Interpelacja nr 3299
Interpelacja w sprawie drastycznych podwyżek cen energii i gazu
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Podatki i Finanse (59%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie drastycznych podwyżek cen energii i gazu
Interpelacja nr 3299
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie drastycznych podwyżek cen energii i gazu
Zgłaszający: Monika Pawłowska
Data wpływu: 06-06-2024
Szanowna Pani Minister!
Docierają do nas niepokojące informacje, że ceny za energię elektryczną, gaz ziemny i ciepło systemowe podrożeją nawet o 80%. Rząd uspokajał, że tak duże podwyżki nam nie grożą. Tłumaczył, że dłuższe mrożenie cen prądu nie jest konieczne, że ceny na rynkach są obecnie niższe niż przed kryzysem energetycznym, a rachunki za prąd nie powinny wzrosnąć po 1 lipca więcej niż o 30 zł.
Tymczasem od 1 lipca ceny prądu dla gospodarstw domowych według propozycji rządu Donalda Tuska mają wynosić 500 zł za MWh. Inicjatywa obywatelska „Stop podwyżkom od lipca” proponuje 412 zł za MWh. Natomiast rząd proponuje od 1 lipca dla przedsiębiorców i samorządów prąd w cenie 693 zł za MWh. Inicjatywa „Stop podwyżkom od lipca” chce, aby cena dla firm i samorządów wynosiła 500 zł za MWh. Zatem propozycja rządu Donalda Tuska zakłada podwyżki o ponad 30%, jeśli chodzi o ceny prądu. Wszystko wskazuje, że od 1 lipca czeka nas fala gigantycznych podwyżek cen energii, gazu, wody i ścieków.
Już od 1 kwietnia nie obowiązuje zerowy VAT na żywność, przez co wzrosły ceny żywności. Ceny paliw również są coraz wyższe. Od 1 lipca mają wzrosnąć również ceny gazu. Rząd KO, Trzeciej Drogi i Lewicy proponuje gaz w cenie 290,97 zł za MWh. Społeczna inicjatywa obywatelska zakłada utrzymanie cen gazu na poziomie 200,17 zł za MWh.
Ludzie z przerażeniem patrzą, jak obarczacie ich odpowiedzialnością za swoje nieodpowiedzialne decyzje. Zawsze droższy prąd równa się drogie jedzenie. Chrońcie najsłabszych i najbardziej potrzebujących.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
1. Jakie będą realne ceny prądu w drugiej połowie 2024 roku?
2. Jakie działania zamierza podjąć rząd w celu ratowania małych firm, którym grozi upadłość z powodu gwałtownego wzrostu cen gazu?
Interpelacja nr 3299
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie drastycznych podwyżek cen energii i gazu
Zgłaszający: Monika Pawłowska
Data wpływu: 06-06-2024
Szanowna Pani Minister!
Docierają do nas niepokojące informacje, że ceny za energię elektryczną, gaz ziemny i ciepło systemowe podrożeją nawet o 80%. Rząd uspokajał, że tak duże podwyżki nam nie grożą. Tłumaczył, że dłuższe mrożenie cen prądu nie jest konieczne, że ceny na rynkach są obecnie niższe niż przed kryzysem energetycznym, a rachunki za prąd nie powinny wzrosnąć po 1 lipca więcej niż o 30 zł.
Tymczasem od 1 lipca ceny prądu dla gospodarstw domowych według propozycji rządu Donalda Tuska mają wynosić 500 zł za MWh. Inicjatywa obywatelska „Stop podwyżkom od lipca” proponuje 412 zł za MWh. Natomiast rząd proponuje od 1 lipca dla przedsiębiorców i samorządów prąd w cenie 693 zł za MWh. Inicjatywa „Stop podwyżkom od lipca” chce, aby cena dla firm i samorządów wynosiła 500 zł za MWh. Zatem propozycja rządu Donalda Tuska zakłada podwyżki o ponad 30%, jeśli chodzi o ceny prądu. Wszystko wskazuje, że od 1 lipca czeka nas fala gigantycznych podwyżek cen energii, gazu, wody i ścieków.
