Interpelacja nr 3269
Interpelacja w sprawie podziału środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz zapobiegania przez Ministerstwo Infrastruktury pogarszającej się sytuacji przedsiębiorstw transportu drogowego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (100%)
Infrastruktura i Transport (84%)
Rolnictwo i Rozwój Wsi (71%)
Cyfryzacja i Technologie (35%)
Edukacja i Szkolnictwo (30%)
Klimat, Energia i Środowisko (30%)
Obrona i Bezpieczeństwo (29%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie podziału środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz zapobiegania przez Ministerstwo Infrastruktury pogarszającej się sytuacji przedsiębiorstw transportu drogowego
Interpelacja nr 3269
do ministra infrastruktury
w sprawie podziału środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz zapobiegania przez Ministerstwo Infrastruktury pogarszającej się sytuacji przedsiębiorstw transportu drogowego
Zgłaszający: Stanisław Tomczyszyn
Data wpływu: 04-06-2024
Szanowny Panie Ministrze,
jak Pan zapewne wie, sytuacja przedsiębiorstw świadczących usługi w transporcie krajowym i międzynarodowym jest obecnie dramatyczna. Począwszy od 2019 roku z każdym kolejnym rokiem skala problemów tych przedsiębiorstw tylko się pogłębiała.
Pierwszą i bezsprzeczną przyczyną obecnego kryzysu w branży, był wybuch pandemii COVID-19. Zamknięcie granic, lockdown, przerwanie łańcucha dostaw spowodowały gigantyczne spadki wolumenów zarówno w exporcie, jak i imporcie. Przerwanie ww. łańcucha dostaw wywołało falę wzrostu cen zakupu taboru oraz jego ograniczoną dostępność na rynku. Uruchomione środki pomocowe w postaci PFR okazały się dla branży niewystarczające.
Kolejnym problemem dla branży okazał się wprowadzony w 2020 roku Pakiet Mobilności. Regulacje prawne pakietu miały na celu unormowanie zasad transportu drogowego na terenie UE, z uwzględnieniem takich obszarów, jak czas jazdy, odpoczynek, monitoring, delegowanie kierowców oraz dostęp do rynku. W rzeczywistości Pakiet Mobilności okazał się kolejną barierą, jaką stawia KE w Brukseli przewoźnikom z Europy Środkowo-Wschodniej, gdzie prym wiodą przewoźnicy z Polski. W rzeczywistości Pakiet Mobilności ogranicza dostęp do rynku oraz zmniejsza zasady uczciwej konkurencji.
Idąc dalej, nie sposób nie wspomnieć o wprowadzonym 1 stycznia 2022 roku Polskim Ładzie. Regulacje prawne Polskiego Ładu doprowadziły do gigantycznego wzrostu składki zdrowotnej w sektorze transportu drogowego nawet o 35-40%. To nagłe obciążenie ciągle wzrasta, a ma to związek ze zmianą przeciętnego wynagrodzenia w RP.
Wybuch wojny w Ukrainie wywołał kolejną falę bardzo niekorzystnych czynników, pogłębiających problemy branży transportowej. Kolejne spadki wolumenów, odpływ pracowników z UA, wprowadzenie embarga na import i eksport towarów z Rosji czy Białorusi, galopująca inflacja, kolejny wzrost cen paliw, wzrost cen ubezpieczeń, podniesienie stóp procentowych przez NBP – to wszystko wpłynęło z kolei na wzrost wysokości rat leasingowych.
Żeby tego było mało, rok 2022 przysporzył branży transportowej kolejnych problemów. W czerwcu 2022 r. została zawarta umowa w sprawie transportu drogowego między UE a Ukrainą, która została przedłużona w marcu zeszłego roku i ma obowiązywać do czerwca 2024 r. Ówczesne władze wyraźnie przeoczyły problem polskich przewoźników. Swoją bierną postawą doprowadziły do wpuszczenia na rynek UE niezdrowej konkurencji, która pozostaje praktycznie poza jakąkolwiek kontrolną. Żeby tego było mało, z początkiem 2023 r. masowo zaczęły rejestrować się w Polsce przedsiębiorstwa transportowo-spedycyjne zakładane przez obywateli UA, które jak można domniemywać korzystają z usług przewoźników z UA, a którzy pozostają poza jakąkolwiek kontrolą w związku z zawarciem ww. umowy. Stosowanie dumpingowych cen przez takie przedsiębiorstwa stało się nagminnym procederem.
Ponadto zeszły rok przyniósł kolejne załamanie w łańcuchu dostaw z Azji. Spowodował to tlący się konflikt na Bliskim Wschodzie, w efekcie którego doszło do ostrzału jednostek transportowych zmierzających przez Kanał Sueski przez jemeńskich rebeliantów Huti. W rezultacie kontenerowce ponownie muszą przemierzać dłuższą trasę z Azji do Europy dookoła Afryki.
Z dniem 1 grudnia 2023 roku rząd federalny Niemiec wprowadził nową stawkę myta za przejazd po niemieckich autostradach. Wzrost wyniósł aż 83%. Tego gigantycznego wzrostu cen pogrążeni w kryzysie przewoźnicy nie mogli w całości przenieść na załadowców. Żeby tego było mało, niezdrowa konkurencja z Ukrainy wielokrotnie nadużywa niemieckiego prawa o odstąpieniu od pobierania opłat od przewoźników ukraińskich rejestrujących przejazd po drogach Niemiec jako transport humanitarny lub wojskowy.
Ostatnimi czynnikami negatywnie oddziałującymi na sektor transportu drogowego są protesty rolników blokujących drogi w związku z ich niezadowoleniem z założeń Europejskiego Zielonego Ładu.
Żeby tego było mało, do końca bieżącego roku UE na mocy przyjętej w 2020 roku zmiany do rozporządzenia (UE) nr 165/2014 wymusi na przewoźnikach wymianę tachografów, co wiąże się z kosztem ok. 5000 zł netto od urządzenia. Łatwo policzyć, jak mocno obciąży to po raz kolejny przewoźników drogowych.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z poniższymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury będzie wnioskowało o przyznanie środków z Krajowego Planu Odbudowy dla przewoźników drogowych, którzy udokumentują poniesioną stratę z powodu powyżej przedstawionych czynników?
Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o zastosowanie wakacji od konieczności płacenia składki zdrowotnej przez przedsiębiorstwa transportowe w celu poprawienia ich kondycji finansowej?
Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Finansów o wprowadzenie rozporządzenia bądź ustawy o konieczności zapłaty podatku VAT tylko od uregulowanych należności?
Czy Ministerstwo Infrastruktury przewiduje wprowadzenie refundacji wymiany tachografów dla przewoźników drogowych, które wymusza zmiana do rozporządzenia (UE) nr 165/2014 z 2020 roku?
Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wprowadzić w niedalekiej przyszłości rozporządzenie, które zakaże możliwości protestów na przejściach granicznych oraz drogach publicznych o strategicznym znaczeniu dla gospodarki państwa?
Czy Ministerstwo Infrastruktury w oparciu o powyższą wiedzę zamierza rekomendować MSZ, by pod żadnym pozorem nie wyraziło zgody na przedłużenie umowy między UE a Ukrainą w zakresie transportu drogowego?
Z poważaniem
Stanisław Tomczyszyn
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 3269
do ministra infrastruktury
w sprawie podziału środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz zapobiegania przez Ministerstwo Infrastruktury pogarszającej się sytuacji przedsiębiorstw transportu drogowego
Zgłaszający: Stanisław Tomczyszyn
Data wpływu: 04-06-2024
Szanowny Panie Ministrze,
jak Pan zapewne wie, sytuacja przedsiębiorstw świadczących usługi w transporcie krajowym i międzynarodowym jest obecnie dramatyczna. Począwszy od 2019 roku z każdym kolejnym rokiem skala problemów tych przedsiębiorstw tylko się pogłębiała.
Pierwszą i bezsprzeczną przyczyną obecnego kryzysu w branży, był wybuch pandemii COVID-19. Zamknięcie granic, lockdown, przerwanie łańcucha dostaw spowodowały gigantyczne spadki wolumenów zarówno w exporcie, jak i imporcie. Przerwanie ww. łańcucha dostaw wywołało falę wzrostu cen zakupu taboru oraz jego ograniczoną dostępność na rynku. Uruchomione środki pomocowe w postaci PFR okazały się dla branży niewystarczające.
Kolejnym problemem dla branży okazał się wprowadzony w 2020 roku Pakiet Mobilności. Regulacje prawne pakietu miały na celu unormowanie zasad transportu drogowego na terenie UE, z uwzględnieniem takich obszarów, jak czas jazdy, odpoczynek, monitoring, delegowanie kierowców oraz dostęp do rynku. W rzeczywistości Pakiet Mobilności okazał się kolejną barierą, jaką stawia KE w Brukseli przewoźnikom z Europy Środkowo-Wschodniej, gdzie prym wiodą przewoźnicy z Polski. W rzeczywistości Pakiet Mobilności ogranicza dostęp do rynku oraz zmniejsza zasady uczciwej konkurencji.
Idąc dalej, nie sposób nie wspomnieć o wprowadzonym 1 stycznia 2022 roku Polskim Ładzie. Regulacje prawne Polskiego Ładu doprowadziły do gigantycznego wzrostu składki zdrowotnej w sektorze transportu drogowego nawet o 35-40%. To nagłe obciążenie ciągle wzrasta, a ma to związek ze zmianą przeciętnego wynagrodzenia w RP.
Wybuch wojny w Ukrainie wywołał kolejną falę bardzo niekorzystnych czynników, pogłębiających problemy branży transportowej. Kolejne spadki wolumenów, odpływ pracowników z UA, wprowadzenie embarga na import i eksport towarów z Rosji czy Białorusi, galopująca inflacja, kolejny wzrost cen paliw, wzrost cen ubezpieczeń, podniesienie stóp procentowych przez NBP – to wszystko wpłynęło z kolei na wzrost wysokości rat leasingowych.
Żeby tego było mało, rok 2022 przysporzył branży transportowej kolejnych problemów. W czerwcu 2022 r. została zawarta umowa w sprawie transportu drogowego między UE a Ukrainą, która została przedłużona w marcu zeszłego roku i ma obowiązywać do czerwca 2024 r. Ówczesne władze wyraźnie przeoczyły problem polskich przewoźników. Swoją bierną postawą doprowadziły do wpuszczenia na rynek UE niezdrowej konkurencji, która pozostaje praktycznie poza jakąkolwiek kontrolną. Żeby tego było mało, z początkiem 2023 r. masowo zaczęły rejestrować się w Polsce przedsiębiorstwa transportowo-spedycyjne zakładane przez obywateli UA, które jak można domniemywać korzystają z usług przewoźników z UA, a którzy pozostają poza jakąkolwiek kontrolą w związku z zawarciem ww. umowy. Stosowanie dumpingowych cen przez takie przedsiębiorstwa stało się nagminnym procederem.
Ponadto zeszły rok przyniósł kolejne załamanie w łańcuchu dostaw z Azji. Spowodował to tlący się konflikt na Bliskim Wschodzie, w efekcie którego doszło do ostrzału jednostek transportowych zmierzających przez Kanał Sueski przez jemeńskich rebeliantów Huti. W rezultacie kontenerowce ponownie muszą przemierzać dłuższą trasę z Azji do Europy dookoła Afryki.
Z dniem 1 grudnia 2023 roku rząd federalny Niemiec wprowadził nową stawkę myta za przejazd po niemieckich autostradach. Wzrost wyniósł aż 83%. Tego gigantycznego wzrostu cen pogrążeni w kryzysie przewoźnicy nie mogli w całości przenieść na załadowców. Żeby tego było mało, niezdrowa konkurencja z Ukrainy wielokrotnie nadużywa niemieckiego prawa o odstąpieniu od pobierania opłat od przewoźników ukraińskich rejestrujących przejazd po drogach Niemiec jako transport humanitarny lub wojskowy.
Ostatnimi czynnikami negatywnie oddziałującymi na sektor transportu drogowego są protesty rolników blokujących drogi w związku z ich niezadowoleniem z założeń Europejskiego Zielonego Ładu.
Żeby tego było mało, do końca bieżącego roku UE na mocy przyjętej w 2020 roku zmiany do rozporządzenia (UE) nr 165/2014 wymusi na przewoźnikach wymianę tachografów, co wiąże się z kosztem ok. 5000 zł netto od urządzenia. Łatwo policzyć, jak mocno obciąży to po raz kolejny przewoźników drogowych.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z poniższymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury będzie wnioskowało o przyznanie środków z Krajowego Planu Odbudowy dla przewoźników drogowych, którzy udokumentują poniesioną stratę z powodu powyżej przedstawionych czynników?
Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o zastosowanie wakacji od konieczności płacenia składki zdrowotnej przez przedsiębiorstwa transportowe w celu poprawienia ich kondycji finansowej?
Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Finansów o wprowadzenie rozporządzenia bądź ustawy o konieczności zapłaty podatku VAT tylko od uregulowanych należności?
Czy Ministerstwo Infrastruktury przewiduje wprowadzenie refundacji wymiany tachografów dla przewoźników drogowych, które wymusza zmiana do rozporządzenia (UE) nr 165/2014 z 2020 roku?
Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wprowadzić w niedalekiej przyszłości rozporządzenie, które zakaże możliwości protestów na przejściach granicznych oraz drogach publicznych o strategicznym znaczeniu dla gospodarki państwa?
Czy Ministerstwo Infrastruktury w oparciu o powyższą wiedzę zamierza rekomendować MSZ, by pod żadnym pozorem nie wyraziło zgody na przedłużenie umowy między UE a Ukrainą w zakresie transportu drogowego?
Z poważaniem
Stanisław Tomczyszyn
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
9%
Konkretność
91%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
2 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.4 / 1k zn.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12424 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-6.054.15.2024
Warszawa, 06 sierpnia 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 3269, Pana Stanisława Tomczyszyna, Posła na Sejm RP,
w sprawie podziału środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz zapobiegania przez
Ministerstwo Infrastruktury pogarszającej się sytuacji przedsiębiorstw transportu
drogowego, przedstawiam poniżej informacje odnoszące się do zagadnień w niej
wskazanych.
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury będzie wnioskowało o przyznanie środków
z Krajowego Planu Odbudowy dla przewoźników drogowych, którzy udokumentują
poniesioną stratę w powyżej przedstawionych czynników?
Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) to kompleksowy program
wsparcia i wzmocnienia polskiej gospodarki, który składa się z 57 inwestycji i 54 reform.
Pieniądze wydatkowane w ramach KPO przeznaczone będą na realizację nowych
inwestycji w różnych sektorach gospodarki, w tym na innowacje, transformację
klimatyczną, środowisko, cyfryzację, edukację, zdrowie oraz rynek pracy. Celem
strategicznym Krajowego Planu Odbudowy jest odbudowa potencjału rozwojowego
gospodarki utraconego w wyniku pandemii oraz wsparcie budowy trwałej
konkurencyjności gospodarki. Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że przyznanie
środków dla przewoźników drogowych, którzy ponieśli straty, z pieniędzy pochodzących
z KPO nie jest możliwe.
Niemniej jednak, w ramach planowanej rewizji Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia
Odporności podjęto działania na rzecz dofinansowania procesu wymiany tachografów ze
środków tego programu. Ministerstwo Infrastruktury zaproponowało wówczas
modyfikację zakresu inwestycji E2.2.2 Cyfryzacja transportu, w taki sposób, aby powstałe
oszczędności wykorzystać na sfinansowanie dodatkowej inwestycji polegającej na
dofinansowaniu procesu wymiany tachografów w aktualnie użytkowanych pojazdach,
którymi wykonywane są międzynarodowe przewozy drogowe rzeczy na najnowsze
urządzenia, tj. tachografy inteligentne wersji drugiej.
Ministerstwo Infrastruktury zwróciło się do innych resortów o stanowisko w zakresie
możliwych instrumentów wsparcia finansowego dla branży transportu drogowego.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii poinformowało, że uruchomienie instrumentów
pomocowych wymagałoby opracowania przez Ministerstwo Infrastruktury założeń
programu wsparcia oraz dokonania oceny możliwości pokrycia jego kosztów, a także
-- 1 of 5 --
2
uwzględnienia obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej planowanej pomocy publicznej.
Ministerstwo Infrastruktury przygotowuje taki dokument.
Jednocześnie niezwłocznie po podpisaniu porozumienia z protestującymi przewoźnikami
drogowymi, Minister Infrastruktury zwrócił się do Komisji Europejskiej z apelem
o wsparcie polskich przewoźników operujących dotychczas na rynkach wschodnich,
pakietem pomocy na podstawie dostępnych instrumentów wsparcia istniejących na
poziomie UE lub rozważenie wprowadzenia nowych form pomocy, uwzględniającej
specyfikę tej branży. W odpowiedzi, Dyrekcja Generalna ds. Mobilności i Transportu
Komisji Europejskiej wskazała, że Komisja nie dysponuje w obecnym budżecie
niezbędnymi środkami, które pozwoliłyby interweniować jej w takiej sytuacji.
2. Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej o zastosowanie wakacji od konieczności płacenia składki
zdrowotnej przez przedsiębiorstwa transportowe w celu poprawienia ich kondycji
finansowej?
Ministerstwo Infrastruktury nie planuje wprowadzenia wakacji od składek ZUS dla
przedsiębiorców transportu drogowego. Niemniej, w odpowiedzi na potrzebę
wypracowania rozwiązań, które mogłyby skutecznie obniżyć wzrastające skokowo koszty
funkcjonowania polskich przedsiębiorstw transportowych oraz fakt, że takie działania
często wiążą się z koniecznością wypracowania mechanizmów wykraczających poza
właściwość resortu infrastruktury, pismem z dnia 23 maja br. Minister Infrastruktury
zwrócił się do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o uzgodnienie rozwiązań
prawnych w zakresie postulowanym przez branżę transportową.
Propozycja polegająca na wprowadzeniu przepisów epizodycznych dotyczących zasad
odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne, które m.in. mogą przyczynić się do
obniżenia kosztów prowadzonej działalności jest obecnie wypracowywana.
W ocenie resortu infrastruktury to ograniczone w czasie rozwiązanie pomocowe może
stanowić realne wsparcie dla polskiej branży międzynarodowego transportu drogowego,
wobec niezwykle dynamicznej ekspansji przedsiębiorców transportu drogowego z państw
o niższych kosztach pracy i które pozwolą polskim przewoźnikom drogowym dostosować
się do zmieniających się realiów prowadzenia działalności transportowej, tak aby zapobiec
fali upadłości przedsiębiorców w branży transportu drogowego.
Pragnę podkreślić, że aktualnie trwają uzgodnienia z właściwymi ministerstwami
w zakresie możliwości wdrożenia powyższego rozwiązania.
3. Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Finansów
o wprowadzenie rozporządzenia bądź ustawy o konieczności zapłaty podatku
VAT, tylko od uregulowanych należności?
W tej sprawie Ministerstwo Infrastruktury zwróciło się do Ministerstwa Finansów
o zajęcie stanowisko dotyczącego wprowadzenia możliwości zapłaty podatku VAT tylko
od uregulowanych należności. Z uzyskanej z Ministerstwa Finansów informacji wynika, że
wprowadzenie powszechnego stosowania metody kasowej jako podstawowego
mechanizmu rozliczenia podatku VAT stałoby w sprzeczności z zasadami dyrektywy VAT
-- 2 of 5 --
3
(Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu
podatku od wartości dodanej (Dz.U. L 347 z 11.12.2006, s. 1, z późn. zm.) – i z tego względu
nie jest to możliwe.
Niemniej jednak metodę kasową rozliczeń podatku VAT już obecnie może wybrać
większość podatników VAT. Od lipca 2023 r. roczny limit obrotów uprawniający do
stosowania metody kasowej został podwyższony z 1,2 mln euro do 2 mln euro. Jest to
maksymalny limit dopuszczony na podstawie dyrektywy VAT dla takiego rozwiązania. Tym
samym możliwość stosowania metody kasowej zyskała dodatkowa grupa podatników
VAT.
