Interpelacja w sprawie poprawy działalności instytucji publicznych jako czynnika rozwoju gospodarczego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 3201
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie poprawy działalności instytucji publicznych jako czynnika rozwoju gospodarczego
Zgłaszający: Daniel Milewski
Data wpływu: 03-06-2024
Szanowny Panie Ministrze,
poprawa działalności instytucji publicznych stanowi ważny czynnik rozwoju gospodarczego nowoczesnych gospodarek. Odpowiednie otoczenie regulacyjne i instytucjonalne odpowiada za zmniejszenie kosztów prowadzenia działalności, zachęcanie do współpracy czy ograniczenie ryzyka działalności gospodarczej.
W związku z powyższym zwracam się uprzejmie z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
W jaki sposób rząd zamierza poprawić działalność instytucji publicznych w celu zmniejszenia kosztów prowadzenia działalności dla przedsiębiorstw?
Jakie konkretne środki regulacyjne i instytucjonalne zostaną podjęte w celu zachęcenia do współpracy między sektorem publicznym a prywatnym?
Czy istnieją plany wprowadzenia nowych mechanizmów lub procedur mających na celu ograniczenie ryzyka działalności gospodarczej w Polsce?
Jakie kroki podejmowane są w celu usprawnienia procedur administracyjnych i biurokratycznych, które mogą ograniczać innowacyjność i konkurencyjność przedsiębiorstw?
Czy istnieją konkretne przykłady działań, które już zostały podjęte lub są planowane w najbliższej przyszłości, aby poprawić otoczenie regulacyjne i instytucjonalne dla przedsiębiorstw w Polsce?
Z poważaniem
Daniel Milewski
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Sekretarz stanu Jacek Tomczak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
34036 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DDR-III.054.9.2024
Warszawa, 27 czerwca 2024 r.
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 3201
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 3201 Posła Daniela Milewskiego z 10 czerwca br.
w sprawie poprawy działalności instytucji publicznych jako czynnika rozwoju
gospodarczego, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1. W jaki sposób rząd zamierza poprawić działalność instytucji publicznych w celu
zmniejszenia kosztów prowadzenia działalności dla przedsiębiorstw?
Ministerstwo Rozwoju i Technologii (dalej MRiT) prowadzi ciągły proces deregulacji
przepisów prawa gospodarczego. Prowadzimy dialog z przedsiębiorcami, w tym o
poprawie obsługi przedsiębiorców przez organy administracji i monitoring funkcjonowania
przepisów gospodarczych. Jednym z jego przejawów jest projekt ustawy o zmianie
niektórych ustaw w celu deregulacji prawa gospodarczego i administracyjnego oraz
doskonalenia zasad opracowywania prawa gospodarczego (UA8). Jest on wynikiem
wsłuchiwania się w głosy środowisk przedsiębiorców.
Regulacje zawarte w projekcie mają m.in. na celu poprawę relacji między administracją
publiczną a przedsiębiorcami oraz usprawnienie pracy urzędów. Dotyczą one np.:
A) Prostszych zasad wykonywania działalności gospodarczej – w projekcie przewidziano
uproszczenie niektórych obowiązków spoczywających na przedsiębiorcach, usprawnienie
i łagodzenie zasad prowadzenia kontroli w firmach; uproszczenie relacji między
przedsiębiorcami a administracją publiczną. Proponowane rozwiązania, to m.in.:
- obowiązek doręczenia przedsiębiorcy przed wszczęciem kontroli wstępnej listy
informacji i dokumentów;
- obowiązek publikowania przez organy kontroli planów kontroli oraz wyników
okresowych analiz prawdopodobieństwa naruszenia prawa, obejmujących identyfikację
obszarów podmiotowych i przedmiotowych, w których ryzyko naruszenia przepisów jest
największe;
- skrócenie maksymalnego czasu kontroli mikroprzedsiębiorców z 12 do 6 dni;
- dostosowanie częstotliwości przeprowadzania kontroli do zidentyfikowanego
stopnia ryzyka związanego z wykonywaną przez przedsiębiorcę działalnością – im
mniejsza kategoria ryzyka, tym mniejsza liczba kontroli;
- dopuszczenie wniesienia sprzeciwu wobec czynności kontrolnych,
niewstrzymującego czynności kontrolnych, w przypadku, gdy organ przeprowadzając
-- 1 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
kontrolę w sposób nieuprawniony powołuje się na wyłączenia ograniczeń kontroli
działalności gospodarczej;
- przeciwdziałanie wszczynaniu de facto fikcyjnych kontroli skarbowych jedynie
w celu przerwania biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego;
- brak konieczności przedkładania w urzędzie dokumentu prokury lub
pełnomocnictwa, jeżeli umocowanie da się wykazać w oparciu o dostępne publicznie
rejestry;
- jednoznaczne przesądzenie w przepisach, że pojazdy przeznaczone do celów
badawczych realizowanych przez firmy badawcze są wyłączone spod akcyzy;
- umożliwienie zaliczania do kosztów kwalifikowanych kosztów przeglądów,
konserwacji, kalibracji aparatury wykorzystywanej do prowadzenia działalności B+R oraz
kosztów specjalistycznego transportu towarów wykorzystywanych na potrzeby B+R) –
pod warunkiem, że nie wynika to z umowy zawartej z podmiotem powiązanym z
podatnikiem;
- ujednolicenie niektórych rozwiązań w zakresie doręczeń pomiędzy KPA i Ordynacją
podatkową;
- wskazanie, że rozporządzenie dotyczące obowiązku rejestrowania sprzedaży przy
użyciu kas fiskalnych wydaje się nie częściej niż raz na 3 lata;
- umożliwienie notariuszom, na wniosek podmiotu biorącego udział w danym akcie
notarialnym, będącego osobą fizyczną, przesyłania wypisu tego aktu właściwemu
miejscowo organowi podatkowemu właściwemu w sprawach podatku od nieruchomości;
- możliwość umarzania należności z tytułu kar administracyjnych i zaległych kar
administracyjnych z urzędu;
- wprowadzenie instytucji „wezwania miękkiego”;
- wprowadzenie regulacji umożliwiającej wniesienie skargi do WSA bez składania
wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy także w odniesieniu do postanowień;
- wydłużenie terminu na wydanie decyzji w trybie autokontroli decyzji
administracyjnych do 14 dni;
- wprowadzenie formy dokumentowej umowy leasingu;
- wprowadzenie elektronizacji rozpraw przed Krajową Izbą Odwoławczą.
B) Ułatwień przy podejmowaniu pierwszych kroków w biznesie – w tym zakresie
zaproponowano doprecyzowanie przepisów, z którymi przedsiębiorcy mają styczność,
gdy rozważają rozpoczęcie wykonywania działalności gospodarczej, np.:
- wyeliminowanie wątpliwości praktycznych co do możliwości prowadzenia drobnej
działalności przez obcokrajowców;
- uregulowanie kwestii oskładkowania umów cywilnoprawnych zawieranych w
ramach działalności nierejestrowej poprzez wyłączenie takich umów spod tytułu
ubezpieczeniowego, o ile są zawierane w ramach tej działalności;
- wprowadzenie zasady, że osoby wykonujące działalność nierejestrową powinny
posługiwać się numerem PESEL.
-- 2 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W ramach prac nad poprawą otoczenia regulacyjnego i instytucjonalnego w Polsce,
przedstawiciele MRiT biorą również aktywny udział w negocjacji aktów prawa unijnego
w szerokim zakresie rozwoju gospodarki, przemysłu i jednolitego rynku, w tym
harmonizacji technicznej i regulacji produktowych. Stanowisko Polski reprezentowane na
posiedzeniach w Brukseli zarówno w Radzie UE jak i KE, bierze pod uwagę głos polskich
przedsiębiorstw i stowarzyszeń branżowych. Zgłaszane przez przedstawicieli Polski
problemy i propozycje mają na względzie realia polskich firm, ich potrzeby rozwojowe oraz
konkurencyjność. W ramach propozycji legislacyjnych w zakresie otoczenia regulacyjnego
powtarzane są postulaty dotyczące spójności regulacji unijnych, nie dublowania się
obowiązków, redukowania obciążeń administracyjnych czy sprawozdawczych, wsparcia
finansowego dla rozwoju przedsiębiorstw. Podobnie na gruncie tworzenia prawa
krajowego, MRiT jest otwarty na postulaty przedsiębiorstw i stowarzyszeń branżowych,
które są następnie brane pod uwagę w procesie tworzenia w MRiT propozycji przepisów
prawnych lub zgłaszane przez MRiT w procesie konsultacji międzyresortowych.
Np. w obszarze własności intelektualnej MRiT, w ścisłej współpracy z Urzędem
Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej (organem właściwym w sprawach własności
przemysłowej) prowadzi prace nad nową ustawą – Prawo własności przemysłowej, która
w sposób kompleksowy ureguluje zagadnienia związane z ochroną własności
przemysłowej. Nowelizacja jest odpowiedzią na zachodzące na przestrzeni ostatnich lat
znaczące zmiany w gospodarce krajowej i światowej, które uwypukliły potrzeby
skierowania szczególnej uwagi na innowacje i zaproponowanie sprawnego systemu ich
ochrony. Skuteczna ochrona własności intelektualnej jest kluczowa w nowoczesnej
gospodarce. Stworzenie trwałego i przejrzystego systemu ochrony praw własności
przemysłowej znacząco wpływa na wzrost konkurencyjności, przyczyniając się do
powstawania nowych rozwiązań, decydujących o postępie naukowo- technicznym.
Celem nowej ustawy Prawo własności przemysłowej jest uregulowanie w jednym akcie
prawnym, w sposób przejrzysty instytucji i procedur dotyczących ochrony własności
przemysłowej, zaproponowanie nowych rozwiązań umożliwiających ochronę praw
wyłącznych, uproszczenie i skrócenie postępowań, w tym skrócenie czasu udzielania
ochrony. Projekt ten jest odpowiedzią na liczne postulaty zgłaszane przez użytkowników
systemu ochrony własności przemysłowej tj. przedsiębiorców, przedstawicieli instytucji
otoczenia biznesu i środowiska naukowego. Proponowana regulacja jest zgodna
z założeniami polityki Rządu, zwłaszcza w odniesieniu do uproszczenia procedur
i zwiększenia efektywności działania administracji publicznej.
W zakresie polityki kosmicznej, w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia
Odporności, będzie realizowany Narodowy System Informacji Satelitarnej (NSIS) jako
krajowy interoperacyjny system odbioru, przechowywania, przetwarzania i udostępniania
danych satelitarnych wraz z niezbędną infrastrukturą, którego celem jest dostarczanie
serwisów monitoringowych, produktów informacyjnych, narzędzi analitycznych i usług.
Stworzenie NSIS zapewni efektywne i ciągłe dostarczanie informacji dostosowanych do
potrzeb użytkowników, służąc przede wszystkim wsparciu administracji publicznej
-- 3 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
w podejmowaniu decyzji, lepszym wykorzystywaniu posiadanych zasobów i infrastruktury,
sprawowaniu funkcji nadzorczych i kontrolnych oraz organizacji życia społecznego
i gospodarczego, a także na potrzeby bezpieczeństwa i obronności.
Ad 2. Jakie konkretne środki regulacyjne i instytucjonalne zostaną podjęte w celu
zachęcenia do współpracy między sektorem publicznym a prywatnym?
W zakresie polityki kosmicznej procedowane jest rozporządzenie Ministra Rozwoju
i Technologii w sprawie szczegółowego przeznaczenia, warunków i trybu udzielania
wsparcia przez Polską Agencję Kosmiczną (projekt). Rozporządzenie ma na celu określenie
szczegółowego przeznaczenia oraz warunków i trybu udzielania wsparcia przez Agencję,
mając na względzie efektywne i skuteczne wykorzystanie tego wsparcia oraz zapewnienie
przejrzystości jego udzielania w ramach pomocy publicznej, pomocy de minimis i pomocy
nie stanowiącej pomocy publicznej, a także potrzebę uzyskania informacji niezbędnych do
udzielenia wsparcia. Rozporządzenie przyczyni się do realizacji Polskiej Strategii
Kosmicznej1 a także ustawowych zadań Polskiej Agencji Kosmicznej (PAK) w zakresie
tworzenia sprzyjających warunków do rozwoju sektora kosmicznego oraz budowy kadr na
potrzeby polskiego sektora kosmicznego, poprzez wsparcie np.: inkubacji przedsiębiorstw,
rozwoju infrastruktury laboratoryjnej, zwiększania kompetencji polskiego sektora
kosmicznego, rozwoju badań naukowych i technologii kosmicznych.
Ad 3. Czy istnieją plany wprowadzenia nowych mechanizmów lub procedur mających na
celu ograniczenie ryzyka działalności gospodarczej w Polsce?
Poprawa otoczenia regulacyjnego jest m.in. celem ww. projektu ustawy o zmianie
niektórych ustaw w celu deregulacji prawa gospodarczego i administracyjnego oraz
doskonalenia zasad opracowywania prawa gospodarczego (UA8), który m.in. przewiduje
nowelizację rozdziału 6 ustawy - Prawo przedsiębiorców. Wśród propozycji należy
wskazać m.in. wprowadzenie:
- zasady równoważenia obowiązków administracyjnych,
- usprawnień w zakresie bieżącego przeglądu prawa gospodarczego,
- instytucji programu regulacyjnego,
- zasady odpowiedniej vacatio legis projektów ustaw, nie krótszej niż po upływie 6
miesięcy od dnia ogłoszenia,
- zasady projektowania oceny funkcjonowania aktu normatywnego (OSR ex post)
w stosunku do aktów normatywnych z zakresu prawa gospodarczego,
- zasady obowiązkowej oceny funkcjonowania aktu normatywnego (OSR ex post)
w sytuacji, gdy dany akt normatywny został przyjęty w wyniku procesu legislacyjnego,
w którym odstąpiono od przeprowadzenia konsultacji publicznych,
Wśród uregulowanych w rozdziale 6 ustawy – Prawo przedsiębiorców zasad prowadzenia
procesu legislacyjnego mającego za przedmiot prawo gospodarcze znajduje się zasada
1 Uchwała Rady Ministrów nr 6 z dnia 26 stycznia 2017 r. w sprawie przyjęcia Polskiej Strategii
Kosmicznej (M. P. z 2017 r. poz. 203).
-- 4 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
proporcjonalności i zasada adekwatności. Przy opracowywaniu projekt aktu
normatywnego określającego zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia
działalności gospodarczej należy:
- dążyć do nienakładania nowych obowiązków administracyjnych, a jeżeli nie jest to
możliwe, dążyć do ich nakładania jedynie w stopniu koniecznym do osiągnięcia ich
celów,
- dążyć do ograniczenia obowiązków informacyjnych, zwłaszcza gdy wymagane
informacje są przekazywane przez obowiązanych organom władzy publicznej na
podstawie obowiązujących przepisów,
- dążyć do umożliwienia realizacji obowiązków informacyjnych w postaci
elektronicznej,
- implementując prawo Unii Europejskiej i prawo międzynarodowe, dążyć do
nakładania wyłącznie obowiązków administracyjnych niezbędnych do osiągnięcia celów
implementowanych przepisów.
Przywołane wyżej zasady są również elementem przeprowadzanego na podstawie art. 70
ustawy – Prawo przedsiębiorców bieżącego przeglądu prawa gospodarczego. Zgodnie
z tym przepisem ministrowie kierujący działami administracji rządowej są zobowiązani do
prowadzenia bieżących przeglądów funkcjonowania aktów normatywnych określających
zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej, a
w ramach dokonywania przeglądu ministrowie zobowiązani są do kierowania się zasadami
określonymi w art. 67 ustawy – Prawo przedsiębiorców.
W ramach wspomnianej inicjatywy zaproponowano, by zasady, którymi należy kierować
się przy tworzeniu prawa gospodarczego (oraz przy dokonywaniu przeglądu prawa
gospodarczego) uzupełnić o zasadę równoważenia obowiązków administracyjnych (zasada
równoważenia obowiązków administracyjnych podczas opracowywania projektów aktów
normatywnych określających zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia
działalności gospodarczej). Zgodnie z tą zasadą projektując nowe obowiązki
administracyjne należy dążyć do zmniejszenia obciążeń administracyjnych wynikających
z uregulowań prawnych już obowiązujących w danej dziedzinie. Wymóg taki wzmocni
prawne podstawy prowadzenia ewaluacji prawa gospodarczego i ma na celu m.in.
zmniejszenie kosztów prowadzenia działalności dla przedsiębiorstw. Zasada ma pełnić
funkcję mobilizującą do poszukiwania jak najmniej obciążających rozwiązań oraz
eliminowania przestarzałych i niepotrzebnych obciążeń, przy zapewnieniu standardów
prowadzenia działalności gospodarczej oraz ochrony interesu publicznego.
Niezależnie od powyższego MRiT zaproponował zmiany w procesie przeglądu prawa
gospodarczego. Projekt przewiduje, że informacje o działaniach związanych z bieżącym
przeglądem, po ich otrzymaniu przez ministra właściwego do spraw gospodarki, będą
przekazywane podmiotom, które w systemie prawnym wyposażone są w kompetencje
związane z oceną praktyki legislacyjnej. Wśród tych podmiotów wskazano Radę Dialogu
Społecznego, Radę Legislacyjną, Radę Pożytku Publicznego oraz Rzecznika Małych
i Średnich Przedsiębiorców. Informacje przedkładane ministrowi właściwemu do spraw
-- 5 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
gospodarki, a także stanowiska oraz opinie zgłoszone do takich informacji, będą
dodatkowo publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej.
Informacje pozyskiwane w ramach bieżącego przeglądu będą uwzględniane przy
tworzeniu programu regulacyjnego - nowej instytucji prawnej zaprojektowanej w celu
zapewnienia ciągłości ewaluacji i poprawy jakości prawa gospodarczego. Program ten
będzie określał priorytetowe działania w obszarze kształtowania otoczenia prawnego
wykonywania działalności gospodarczej w Polsce. Powinien on uwzględniać wyniki
dokonanego przeglądu funkcjonowania aktów normatywnych pozostających w sferze
prawa gospodarczego (z uwzględnieniem wspomnianych wyżej zasad wynikających z art.
67 ustawy – Prawo przedsiębiorców) i obejmować planowane działania w zakresie
zmniejszania obciążeń regulacyjnych oraz dokonywania oceny funkcjonowania aktów
normatywnych. Program byłby opracowywany raz na 4 lata. Zakłada się, że program
regulacyjny będzie przyjmowany przez Radę Ministrów i będzie przedstawiany Sejmowi
oraz Senatowi, a także publikowany w ramach BIP. Za koordynację realizacji programu
będzie odpowiedzialny minister właściwy do spraw gospodarki.
Wśród inicjatyw, które mają na celu poprawę działalności instytucji publicznych w celu
zmniejszenia kosztów prowadzenia działalności dla przedsiębiorstw, ale też mających na
celu ograniczenie ryzyka działalności gospodarczej w Polsce, wskazać należy ww.
propozycję wprowadzenia zasady odpowiedniej vacatio legis projektów ustaw, nie krótszej
niż po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia. Propozycja ta dotyczy projektów ustaw,
z których wynika zwiększenie obciążeń regulacyjnych dla przedsiębiorców i ma mieć
charakter uzupełniający w stosunku do regulacji ustawy z dnia 20 lipca 2000 r.
o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych. Proponowany
przepis wprowadza obowiązek takiego zaprojektowania terminu wejścia w życie ustawy,
by nie był on krótszy niż sześć miesięcy od dnia ogłoszenia. Czas potrzebny
przedsiębiorcom do przygotowania się do nowych regulacji będzie kluczowy przy
wyznaczaniu vacatio legis, przy czym nie będzie to jedyna przesłanka. Wnioskodawca
będzie obowiązany rozważać również takie aspekty jak np. konieczność sprawnej realizacji
zadań publicznych, czy zapewnienie standardów prowadzenia działalności gospodarczej.
Jednocześnie przewidziano możliwość wyjątkowego odstąpienia od wyznaczenia
w projekcie minimalnej vacatio legis, gdy przemawia za tym ważny interes publiczny lub
gdy wynika to konieczności implementacji lub wykonania przepisów prawa Unii
Europejskiej. Odstąpienie od tej zasady będzie mogło mieć zastosowanie w przypadku
zmian, które będą korzystne dla przedsiębiorców. W takich przypadkach w uzasadnieniu
projektu ustawy wnioskodawca będzie obowiązany przedstawić przyczyny takiego
odstąpienia.
Należy również wspomnieć o zasadzie projektowania oceny funkcjonowania aktów
prawnych, które określają zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia
działalności gospodarczej w ramach procesu legislacyjnego. Zgodnie z ww. projektem,
uzasadnienie (lub stanowiąca jego część ocena skutków regulacji) powinno zawierać
informacje na temat zakresu oceny funkcjonowania projektowanego aktu normatywnego
lub jego części, mierników określających stopień realizacji jego celów oraz terminu
-- 6 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
przygotowania takiej oceny. Projekt UA8 przewiduje również wprowadzenie zasady
obowiązkowej oceny funkcjonowania aktu normatywnego w przypadku odstąpienia od
konsultacji publicznych, nie później niż dwa lata od wejścia w życie aktu mającego
wypływ na podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej.
Wskazane wyżej inicjatywy w dużym stopniu dotyczą wprowadzenia jednolitych
i systemowych zasad działania instytucji publicznych odpowiedzialnych za tworzenie
i funkcjonowanie prawa gospodarczego. Proponowane rozwiązania mają na celu
umożliwienie koordynowania działań państwa w obszarze kreowania otoczenia
regulacyjnego prowadzenia działalności gospodarczej, a tym samym zmierzają do poprawy
działalności instytucji publicznych jako czynnika rozwoju gospodarczego.
Jednocześnie należy wskazać, że Polska posiada szeroki i rozbudowany system wsparcia
inwestycji, który ogranicza ryzyko działalności gospodarczej.
System zachęty inwestycyjnej dostępny jest dla wszystkich firm, bez względu ich wielkość
oraz pochodzenie. Ministerstwo Rozwoju i Technologii dokłada wszelkich starań, aby
instrumenty wsparcia były jak najbardziej dostępne i mogły korzystać z nich nie tylko duże
i średnie przedsiębiorstwa, ale również małe i mikro.
System zachęty inwestycyjnej wspiera przedsiębiorców przy realizacji nowych projektów
inwestycyjnych. Wsparcie tego rodzaju istotnie zmniejsza ryzyko po stronie
przedsiębiorców. Jest to widoczne w szczególności w przypadku firm z sektora MŚP, gdzie
pomoc państwa istotnie wspiera przedsiębiorców w wysiłku inwestycyjnym.
Podstawowym instrumentem wsparcia inwestycji, dostępnym dla przedsiębiorców
w Polsce jest Polska Strefa Inwestycji (dalej PSI), czyli ulga podatkowa na nową inwestycję.
Instrument zwolnień podatkowych, w porównaniu do alternatywnych narzędzi stymulacji
inwestycji takich jak dotacje czy gwarancje kredytowe, cechuje się wysoką efektywnością
przy jednoczesnej minimalizacji ryzyka po stronie państwa.
W ramach Polskiej Strefy Inwestycji polskie firmy z sektora MŚP (od początku
funkcjonowania do 31 maja br.) uzyskały 1 637 decyzji o wsparciu (61% wszystkich) na
łączną wartość inwestycji 18 mld zł (15% wartości inwestycji w PSI) oraz zadeklarowali
utworzenie 8 453 nowych miejsc pracy, co stanowi 17% wszystkich nowych miejsc pracy
w ramach PSI.
Polska Strefa Inwestycji, czyli reforma Specjalnych Stref Ekonomicznych, zainicjowana na
mocy ustawy z 10 maja 2018 r. o wspieraniu nowych inwestycji, wydatnie przyczynia się
do przyciągania nowych inwestycji na obszarze całego kraju. PSI posiada wszystkie walory
Stref, rozszerzone na obszar całego kraju. Dotychczasowe zezwolenia na prowadzenie
działalności gospodarczej na terenie specjalnych stref ekonomicznych (SSE) pozostają
w mocy do końca 2026 r. Obecnie przedsiębiorcy, na podstawie ww. ustawy mogą
uzyskać decyzje o wsparciu na obszarze całego kraju (a nie tylko na wyznaczonym
obszarze, jak miało to miejsce wcześniej).
-- 7 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Ulga podatkowa w ramach PSI stanowi pomoc publiczną dostępną w formie zwolnienia
z podatku dochodowego (CIT lub PIT) w wysokości nawet do 70% (w przypadku mikro
i małych firm) wartości realizowanej inwestycji. Ulga podatkowa jest możliwa do uzyskania
w związku z realizacją nowej inwestycji na terenie całej Polski. Aby skorzystać ze
zwolnienia z podatku w ramach PSI niezbędne jest otrzymanie tzw. decyzji o wsparciu oraz
spełnienie kryteriów wskazanych przepisami prawa.
Ponadto, w zakresie polityki kosmicznej, jednym z instrumentów mających na celu
wspieranie, a tym samym ograniczenie ryzyka działalności gospodarczej jest zatwierdzony
przez Ministra Rozwoju i Technologii w roku 2023 Krajowy Program Kosmiczny –
działania Ministra Rozwoju i Technologii na lata 2023-2027. Głównym celem tego
programu jest budowa potencjału przemysłu i jednostek naukowych w sektorze
kosmicznym do zaspokajania potrzeb państwa i gospodarki oraz skutecznego
konkurowania na rynkach międzynarodowych.
W ramach działania realizowane jest wsparcie poprzez kreowanie lub realizację takich
działań jak: organizacja zagranicznych misji gospodarczych dla przedstawicieli polskiego
sektora kosmicznego w celu nawiązania współpracy, dialogu polskich podmiotów sektora
kosmicznego z sektorem międzynarodowym co przyczyni się do promocji polskich
podmiotów oraz zainicjowania dialogu z potencjalnymi partnerami biznesowymi; wsparcie
procesu inkubacji startupów kosmicznych, w szczególności działania związane są ze
współpracą z Agencją Rozwoju Przemysłu S.A. w ramach inkubatora Europejskiej Agencji
Kosmicznej ESA BIC Poland wspierającego rozwój polskich startupów kosmicznych
związane z promocją transferu technologii w celu wykorzystania technologii kosmicznych
w innych gałęziach gospodarki oraz wdrożenie technologii przemysłowych do sektora
kosmicznego; organizacja warsztatów z krajowymi bądź międzynarodowymi organizacjami
(m.in. NCBR, Horyzont Europa, ESA, EDA, EUSPA) dot. możliwości współpracy oraz
finansowania projektów z programów Komisji Europejskiej Copernicus, Galileo,
GOVSATCOM, SSA oraz przedsięwzięć prowadzonych w ramach ESA i NCBR.
Ad 4. Jakie kroki podejmowane są w celu usprawnienia procedur administracyjnych i
biurokratycznych, które mogą ograniczać innowacyjność i konkurencyjność
przedsiębiorstw?
Obecnie prowadzone są prace legislacyjne nad rozwiązaniami, których celem jest
wprowadzenie w polskim systemie prawa certyfikacji wykonawców zamówień
publicznych. Wprowadzenie certyfikacji wykonawców do krajowego systemu zamówień
publicznych zostało przewidziane w obowiązującej Polityce zakupowej państwa, przyjętej
uchwała Rady Ministrów jeszcze w 2022 r.
Certyfikacja wykonawców zamówień publicznych stworzy wykonawcom możliwość
uzyskania certyfikatu wydawanego przez podmioty certyfikujące. Będzie on służył do
potwierdzania ich sytuacji podmiotowej, tj. braku podstaw wykluczenia lub posiadania
określonych zdolności oraz zasobów niezbędnych do wykazywania warunków udziału
w postępowaniu.
-- 8 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Korzystanie przez przedsiębiorców - wykonawców z instrumentu certyfikacji i poddanie
się przez nich certyfikacji będzie fakultatywne. Podobnie jak ubieganie się o certyfikację,
także późniejsze posłużenie się certyfikatem będzie pozostawione swobodnej decyzji
wykonawców. Równocześnie, zamawiający nie będą mogli ograniczyć wykonawcom
prawa do posługiwania się ważnym certyfikatem. Wykonawcy będą mogli ubiegać się
o zamówienie publiczne zarówno bez certyfikatu, jak dotychczas, jaki i powołując się na
certyfikat.
Certyfikacja wykonawców w swym założeniu ma przyczynić się do realizacji jednego
z głównych celów Polityki, tj. rozszerzenia dostępu do rynku zamówień dla
przedsiębiorców z sektora MŚP. Przedsiębiorcy ci często podkreślają, co znajduje również
odzwierciedlenie w licznych analizach, że czynnikiem ograniczającym ich skłonność do
udziału w procedurach zamówieniowych jest nadmierny formalizm oraz występująca
uznaniowość decyzji zamawiających w zakresie weryfikacji ich sytuacji podmiotowej.
Wszechstronna i całościowa analiza istoty certyfikacji wykonawców prowadzi do wniosku,
że może ona stanowić skuteczne rozwiązanie tych kwestii.
W celu wykazania braku podstaw wykluczenia oraz spełniania warunków udziału
w postępowaniu przedsiębiorca będzie mógł ograniczyć się do złożenia ważnego
certyfikatu, oczywiście zawierającego wszystkie niezbędne informacje potrzebne
zamawiającemu (np. informacje na temat posiadanego doświadczenia zawodowego). Dla
wykonawcy oznacza to zatem brak potrzeby gromadzenia i składania dokumentów na
potrzeby każdego przetargu. Dzięki temu zaoszczędzi on czas niezbędny na
przygotowanie oferty.
Przedsiębiorca, uzyskując certyfikat będzie mógł zwiększyć przewidywalność swoich
działań na rynku zamówień publicznych.
Certyfikacja umożliwi mu wstępne potwierdzenie jego sytuacji podmiotowej, które będzie
co do zasady wiążące dla zamawiających. Nie do przecenienia jest fakt, iż pozwoli ona
znacząco zredukować ryzyko odmiennej interpretacji, przez różnych zamawiających,
okoliczności faktycznych i prawnych związanych z oceną sytuacji podmiotowej
wykonawcy (np. dotyczącej podstawy wykluczenia z art. 109 ust. 1 pkt 7 Pzp). Dotyczy to
także procedury samooczyszczenia, która będzie mogła być przeprowadzana przed
podmiotem certyfikującym, bez konieczności jej powtarzania w toku każdego
jednostkowego postępowania o udzielenie zamówienia (duże ułatwienie również dla
zamawiających).
Ponadto w zakresie polityki kosmicznej, planowana jest realizacja, w ramach Krajowego
Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności, Narodowego Systemu Informacji Satelitarnej
(NSIS), opisanego w odpowiedzi na pytanie nr 1.
Ad 5. Czy istnieją konkretne przykłady działań, które już zostały podjęte lub są
planowane w najbliższej przyszłości, aby poprawić otoczenie regulacyjne i
instytucjonalne dla przedsiębiorstw w Polsce?
-- 9 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Jak informowałem w odpowiedzi na pyt. 1 przedstawiciele MRiT uczestniczą m.in.
w negocjacjach aktów prawa unijnego w szerokim zakresie rozwoju gospodarki, przemysłu
i jednolitego rynku, w tym harmonizacji technicznej i regulacji produktowych. Podobnie na
gruncie tworzenia prawa krajowego MRiT prowadzi otwarty dialog z przedsiębiorcami
i stowarzyszeniami branżowymi, którzy zgłaszają swoje postulaty co do zmian przepisów
prawnych.
Ponadto zgodnie z przywołanym powyżej art. 70 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo
przedsiębiorców, Ministrowie kierujący działami administracji rządowej dokonują,
w zakresie swojej właściwości, bieżącego przeglądu funkcjonowania aktów normatywnych
określających zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności
gospodarczej.
W wyniku m.in. takich przeglądów podjęliśmy w ostatnim czasie kilka inicjatyw
legislacyjnych. Pierwsza z nich to projekt zmian w ustawie o rzemiośle, procedowany
w ramach prac nad projektem ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu deregulacji
prawa gospodarczego i administracyjnego oraz doskonalenia zasad opracowywania prawa
gospodarczego (UA8). Jego istotą jest w szczególności rozszerzenie definicji rzemiosła
i rzemieślnika, poprzez rozszerzenie katalogu prawnie dopuszczalnych form prowadzenia
działalności gospodarczej w zakresie rzemiosła, dopuszczenie wykorzystywania przez
przedsiębiorców, niezależnie od formy prowadzenia przez nich działalności, wszystkich
kwalifikacji zawodowych w rzemiośle, wymienionych w ustawie oraz włączenie do
rzemiosła nowych zawodów (optyk okularowy i protetyk słuchu). Projekt został
przekazany do 539 podmiotów w ramach konsultacji publicznych.
Kolejną inicjatywą legislacyjną jest projekt ustawy o zmianie ustawy o Centralnej
Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy
oraz niektórych innych ustaw (UD38). Projekt stanowi odpowiedź na problemy i postulaty
zgłaszane przez przedsiębiorców i instytucje otoczenia biznesu. Proponowane w projekcie
rozwiązania koncentrują się na realizacji postulatów przedsiębiorców zebranych
w dotychczasowym okresie obowiązywania ustawy o CEIDG i PIP. Zarówno
przedsiębiorcy jak i inni użytkownicy CEIDG wskazują, jak istotna jest możliwość
załatwienia spraw i odnalezienia informacji związanych z prowadzeniem działalności
gospodarczej w jednym miejscu - w ramach tzw. „jednego okienka”. W związku
z powyższym MRiT przygotowało rozwiązania, które wpłyną pozytywnie na warunki
prowadzenia działalności gospodarczej.
Proponowane rozwiązania obejmują: publikację w CEIDG – w jednym miejscu - informacji
o zawartych umowach spółki cywilnej, w których wspólnikiem jest przedsiębiorca wpisany
do CEIDG, zastąpienie osobnych wniosków do urzędu skarbowego, GUS i ZUS jednym
wnioskiem zintegrowanym oraz dopełnienie wszystkich formalności związanych
z rejestracją w jednym miejscu, umożliwienie składania wniosków dotyczących spółki
cywilnej on-line (aktualnie jest to możliwe tylko w formie papierowej), możliwość
generowania zaświadczenia dotyczącego spółki cywilnej on-line, wprowadzenie
ustandaryzowanego wzoru umowy spółki cywilnej, którą będzie można zawrzeć on-line.
-- 10 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Rozwiązania objęte projektem mają wyeliminować nadmierne obciążenia biurokratyczne
dla przedsiębiorców i uproszczenie procedur administracyjnych. Projekt ustawy zakłada
zmniejszenie liczby dokumentów przez zastąpienie kilku wniosków jednym, który będzie
elektronicznie przesyłany za pośrednictwem CEIDG do innych urzędów. Projekt zakłada
także ograniczenie liczby procedur i skrócenie czasu załatwienia spraw przez
wprowadzenie „jednego okienka” dla spółek cywilnych w zakresie spółek cywilnych,
w których wspólnikiem jest przedsiębiorca wpisany do CEIDG, brak konieczności
odwiedzania poszczególnych urzędów, tj. US, GUS, ZUS/KRUS, uzyskanie szerokiej
informacji o spółce cywilnej w rejestrze CEIDG, możliwość samodzielnego wygenerowania
zaświadczenia o spółce cywilnej (dotyczy spółek cywilnych, w których wspólnikiem jest
przedsiębiorca wpisany do CEIDG). Współpraca pomiędzy rejestrami, przekazywanie
i wymiana danych, uproszczenie procedur administracyjnych to także skuteczne państwo
oraz instytucje gospodarcze służące wzrostowi gospodarczemu oraz przeciwdziałające
wykluczeniu społecznemu i gospodarczemu.
Kolejnym projektem, nad którym pracujemy, jest nowelizacja ustawy z dnia 9 kwietnia
2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych
(UD21). Jej potrzeba wynika z dotychczasowych doświadczeń nadzorczych ministra
właściwego do spraw gospodarki nad działalnością biur informacji gospodarczej. Duże
znaczenie dla dyskusji nad zmianami w przepisach ustawy mają coroczne spotkania ze
Związkiem Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce (ZPF), który jest organizacją
pracodawców zrzeszającą podmioty z różnych sektorów rynku finansowego. ZPF skupia
blisko sto przedsiębiorstw z rynku finansowego.
Istota rozwiązań ujętych w projekcie obejmuje wprowadzenie kilku przekrojowych zmian
poprawiających stosowanie przepisów ustawy oraz zapewnienia spójności regulacji
z ustawą o elektronicznych i milczącego załatwienia sprawy, w rozumieniu Kodeksu
postępowania administracyjnego (w przypadku postępowania dotyczącego zatwierdzania
regulaminu zarządzania danymi). Projektowane zmiany będą wpływały korzystnie na
przedsiębiorców, w tym również same biura. Projektowane przepisy doprecyzowują
zasady konstruowania cenników za usługi świadczone przez biura, a wynikające
z przepisów ustawy, obowiązek rejestrowania przez biura czynności dokonywanych przez
pełnomocników klientów, doprecyzowania zasad uzyskiwania informacji gospodarczych
przez jednostki podległe MSWiA, umieszczania w rejestrze zapytań danych pełnomocnika
podmiotu, któremu biuro udostępniło dane ale również usprawnienie komunikacji ministra
z biurami oraz uproszczenia zasad nadzoru ministra nad działalnością biur.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Jacek Tomczak
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
Do wiadomości
-- 11 of 12 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 12 of 12 --