Interpelacja w sprawie zabezpieczenia dostaw surowców dla przemysłu
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Podsekretarz stanu Krzysztof Galos
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7131 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DNGS-WPS.050.2.2024.AKK
3235887.12735047.10237036
Warszawa, 24-06-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Daniela Milewskiego w sprawie zabezpieczenia
dostaw surowców dla przemysłu (interpelacja nr K10INT3061), proszę o przyjęcie
poniższych informacji.
Zabezpieczenie podaży nieenergetycznych surowców mineralnych i kopalin jest kluczowym
elementem realizacji Polityki Surowcowej Państwa1 (PSP). Wdrażanie zapisów PSP ma na celu
zapewnienie stabilnego dostępu do surowców niezbędnych dla krajowej gospodarki.
Trwają prace nad koncepcją aktualizacji Polityki Surowcowej Państwa, której ważnym
elementem będzie m.in implementacja rozporządzenia Parlamentu Europejskiego oraz Rady
UE w sprawie ustanowienia ram na potrzeby zapewnienia bezpiecznych i zrównoważonych
dostaw surowców krytycznych (tzw. rozporządzenia UE dot. surowców krytycznych –
Critical Raw Materials Act CRMA).
W temacie wskazanym w interpelacji dot. uwzględnienia koncepcji gospodarki o obiegu
zamkniętym, należy wskazać, że jednym z celów szczegółowych realizowanej Polityki
Surowcowej Państwa jest pozyskiwanie surowców ze złóż antropogenicznych oraz
wspieranie rozwoju gospodarki o obiegu zamkniętym. W ramach realizacji tego celu
podejmowane są m.in. działania związane z inwentaryzacją składowisk odpadów
wydobywczych i innych podobnych obiektów oraz ocena potencjalnych możliwości ich
wykorzystania, prowadzona przez państwową służbę geologiczną, a także budowa bazy
wiedzy o źródłach surowców z odpadów, z odpowiednią ich klasyfikacją oraz wskazaniem
kierunków ich wykorzystania.
Polityka Surowcowa Państwa jest realizowana przy głównym udziale państwowej służby
geologicznej (psg). Służba ta inicjuje, koordynuje i wykonuje zadania, zmierzające do
rozpoznania budowy geologicznej kraju, w tym prace o podstawowym znaczeniu dla
gospodarki narodowej. W szczególności dla odnowienia bazy surowcowej kraju, ustalania
zasobów złóż kopalin, a także dla ochrony środowiska. Planowanie poszczególnych zadań
do realizacji przez psg odbywa się w ten sposób, że corocznie przygotowuje się plan jej prac
z rocznym wyprzedzeniem. Zadania realizowane przez psg w zakresie geologii oraz plan prac
państwowej służby geologicznej przewidzianych do realizacji dostępny jest na stronie:
https://www.gov.pl/web/klimat/nadzor-nad-panstwowa-sluzba-geologiczna
1 M.P. z 2022 r. poz. 371
-- 1 of 3 --
2
Zdecydowana większość surowców strategicznych dla polskiej gospodarki pochodzi
w całości lub w większości z importu, stąd też niezwykle istotne jest dążenie do tworzenia
właściwych ram współpracy oraz partnerstw surowcowych, przede wszystkim z krajami
będącymi w posiadaniu tych surowców. Zarówno CRMA, jak i Polityka Surowcowa
Państwa, wskazują na współpracę międzynarodową, jako ważny element dywersyfikacji
łańcucha dostaw surowców. Ministerstwo Klimatu i Środowiska przy udziale państwowej
służby geologicznej podejmuje działania na arenie międzynarodowej, gdzie nawiązywana
jest współpraca w zakresie prowadzenia wspólnych badań geologicznych. Służba
geologiczna stanowi zaplecze merytoryczne i wsparcie dla organów administracji rządowej,
realizujących zadania z obszaru surowcowego, jak również dla krajowych podmiotów
prowadzących działalność poszukiwawczą poza granicami kraju. Informacja na temat
partnerstw surowcowych, zawartych pomiędzy służbami geologicznymi została zawarta
w odpowiedzi nr 5 na Pana interpelację w sprawie monitorowania gospodarki metali
rzadkich (nr: K10INT3248).
W najbliższej przyszłości czekają nas wyzwania związane z implementacją rozporządzenia
CRMA. Rozporządzenie CRMA wraz z Net-Zero Industry Act i Chips Act, stanowi
regulacyjny tryptyk europejskiej polityki przemysłowej. UE wyznaczyła w nim następujące
cele na 2030 r.:
- WYDOBYCIE W UE: co najmniej 10% rocznego zużycia surowców strategicznych w UE
ma pochodzić z wydobycia w UE;
- PRZETWARZANIE W UE: co najmniej 40% rocznego zużycia surowców strategicznych
w UE ma pochodzić z przetwarzania w UE;
- RECYKLING W UE: co najmniej 25% rocznego zużycia surowców strategicznych w UE ma
pochodzić z wewnętrznego recyklingu;
- ŹRÓDŁA ZEWNĘTRZNE: z jednego państwa trzeciego nie może pochodzić więcej niż 65%
rocznego zużycia w UE każdego z surowców strategicznych na odpowiednim etapie
przetwarzania.
Realizacja założeń aktu powinna wzmocnić dostawy tych surowców z własnych źródeł UE
oraz zmniejszyć zależność w tym względzie od pojedynczych dostawców zewnętrznych.
Identyfikacja tzw. wąskich gardeł jest wpisana w przyjętym w maju 2024 roku
rozporządzeniu CRMA. W celu zmniejszenia rosnącego ryzyka zakłóceń dostaw, które
mogłyby zaburzyć konkurencję i spowodować fragmentację rynku wewnętrznego, Komisja
i państwa członkowskie są zobowiązane do monitorowania ryzyka. Należy również wskazać,
że pewne ryzyka zostały już zidentyfikowane na etapie opracowywania listy surowców
krytycznych zarówno dla UE, jak i szczebla narodowego.
CRMA przewiduje monitoring związany z dostawami surowców krytycznych. Jednym
z monitorowanych parametrów będzie identyfikacja barier na wszystkich etapach produkcji
unijnej oraz w wydawaniu pozwoleń na realizację projektów strategicznych w UE. Komisja
w ten sposób chce przeciwdziałać wąskim gardłom wynikającym często z ograniczeń
-- 2 of 3 --
3
eksportowych, konfliktów handlowych, problemów transportowych i logistycznych oraz
innych zdarzeń, które wpływają na łańcuchy dostaw.
W zakresie współpracy z instytutami, uczelniami oraz sektorem prywatnym należy wskazać,
że zarządzeniem Ministra Klimatu i Środowiska z 10 kwietnia 2024 r., powołano Radę
Gospodarowania Zasobami Ziemi, będącą organem pomocniczym ministra właściwego do
spraw środowiska. Decyzja o utworzeniu Rady wynikała z potrzeby opracowania
długookresowej strategii gospodarowania zasobami mineralnymi, w tym rozwoju geologii
i gospodarowania wnętrzem Ziemi w Polsce wraz z wypracowaniem odpowiednich zmian
prawnych w tym zakresie. W skład Rady zostali powołani specjaliści z obszaru geologii
i górnictwa oraz niezależni eksperci, posiadający wiedzę z różnych branż. Tym samym, Rada
Gospodarowania Zasobami Ziemi stanowi także „platformę” wymiany informacji oraz ścisłej
współpracy zarówno pomiędzy przedstawicielami instytutów badawczych, administracji
rządowej, jak również bezpośrednio sektora prywatnego.
Problematyka wskazana w interpelacji wymaga współpracy międzyresortowej oraz
obejmuje zagadnienia pozostające we właściwości także innych resortów m.in Ministerstwa
Przemysłu oraz Ministerstwa Rozwoju i Technologii. Należy zaznaczyć, że powyższe
odpowiedzi zostały udzielone zgodnie z wiedzą posiadaną w ramach kompetencji Ministra
Klimatu i Środowiska.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Krzysztof Galos
Podsekretarz Stanu - Główny Geolog Kraju
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --