pod adresem: https://www.port.gdynia.pl/przetarg/23-05-
2024-r-postepowanie-na-dzierzawe-terminalu-zbozowego/.
Odnośnie portu gdańskiego należy wskazać, że Zarząd Morskiego Portu Gdańsk S.A.
prowadzi działania na rzecz ponownego uruchomienia przetargu na dzierżawę terenu,
na którym będzie mógł powstać terminal produktów rolno-spożywczych.
W dniu 15 maja 2024 r. Zarząd Morskiego Portu Gdańsk S.A., zgodnie z § 2.1.18
Dokumentacji odwołał Przetarg nr 1/SRH/2024 na oddanie w najem zabudowanej
nieruchomości gruntowej o powierzchni 239.502,00 m2 zlokalizowanej
w Gdańsku. Postępowanie było przedmiotem zainteresowania kilku podmiotów, które
skierowały do ZMP Gdańsk S.A. prawie 300 pytań w zakresie procesu. Zarząd portu udzielił
na nie odpowiedzi, które dostępne są na stronie internetowej ZMP Gdańsk S.A. W ich
ramach podmioty zgłaszały postulaty wskazujące na istotną potrzebę zmiany warunków
przetargu.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Arkadiusz Marchewka
Sekretarz Stanu
Do wiadomości:
- Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM

-- 5 of 5 --