Interpelacja w sprawie likwidacji bariery uniemożliwiającej osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności udział w leczeniu sanatoryjnym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 3261
do ministra zdrowia
w sprawie likwidacji bariery uniemożliwiającej osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności udział w leczeniu sanatoryjnym
Zgłaszający: Tadeusz Tomaszewski
Data wpływu: 03-06-2024
Gniezno, 3 czerwca 2024 r.
Szanowna Pani Minister!
Na dyżurze poselskim przyjąłem osobę z orzeczonym znacznym stopniem niepełnosprawności o symbolu przyczyny niepełnosprawności 04-O 03-L.
Osoba ta wymaga pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Może korzystać bez limitu ze skierowań NFZ na leczenie sanatoryjne. Barierą udziału jest brak możliwości skierowania z NFZ dla opiekuna (w jego przypadku żony). Brak finansowania przez NFZ pobytu opiekuna wraz z osobą rehabilitowaną uniemożliwia – ze względów finansowych – osobom skierowanym na leczenie sanatoryjne udział w tym leczeniu.
Sprawa dotyczy wielu osób i jest ona na spotkaniach organizacji pozarządowych seniorów oraz osób z niepełnosprawnościami podnoszona jako ograniczenie przez państwo prawa do leczenia sanatoryjnego. Proszę o dokonanie analizy prawnej opisanej sytuacji.
Wobec powyższego proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Jak w obecnej sytuacji prawnej jest uregulowana sprawa odpłatności opiekunów osób wymagających pomocy innych osób na turnusie sanatoryjnym wynikającym ze skierowania NFZ?
Czy istnieją możliwości sfinansowania przez NFZ pobytu na turnusie sanatoryjnym opiekuna osoby wymagającej takiego opiekuna zgodnie z przedstawionym orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności?
Czy resort zdrowia planuje zmiany w zakresie odpłatności pobytu opiekunów osób z niepełnosprawnościami na turnusie NFZ?
Z wyrazami szacunku
Tadeusz Tomaszewski
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5983 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLD.050.7.2024.SR
Warszawa, 26 czerwca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 3261 z dnia 10 czerwca 2024 r., złożoną przez Pana Posła
Tadeusza Tomaszewskiego w sprawie likwidacji bariery uniemożliwiającej osobom ze
znacznym stopniem niepełnosprawności udział w leczeniu sanatoryjnym, uprzejmie proszę
o przyjęcie następujących informacji.
1) Jak w obecnej sytuacji prawnej jest uregulowana sprawa odpłatności opiekunów osób
wymagających pomocy innych osób na turnusie sanatoryjnym wynikającym ze
skierowania NFZ?
oraz
2) Czy istnieją możliwości sfinansowania przez NFZ na turnusie sanatoryjnym opiekuna
osoby wymagającej takiego opiekuna zgodnie z przedstawionym orzeczeniem o stopniu
niepełnosprawności?
oraz
3) Czy resort zdrowia planuje zmiany w zakresie odpłatności opiekunów osób z
niepełnosprawnościami na turnusie NFZ?
Uprzejmie informuję, że na gruncie obowiązujących przepisów nie funkcjonuje pojęcie
„opiekuna” czy „osoby towarzyszącej” w odniesieniu do uzdrowiskowego leczenia
sanatoryjnego dorosłych realizowanego w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia.
Obowiązujące przepisy określające zasady kierowania dorosłych świadczeniobiorców na
leczenie uzdrowiskowe i korzystania z gwarantowanych świadczeń w rodzaju lecznictwo
uzdrowiskowe nie regulują kwestii dotyczących udziału świadczeniobiorców w
turnusach sanatoryjnych wspólnie z osobami towarzyszącymi, w tym opiekunami
i na obecną chwilę resort zdrowia nie planuje zmian w przedmiotowym zakresie.
Wskazania wymaga, że świadczeniobiorca kierowany na leczenie uzdrowiskowe nie
powinien wymagać opieki osoby trzeciej, ponieważ w przypadku leczenia
uzdrowiskowego jedną z determinant uznania celowości świadczenia jest potwierdzona
zdolność do samoobsługi świadczeniobiorcy. Lecznictwo uzdrowiskowe charakteryzuje
bowiem forma organizacji i realizacji świadczeń wymagająca od pacjenta dużego stopnia
samodzielności. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 stycznia 2012 r.
w sprawie sposobu kierowania i kwalifikowania pacjentów do zakładów lecznictwa
uzdrowiskowego (Dz.U. 2012 poz. 14), przy kwalifikowaniu pacjenta do zakładu
lecznictwa uzdrowiskowego lekarz zobowiązany jest ocenić m.in. stan zdrowia pacjenta
i możliwość leczenia uzdrowiskowego przy wykorzystaniu naturalnych surowców
leczniczych, ale także zdolność pacjenta do samoobsługi i samodzielnego poruszania się
lub zdolność pacjenta do samoobsługi i samodzielnego przemieszczania się na wózku
inwalidzkim (m.in. w oparciu o informacje zawarte w orzeczeniu o niepełnosprawności),
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
bowiem brak zdolności pacjenta do samoobsługi stanowi przeciwwskazanie do leczenia
uzdrowiskowego. Powyższe wynika bezpośrednio ze specyfiki lecznictwa
uzdrowiskowego, w którym realizacja świadczeń w trybie stacjonarnym, zarówno w
sanatorium, jak i szpitalu uzdrowiskowym, odbywa się w warunkach mających cechy
pobytów hotelowych, w związku z czym z tej formy leczenia mogą skorzystać wyłącznie
pacjenci zdolni do samoobsługi, niewymagający pomocy bliskiej osoby lub asysty
personelu medycznego w podstawowych czynnościach życiowych.
Podkreślenia wymaga, że świadczenia w rodzaju lecznictwo uzdrowiskowe są dostępne
dla pacjentów ze znacznym stopniem niepełnosprawności, jednak warunkiem
skierowania na leczenie jest samodzielność i samoobsługa pacjenta, rozumiana jako
możliwość podjęcia podróży do uzdrowiska, wykonywania codziennych czynności
samopielęgnacyjnych, komunikacji z personelem uzdrowiska, wyraźnego informowania o
ewentualnych problemach w trakcie pobierania zabiegów, samodzielnego przyjmowania
posiłków, codziennego przemieszczania się na zabiegi w zakładzie lecznictwa
uzdrowiskowego itp. Należy zauważyć, iż powyższy wymóg nie stanowi okoliczności
dyskryminującej osoby niepełnosprawne w kwestii dostępu do świadczeń z zakresu
lecznictwa uzdrowiskowego, lecz stanowi warunek umożliwiający ich prawidłową
realizację.
W związku z wymogiem zdolności do samoobsługi, w uzdrowiskowym leczeniu
sanatoryjnym osób dorosłych, bez względu na schorzenie pacjenta, NFZ nie realizuje
pobytów pacjentów wraz z ich opiekunami i z żadnym ośrodkiem sanatoryjnym nie
kontraktuje umów na pobyt opiekunów. Pobyt osoby towarzyszącej, w tym
ewentualnego opiekuna, nie stanowi realizacji świadczenia opieki zdrowotnej w
rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. 2024 poz. 146), tym samym
nie może być refundowany przez NFZ. Z uwagi na powyższe, nieuzasadnione jest
podejmowanie przez resort zdrowia działań dotyczących zmiany przepisów w zakresie
przedmiotowej odpłatności. Jeżeli świadczeniobiorcy odbywającemu leczenie
uzdrowiskowe towarzyszy w sanatorium bliska osoba, wówczas pobyt takiej osoby
odbywa się na zasadach komercyjnych.
Dodatkowo informuję, że pacjenci niespełniający warunków do zakwalifikowania do
leczenia uzdrowiskowego (m.in. z uwagi na brak zdolności do samoobsługi i
samodzielnego poruszania), a wymagający świadczeń usprawniających, nie są
pozbawieni możliwości rehabilitacji ze środków publicznych pozostających w dyspozycji
NFZ, ponieważ na podstawie skierowania na rehabilitację leczniczą wystawionego przez
lekarza ubezpieczenia zdrowotnego mogą być rehabilitowani poprzez zabiegi
fizykoterapeutyczne w warunkach domowych, ambulatoryjnych, ośrodka lub oddziału
dziennego oraz stacjonarnych (także w sanatoriach uzdrowiskowych), na podstawie
przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (Dz.U. 2021 poz. 265 ze zm.).
Z wyrazami szacunku,
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --