Interpelacja w sprawie działań podjętych przez władze Polski wobec Izraela w związku z trwającym postępowaniem w Międzynarodowym Trybunale Sprawiedliwości
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 2744
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie działań podjętych przez władze Polski wobec Izraela w związku z trwającym postępowaniem w Międzynarodowym Trybunale Sprawiedliwości
Zgłaszający: Maciej Konieczny, Daria Gosek-Popiołek, Paulina Matysiak, Dorota Olko, Joanna Wicha, Adrian Zandberg, Marcelina Zawisza
Data wpływu: 07-05-2024
Szanowny Panie Premierze,
artykuł 7 międzynarodowego Traktatu o handlu bronią mówi o zakazie udzielania licencji na transfer broni, jeśli państwo wie lub podejrzewa, że broń może być użyta podczas popełnienia poważnych naruszeń praw człowieka, naruszeń międzynarodowego prawa humanitarnego oraz popełnienia ludobójstwa lub zbrodni przeciwko ludności. W związku z artykułem 6 ust. 3 ustawy o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa, Rada Ministrów jest zobowiązana w drodze rozporządzenia określić listę krajów, do których eksport jest zakazany lub ograniczony, uwzględniając zobowiązania Rzeczypospolitej Polskiej wynikające z umów międzynarodowych.
Z raportów MSZ o eksporcie uzbrojenia i sprzętu wojskowego wynika, że Polska w poprzednich latach eksportowała bezpośrednio do Izraela m.in. broń z kategorii ML 4, czyli: „bomby, torpedy, rakiety, pociski rakietowe, inne urządzenia i ładunki wybuchowe oraz związane z nimi wyposażenie i akcesoria specjalnie zaprojektowane do celów wojskowych oraz specjalnie zaprojektowane do nich elementy składowe“ oraz kat. 8 „materiały wysokoenergetyczne“ oraz substancje pokrewne.
Uwzględniając fakt, że Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości uznał, że istnieje ryzyko popełnienia zbrodni ludobójstwa przez Izrael w Strefie Gazy, oraz fakt, że organizacje praw człowieka i agencje ONZ zebrały liczne dowody na łamanie praw człowieka przez Izrael, między innymi: celowe głodzenie ludności przez odcinanie dostaw pomocy oraz atakowanie konwojów humanitarnych, ataki na obiekty cywilne, w tym na szpitale oraz personel medyczny, a także pamiętając o trwającej 55 lat nielegalnej okupacji Zachodniego Brzegu i Wschodniej Jerozolimy i towarzyszącej jej przemocy izraelskich osadników i armii wobec palestyńskich cywilów, proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy rząd RP biorąc pod uwagę powyższe, a także oświadczenia szefa unijnej dyplomacji Josepa Borrella o tym, że Izrael stosuje głód jako narzędzie wojny, jest świadomy ryzyka popełnienia przez Izrael zbrodni wojennych? I czy w związku z tym zostały podjęte kroki, by rząd RP, zgodnie z obowiązującymi nas przepisami traktatów międzynarodowych, umieścił Izrael na liście krajów, do których transfer broni powinien zostać ograniczony?
Czy władze RP transferowały broń, towary i usługi, wymienione w ustawie z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa, do Izraela w okresie między 7.10.2023 r. a 6.05.2024 r.? Jeśli tak, to jaki rodzaj broni był transferowany, w jakich ilościach i na podstawie jakich decyzji?
Czy rząd planuje podjęcie jakichkolwiek działań w celu ograniczenia polskiego współudziału w zbrodniach wojennych popełnianych przez Izrael?
Czy i kiedy rząd planuje wnioskować o wstrzymanie eksportu uzbrojenia i sprzętu wojskowego, broni, towarów, technologii i usług wg rozumienia ustawy o obrocie (...) do Izraela?
W dniu 1.04.2024 r. doszło do tragicznego ataku wojsk izraelskich na konwój humanitarny, w którym zginął między innymi obywatel Polski. Izraelskie śledztwo w tej sprawie nie doprowadziło do adekwatnego ukarania winnych zabójstwa siedmiu osób niosących pomoc humanitarną w Strefie Gazy. Odwołanie trzech osób i nagana nie są akceptowalną karą za zabójstwo pracowników humanitarnych. Jakie działania już podjęto i jakie dalsze działania rząd RP planuje wobec Izraela w celu pociągnięcia winnych do odpowiedzialności za tę zbrodnię?
Sekretarz stanu Jacek Tomczak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (15)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12994 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DOT-I.054.2.2024.MM.4
Warszawa, 04 lipca 2024 r.
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy: Interpelacji nr 2744 w sprawie działań podjętych przez władze Polski wobec
Izraela w związku z trwającym postępowaniem w Międzynarodowym Trybunale
Sprawiedliwości
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2744 z 9.05.2024 r. posłów Macieja Koniecznego, Darii
Gosek-Popiołek, Pauliny Matysiak, Doroty Olko, Joanny Wichy, Adriana Zandberga oraz
Marceliny Zawiszy w sprawie w sprawie działań podjętych przez władze Polski wobec
Izraela w związku z trwającym postępowaniem w Międzynarodowym Trybunale
Sprawiedliwości uprzejmie przekazuję odpowiedzi na zadane pytania:
1. Czy rząd RP biorąc pod uwagę powyższe, a także oświadczenia szefa unijnej
dyplomacji Josepa Borrella o tym, że Izrael stosuje głód jako narzędzie wojny, jest
świadomy ryzyka popełnienia przez Izrael zbrodni wojennych? I czy w związku z tym
zostały podjęte kroki, by rząd RP, zgodnie z obowiązującymi nas przepisami traktatów
międzynarodowych, umieścił Izrael na liście krajów, do których transfer broni powinien
zostać ograniczony?
Obecnie na Izrael nie zostały nałożone sankcje Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów
Zjednoczonych, ani środki ograniczające Rady Unii Europejskiej w zakresie dostaw
uzbrojenia.
Niemniej każdy wniosek o wydanie zezwolenia indywidualnego na wywóz uzbrojenia do
Izraela rozpatrywany jest przez MRiT indywidualnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami
prawa i zobowiązaniami międzynarodowymi. W każdym rozpatrywanym przypadku
Minister Rozwoju i Technologii przed wydaniem decyzji zasięga stanowisk od siedmiu
organów: ministra właściwego do spraw zagranicznych, ministra właściwego do spraw
wewnętrznych, ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Szefa Służby
Kontrwywiadu Wojskowego, Szefa Służby Wywiadu Wojskowego, Szefa Agencji
Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Szefa Agencji Wywiadu.
Ponadto zgodnie z informacjami otrzymanymi z Ministerstwa Obrony Narodowej resort
obrony narodowej wyraża zaniepokojenie trwającym konfliktem w Strefie Gazy. Uznaje
prawo Izraela do samoobrony, jednakże, podkreśla konieczność ochrony ludności cywilnej
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
i uważa, że działania Izraela powinny być zgodne z prawem międzynarodowym. Polska
wraz z 25 państwami członkowskimi Unii Europejskiej wezwała do „pauzy humanitarnej”,
prowadzącej do trwałego wstrzymania ognia, bezwarunkowego uwolnienia zakładników
oraz zwiększenia pomocy humanitarnej dla ludności cywilnej w Strefie Gazy.
2. Czy władze RP transferowały broń, towary i usługi, wymienione w ustawie z dnia 29
listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu
strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego
pokoju i bezpieczeństwa, do Izraela w okresie między 7.10.2023 r. a 6.05.2024 r.? Jeśli
tak, to jaki rodzaj broni był transferowany, w jakich ilościach i na podstawie jakich
decyzji?
Poniżej przedstawiam dane dotyczące wydanych zezwoleń indywidualnych na wywóz
uzbrojenia do Izraela w okresie między 7.10.2023 r. a 6.05.2024 r.:
Liczba: 4
Wartość: 9 751,55 EUR i 283 200,00 USD
Kategoria i rodzaj uzbrojenia: LU13.c – hełmy oraz specjalnie zaprojektowane do
nich elementy i akcesoria, LU16 – odkuwki, odlewy i inne półfabrykaty, które
zostały specjalnie zaprojektowane do pojazdów naziemnych i LU22.a –
technologia wymagana do rozwoju, produkcji, eksploatacji, instalacji, utrzymania
funkcjonalności (przeprowadzania przeglądów), napraw, remontów kapitalnych lub
odnawiania wyrobów określonych w wykazie uzbrojenia
Jednocześnie informuję, że dane dot. polskich eksporterów są prawnie chronioną
tajemnicą przedsiębiorcy.
Ponadto zgodnie z informacjami otrzymanymi z Ministerstwa Obrony Narodowej resort
obrony narodowej nie realizował eksportu broni do Izraela objętego obowiązkiem
raportowania zgodnie z postanowieniami Traktatu o handlu bronią (ATT).
3. Czy rząd planuje podjęcie jakichkolwiek działań w celu ograniczenia polskiego
współudziału w zbrodniach wojennych popełnianych przez Izrael?
4. Czy i kiedy rząd planuje wnioskować o wstrzymanie eksportu uzbrojenia i sprzętu
wojskowego, broni, towarów, technologii i usług wg rozumienia ustawy o obrocie (...) do
Izraela?
W Ministerstwie Rozwoju i Technologii procedowany jest obecnie jeden wniosek o
wydanie zezwolenia indywidualnego na wywóz uzbrojenia do Izraela.
Ad pyt. 1, 3 i 4)
Zgodnie z informacjami otrzymanymi z Ministerstwa Spraw Zagranicznych w odniesieniu
do wydawania przez MSZ opinii w sprawach o udzielenie zezwoleń na wywóz towarów o
znaczeniu strategicznym uwzględniane są m.in. kryteria oceny wniosków eksportowych
określone w art. 15 i 16 z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami,
technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także
dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa, art. 2 Wspólnego stanowiska
Rady 2008/944/WPZiB z dnia 8 grudnia 2008 r. określającego wspólne zasady kontroli
wywozu technologii wojskowych i sprzętu wojskowego, w tym te wskazujące wyraźne
ryzyko użycia przez państwo odbiorcę wywożonej technologii wojskowej lub sprzętu
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
wojskowego do działań stanowiących poważne pogwałcenia międzynarodowego prawa
humanitarnego. Do tego rodzaju potencjalnych naruszeń nawiązuje także art. 7 Traktatu o
handlu bronią. W każdym przypadku, w którym występuje wyraźne i wiarygodne ryzyko
zaistnienia takich okoliczności, MSZ wskazuje na nie w swoich opiniach przesyłanych
organowi kontroli w postępowaniach o udzielenie zezwoleń na międzynarodowy obrót
towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa
państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa. Zasada ta
znajduje także swoje odzwierciedlenie w odniesieniu do wniosków wywozowych
obejmujących swym zakresem geograficznym państwa Bilskiego Wschodu.
5. W dniu 1.04.2024 r. doszło do tragicznego ataku wojsk izraelskich na konwój
humanitarny, w którym zginął między innymi obywatel Polski. Izraelskie śledztwo w tej
sprawie nie doprowadziło do adekwatnego ukarania winnych zabójstwa siedmiu osób
niosących pomoc humanitarną w Strefie Gazy. Odwołanie trzech osób i nagana nie są
akceptowalną karą za zabójstwo pracowników humanitarnych. Jakie działania już
podjęto i jakie dalsze działania rząd RP planuje wobec Izraela w celu pociągnięcia
winnych do odpowiedzialności za tę zbrodnię?
Zgodnie z informacjami otrzymanymi z Ministerstwa Spraw Zagranicznych w odniesieniu
do tragicznego ataku wojsk izraelskich na konwój humanitarny Ministerstwo Spraw
Zagranicznych i podległe mu placówki dyplomatyczne pozostają w stałym kontakcie z
państwami, których obywatele padli ofiarami ataku rakietowego na pojazdy organizacji
humanitarnej World Central Kitchen (WCK) 1 kwietnia br. w Strefie Gazy. Wedle
uzyskanych przez MSZ informacji, strona izraelska (Wojskowy Prokurator Generalny) ma
w najbliższym czasie podjąć decyzję odnośnie do przeprowadzenia karnego postępowania
wobec osób odpowiedzialnych za atak. Polska niezmiennie nalega, aby postępowanie takie
zostało przeprowadzone. MSZ będzie podejmować dalsze adekwatne reakcje w zależności
ostatecznego stanowiska strony izraelskiej.
Ministerstwo Spraw Zagranicznych jest w kontakcie z Ministerstwem Sprawiedliwości w
kwestii międzynarodowych aspektów prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w
Przemyślu śledztwa dot. śmierci obywatela RP. Ministerstwo Sprawiedliwości i
Prokuratura są najbardziej władne do udzielania informacji w ww. zakresie.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Jacek Tomczak
Sekretarz Stanu
$informacja o podpisie
Informacja o przetwarzaniu danych osobowych
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z
przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz.U. L 119 z 4 maja 2016, str. 1 z późn. zm.), dalej
„RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i Technologii,
z siedzibą w Warszawie, Pl. Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, e-mail:
kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222 500 123, adres skrytki na ePUAP:
/MRPIT/SkrytkaESP. Obowiązki administratora wykonuje dyrektor Departamentu
Obrotu Towarami Wrażliwymi i Bezpieczeństwa Technicznego.
2. Dane kontaktowe do Inspektora Ochrony Danych w Ministerstwie Rozwoju i
Technologii: Inspektor Ochrony Danych, Ministerstwo Rozwoju i Technologii, Pl.
Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, adres e-mail: iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c RODO, tj.
przetwarzanie jest niezbędne do wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na
administratorze na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks
postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775, z późn. zm.), dalej KPA, w
związku z ustawą z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami,
technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a
także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa (Dz.U. z 2023 r.
poz. 1582).
4. Pani/Pana dane przetwarzane są w celu:
a. udzielenia wiążących wyjaśnień w sprawie konieczności uzyskania
zezwolenia na obrót z zagranicą towarami o znaczeniu strategicznym;
b. wydania zezwolenia na obrót z zagranicą towarami o znaczeniu
strategicznym, certyfikatu importowego oraz potwierdzenia oświadczenia
końcowego użytkownika, a także zakazu tranzytu produktów podwójnego
zastosowania;
c. prowadzenia rejestru udzielonych zezwoleń indywidualnych i zezwoleń
globalnych oraz podmiotów korzystających z zezwoleń generalnych na obrót
z zagranicą towarami o znaczeniu strategicznych;
d. kontroli w zakresie sposobu i zgodności z przepisami ustawy realizacji
transakcji dokonanych na podstawie zezwolenia, certyfikatu importowego
oraz poświadczonego oświadczenia końcowego użytkownika;
e. wymierzenia kary pieniężnej oraz wydania zakazu korzystania z zezwolenia
generalnego na obrót z zagranicą towarami o znaczeniu strategicznym.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
a. strony i inni uczestnicy postępowania w rozumieniu przepisów KPA;
b. organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne lub
działające na zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w celach,
które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa (np. na
żądanie sądów, urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji);
c. inne podmioty, w tym dostawcy usług informatycznych, które na podstawie
stosownych umów podpisanych z Ministerstwem Rozwoju i Technologii,
przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest Minister
Rozwoju i Technologii (np. podmioty świadczące usługi prawne, dostawcy
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
systemów informatycznych i usług IT oraz telekomunikacyjnych, operatorzy
pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do realizacji
celu ich przetwarzania, tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały one
zebrane, a następnie – w przypadkach, w których wymagają tego przepisy ustawy z
dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz.U. z 2020 r.
poz. 164, z późn. zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Przysługuje Pani/Panu:
a. prawo do żądania od Administratora dostępu do treści swoich danych
osobowych oraz informacji o ich przetwarzaniu;
b. prawo do ich sprostowania, jeśli są błędne lub nieaktualne, a także
uzupełnienia jeżeli są niekompletne;
c. prawo żądania ograniczenia przetwarzania, z zastrzeżeniem art. 2a § 3 KPA -
wystąpienie z żądaniem nie wpływa na tok i wynik postępowania.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego.
9. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu
decyzji lub profilowaniu.
10. Podanie danych osobowych jest wymogiem ustawowym określonym w przepisach
KPA.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu w
Ministerstwie Rozwoju i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje
Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego właściwego w sprawach
ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, ul.
Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 5 of 5 --