Już od 1 kwietnia nie obowiązuje zerowy VAT na żywność, przez co wzrosły ceny żywności. Ceny paliw również są coraz wyższe. Od 1 lipca mają wzrosnąć również ceny gazu. Rząd KO, Trzeciej Drogi i Lewicy proponuje gaz w cenie 290,97 zł za MWh. Społeczna inicjatywa obywatelska zakłada utrzymanie cen gazu na poziomie 200,17 zł za MWh.
Ludzie z przerażeniem patrzą, jak obarczacie ich odpowiedzialnością za swoje nieodpowiedzialne decyzje. Zawsze droższy prąd równa się drogie jedzenie. Chrońcie najsłabszych i najbardziej potrzebujących.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
1. Jakie będą realne ceny prądu w drugiej połowie 2024 roku?
2. Jakie działania zamierza podjąć rząd w celu ratowania małych firm, którym grozi upadłość z powodu gwałtownego wzrostu cen gazu?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Miłosz Motyka
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
2 kwot, 4 %
Precyzyjne daty
11
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.3 / 1k zn.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10507 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DELG-WRD.050.17.2024.SK
3241565.12697117.10222231
Warszawa, 21-06-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
w odpowiedzi na interpelację Pani Poseł Moniki Pawłowskiej z dnia 13 czerwca br., znak:
K10INT3299, w sprawie drastycznych podwyżek cen energii i gazu, przekazuję informacje
w zakresie zadanych pytań.
1. Jakie będą realne ceny prądu w drugiej połowie 2024 roku?
Na wstępie należy podkreślić, że wysokie ceny energii są efektem długoletnich zaniedbań
w rozwoju odnawialnych źródeł energii, co doprowadziło do tego, że polska energetyka jest
najbardziej emisyjna w Europie. Utrzymywanie uzależnienia od paliw kopalnych
spowodowało, że kryzys na rynku energii, którego szczyt miał miejsce w 2022 r., dotknął w
szczególny sposób polską gospodarkę, w tym odbiorców końcowych w gospodarstwach
domowych wykorzystujących różne nośniki energii.
Poprzedni Rząd skutecznie zahamował rozwój odnawialnych źródeł wiatrowych na lądzie
w wyniku wprowadzenia wyśrubowanych norm w zakresie odległości projektowanych
wiatraków od zabudowań mieszkalnych. Regulacja wprowadzająca wymóg lokalizowania
elektrowni wiatrowych w odległości co najmniej dziesięciokrotności całkowitej wysokości
tej elektrowni od budynku mieszkalnego znacząco ograniczyła dywersyfikację źródeł
wytwarzania energii elektrycznej w Polsce i uniemożliwiła zmniejszenie uzależnienia od
paliw kopalnych.
Niezależnie od powyższego, obecnie sytuacja na rynku energii elektrycznej wygląda lepiej
niż w grudniu ubiegłego roku. Na rynku hurtowym spadają zarówno tzw. ceny
w transakcjach spotowych, jak i kontraktach terminowych.
Rząd zdaje sobie sprawę, że ceny energii elektrycznej mogą dla części odbiorców być
w dalszym ciągu zbyt wysokie, dlatego przyjął ustawę o bonie energetycznym oraz
o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego
i ciepła systemowego (Dz. U. 2024 poz. 859), która weszła w życie 13 czerwca br. Ustawa
wprowadziła rozwiązania, które odpowiadają na potrzebę zapewnienia dalszego wsparcia
odbiorców energii na II poł 2024 r. Istotne jest jednak przywrócenie normalnych zasady
funkcjonowania rynku, bez ingerencji państwa, lecz w sposób stopniowy, tak aby Polacy nie
odczuli gwałtownego wzrostu kosztów energii.
Brak wprowadzenia rozwiązań osłonowych spowodowałby, że od 1 lipca 2024 r. cena za
energię elektryczną wzrosłaby w przypadku gospodarstw domowych z 412 do
739 zł/MWh, a łączny rachunek za energię (uwzględniający koszty jej dystrybucji) wzrósłby
aż o ok. 68%. Jednakże, dzięki mechanizmom wsparcia zawartym w ustawie, Polacy nie
odczują gwałtownego wzrostu kosztów energii.
Zgodnie z przyjętymi przez Rząd RP rozwiązaniami osłonowymi, cena maksymalna dla
odbiorców energii elektrycznej w gospodarstwach domowych spadnie w II p. 2024 r.
-- 1 of 4 --
z 693 do 500 zł/MWh i będzie stosowana bez limitu, tj. od pierwszej zużytej kWh. Ponadto,
obserwowany spadek cen hurtowych pozwoli na istotne obniżenie taryf dla gospodarstw
domowych (co umożliwią wprowadzone przepisy). Spodziewamy się zatwierdzenia przez
Prezesa URE taryf na niższym poziomie niż obecnie, co pozwoli na zmniejszenie wysokości
rekompensat dla sprzedawców energii i jednocześnie przyczyni się do obniżenia kosztów
budżetowych wprowadzanych rozwiązań.
Dzięki przedmiotowemu wsparciu wzrost rachunków za energię elektryczną dla
wszystkich gospodarstw domowych, będzie znacznie niższy niż w przypadku braku
interwencji ustawowej i wyniesie ok. 25% w stosunku do I połowy 2024 r., w której ceny
mrożone były na poziomie roku 2022.
Rozwiązania te są skierowane do wszystkich gospodarstw domowych bez wyjątku, a także
do sektora MŚP czy JST.
Aby wesprzeć najbardziej wrażliwą grupę odbiorców 23 maja br. wyżej wymieniona ustawa
wprowadziła bon energetyczny, czyli jednorazowe świadczenie pieniężne przyznawane na
okres od dnia 1 lipca do dnia 31 grudnia br.
Szacuje się, że z bonu energetycznego skorzysta ok. 3,5 mln gospodarstw domowych tj. ok
28% ogółu gospodarstw w Polsce, w tym ok. 1,3-1,4 mln gospodarstw domowych, które
znajdują się w ubóstwie energetycznym według wskaźnika „Wysokie Koszty-Niskie
Dochody”. Z bonu będzie mogło skorzystać szerokie grono beneficjentów, obejmujące
również tych, którzy są ubodzy energetycznie.
W przypadku wprowadzonego bonu energetycznego ustalono, że osoby o niższych
dochodach będą mogły skorzystać z takiego świadczenia po spełnieniu kryterium: do 2500
zł dochodu dla gospodarstw jednoosobowych i do 1700 zł na osobę w gospodarstwach
wieloosobowych. Progi te zostały podwyższone względem tych, które uprzednio przyjęto
w dodatku osłonowym, uwzględniając przy tym wzrost płacy minimalnej, inflację i rosnące
koszty życia. Dzięki temu wsparcie trafi do szerszego grona gospodarstw.
Przyjęte kryteria dochodowe bonu energetycznego pozwolą w drugiej połowie 2024 roku
objąć wsparciem różne grupy beneficjentów, którzy z różnych przyczyn mają trudności
w pokrywaniu rachunków za energię elektryczną. Jak w przypadku dodatku osłonowego,
bonem energetycznym zostaną objęci emeryci ze świadczeniem poniżej minimalnej emerytury
czy emeryci i renciści ze świadczeniem równym najniższej emeryturze. Świadczenie pozwoli
częściowo pokryć płatności z tytułu energii elektrycznej.
Istotną kwestią w zakresie bonu energetycznego jest wprowadzona zasada „złotówka ze
złotówkę”, dzięki której, jeśli ktoś przekroczy próg dochodowy, nie otrzyma decyzji
odmownej, lecz kwota bonu zostanie pomniejszona o wartość przekroczenia wskazanego
progu.
Wysokość bonu będzie zależała od liczby osób w gospodarstwie domowym:
300 zł dla gospodarstw jednoosobowych,
400 zł dla 2-3 osobowych,
500 zł dla 4-5 osobowych,
600 zł dla 6 osobowych i większych.
Dodatkowo bon zostanie dwukrotnie podwyższony dla gospodarstw używających energię
elektryczną do ogrzewania. Jest to grupa, która jest szczególne narażona na poziom kosztów
energii, dlatego przygotowano rozwiązanie skierowane specjalnie do nich.
-- 2 of 4 --
2. Jakie działania zamierza podjąć rząd w celu ratowania małych firm, którym grozi
upadłość z powodu gwałtownego wzrostu cen gazu?
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że możliwość regulowania cen paliw gazowych
dla odbiorców końcowych będących przedsiębiorstwami, zgodnie z prawem obowiązującym
w Unii Europejskiej, jest ograniczona. Przez wiele lat Komisja Europejska konsekwentnie
naciskała na jak najpełniejszą liberalizację rynku gazu w Polsce, w tym ograniczenie katalogu
podmiotów objętych ochroną taryfową (do 2017 r. prawem do korzystania z taryf dla paliw
gazowych zatwierdzanych przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki objęci byli wszyscy
odbiorcy tego nośnika energii).
Do zmiany krajowych przepisów w tym zakresie doszło w konsekwencji wyroku Trybunału
Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 10 września 2015 r. w sprawie Komisja Europejska
przeciwko Rzeczpospolitej Polskiej (C-36/14), który dotyczył krajowych przepisów
związanych z regulowaniem cen paliw gazowych. Celem dostosowania krajowego
prawodawstwa do przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z
dnia 13 lipca 2009 r. dotyczącej wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i
uchylającej dyrektywę 2003/55/WE17 przyjęto ustawę z dnia 30 listopada 2016 r. o
zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1986),
która od dnia 1 stycznia 2017 r. ograniczała katalog odbiorców paliw gazowych objętych
ochroną w postaci taryf dla paliw gazowych zatwierdzanych przez Prezesa Urzędu Regulacji
Energetyki.
Możliwość regulowania cen paliw gazowych dla odbiorców końcowych będących
przedsiębiorstwami jest więc ograniczona przez przepisy Unii Europejskiej, a zmiana
krajowych przepisów w tym zakresie mogłaby się wiązać z ponownym skierowaniem skargi
Komisji Europejskiej przeciwko Polsce. Niemniej, w zakresie jakim pozwalają na to przepisy
europejskie, podjęte zostały działania, których celem jest ograniczenie negatywnych
skutków kryzysu na rynku gazu ziemnego, który miał miejsce w ostatnich latach.
Zgodnie z ustawą z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r. poz.
162, z późn. zm.) przedsiębiorcy, którzy spełniali wymagania programu: Pomoc dla
przemysłu energochłonnego związana z cenami gazu ziemnego i energii elektrycznej w
2023 r., tj. m.in. wykonywali działalność gospodarczą w jednej lub wielu podklasach PKD,
zawierających się w sekcjach B lub C określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia
24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności, nie zalegali z zapłatą
podatków oraz z zapłatą należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, a także
ponieśli łączne koszty zakupu energii elektrycznej i gazu ziemnego w 2021 r. stanowiące nie
mniej niż 3% jego wartości produkcji sprzedanej, mogli wnioskować o pomoc z tytuł wzrostu
kosztów zakupu energii elektrycznej lub gazu. Należy przy tym zaznaczyć, że przedsiębiorcy
uprawnieni w okresie kwalifikowanym do zakupu energii elektrycznej po ustalonej cenie
maksymalnej, na podstawie ustawy z dnia 27 października 2022 r. o środkach
nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz
wsparciu niektórych odbiorców w 2023 roku (Dz. U. poz. 2243 z późn. zm.), mogli
wnioskować o pomoc jedynie z tytułu kosztów zakupu gazu ziemnego.
W ramach programu Pomoc dla przemysłu energochłonnego związana z cenami gazu
ziemnego i energii elektrycznej w 2023 r., od dnia 1 lutego 2024 r. do dnia 15 lutego 2024
r. przedsiębiorcy mogli składać wnioski o udzielenie pomocy. W ramach programu
pomocowego udzielona została pomoc w wysokości 325 947 345,23 zł.
Zgodnie z przyjętymi obecnie założeniami pomoc przedsiębiorcom, którzy w szczególny
sposób odczuli wzrost cen energii elektrycznej oraz gazu ziemnego będzie kontynuowana.
Projekt uchwały Rady Ministrów ustanawiający kolejny program z cyklu Pomoc dla
-- 3 of 4 --
przemysłu energochłonnego związana z cenami gazu ziemnego i energii elektrycznej,
dotyczący I półrocza 2024 r, został skatalogowany w wykazie prac legislacyjnych
i programowych Rady Ministrów pod numerem ID34. Nabór wniosków w ramach tego
programu planowany jest na okres od sierpnia do września 2024 r.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Miłosz Motyka
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DELG-WRD.050.17.2024.SK
3241565.12697117.10222231
Warszawa, 21-06-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
w odpowiedzi na interpelację Pani Poseł Moniki Pawłowskiej z dnia 13 czerwca br., znak:
K10INT3299, w sprawie drastycznych podwyżek cen energii i gazu, przekazuję informacje
w zakresie zadanych pytań.
1. Jakie będą realne ceny prądu w drugiej połowie 2024 roku?
Na wstępie należy podkreślić, że wysokie ceny energii są efektem długoletnich zaniedbań
w rozwoju odnawialnych źródeł energii, co doprowadziło do tego, że polska energetyka jest
najbardziej emisyjna w Europie. Utrzymywanie uzależnienia od paliw kopalnych
spowodowało, że kryzys na rynku energii, którego szczyt miał miejsce w 2022 r., dotknął w
szczególny sposób polską gospodarkę, w tym odbiorców końcowych w gospodarstwach
domowych wykorzystujących różne nośniki energii.
Poprzedni Rząd skutecznie zahamował rozwój odnawialnych źródeł wiatrowych na lądzie
w wyniku wprowadzenia wyśrubowanych norm w zakresie odległości projektowanych
wiatraków od zabudowań mieszkalnych. Regulacja wprowadzająca wymóg lokalizowania
elektrowni wiatrowych w odległości co najmniej dziesięciokrotności całkowitej wysokości
tej elektrowni od budynku mieszkalnego znacząco ograniczyła dywersyfikację źródeł
wytwarzania energii elektrycznej w Polsce i uniemożliwiła zmniejszenie uzależnienia od
paliw kopalnych.
Niezależnie od powyższego, obecnie sytuacja na rynku energii elektrycznej wygląda lepiej
niż w grudniu ubiegłego roku. Na rynku hurtowym spadają zarówno tzw. ceny
w transakcjach spotowych, jak i kontraktach terminowych.
Rząd zdaje sobie sprawę, że ceny energii elektrycznej mogą dla części odbiorców być
w dalszym ciągu zbyt wysokie, dlatego przyjął ustawę o bonie energetycznym oraz
o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego
i ciepła systemowego (Dz. U. 2024 poz. 859), która weszła w życie 13 czerwca br. Ustawa
wprowadziła rozwiązania, które odpowiadają na potrzebę zapewnienia dalszego wsparcia
odbiorców energii na II poł 2024 r. Istotne jest jednak przywrócenie normalnych zasady
funkcjonowania rynku, bez ingerencji państwa, lecz w sposób stopniowy, tak aby Polacy nie
odczuli gwałtownego wzrostu kosztów energii.
Brak wprowadzenia rozwiązań osłonowych spowodowałby, że od 1 lipca 2024 r. cena za
energię elektryczną wzrosłaby w przypadku gospodarstw domowych z 412 do
739 zł/MWh, a łączny rachunek za energię (uwzględniający koszty jej dystrybucji) wzrósłby
aż o ok. 68%. Jednakże, dzięki mechanizmom wsparcia zawartym w ustawie, Polacy nie
odczują gwałtownego wzrostu kosztów energii.
Zgodnie z przyjętymi przez Rząd RP rozwiązaniami osłonowymi, cena maksymalna dla
odbiorców energii elektrycznej w gospodarstwach domowych spadnie w II p. 2024 r.
-- 1 of 4 --
z 693 do 500 zł/MWh i będzie stosowana bez limitu, tj. od pierwszej zużytej kWh. Ponadto,
obserwowany spadek cen hurtowych pozwoli na istotne obniżenie taryf dla gospodarstw
domowych (co umożliwią wprowadzone przepisy). Spodziewamy się zatwierdzenia przez
Prezesa URE taryf na niższym poziomie niż obecnie, co pozwoli na zmniejszenie wysokości
rekompensat dla sprzedawców energii i jednocześnie przyczyni się do obniżenia kosztów
budżetowych wprowadzanych rozwiązań.
Dzięki przedmiotowemu wsparciu wzrost rachunków za energię elektryczną dla
wszystkich gospodarstw domowych, będzie znacznie niższy niż w przypadku braku
interwencji ustawowej i wyniesie ok. 25% w stosunku do I połowy 2024 r., w której ceny
mrożone były na poziomie roku 2022.
Rozwiązania te są skierowane do wszystkich gospodarstw domowych bez wyjątku, a także
do sektora MŚP czy JST.
Aby wesprzeć najbardziej wrażliwą grupę odbiorców 23 maja br. wyżej wymieniona ustawa
wprowadziła bon energetyczny, czyli jednorazowe świadczenie pieniężne przyznawane na
okres od dnia 1 lipca do dnia 31 grudnia br.
Szacuje się, że z bonu energetycznego skorzysta ok. 3,5 mln gospodarstw domowych tj. ok
28% ogółu gospodarstw w Polsce, w tym ok. 1,3-1,4 mln gospodarstw domowych, które
znajdują się w ubóstwie energetycznym według wskaźnika „Wysokie Koszty-Niskie
Dochody”. Z bonu będzie mogło skorzystać szerokie grono beneficjentów, obejmujące
również tych, którzy są ubodzy energetycznie.
W przypadku wprowadzonego bonu energetycznego ustalono, że osoby o niższych
dochodach będą mogły skorzystać z takiego świadczenia po spełnieniu kryterium: do 2500
zł dochodu dla gospodarstw jednoosobowych i do 1700 zł na osobę w gospodarstwach
wieloosobowych. Progi te zostały podwyższone względem tych, które uprzednio przyjęto
w dodatku osłonowym, uwzględniając przy tym wzrost płacy minimalnej, inflację i rosnące
koszty życia. Dzięki temu wsparcie trafi do szerszego grona gospodarstw.
Przyjęte kryteria dochodowe bonu energetycznego pozwolą w drugiej połowie 2024 roku
objąć wsparciem różne grupy beneficjentów, którzy z różnych przyczyn mają trudności
w pokrywaniu rachunków za energię elektryczną. Jak w przypadku dodatku osłonowego,
bonem energetycznym zostaną objęci emeryci ze świadczeniem poniżej minimalnej emerytury
czy emeryci i renciści ze świadczeniem równym najniższej emeryturze. Świadczenie pozwoli
częściowo pokryć płatności z tytułu energii elektrycznej.
Istotną kwestią w zakresie bonu energetycznego jest wprowadzona zasada „złotówka ze
złotówkę”, dzięki której, jeśli ktoś przekroczy próg dochodowy, nie otrzyma decyzji
odmownej, lecz kwota bonu zostanie pomniejszona o wartość przekroczenia wskazanego
progu.
Wysokość bonu będzie zależała od liczby osób w gospodarstwie domowym:
300 zł dla gospodarstw jednoosobowych,
400 zł dla 2-3 osobowych,
500 zł dla 4-5 osobowych,
600 zł dla 6 osobowych i większych.
Dodatkowo bon zostanie dwukrotnie podwyższony dla gospodarstw używających energię
elektryczną do ogrzewania. Jest to grupa, która jest szczególne narażona na poziom kosztów
energii, dlatego przygotowano rozwiązanie skierowane specjalnie do nich.
-- 2 of 4 --
2. Jakie działania zamierza podjąć rząd w celu ratowania małych firm, którym grozi
upadłość z powodu gwałtownego wzrostu cen gazu?
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że możliwość regulowania cen paliw gazowych
dla odbiorców końcowych będących przedsiębiorstwami, zgodnie z prawem obowiązującym
w Unii Europejskiej, jest ograniczona. Przez wiele lat Komisja Europejska konsekwentnie
naciskała na jak najpełniejszą liberalizację rynku gazu w Polsce, w tym ograniczenie katalogu
podmiotów objętych ochroną taryfową (do 2017 r. prawem do korzystania z taryf dla paliw
gazowych zatwierdzanych przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki objęci byli wszyscy
odbiorcy tego nośnika energii).
Do zmiany krajowych przepisów w tym zakresie doszło w konsekwencji wyroku Trybunału
Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 10 września 2015 r. w sprawie Komisja Europejska
przeciwko Rzeczpospolitej Polskiej (C-36/14), który dotyczył krajowych przepisów
związanych z regulowaniem cen paliw gazowych. Celem dostosowania krajowego
prawodawstwa do przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z
dnia 13 lipca 2009 r. dotyczącej wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i
uchylającej dyrektywę 2003/55/WE17 przyjęto ustawę z dnia 30 listopada 2016 r. o
zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1986),
która od dnia 1 stycznia 2017 r. ograniczała katalog odbiorców paliw gazowych objętych
ochroną w postaci taryf dla paliw gazowych zatwierdzanych przez Prezesa Urzędu Regulacji
Energetyki.
Możliwość regulowania cen paliw gazowych dla odbiorców końcowych będących
przedsiębiorstwami jest więc ograniczona przez przepisy Unii Europejskiej, a zmiana
krajowych przepisów w tym zakresie mogłaby się wiązać z ponownym skierowaniem skargi
Komisji Europejskiej przeciwko Polsce. Niemniej, w zakresie jakim pozwalają na to przepisy
europejskie, podjęte zostały działania, których celem jest ograniczenie negatywnych
skutków kryzysu na rynku gazu ziemnego, który miał miejsce w ostatnich latach.
Zgodnie z ustawą z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r. poz.
162, z późn. zm.) przedsiębiorcy, którzy spełniali wymagania programu: Pomoc dla
przemysłu energochłonnego związana z cenami gazu ziemnego i energii elektrycznej w
2023 r., tj. m.in. wykonywali działalność gospodarczą w jednej lub wielu podklasach PKD,
zawierających się w sekcjach B lub C określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia
24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności, nie zalegali z zapłatą
podatków oraz z zapłatą należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, a także
ponieśli łączne koszty zakupu energii elektrycznej i gazu ziemnego w 2021 r. stanowiące nie
mniej niż 3% jego wartości produkcji sprzedanej, mogli wnioskować o pomoc z tytuł wzrostu
kosztów zakupu energii elektrycznej lub gazu. Należy przy tym zaznaczyć, że przedsiębiorcy
uprawnieni w okresie kwalifikowanym do zakupu energii elektrycznej po ustalonej cenie
maksymalnej, na podstawie ustawy z dnia 27 października 2022 r. o środkach
nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz
wsparciu niektórych odbiorców w 2023 roku (Dz. U. poz. 2243 z późn. zm.), mogli
wnioskować o pomoc jedynie z tytułu kosztów zakupu gazu ziemnego.
W ramach programu Pomoc dla przemysłu energochłonnego związana z cenami gazu
ziemnego i energii elektrycznej w 2023 r., od dnia 1 lutego 2024 r. do dnia 15 lutego 2024
r. przedsiębiorcy mogli składać wnioski o udzielenie pomocy. W ramach programu
pomocowego udzielona została pomoc w wysokości 325 947 345,23 zł.
Zgodnie z przyjętymi obecnie założeniami pomoc przedsiębiorcom, którzy w szczególny
sposób odczuli wzrost cen energii elektrycznej oraz gazu ziemnego będzie kontynuowana.
Projekt uchwały Rady Ministrów ustanawiający kolejny program z cyklu Pomoc dla
-- 3 of 4 --
przemysłu energochłonnego związana z cenami gazu ziemnego i energii elektrycznej,
dotyczący I półrocza 2024 r, został skatalogowany w wykazie prac legislacyjnych
i programowych Rady Ministrów pod numerem ID34. Nabór wniosków w ramach tego
programu planowany jest na okres od sierpnia do września 2024 r.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Miłosz Motyka
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --