Interpelacja w sprawie cyfrowej wypożyczalni Biblioteki Narodowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 2730
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie cyfrowej wypożyczalni Biblioteki Narodowej
Zgłaszający: Anna Baluch
Data wpływu: 04-05-2024
W sobotę 9 września 2023 roku w Tarnowie odbyła się Konwencja Programowa Koalicji Obywatelskiej pod nazwą „100 Konkretów!“. Donald Tusk zapowiedział wówczas, że dzień po wygranych wyborach przystąpicie Państwo do realizacji 100 konkretów na pierwsze 100 dni rządów. Minęło 100 dni Państwa rządów. Przed wyborami swój program zaprezentowała również Lewica, która współtworzy rząd (20 ministrów).
Niestety do dnia dzisiejszego obiecane przez Lewicę rozwiązania nie zostały wprowadzone w życie. Na jakim etapie jest realizacja poniższej obietnicy wyborczej?
Kiedy obietnice zostaną wprowadzone w życie?
„Biblioteka Narodowa uruchomi system wypożyczeń online zintegrowany z aplikacją mObywatel. Każdy będzie mógł wypożyczyć w danym momencie jedną kopię znajdującego się w cyfrowych zasobach BN dzieła objętego ochroną prawa autorskiego. Utwory znajdujące się w domenie publicznej dostępne będą bez ograniczeń. Dostosujemy ustawę o prawie autorskim do potrzeb funkcjonowania bibliotek cyfrowych, uwzględniając znaczenie godnego wynagrodzenia dla twórców“.
Jakie będą koszty realizacji tej obietnicy?
Podsekretarz stanu Andrzej Wyrobiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5065 znakówktórych dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Hanna Wróblewska
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2730 Pani Poseł Anny Baluch z 9 maja 2024 roku w sprawie
cyfrowej wypożyczalni Biblioteki Narodowej, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
wyjaśnień.
Wspomniany punkt programu wyborczego KW Nowa Lewica wpisuje się w działania
Biblioteki Narodowej, która od lat podejmuje inicjatywy, wspierane ze środków MKiDN,
polegające na budowaniu oferty jak najszerszego dostępu do cyfrowych kopii publikacji,
posiadanych przez instytucję, oraz publikacji z zasobów innych instytucji podejmujących
współpracę z BN.
Biblioteka Narodowa prowadzi od 2014 r. cyfrową wypożyczalnię międzybiblioteczną
książek i czasopism naukowych Academica, zapewniającą szybki dostęp do publikacji , które
nie znajdują się w domenie publicznej. Academica zastępuje tradycyjną formę wypożyczeń
materiałów bibliotecznych polegającą na przesyłaniu pocztą między bibliotekami publikacji
papierowych wypożyczalnią publikacji w postaci cyfrowej. Użytkownicy korzystają
z elektronicznych wersji publikacji naukowych przy pomocy terminali zlokalizowanych
w bibliotekach naukowych i publicznych w całej Polsce. W bazie znajduje się ponad
3.700.000 zdigitalizowanych książek i artykułów z czasopism ze wszystkich dziedzin nauki,
udostępnianych zgodnie z przepisami ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
W systemie Academica zarejestrowano ponad 3.800 bibliotek oraz zautoryzowano ponad
4.800 terminali.
Biblioteka Narodowa planuje rozwinięcie międzybibliotecznej wypożyczalni cyfrowej
poprzez realizację projektu Nowa Academica, który dzięki wykorzystaniu współcześnie
dostępnych technologii stanie się usługą efektywniejszą i bardziej funkcjonalną –
dostosowaną do oczekiwań obecnych użytkowników. Nowa Academica da m.in. możliwość
używania jednego konta użytkownika w ramach wszystkich polskich bibliotek
korzystających z systemu, wprowadzone zostanie też ułatwienie instalacji terminala przez
zdalne uruchamianie. Nowa Academica ma przyczynić się do dalszego wzrostu liczby
placówek oferujących terminale, co poprawi ich dostępność dla czytelników. Realizacja
projektu planowana jest z udziałem dofinansowania środków UE w ramach Funduszy
Europejskich na Rozwój Cyfrowy 2021-2027.
Odnosząc się do kwestii dostępności obiektów z domeny publicznej, należy stwierdzić,
że digitalizacja zbiorów oraz rozwijanie cyfrowej biblioteki polona.pl należy do
priorytetowych działań Biblioteki Narodowej. Digitalizacja pozwala na powszechne
udostępnienie zbiorów oraz ochronę oryginałów publikacji przed potencjalnym niszczeniem
podczas czytania. Cyfrowa biblioteka Polona jest obecnie najnowocześniejszym tego typu
portalem w Polsce, służącym zapewnieniu szerokiego, powszechnego i bezpłatnego dostępu
do zasobu zdigitalizowanego piśmiennictwa polskiego oraz informacji o nim. W portalu
udostępniane są przede wszystkim zbiory z domeny publicznej, m.in. stare druki, książki z XIX
i XX w., ryciny, druki ulotne, nuty, rękopisy, zbiory kartograficzne i czasopisma. Udostępniane
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
obiekty pochodzą z zasobów Biblioteki Narodowej, a także innych współpracujących z nią
instytucji.
Obecnie możliwe jest także przeglądanie, udostępnianie i pobieranie zasobów Polony za
pomocą smartfonu lub tabletu dzięki aplikacji mPOLONA, sfinansowanej ze środków UE
z PO PC Polska Cyfrowa i budżetu państwa. Aplikacja jest dostępna dla najpopularniejszych
mobilnych systemów operacyjnych iOS i Android.
Uprzejmie informuję, że Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego jako organizator
Biblioteki Narodowej będzie wspierał działania mające na celu digitalizację jej zasobów oraz
ich powszechne udostępnianie.
Jeżeli chodzi o zmiany legislacyjne, to obecny rząd ukończył prace nad projektem ustawy
wdrażającej dyrektywę UE 2019/790 w sprawie prawa autorskiego i praw pokrewnych
na jednolitym rynku cyfrowym. Projekt został przekazany do prac parlamentarnych,
pierwsze czytanie w Komisji Kultury i Środków Przekazu zaplanowano na 11 czerwca br.
Projekt dostosowuje prawo autorskie do wyzwań ery cyfrowej, w tym zawiera szereg
rozwiązań ułatwiających cyfrowe udostępnianie dzieł objętych ochroną prawnoautorską
np. dzieł już niedostępnych w obrocie handlowym. Prowadzone są też prace nad nowymi
ustawowymi limitami wynagrodzeń dla autorów i wydawców za użyczenia biblioteczne,
które znajdą zastosowanie w latach 2025-2034.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
PODSEKRETARZ STANU
Andrzej Wyrobiec
-- 2 of 2 --