4. Czy Ministerstwo Infrastruktury przewiduje wprowadzenia refundacji wymiany
tachografów dla przewoźników drogowych, które wymusza zmiana
do rozporządzenia (UE) nr 165/2014 z 2020 roku?
Odpowiadając na liczne apele przedsiębiorców, Ministerstwo Infrastruktury podjęło pilnie
starania dotyczące pozyskania dostępnego dla branży transportowej wsparcia
przeznaczonego na dofinansowanie obowiązkowej wymiany tachografów na urządzenia
najnowszej generacji. W pierwszej kolejności zostały podjęte działania mające na celu
zbadanie dostępnych instrumentów finansowych, które by mogły zostać wykorzystane
w ramach przedmiotowego wsparcia. Równolegle zainicjowano prace, których efektem
są opracowane wstępne warianty możliwej refundacji wymiany tachografów. Jednakże
przyjęcie konkretnego modelu refundowania będzie uzależnione od dostępności środków
publicznych na ten cel.
Podkreślenia wymaga jednak, że niezależnie od podejmowanych przez Ministerstwo
Infrastruktury prób mających na celu wypracowanie stosownych instrumentów
pomocowych, obowiązujące terminy wymiany tych urządzeń wynikają bezpośrednio
z przepisów rozporządzenia (UE) nr 165/2014. W związku z powyższym, Ministerstwo
Infrastruktury zaleca przedsiębiorcom transportu drogowego niezwlekanie z wymianą
tachografów do ostatniej chwili. Mając na uwadze ograniczoną liczbę warsztatów
dysponujących odpowiednimi możliwościami technicznymi i zasobami do
przeprowadzenia wymiany lub instalacji tachografów, Ministerstwo Infrastruktury
rekomenduje wykorzystanie w maksymalnym możliwym zakresie planowanych
regularnych przeglądów tachografów do ich wymiany. Konsekwentna wymiana
tachografów pozwoli uniknąć niepotrzebnych przestojów użytkowanych pojazdów,
spowodowanych oczekiwaniem na wizytę w uprawnionym warsztacie.
5. Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wprowadzić w niedalekiej przyszłości
rozporządzenie, które zakaże możliwości protestów na przejściach granicznych oraz
drogach publicznych o strategicznym znaczeniu dla gospodarki Państwa?
Ministerstwo Infrastruktury współpracuje w tej sprawie z Rządowym Centrum
Bezpieczeństwa. Należy wskazać, że zgodnie z art. 5b ust.7 pkt 1 ustawy z dnia 26 kwietnia
2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (tj. Dz. U. z 2023 poz.122), Dyrektor Rządowego
Centrum Bezpieczeństwa sporządza na podstawie szczegółowych kryteriów, o których
mowa w ust. 2 pkt 3, we współpracy z odpowiednimi ministrami odpowiedzialnymi za
-- 3 of 5 --
4
systemy, jednolity wykaz obiektów, instalacji, urządzeń i usług wchodzących w skład
infrastruktury krytycznej z podziałem na systemy. W wykazie wyróżnia się także
europejską infrastrukturę krytyczną zlokalizowaną na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej oraz europejską infrastrukturę krytyczną zlokalizowaną na terytorium innych
państw członkowskich Unii Europejskiej, mogącą mieć istotny wpływ na Rzeczpospolitą
Polską. Mając na uwadze, że informacje dotyczące infrastruktury krytycznej stanowią
tajemnicę ustawowo chronioną, wykaz ten ma charakter niejawny.
6. Czy Ministerstwo Infrastruktury w oparciu o powyższą wiedzę zamierza
rekomendować MSZ, by pod żadnym pozorem nie wyraziło zgody na przedłużenie
umowy pomiędzy UE a Ukrainą w zakresie transportu drogowego?
Uprzejmie wyjaśniam, że większość państw członkowskich Unii Europejskiej opowiadała
się za przedłużeniem umowy UE – Ukraina w sprawie transportu drogowego towarów.
W tym kontekście strona polska podjęła działania, aby okres przedłużenia umowy był jak
najkrótszy. Ponadto, w wyniku zdecydowanych działań Ministerstwa Infrastruktury,
wspieranych przez MSZ i Stałe Przedstawicielstwo RP przy Unii Europejskiej, Komisja
Europejska opracowała mandat negocjacyjny i prowadziła negocjacje ze stroną ukraińską
w sprawie rewizji istniejącego aktu prawnego.
Umowa pomiędzy Unią Europejską a Ukrainą została uzupełniona o wiele zagadnień, które
zostały zgłoszone Komisji Europejskiej przez Ministerstwo Infrastruktury, w wyniku
konsultacji ze środowiskiem polskich przewoźników drogowych. Pozwalają one m.in.
na odpowiednie monitorowanie stosowania umowy, pod kątem realizacji jej celów.
Zmiany wprowadzone do umowy przewidują:
informowanie przez Ukrainę o wszelkich środkach wprowadzonych w celu
przedłużenia ważności wydanych przez Ukrainę dokumentów kierowcy;
obowiązek posiadania w pojeździe uwierzytelnionego odpisu lub wyciągu
z zezwolenia na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego
towarów;
obowiązek udokumentowania, że przejazd bez ładunku odbywa się w połączeniu
z przewozem wykonywanym na podstawie tej umowy;
oznaczenie pojazdu wykonującego przewóz na podstawie tej umowy
odpowiednią naklejką;
monitorowanie przestrzegania przez kierowców przepisów, w tym identyfikacja
przewoźników łamiących przepisy;
wzajemną pomoc obu stron w celu egzekwowania przepisów tej umowy;
nowe uprawnienia dla Wspólnego Komitetu w zakresie możliwości zawieszenia
umowy;
powołanie grupy ad hoc ds. praktycznego wdrażania umowy;
wprowadzenie przepisów umożliwiających całkowite lub częściowe zawieszenie
umowy.
-- 4 of 5 --
5
Po przyjęciu na forum Unii Europejskiej decyzji o podpisaniu, w imieniu Unii Europejskiej
i tymczasowym stosowaniu umowy zmieniającej Umowę z dnia 29 czerwca 2022 r. między
UE a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów, Minister Infrastruktury wydał
oświadczenie.
W oświadczeniu tym wskazał, że dotychczasowe funkcjonowanie Umowy między UE
a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów doprowadziło do negatywnych
skutków dla polskiej branży transportu drogowego i pogłębienia nierównych warunków
wykonywania międzynarodowego transportu drogowego rzeczy. W tym kontekście Pan
Minister zadeklarował, że strona polska będzie dokładnie analizować sytuację na rynku
transportu drogowego, szczególnie w kontekście wprowadzonych do Umowy zmian.
W przypadku zaistnienia odpowiednich przesłanek Polska rozważy wystąpienie
z wnioskiem o wykorzystanie instrumentów ochrony przewidzianych w zmienionej
Umowie.
Łączę wyrazy szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 5 of 5 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-6.054.15.2024
Warszawa, 06 sierpnia 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 3269, Pana Stanisława Tomczyszyna, Posła na Sejm RP,
w sprawie podziału środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz zapobiegania przez
Ministerstwo Infrastruktury pogarszającej się sytuacji przedsiębiorstw transportu
drogowego, przedstawiam poniżej informacje odnoszące się do zagadnień w niej
wskazanych.
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury będzie wnioskowało o przyznanie środków
z Krajowego Planu Odbudowy dla przewoźników drogowych, którzy udokumentują
poniesioną stratę w powyżej przedstawionych czynników?
Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) to kompleksowy program
wsparcia i wzmocnienia polskiej gospodarki, który składa się z 57 inwestycji i 54 reform.
Pieniądze wydatkowane w ramach KPO przeznaczone będą na realizację nowych
inwestycji w różnych sektorach gospodarki, w tym na innowacje, transformację
klimatyczną, środowisko, cyfryzację, edukację, zdrowie oraz rynek pracy. Celem
strategicznym Krajowego Planu Odbudowy jest odbudowa potencjału rozwojowego
gospodarki utraconego w wyniku pandemii oraz wsparcie budowy trwałej
konkurencyjności gospodarki. Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że przyznanie
środków dla przewoźników drogowych, którzy ponieśli straty, z pieniędzy pochodzących
z KPO nie jest możliwe.
Niemniej jednak, w ramach planowanej rewizji Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia
Odporności podjęto działania na rzecz dofinansowania procesu wymiany tachografów ze
środków tego programu. Ministerstwo Infrastruktury zaproponowało wówczas
modyfikację zakresu inwestycji E2.2.2 Cyfryzacja transportu, w taki sposób, aby powstałe
oszczędności wykorzystać na sfinansowanie dodatkowej inwestycji polegającej na
dofinansowaniu procesu wymiany tachografów w aktualnie użytkowanych pojazdach,
którymi wykonywane są międzynarodowe przewozy drogowe rzeczy na najnowsze
urządzenia, tj. tachografy inteligentne wersji drugiej.
Ministerstwo Infrastruktury zwróciło się do innych resortów o stanowisko w zakresie
możliwych instrumentów wsparcia finansowego dla branży transportu drogowego.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii poinformowało, że uruchomienie instrumentów
pomocowych wymagałoby opracowania przez Ministerstwo Infrastruktury założeń
programu wsparcia oraz dokonania oceny możliwości pokrycia jego kosztów, a także
-- 1 of 5 --
2
uwzględnienia obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej planowanej pomocy publicznej.
Ministerstwo Infrastruktury przygotowuje taki dokument.
Jednocześnie niezwłocznie po podpisaniu porozumienia z protestującymi przewoźnikami
drogowymi, Minister Infrastruktury zwrócił się do Komisji Europejskiej z apelem
o wsparcie polskich przewoźników operujących dotychczas na rynkach wschodnich,
pakietem pomocy na podstawie dostępnych instrumentów wsparcia istniejących na
poziomie UE lub rozważenie wprowadzenia nowych form pomocy, uwzględniającej
specyfikę tej branży. W odpowiedzi, Dyrekcja Generalna ds. Mobilności i Transportu
Komisji Europejskiej wskazała, że Komisja nie dysponuje w obecnym budżecie
niezbędnymi środkami, które pozwoliłyby interweniować jej w takiej sytuacji.
2. Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej o zastosowanie wakacji od konieczności płacenia składki
zdrowotnej przez przedsiębiorstwa transportowe w celu poprawienia ich kondycji
finansowej?
Ministerstwo Infrastruktury nie planuje wprowadzenia wakacji od składek ZUS dla
przedsiębiorców transportu drogowego. Niemniej, w odpowiedzi na potrzebę
wypracowania rozwiązań, które mogłyby skutecznie obniżyć wzrastające skokowo koszty
funkcjonowania polskich przedsiębiorstw transportowych oraz fakt, że takie działania
często wiążą się z koniecznością wypracowania mechanizmów wykraczających poza
właściwość resortu infrastruktury, pismem z dnia 23 maja br. Minister Infrastruktury
zwrócił się do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o uzgodnienie rozwiązań
prawnych w zakresie postulowanym przez branżę transportową.
Propozycja polegająca na wprowadzeniu przepisów epizodycznych dotyczących zasad
odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne, które m.in. mogą przyczynić się do
obniżenia kosztów prowadzonej działalności jest obecnie wypracowywana.
W ocenie resortu infrastruktury to ograniczone w czasie rozwiązanie pomocowe może
stanowić realne wsparcie dla polskiej branży międzynarodowego transportu drogowego,
wobec niezwykle dynamicznej ekspansji przedsiębiorców transportu drogowego z państw
o niższych kosztach pracy i które pozwolą polskim przewoźnikom drogowym dostosować
się do zmieniających się realiów prowadzenia działalności transportowej, tak aby zapobiec
fali upadłości przedsiębiorców w branży transportu drogowego.
Pragnę podkreślić, że aktualnie trwają uzgodnienia z właściwymi ministerstwami
w zakresie możliwości wdrożenia powyższego rozwiązania.
3. Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wnioskować do Ministerstwa Finansów
o wprowadzenie rozporządzenia bądź ustawy o konieczności zapłaty podatku
VAT, tylko od uregulowanych należności?
W tej sprawie Ministerstwo Infrastruktury zwróciło się do Ministerstwa Finansów
o zajęcie stanowisko dotyczącego wprowadzenia możliwości zapłaty podatku VAT tylko
od uregulowanych należności. Z uzyskanej z Ministerstwa Finansów informacji wynika, że
wprowadzenie powszechnego stosowania metody kasowej jako podstawowego
mechanizmu rozliczenia podatku VAT stałoby w sprzeczności z zasadami dyrektywy VAT
-- 2 of 5 --
3
(Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu
podatku od wartości dodanej (Dz.U. L 347 z 11.12.2006, s. 1, z późn. zm.) – i z tego względu
nie jest to możliwe.
Niemniej jednak metodę kasową rozliczeń podatku VAT już obecnie może wybrać
większość podatników VAT. Od lipca 2023 r. roczny limit obrotów uprawniający do
stosowania metody kasowej został podwyższony z 1,2 mln euro do 2 mln euro. Jest to
maksymalny limit dopuszczony na podstawie dyrektywy VAT dla takiego rozwiązania. Tym
samym możliwość stosowania metody kasowej zyskała dodatkowa grupa podatników
VAT.
4. Czy Ministerstwo Infrastruktury przewiduje wprowadzenia refundacji wymiany
tachografów dla przewoźników drogowych, które wymusza zmiana
do rozporządzenia (UE) nr 165/2014 z 2020 roku?
Odpowiadając na liczne apele przedsiębiorców, Ministerstwo Infrastruktury podjęło pilnie
starania dotyczące pozyskania dostępnego dla branży transportowej wsparcia
przeznaczonego na dofinansowanie obowiązkowej wymiany tachografów na urządzenia
najnowszej generacji. W pierwszej kolejności zostały podjęte działania mające na celu
zbadanie dostępnych instrumentów finansowych, które by mogły zostać wykorzystane
w ramach przedmiotowego wsparcia. Równolegle zainicjowano prace, których efektem
są opracowane wstępne warianty możliwej refundacji wymiany tachografów. Jednakże
przyjęcie konkretnego modelu refundowania będzie uzależnione od dostępności środków
publicznych na ten cel.
Podkreślenia wymaga jednak, że niezależnie od podejmowanych przez Ministerstwo
Infrastruktury prób mających na celu wypracowanie stosownych instrumentów
pomocowych, obowiązujące terminy wymiany tych urządzeń wynikają bezpośrednio
z przepisów rozporządzenia (UE) nr 165/2014. W związku z powyższym, Ministerstwo
Infrastruktury zaleca przedsiębiorcom transportu drogowego niezwlekanie z wymianą
tachografów do ostatniej chwili. Mając na uwadze ograniczoną liczbę warsztatów
dysponujących odpowiednimi możliwościami technicznymi i zasobami do
przeprowadzenia wymiany lub instalacji tachografów, Ministerstwo Infrastruktury
rekomenduje wykorzystanie w maksymalnym możliwym zakresie planowanych
regularnych przeglądów tachografów do ich wymiany. Konsekwentna wymiana
tachografów pozwoli uniknąć niepotrzebnych przestojów użytkowanych pojazdów,
spowodowanych oczekiwaniem na wizytę w uprawnionym warsztacie.
5. Czy Ministerstwo Infrastruktury zamierza wprowadzić w niedalekiej przyszłości
rozporządzenie, które zakaże możliwości protestów na przejściach granicznych oraz
drogach publicznych o strategicznym znaczeniu dla gospodarki Państwa?
Ministerstwo Infrastruktury współpracuje w tej sprawie z Rządowym Centrum
Bezpieczeństwa. Należy wskazać, że zgodnie z art. 5b ust.7 pkt 1 ustawy z dnia 26 kwietnia
2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (tj. Dz. U. z 2023 poz.122), Dyrektor Rządowego
Centrum Bezpieczeństwa sporządza na podstawie szczegółowych kryteriów, o których
mowa w ust. 2 pkt 3, we współpracy z odpowiednimi ministrami odpowiedzialnymi za
-- 3 of 5 --
4
systemy, jednolity wykaz obiektów, instalacji, urządzeń i usług wchodzących w skład
infrastruktury krytycznej z podziałem na systemy. W wykazie wyróżnia się także
europejską infrastrukturę krytyczną zlokalizowaną na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej oraz europejską infrastrukturę krytyczną zlokalizowaną na terytorium innych
państw członkowskich Unii Europejskiej, mogącą mieć istotny wpływ na Rzeczpospolitą
Polską. Mając na uwadze, że informacje dotyczące infrastruktury krytycznej stanowią
tajemnicę ustawowo chronioną, wykaz ten ma charakter niejawny.
6. Czy Ministerstwo Infrastruktury w oparciu o powyższą wiedzę zamierza
rekomendować MSZ, by pod żadnym pozorem nie wyraziło zgody na przedłużenie
umowy pomiędzy UE a Ukrainą w zakresie transportu drogowego?
Uprzejmie wyjaśniam, że większość państw członkowskich Unii Europejskiej opowiadała
się za przedłużeniem umowy UE – Ukraina w sprawie transportu drogowego towarów.
W tym kontekście strona polska podjęła działania, aby okres przedłużenia umowy był jak
najkrótszy. Ponadto, w wyniku zdecydowanych działań Ministerstwa Infrastruktury,
wspieranych przez MSZ i Stałe Przedstawicielstwo RP przy Unii Europejskiej, Komisja
Europejska opracowała mandat negocjacyjny i prowadziła negocjacje ze stroną ukraińską
w sprawie rewizji istniejącego aktu prawnego.
Umowa pomiędzy Unią Europejską a Ukrainą została uzupełniona o wiele zagadnień, które
zostały zgłoszone Komisji Europejskiej przez Ministerstwo Infrastruktury, w wyniku
konsultacji ze środowiskiem polskich przewoźników drogowych. Pozwalają one m.in.
na odpowiednie monitorowanie stosowania umowy, pod kątem realizacji jej celów.
Zmiany wprowadzone do umowy przewidują:
informowanie przez Ukrainę o wszelkich środkach wprowadzonych w celu
przedłużenia ważności wydanych przez Ukrainę dokumentów kierowcy;
obowiązek posiadania w pojeździe uwierzytelnionego odpisu lub wyciągu
z zezwolenia na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego
towarów;
obowiązek udokumentowania, że przejazd bez ładunku odbywa się w połączeniu
z przewozem wykonywanym na podstawie tej umowy;
oznaczenie pojazdu wykonującego przewóz na podstawie tej umowy
odpowiednią naklejką;
monitorowanie przestrzegania przez kierowców przepisów, w tym identyfikacja
przewoźników łamiących przepisy;
wzajemną pomoc obu stron w celu egzekwowania przepisów tej umowy;
nowe uprawnienia dla Wspólnego Komitetu w zakresie możliwości zawieszenia
umowy;
powołanie grupy ad hoc ds. praktycznego wdrażania umowy;
wprowadzenie przepisów umożliwiających całkowite lub częściowe zawieszenie
umowy.
-- 4 of 5 --
5
Po przyjęciu na forum Unii Europejskiej decyzji o podpisaniu, w imieniu Unii Europejskiej
i tymczasowym stosowaniu umowy zmieniającej Umowę z dnia 29 czerwca 2022 r. między
UE a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów, Minister Infrastruktury wydał
oświadczenie.
W oświadczeniu tym wskazał, że dotychczasowe funkcjonowanie Umowy między UE
a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów doprowadziło do negatywnych
skutków dla polskiej branży transportu drogowego i pogłębienia nierównych warunków
wykonywania międzynarodowego transportu drogowego rzeczy. W tym kontekście Pan
Minister zadeklarował, że strona polska będzie dokładnie analizować sytuację na rynku
transportu drogowego, szczególnie w kontekście wprowadzonych do Umowy zmian.
W przypadku zaistnienia odpowiednich przesłanek Polska rozważy wystąpienie
z wnioskiem o wykorzystanie instrumentów ochrony przewidzianych w zmienionej
Umowie.
Łączę wyrazy szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 5 of 5 --