Interpelacja w sprawie możliwości wypłaty środków z Funduszu Pracy dla osób z niepełnosprawnościami, które wcześniej otrzymały dofinansowanie jako osoby bez niepełnosprawności
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 2986
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie możliwości wypłaty środków z Funduszu Pracy dla osób z niepełnosprawnościami, które wcześniej otrzymały dofinansowanie jako osoby bez niepełnosprawności
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 28-05-2024
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego zgłosił się mieszkaniec Łodzi, który zwrócił mi uwagę na problem z pozyskaniem środków z Funduszu Pracy dla osób z niepełnosprawnościami, które chcą rozpocząć działalność gospodarczą, lecz wcześniej - jako osoby pełnosprawne - otrzymały już dofinansowanie na ten cel. W takiej sytuacji znalazł się wspomniany mieszkaniec, a istnieje szansa, że podobne trudności mogą dotykać także inne osoby.
W minionej IX kadencji Sejmu ten temat w swojej interpelacji nr 34211 poruszyła posłanka Małgorzata Chmiel. Z udzielonej przez ówczesnego wiceministra Pawła Wdówika odpowiedzi wynikało, że zasadne jest umożliwienie pozyskania dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej dla osób z niepełnosprawnościami, które wcześniej jako osoby pełnosprawne takie środki otrzymały. Pan Wdówik w swojej odpowiedzi powołał się na analizę dokonaną przez Biuro Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych, z której wynika, że pozyskanie środków dla osób w opisanej sytuacji powinno być możliwe bez potrzeby nowelizacji przepisów. Ponadto ówczesny wiceminister napisał, że „o zrewidowanym stanowisku Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej zostaną poinformowani wszyscy dyrektorzy powiatowych urzędów pracy, które przyznają dotację”.
Praktyka pokazała jednak, że takie osoby nadal napotykają trudności w tej kwestii. Wspomniany na początku interpelacji mieszkaniec Łodzi otrzymał ze stosownego urzędu informację, że informacja ówczesnego wiceministra skierowana do powiatowych urzędów pracy ma jedynie charakter pomocniczy, a nie wiążący. Pragnę zatem dowiedzieć się, jak przedstawia się obecny stan prawny i czy osoby z niepełnosprawnością mogą ubiegać się o dotację na rozpoczęcie działalności gospodarczej, jeśli wcześniej otrzymały środki jako osoby pełnosprawne.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy jest możliwe pozyskanie środków z Funduszu Pracy dla osób z niepełnosprawnościami, które wcześniej otrzymały dofinansowanie jako osoby bez niepełnosprawności?
Czy wnioski osób w takiej sytuacji nie są rozpatrywane?
Jakie jest stanowisko obecnego kierownictwa Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w tej kwestii?
Czy umożliwienie ubiegania się o dotację przez osoby w opisanej sytuacji wymaga zmiany przepisów? Jak przedstawia się obecny stan prawny w tej kwestii?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5940 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.276.2024
Warszawa, dnia /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 2986 Pani Posłanki Pauliny Matysiak w sprawie możliwości
wypłaty środków z Funduszu Pracy dla osób z niepełnosprawnościami, które wcześniej
otrzymały dofinansowanie jako osoby pełnosprawne, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Pani Posłanka w swojej interpelacji zadaje pytania dotyczące Funduszu Pracy, natomiast
Pani Posłanka Małgorzata Chmiel interpelowała w sprawie środków Państwowego
Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON).
Wyjaśnić należy, że Fundusz Pracy i Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób
Niepełnosprawnych to niezależne od siebie fundusze, regulowane odrębnymi przepisami.
W przypadku Funduszu Pracy, stosowne regulacje zawiera ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r.
o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2024 r. poz. 475, z późn. zm.) oraz
rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 lipca 2017 r.
w sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia
stanowiska pracy oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej
(Dz. U. z 2022 r. poz. 243, z późn. zm.), określające szczegółowe warunki i tryb przyznawania
środków na rozpoczęcie działalności gospodarczej.
Natomiast środki PFRON podlegają regulacjom ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.
o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U.
z 2024 r. poz. 44, z późn. zm.) i przepisom zawartym w rozporządzeniu Ministra Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 grudnia 2018 r. w sprawie przyznania osobie
niepełnosprawnej środków na podjęcie działalności gospodarczej, rolniczej albo działalności
w formie spółdzielni socjalnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 1330, z późn. zm.) – w zakresie wsparcia
podejmowania działalności gospodarczej.
Środkami obu funduszy dysponuje na szczeblu powiatowym starosta, a w jego imieniu,
w zakresie aktywizacji zawodowej, dyrektor powiatowego urzędu pracy.
Odnosząc się do środków Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej, w tym na
pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa związanych z podjęciem tej
działalności w wysokości określonej w umowie ze starostą, wsparcie to ma charakter
fakultatywny, a rozstrzygnięcia w sprawie przyznania środków dokonuje starosta.
W związku z brzmieniem art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, w § 6 ust. 3 pkt
1 rozporządzenia sprawie dokonywania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
lub doposażenia stanowiska pracy oraz przyznawania środków na podjęcie działalności
gospodarczej ujęto zapis, dotyczący wymogu dołączenia do wniosku o dofinansowanie
oświadczenia m. in. o nieotrzymaniu bezzwrotnych środków Funduszu Pracy lub innych
bezzwrotnych środków publicznych na podjęcie działalności gospodarczej lub rolniczej, czy
założenie lub przystąpienie do spółdzielni socjalnej.
Powyższe oznacza, że ubieganie się bezrobotnego, który w przeszłości korzystał
z bezzwrotnych środków Funduszu Pracy lub innych bezzwrotnych środków publicznych na
podjęcie działalności gospodarczej lub rolniczej, czy założenie lub przystąpienie do
spółdzielni socjalnej o ich ponowne przyznanie, nie jest możliwe.
Natomiast, w zakresie przyznawania środków z PFRON, zaproponowano korzystniejszą
z punktu widzenia adresatów prawa interpretację, mającą oparcie w literalnym brzmieniu
przepisów: otóż uzyskanie przez daną osobę - jako pełnosprawną - środków na podjęcie
działalności gospodarczej, nie wyklucza przyznania jej środków PFRON, jeżeli osoba ta
nabyła status osoby niepełnosprawnej.
Zgodnie z § 2 ust 1. pkt 2 rozporządzenia w sprawie przyznania osobie niepełnosprawnej
środków na podjęcie działalności gospodarczej, rolniczej albo działalności w formie
spółdzielni socjalnej, osobie uprawnionej można przyznać środki jeśli upłynęło co najmniej
12 miesięcy od zaprzestania prowadzenia przez nią działalności. Przywołany przepis nie
precyzuje, czy działalność ta była prowadzona przed, czy po uzyskaniu przez tę osobę
orzeczenia o niepełnosprawności.
Dlatego zapis w art. 12a ustawy o rehabilitacji, dotyczący jednorazowości przyznania
środków, można interpretować jako mający nie dopuścić do sytuacji podwójnego
finansowania ze środków PFRON kosztów podjęcia działalności gospodarczej przez osobę
niepełnosprawną. Zatem celem, na który osoba nie mogła otrzymać środków publicznych
jest ta konkretna działalność, o której dofinansowanie ze środków PFRON ubiega się osoba
niepełnosprawna.
Środki PFRON, przekazane samorządom powiatowym – zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy
o rehabilitacji – znajdują się w wyłącznej dyspozycji powiatu. Natomiast przepisy
ww. rozporządzenia wskazują, że to starosta rozpatruje wniosek. Rozpatrzenie wniosku
w sprawie przyznania jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej należy
zatem do starosty.
Przyznanie środków na rozpoczęcie działalności gospodarczej ma charakter fakultatywny.
To samorządy powiatów decydują o przeznaczeniu środków otrzymanych według algorytmu
z PFRON na poszczególne zadania.
Informuję, że obecnie nie są planowane prace legislacyjne w celu dokonania zmiany
przepisów regulujących przyznawanie osobom niepełnosprawnym środków Państwowego
Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na podjęcie działalności gospodarczej.
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --