Interpelacja nr 3012
Interpelacja w sprawie zagrożenia bezpieczeństwa lekowego motywowanego potrzebą zakupu i wynajmu używanych samochodów elektrycznych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (64%)
Podatki i Finanse (30%)
Klimat, Energia i Środowisko (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zagrożenia bezpieczeństwa lekowego motywowanego potrzebą zakupu i wynajmu używanych samochodów elektrycznych
Interpelacja nr 3012
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie zagrożenia bezpieczeństwa lekowego motywowanego potrzebą zakupu i wynajmu używanych samochodów elektrycznych
Zgłaszający: Marcelina Zawisza, Paulina Matysiak, Joanna Wicha, Adrian Zandberg, Maciej Konieczny, Dorota Olko
Data wpływu: 30-05-2024
Szanowny Panie Ministrze,
podczas obrad Parlamentarnego Zespołu ds. Suwerenności Lekowej Polski dowiedzieliśmy się, że środki z KPO przeznaczone do tej pory na rozwój krajowego przemysłu farmaceutycznego - produkcję substancji czynnych (API) do wytwarzania kluczowych leków, zostały w najnowszej rewizji Krajowego Planu Odbudowy przesunięte na inne cele. Niemal 140 mln euro nie trafi zatem do polskich producentów leków i nie zwiększy bezpieczeństwa lekowego naszego kraju. 5 linii produkcyjnych, które można byłoby w ten sposób sfinansować - nie powstanie. Bardzo ciekawy jest jednak adres, pod który te środki zostały w KPO przesunięte. Jednocześnie z likwidacją komponentu D3.2.1 utworzono w KPO nowy komponent E1.1.1 - z budżetem 373,75 mln euro, przeznaczony na dotacje do zakupu używanych i nowych samochodów elektrycznych przez osoby fizyczne. Takich dotacji przewiduje się około 40 tysięcy, zatem nietrudno policzyć, że bezpieczeństwo lekowe Polski upadło pod naporem nagłej potrzeby zakupu 15 tysięcy używanych “elektryków”. Równie ciekawy jest fakt, że to decyzja całkowicie nie została skonsultowana z przedstawicielami krajowego przemysłu farmaceutycznego. A biorąc pod uwagę, że w Polsce nie istnieje żaden poważniejszy producent samochodów elektrycznych, szkoda dla naszej gospodarki nabiera nowego wymiaru. W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy pomysł utworzenia komponentu E1.1.1 w KPO był konsultowany z przedstawicielami producentów samochodów elektrycznych? Z którymi i z jakich krajów pochodzą te firmy?
Czy w konsultacjach uczestniczył E.M.?
Jak Pan Minister ocenia szanse na rozwój zagranicznego przemysłu produkującego auta elektryczne po impulsie rozwojowym, który zaplanowano w rewizji KPO?
Czy Pan Minister oszacował, jak wzrośnie cena samochodów elektrycznych i marż producentów i dystrybutorów po wprowadzeniu bezpośrednich dotacji do ich zakupu? Czy ten przyrost pożre planowane dotacje?
Czy w ministerstwie toczą się już prace nad odpowiedzią na pytanie, jak pompowanie marż zagranicznych producentów aut elektrycznych ma się do polskiej racji stanu?
Czy dotowane z pieniędzy do tej pory przeznaczonych na rozwój krajowej produkcji leków pojazdy będą miały funkcję dowozu substancji do produkcji leków do kraju, jeśli ich zabraknie?
Czy konsultowano z samorządami decyzję przesunięcia środków na transport indywidualny zamiast dofinansowania w ten sposób rozwoju dużo efektywniejszego transportu zbiorowego?
Interpelacja nr 3012
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie zagrożenia bezpieczeństwa lekowego motywowanego potrzebą zakupu i wynajmu używanych samochodów elektrycznych
Zgłaszający: Marcelina Zawisza, Paulina Matysiak, Joanna Wicha, Adrian Zandberg, Maciej Konieczny, Dorota Olko
Data wpływu: 30-05-2024
Szanowny Panie Ministrze,
podczas obrad Parlamentarnego Zespołu ds. Suwerenności Lekowej Polski dowiedzieliśmy się, że środki z KPO przeznaczone do tej pory na rozwój krajowego przemysłu farmaceutycznego - produkcję substancji czynnych (API) do wytwarzania kluczowych leków, zostały w najnowszej rewizji Krajowego Planu Odbudowy przesunięte na inne cele. Niemal 140 mln euro nie trafi zatem do polskich producentów leków i nie zwiększy bezpieczeństwa lekowego naszego kraju. 5 linii produkcyjnych, które można byłoby w ten sposób sfinansować - nie powstanie. Bardzo ciekawy jest jednak adres, pod który te środki zostały w KPO przesunięte. Jednocześnie z likwidacją komponentu D3.2.1 utworzono w KPO nowy komponent E1.1.1 - z budżetem 373,75 mln euro, przeznaczony na dotacje do zakupu używanych i nowych samochodów elektrycznych przez osoby fizyczne. Takich dotacji przewiduje się około 40 tysięcy, zatem nietrudno policzyć, że bezpieczeństwo lekowe Polski upadło pod naporem nagłej potrzeby zakupu 15 tysięcy używanych “elektryków”. Równie ciekawy jest fakt, że to decyzja całkowicie nie została skonsultowana z przedstawicielami krajowego przemysłu farmaceutycznego. A biorąc pod uwagę, że w Polsce nie istnieje żaden poważniejszy producent samochodów elektrycznych, szkoda dla naszej gospodarki nabiera nowego wymiaru. W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy pomysł utworzenia komponentu E1.1.1 w KPO był konsultowany z przedstawicielami producentów samochodów elektrycznych? Z którymi i z jakich krajów pochodzą te firmy?
Czy w konsultacjach uczestniczył E.M.?
Jak Pan Minister ocenia szanse na rozwój zagranicznego przemysłu produkującego auta elektryczne po impulsie rozwojowym, który zaplanowano w rewizji KPO?
Czy Pan Minister oszacował, jak wzrośnie cena samochodów elektrycznych i marż producentów i dystrybutorów po wprowadzeniu bezpośrednich dotacji do ich zakupu? Czy ten przyrost pożre planowane dotacje?
Czy w ministerstwie toczą się już prace nad odpowiedzią na pytanie, jak pompowanie marż zagranicznych producentów aut elektrycznych ma się do polskiej racji stanu?
Czy dotowane z pieniędzy do tej pory przeznaczonych na rozwój krajowej produkcji leków pojazdy będą miały funkcję dowozu substancji do produkcji leków do kraju, jeśli ich zabraknie?
Czy konsultowano z samorządami decyzję przesunięcia środków na transport indywidualny zamiast dofinansowania w ten sposób rozwoju dużo efektywniejszego transportu zbiorowego?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Jan Szyszko
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Przeciętnie konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
40%
Konkretność
60%
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
2.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9901 znaków
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
Warszawa, data: 2 sierpnia 2024 r.
znak sprawy: IK 2789255
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację numer 3012 Pani Poseł Marceliny Zawiszy
oraz grupy Posłów w sprawie zagrożenia bezpieczeństwa lekowego
motywowanego potrzebą zakupu i wynajmu używanych samochodów
elektrycznych
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację przedstawiam informacje uzyskane z Ministerstwa
Rozwoju i Technologii (MRiT) oraz Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKiŚ).
Prace nad Krajowym Planem Odbudowy (KPO) rozpoczęły się w 2021 r.
i w tamtym okresie Ministerstwo Rozwoju i Technologii zgłosiło propozycję
projektu dotyczącego rozwoju potencjału sektora leków i wyrobów medycznych
– inwestycje związane z produkcją API w Polsce. W związku z faktem, że od
2021 r. wystąpiły nowe okoliczności związane z pojawieniem się nowych
dokumentów strategicznych na szczeblu UE, a także zmieniła się sytuacja
rynkowa mająca istotny wpływ na projekt API, na początku bieżącego roku MRiT
zgłosiło ww. projekt do rewizji do Komisji Europejskiej.
-- 1 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
Zgłoszenie projektu do rewizji zostało poprzedzone konsultacjami publicznymi
z przedstawicielami przemysłu farmaceutycznego, w celu zweryfikowania,
czy możliwe jest zrealizowanie inwestycji na obecnie obowiązujących zasadach.
Z informacji otrzymanych od organizacji branżowych wynikało, że zrealizowanie
projektu w założonym terminie (do połowy 2026 r.) jest nierealne. Branża
wskazała, że czas trwania budowy nowej inwestycji szacuje się średnio na 3-6 lat
(w zależności od skali projektu). W przypadku projektów o charakterze
modernizacyjno-inwestycyjnym, optymalny czas na ich realizację może wynosić
od 12 do 48 miesięcy licząc od momentu uzyskania środków. Wątpliwość budziła
również forma wsparcia – przedsiębiorcy wnioskowali o zmianę finansowania
z pożyczek na granty.
W związku z powyższym w ramach rewizji MRiT wnioskowało do KE między
innymi o wprowadzenie zmian w terminach ukończenia inwestycji i wyrażenie
zgody na zmianę wskaźnika, tak aby do połowy 2026 r. możliwe było jedynie
podpisanie umów z wnioskodawcami, a nie zakończenie realizacji inwestycji.
W związku z brakiem zgody Komisji Europejskiej na zmianę terminu realizacji
inwestycji, MRiT odstąpiło od realizacji komponentu KPO dotyczącego rozwoju
API. W przeciwnym wypadku środki przewidziane w KPO na rozwój produkcji API
zostałyby utracone.
Podsumowując, opóźnienia w przygotowaniu reform i inwestycji przewidzianych
w KPO przez poprzedni rząd spowodowały, że niemożliwe jest przeprowadzenie
procesu inwestycyjnego dotyczącego wytwarzania w Polsce aktywnych substancji
farmaceutycznych (API) w terminie określonym pierwotnie w KPO, czyli do końca
lipca 2026 r.
Należy również zaznaczyć, że nie było możliwe wcześniejsze uruchomienie
naborów na projekty dot. API, ponieważ rozwiązania krajowe dopuszczały
prefinansowanie ze środków będących w dyspozycji Polskiego Funduszu Rozwoju
tylko inwestycji objętych częścią dotacyjną KPO. Mechanizm ten nie dotyczył
inwestycji będących w części pożyczkowej KPO, a taki został wybrany dla
inwestycji dotyczących rozwoju API.
Według informacji uzyskanych z Ministerstwa Klimatu i Środowiska w ramach
rewizji Krajowego Planu Odbudowy, MKiŚ zaproponowało zmianę kamienia
-- 2 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
milowego E4G „Wejście w życie aktu prawnego wprowadzającego podatek
od posiadania pojazdów związanych z emisjami zgodnie z zasadą
„zanieczyszczający płaci” będącego elementem reformy z sektora transportu
E1.1. Wzrost wykorzystania transportu przyjaznego dla środowiska. Kamień ten
obligował władze polskie do nałożenia podatku płaconego co rok, związanego
z emisyjnością pojazdu.
Z uwagi na fakt, że w ocenie MKiŚ kamień ten miałby charakter wyłącznie
fiskalny, Ministerstwo zaproponowało jego zmianę. Celem było, aby nie karać
obywateli za posiadanie samochodu, a promować przechodzenie na
zeroemisyjne formy transportu przez dopłaty do zakupu, leasingu lub wynajmu
długoterminowego nowych pojazdów samochodowych. Propozycja ta spotkała
się z poparciem na poziomie Rady Ministrów i została zaproponowana
do projektu rewizji KPO w postaci nowego programu wsparcia do nabycia
pojazdów zeroemisyjnych.
Celem programów wsparcia finansowego nabywania pojazdów zeroemisyjnych
jest przede wszystkim redukcja szkodliwych emisji pochodzących z sektora
transportu drogowego poprzez upowszechnienie się zeroemisyjnej mobilności
wśród polskiego społeczeństwa i zmniejszenie zużycia paliw generujących
te emisje. Zgodnie z raportem Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) z 2023 r.,
obniżenie poziomów zanieczyszczeń do wartości zalecanych przez Światową
Organizację Zdrowia (WHO) mogłoby zapobiec śmierci 47 300 osób z powodu
pyłu zawieszonego (PM2.5) oraz 4 200 osób z powodu dwutlenku azotu
(NO2) w Polsce. W związku z tym upowszechnienie rozwiązań zeroemisyjnych
w transporcie przekłada się także na zdrowie i życie obywateli.
Mając na uwadze dążenie do osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 roku,
na poziomie krajowym podejmowanych jest szereg działań mających na celu
redukcję emisji zanieczyszczeń pochodzących z transportu oraz wsparcie rozwoju
przemysłu technologii zeroemisyjnych i transformacji przemysłu
motoryzacyjnego w kierunku zeroemisyjności.
Polska branża motoryzacyjna jest największą w Europie Środkowo-Wschodniej.
W Polsce ulokowane są fabryki dużych koncernów produkujących pojazdy,
a co istotne także zakłady poddostawców części i podzespołów z polskim
kapitałem. Dlatego prowadzone są działania mające na celu tworzenie
-- 3 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
sprzyjających warunków do inwestycji, rozwoju zeroemisyjnych technologii,
dostępu do wysoko wykwalifikowanych kadr, a także działania edukacyjne.
W ramach ww. działań istotną rolę pełnią mechanizmy wsparcia finansowego,
które mają na celu umożliwienie zakupu pojazdów zeroemisyjnych przez szerszą
grupę odbiorców i tym samym zwiększenie popytu na pojazdy zeroemisyjne.
Wzrost popytu przekłada się bezpośrednio na wzrost podaży oraz wzrost
opłacalności inwestowania przez producentów w technologie zeroemisyjne.
Ponadto na poziomie UE podejmowane są szeroko zakrojone działania
skoncentrowane na wsparciu transformacji oraz ochronie unijnego przemysłu.
MKiŚ stale monitoruje rynek w zakresie modeli i cen pojazdów elektrycznych,
aby realizowane programy wsparcia finansowego nie powodowały sztucznego
podwyższania marż producentów pojazdów elektrycznych i były dostosowane
do realiów rynkowych.
Maksymalny próg cenowy wspieranych pojazdów powinien być ustalony
na takim poziomie, aby branża motoryzacyjna dążyła do oferowania jak
największej liczby modeli pojazdów mieszczących się poniżej maksymalnego
progu, niepodnoszenia cen, jednocześnie zachowując zdolności inwestycyjne.
Należy podkreślić jednak, że w kontekście realizowanych programów wsparcia
niezbędna jest synergia działań podejmowanych przez władze państwowe,
jak również branży motoryzacyjnej, aby elektromobilność upowszechniała
się, a przyznawane dotacje nie przekładały się na wyższe marże.
Przy nowym programie wsparcia, zostanie wykorzystane doświadczenie
z programu „Mój Elektryk”, który jest programem wsparcia finansowego
w zakresie zakupu lub leasingu pojazdów zeroemisyjnych i jest realizowany
od 2021 roku przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki
Wodnej (NFOŚiGW). Aby zmaksymalizować efekt wsparcia, wprowadzono górny
próg wartości pojazdu kwalifikującego się do wsparcia na poziomie 225 tys. zł
oraz maksymalny poziom dotacji do jednego pojazdu. Przyjęte limity
cenowe wspieranych pojazdów i poziomy dofinansowania zostały ustalone
w oparciu o analizy rynku pojazdów samochodowych.
W 2022 r. dostępnych było 48 modeli pojazdów elektrycznych z czego 32 w cenie
poniżej 225 tyś zł, w 2023 r. dostępne 82 modele pojazdów elektrycznych z czego
46 w cenie poniżej 225 tyś zł, a w 2024 r. dostępnych 97 modeli pojazdów
-- 4 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
elektrycznych z czego 50 w cenie poniżej 225 tyś złotych. Ustalony limit cenowy
umożliwia dofinansowanie szerokiego katalogu pojazdów elektrycznych,
co stymuluje rozwój rynku.
Nie zaobserwowano, aby program „Mój Elektryk” prowadził do podniesienia cen
pojazdów elektrycznych.
Rząd wielotorowo wspiera rozwój transformacji sektora transportu w kierunku
zeroemisyjności – mobilność indywidualną oraz zbiorową, nadając priorytet
transportowi zbiorowemu. Należy zwrócić uwagę na fakt, że wsparcie rozwoju
zeroemisyjnego transportu zbiorowego jest jednym z priorytetów polskiego
rządu, ponieważ jest to najbardziej efektywna forma transportu, dostępna dla
wszystkich. Największe środki przeznaczane są na rozwój transportu zbiorowego.
Również w ramach środków KPO wspierany jest rozwój zeroemisyjnego
transportu zbiorowego. III nabór programu NFOŚiGW „Zielony transport
publiczny”, który jest realizowany od 2021 roku, będzie finansowany
ze środków KPO. Planowane jest dofinansowanie zakupu ok. 550 autobusów
zeroemisyjnych, tj. prawie drugie tyle, ile zostało wspartych w ramach dwóch
pierwszych naborów programu. Ponadto, MKiŚ planuje kontynuować
(po wyczerpaniu środków KPO) wsparcie dla samorządów w procesie wymiany
taboru komunikacji miejskiej na pojazdy zeroemisyjne zarówno ze środków
krajowych jak i europejskich.
Z poważaniem
wz. Ministra
Jan Szyszko
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 5 of 5 --
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
Warszawa, data: 2 sierpnia 2024 r.
znak sprawy: IK 2789255
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację numer 3012 Pani Poseł Marceliny Zawiszy
oraz grupy Posłów w sprawie zagrożenia bezpieczeństwa lekowego
motywowanego potrzebą zakupu i wynajmu używanych samochodów
elektrycznych
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację przedstawiam informacje uzyskane z Ministerstwa
Rozwoju i Technologii (MRiT) oraz Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKiŚ).
Prace nad Krajowym Planem Odbudowy (KPO) rozpoczęły się w 2021 r.
i w tamtym okresie Ministerstwo Rozwoju i Technologii zgłosiło propozycję
projektu dotyczącego rozwoju potencjału sektora leków i wyrobów medycznych
– inwestycje związane z produkcją API w Polsce. W związku z faktem, że od
2021 r. wystąpiły nowe okoliczności związane z pojawieniem się nowych
dokumentów strategicznych na szczeblu UE, a także zmieniła się sytuacja
rynkowa mająca istotny wpływ na projekt API, na początku bieżącego roku MRiT
zgłosiło ww. projekt do rewizji do Komisji Europejskiej.
-- 1 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
Zgłoszenie projektu do rewizji zostało poprzedzone konsultacjami publicznymi
z przedstawicielami przemysłu farmaceutycznego, w celu zweryfikowania,
czy możliwe jest zrealizowanie inwestycji na obecnie obowiązujących zasadach.
Z informacji otrzymanych od organizacji branżowych wynikało, że zrealizowanie
projektu w założonym terminie (do połowy 2026 r.) jest nierealne. Branża
wskazała, że czas trwania budowy nowej inwestycji szacuje się średnio na 3-6 lat
(w zależności od skali projektu). W przypadku projektów o charakterze
modernizacyjno-inwestycyjnym, optymalny czas na ich realizację może wynosić
od 12 do 48 miesięcy licząc od momentu uzyskania środków. Wątpliwość budziła
również forma wsparcia – przedsiębiorcy wnioskowali o zmianę finansowania
z pożyczek na granty.
W związku z powyższym w ramach rewizji MRiT wnioskowało do KE między
innymi o wprowadzenie zmian w terminach ukończenia inwestycji i wyrażenie
zgody na zmianę wskaźnika, tak aby do połowy 2026 r. możliwe było jedynie
podpisanie umów z wnioskodawcami, a nie zakończenie realizacji inwestycji.
W związku z brakiem zgody Komisji Europejskiej na zmianę terminu realizacji
inwestycji, MRiT odstąpiło od realizacji komponentu KPO dotyczącego rozwoju
API. W przeciwnym wypadku środki przewidziane w KPO na rozwój produkcji API
zostałyby utracone.
Podsumowując, opóźnienia w przygotowaniu reform i inwestycji przewidzianych
w KPO przez poprzedni rząd spowodowały, że niemożliwe jest przeprowadzenie
procesu inwestycyjnego dotyczącego wytwarzania w Polsce aktywnych substancji
farmaceutycznych (API) w terminie określonym pierwotnie w KPO, czyli do końca
lipca 2026 r.
Należy również zaznaczyć, że nie było możliwe wcześniejsze uruchomienie
naborów na projekty dot. API, ponieważ rozwiązania krajowe dopuszczały
prefinansowanie ze środków będących w dyspozycji Polskiego Funduszu Rozwoju
tylko inwestycji objętych częścią dotacyjną KPO. Mechanizm ten nie dotyczył
inwestycji będących w części pożyczkowej KPO, a taki został wybrany dla
inwestycji dotyczących rozwoju API.
Według informacji uzyskanych z Ministerstwa Klimatu i Środowiska w ramach
rewizji Krajowego Planu Odbudowy, MKiŚ zaproponowało zmianę kamienia
-- 2 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
milowego E4G „Wejście w życie aktu prawnego wprowadzającego podatek
od posiadania pojazdów związanych z emisjami zgodnie z zasadą
„zanieczyszczający płaci” będącego elementem reformy z sektora transportu
E1.1. Wzrost wykorzystania transportu przyjaznego dla środowiska. Kamień ten
obligował władze polskie do nałożenia podatku płaconego co rok, związanego
z emisyjnością pojazdu.
Z uwagi na fakt, że w ocenie MKiŚ kamień ten miałby charakter wyłącznie
fiskalny, Ministerstwo zaproponowało jego zmianę. Celem było, aby nie karać
obywateli za posiadanie samochodu, a promować przechodzenie na
zeroemisyjne formy transportu przez dopłaty do zakupu, leasingu lub wynajmu
długoterminowego nowych pojazdów samochodowych. Propozycja ta spotkała
się z poparciem na poziomie Rady Ministrów i została zaproponowana
do projektu rewizji KPO w postaci nowego programu wsparcia do nabycia
pojazdów zeroemisyjnych.
Celem programów wsparcia finansowego nabywania pojazdów zeroemisyjnych
jest przede wszystkim redukcja szkodliwych emisji pochodzących z sektora
transportu drogowego poprzez upowszechnienie się zeroemisyjnej mobilności
wśród polskiego społeczeństwa i zmniejszenie zużycia paliw generujących
te emisje. Zgodnie z raportem Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) z 2023 r.,
obniżenie poziomów zanieczyszczeń do wartości zalecanych przez Światową
Organizację Zdrowia (WHO) mogłoby zapobiec śmierci 47 300 osób z powodu
pyłu zawieszonego (PM2.5) oraz 4 200 osób z powodu dwutlenku azotu
(NO2) w Polsce. W związku z tym upowszechnienie rozwiązań zeroemisyjnych
w transporcie przekłada się także na zdrowie i życie obywateli.
Mając na uwadze dążenie do osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 roku,
na poziomie krajowym podejmowanych jest szereg działań mających na celu
redukcję emisji zanieczyszczeń pochodzących z transportu oraz wsparcie rozwoju
przemysłu technologii zeroemisyjnych i transformacji przemysłu
motoryzacyjnego w kierunku zeroemisyjności.
Polska branża motoryzacyjna jest największą w Europie Środkowo-Wschodniej.
W Polsce ulokowane są fabryki dużych koncernów produkujących pojazdy,
a co istotne także zakłady poddostawców części i podzespołów z polskim
kapitałem. Dlatego prowadzone są działania mające na celu tworzenie
-- 3 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
sprzyjających warunków do inwestycji, rozwoju zeroemisyjnych technologii,
dostępu do wysoko wykwalifikowanych kadr, a także działania edukacyjne.
W ramach ww. działań istotną rolę pełnią mechanizmy wsparcia finansowego,
które mają na celu umożliwienie zakupu pojazdów zeroemisyjnych przez szerszą
grupę odbiorców i tym samym zwiększenie popytu na pojazdy zeroemisyjne.
Wzrost popytu przekłada się bezpośrednio na wzrost podaży oraz wzrost
opłacalności inwestowania przez producentów w technologie zeroemisyjne.
Ponadto na poziomie UE podejmowane są szeroko zakrojone działania
skoncentrowane na wsparciu transformacji oraz ochronie unijnego przemysłu.
MKiŚ stale monitoruje rynek w zakresie modeli i cen pojazdów elektrycznych,
aby realizowane programy wsparcia finansowego nie powodowały sztucznego
podwyższania marż producentów pojazdów elektrycznych i były dostosowane
do realiów rynkowych.
Maksymalny próg cenowy wspieranych pojazdów powinien być ustalony
na takim poziomie, aby branża motoryzacyjna dążyła do oferowania jak
największej liczby modeli pojazdów mieszczących się poniżej maksymalnego
progu, niepodnoszenia cen, jednocześnie zachowując zdolności inwestycyjne.
Należy podkreślić jednak, że w kontekście realizowanych programów wsparcia
niezbędna jest synergia działań podejmowanych przez władze państwowe,
jak również branży motoryzacyjnej, aby elektromobilność upowszechniała
się, a przyznawane dotacje nie przekładały się na wyższe marże.
Przy nowym programie wsparcia, zostanie wykorzystane doświadczenie
z programu „Mój Elektryk”, który jest programem wsparcia finansowego
w zakresie zakupu lub leasingu pojazdów zeroemisyjnych i jest realizowany
od 2021 roku przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki
Wodnej (NFOŚiGW). Aby zmaksymalizować efekt wsparcia, wprowadzono górny
próg wartości pojazdu kwalifikującego się do wsparcia na poziomie 225 tys. zł
oraz maksymalny poziom dotacji do jednego pojazdu. Przyjęte limity
cenowe wspieranych pojazdów i poziomy dofinansowania zostały ustalone
w oparciu o analizy rynku pojazdów samochodowych.
W 2022 r. dostępnych było 48 modeli pojazdów elektrycznych z czego 32 w cenie
poniżej 225 tyś zł, w 2023 r. dostępne 82 modele pojazdów elektrycznych z czego
46 w cenie poniżej 225 tyś zł, a w 2024 r. dostępnych 97 modeli pojazdów
-- 4 of 5 --
tel. 22 273 70 10
fax 22 273 70 11
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
elektrycznych z czego 50 w cenie poniżej 225 tyś złotych. Ustalony limit cenowy
umożliwia dofinansowanie szerokiego katalogu pojazdów elektrycznych,
co stymuluje rozwój rynku.
Nie zaobserwowano, aby program „Mój Elektryk” prowadził do podniesienia cen
pojazdów elektrycznych.
Rząd wielotorowo wspiera rozwój transformacji sektora transportu w kierunku
zeroemisyjności – mobilność indywidualną oraz zbiorową, nadając priorytet
transportowi zbiorowemu. Należy zwrócić uwagę na fakt, że wsparcie rozwoju
zeroemisyjnego transportu zbiorowego jest jednym z priorytetów polskiego
rządu, ponieważ jest to najbardziej efektywna forma transportu, dostępna dla
wszystkich. Największe środki przeznaczane są na rozwój transportu zbiorowego.
Również w ramach środków KPO wspierany jest rozwój zeroemisyjnego
transportu zbiorowego. III nabór programu NFOŚiGW „Zielony transport
publiczny”, który jest realizowany od 2021 roku, będzie finansowany
ze środków KPO. Planowane jest dofinansowanie zakupu ok. 550 autobusów
zeroemisyjnych, tj. prawie drugie tyle, ile zostało wspartych w ramach dwóch
pierwszych naborów programu. Ponadto, MKiŚ planuje kontynuować
(po wyczerpaniu środków KPO) wsparcie dla samorządów w procesie wymiany
taboru komunikacji miejskiej na pojazdy zeroemisyjne zarówno ze środków
krajowych jak i europejskich.
Z poważaniem
wz. Ministra
Jan Szyszko
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 5 of 5 --