Interpelacja nr 2637
Interpelacja w sprawie zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców i mieszkanki TBS
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (40%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców i mieszkanki TBS
Interpelacja nr 2637
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców i mieszkanki TBS
Zgłaszający: Franciszek Sterczewski, Piotr Adamowicz, Sylwia Bielawska, Mateusz Bochenek, Marek Jan Chmielewski, Zofia Czernow, Barbara Dolniak, Zdzisław Gawlik, Artur Daniel Gierada, Włodzisław Giziński, Małgorzata Gromadzka, Iwona Hartwich, Łukasz Horbatowski, Patryk Jaskulski, Piotr Kandyba, Iwona Karolewska, Ewa Kołodziej, Iwona Maria Kozłowska, Artur Jarosław Łącki, Alicja Łepkowska-Gołaś, Magdalena Łośko, Jagna Marczułajtis-Walczak, Dorota Marek, Aleksander Miszalski, Izabela Katarzyna Mrzygłocka, Małgorzata Niemczyk, Marzena Okła-Drewnowicz, Katarzyna Osos, Paweł Papke, Krystyna Sibińska, Henryk Szopiński, Małgorzata Tracz, Jarosław Wałęsa, Marta Wcisło, Anna Wojciechowska, Maciej Wróbel, Bartosz Zawieja, Michał Kobosko, Barbara Okuła, Kamil Wnuk, Tomasz Zimoch, Daria Gosek-Popiołek, Anita Kucharska-Dziedzic, Paulina Matysiak, Wanda Nowicka, Tadeusz Tomaszewski
Data wpływu: 22-04-2024
Szanowny Panie Ministrze,
kryzys mieszkaniowy staje się coraz poważniejszym problemem. Wbrew panującym przekonaniom rynek nie reguluje się sam. Polki i Polacy mają problem z dostępnością mieszkań, a także ze spłatą związanych z nimi zobowiązań. Trudna sytuacja dotyczy m.in. osób mieszkających w blokach budowanych w ramach inicjatyw towarzystw budownictwa społecznego.
TBS miały być przynajmniej częściowym rozwiązaniem problemu dostępności mieszkań. Budowa mieszkań społecznych, w założeniu z bardziej przyjaznymi mieszkańcom i mieszkankom regułami wynajmu i wykupu, w wielu przypadkach faktycznie dała pozytywne efekty. W pewnym stopniu pozwoliła na budowę mieszkań przystępnych cenowo, co odzwierciedlają dane – według danych Głównego Urzędu Statystycznego z 2022 r. w zasobach towarzystwa budownictwa społecznego pozostaje 106,7 tys. lokali. Część z nich powstała już lata temu, inne są nowe lub dopiero budowane. Wszystkie wiążą się z wykorzystaniem zaufania mieszkańców i mieszkanek do „społecznego” elementu budownictwa. Jednak jak w każdej branży, tak też w przypadku TBS przez lata powstały również problemy, które nadużywają owego zaufania i utrudniają mieszkańcom i mieszkankom kupno lokali bądź ich utrzymanie.
Przykładem takiej sytuacji są kredyty zaciągnięte przez Poznańskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego w Banku Gospodarstwa Krajowego. Zobowiązania te, w szczególności ich najstarsza grupa, tj. te powstałe w latach 1998–2000, są spłacane w niezwykle wolnym tempie. Jak wskazują mieszkańcy i mieszkanki PTBS, w tych kredytach po ponad 23 latach spłaty część odsetkowa raty nadal znacząco przewyższa część kapitałową. Ta sytuacja znacząco kontrastuje chociażby z warunkami zobowiązań powstałych w latach 2001–2005, przy których po podobnym czasie spłaty faktycznie spadła kwota kredytu. W ten sposób mieszkańcy inwestycji powstałych wcześniej nie spłacają de facto swoich zobowiązań, ale finansują swoimi odsetkami spłatę przez PTBS kredytów zaciągniętych na inwestycje powstałe później. Tym samym ci pierwsi nadal nie doczekali się niższych czynszów po spłacie kredytów, które obiecano im na początku inwestycji. Dodać należy, że znacząca część mieszkańców i mieszkanek to seniorki i seniorzy, dla których rosnące wydatki są szczególnym problemem.
Mając to wszystko na uwadze, mieszkańcy i mieszkanki PTBS postulują zmianę ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, której art. 28 normuje kwestię stawek czynszów. Zmiana ta miałaby opierać się na wyraźnym zakazaniu procederu polegającego na ściąganiu spłat kredytu zaciągniętego na jedną inwestycję i wykorzystywaniu tychże środków do spłaty kredytu zaciągniętego na inną inwestycję. Innymi słowy miałaby ona spowodować możliwość spożytkowania rat danej inwestycji tylko na spłatę zaciągniętego na nią kredytu.
W związku z powyższym zwracam się do Ministerstwa Rozwoju i Technologii z następującymi pytaniami:
1. Czy ministerstwo jest w kontakcie z przedstawicielstwami mieszkańców i mieszkanek TBS w różnych miastach, borykających się z opisanym powyżej problemem?
2. Czy ministerstwo jest w stanie oszacować skalę tego problemu? Jeśli tak – ilu osób on dotyczy?
3. Czy ministerstwo rozważa zaadresowanie opisanego wyżej problemu poprzez zmiany legislacyjne? Jeśli tak – w jakiej formie? Jeśli nie – dlaczego i jakie inne rozwiązania widzi ministerstwo?
Z poważaniem
Franciszek Sterczewski
Interpelacja nr 2637
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców i mieszkanki TBS
Zgłaszający: Franciszek Sterczewski, Piotr Adamowicz, Sylwia Bielawska, Mateusz Bochenek, Marek Jan Chmielewski, Zofia Czernow, Barbara Dolniak, Zdzisław Gawlik, Artur Daniel Gierada, Włodzisław Giziński, Małgorzata Gromadzka, Iwona Hartwich, Łukasz Horbatowski, Patryk Jaskulski, Piotr Kandyba, Iwona Karolewska, Ewa Kołodziej, Iwona Maria Kozłowska, Artur Jarosław Łącki, Alicja Łepkowska-Gołaś, Magdalena Łośko, Jagna Marczułajtis-Walczak, Dorota Marek, Aleksander Miszalski, Izabela Katarzyna Mrzygłocka, Małgorzata Niemczyk, Marzena Okła-Drewnowicz, Katarzyna Osos, Paweł Papke, Krystyna Sibińska, Henryk Szopiński, Małgorzata Tracz, Jarosław Wałęsa, Marta Wcisło, Anna Wojciechowska, Maciej Wróbel, Bartosz Zawieja, Michał Kobosko, Barbara Okuła, Kamil Wnuk, Tomasz Zimoch, Daria Gosek-Popiołek, Anita Kucharska-Dziedzic, Paulina Matysiak, Wanda Nowicka, Tadeusz Tomaszewski
Data wpływu: 22-04-2024
Szanowny Panie Ministrze,
kryzys mieszkaniowy staje się coraz poważniejszym problemem. Wbrew panującym przekonaniom rynek nie reguluje się sam. Polki i Polacy mają problem z dostępnością mieszkań, a także ze spłatą związanych z nimi zobowiązań. Trudna sytuacja dotyczy m.in. osób mieszkających w blokach budowanych w ramach inicjatyw towarzystw budownictwa społecznego.
TBS miały być przynajmniej częściowym rozwiązaniem problemu dostępności mieszkań. Budowa mieszkań społecznych, w założeniu z bardziej przyjaznymi mieszkańcom i mieszkankom regułami wynajmu i wykupu, w wielu przypadkach faktycznie dała pozytywne efekty. W pewnym stopniu pozwoliła na budowę mieszkań przystępnych cenowo, co odzwierciedlają dane – według danych Głównego Urzędu Statystycznego z 2022 r. w zasobach towarzystwa budownictwa społecznego pozostaje 106,7 tys. lokali. Część z nich powstała już lata temu, inne są nowe lub dopiero budowane. Wszystkie wiążą się z wykorzystaniem zaufania mieszkańców i mieszkanek do „społecznego” elementu budownictwa. Jednak jak w każdej branży, tak też w przypadku TBS przez lata powstały również problemy, które nadużywają owego zaufania i utrudniają mieszkańcom i mieszkankom kupno lokali bądź ich utrzymanie.
Przykładem takiej sytuacji są kredyty zaciągnięte przez Poznańskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego w Banku Gospodarstwa Krajowego. Zobowiązania te, w szczególności ich najstarsza grupa, tj. te powstałe w latach 1998–2000, są spłacane w niezwykle wolnym tempie. Jak wskazują mieszkańcy i mieszkanki PTBS, w tych kredytach po ponad 23 latach spłaty część odsetkowa raty nadal znacząco przewyższa część kapitałową. Ta sytuacja znacząco kontrastuje chociażby z warunkami zobowiązań powstałych w latach 2001–2005, przy których po podobnym czasie spłaty faktycznie spadła kwota kredytu. W ten sposób mieszkańcy inwestycji powstałych wcześniej nie spłacają de facto swoich zobowiązań, ale finansują swoimi odsetkami spłatę przez PTBS kredytów zaciągniętych na inwestycje powstałe później. Tym samym ci pierwsi nadal nie doczekali się niższych czynszów po spłacie kredytów, które obiecano im na początku inwestycji. Dodać należy, że znacząca część mieszkańców i mieszkanek to seniorki i seniorzy, dla których rosnące wydatki są szczególnym problemem.
Mając to wszystko na uwadze, mieszkańcy i mieszkanki PTBS postulują zmianę ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, której art. 28 normuje kwestię stawek czynszów. Zmiana ta miałaby opierać się na wyraźnym zakazaniu procederu polegającego na ściąganiu spłat kredytu zaciągniętego na jedną inwestycję i wykorzystywaniu tychże środków do spłaty kredytu zaciągniętego na inną inwestycję. Innymi słowy miałaby ona spowodować możliwość spożytkowania rat danej inwestycji tylko na spłatę zaciągniętego na nią kredytu.
W związku z powyższym zwracam się do Ministerstwa Rozwoju i Technologii z następującymi pytaniami:
1. Czy ministerstwo jest w kontakcie z przedstawicielstwami mieszkańców i mieszkanek TBS w różnych miastach, borykających się z opisanym powyżej problemem?
2. Czy ministerstwo jest w stanie oszacować skalę tego problemu? Jeśli tak – ilu osób on dotyczy?
3. Czy ministerstwo rozważa zaadresowanie opisanego wyżej problemu poprzez zmiany legislacyjne? Jeśli tak – w jakiej formie? Jeśli nie – dlaczego i jakie inne rozwiązania widzi ministerstwo?
Z poważaniem
Franciszek Sterczewski
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Jacek Tomczak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
9%
Konkretność
91%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 3 %
Precyzyjne daty
11
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.3 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
16592 znaków
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DM-II.054.4.2024
Warszawa, 21 maja 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 2637 posła Franciszka Sterczewskiego i grupy posłów w sprawie
zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców i mieszkanki TBS
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 2637 posła Franciszka Sterczewskiego i grupy posłów
w sprawie zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców
i mieszkanki TBS, przedstawiam następujące informacje.
Odpowiadając na pytanie nr 1 informuję, że MRiT wielokrotnie korespondował i spotykał
się z przedstawicielami stowarzyszeń najemców i partycypantów w zasobach TBS, a zatem
znane są mu problemy zgłaszane przez te podmioty. Resort pozostaje również w bieżącym
kontakcie z Bankiem Gospodarstwa Krajowego, który jest operatorem programu
preferencyjnych kredytów udzielanych inwestorom społecznego budownictwa
czynszowego. Przekazywane informacje są szczegółowo analizowane i w wielu sytuacjach
brane pod uwagę przy inicjowanych przez ministerstwo działaniach legislacyjnych.
Przywołany w interpelacji przykład Poznańskiego TBS dotyczy zagadnienia spłaty
kredytów zaciągniętych ze środków byłego Krajowego Funduszu Mieszkaniowego (KFM)
przez towarzystwa budownictwa społecznego (TBS) i spółdzielnie mieszkaniowe,
udzielanych przez Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) na przedsięwzięcia inwestycyjno-
budowlane, na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych
formach rozwoju mieszkalnictwa (Dz. U. z 2024 r. poz. 527) oraz przepisów
wykonawczych do ustawy.
Rys historyczny i stan faktyczny
W celu umożliwienia finansowania dostępnego cenowo budownictwa mieszkaniowego na
wynajem oraz spółdzielczego budownictwa mieszkaniowego ustawodawca powołał
w połowie lat dziewięćdziesiątych Krajowy Fundusz Mieszkaniowy (dalej: KFM/Fundusz).
W toku prac ustawodawczych ustalono, że do zarządzania Funduszem zostanie
ostatecznie zobowiązany BGK. W związku z powyższym Bank, działając na rzecz
Funduszu, udzielał ze środków KFM towarzystwom budownictwa społecznego (dalej: TBS)
i spółdzielniom mieszkaniowym (SM) długoterminowych kredytów preferencyjnych na
przedsięwzięcia inwestycyjno-budowlane (dalej „kredyty PIB”), w ramach realizacji
rządowych programów popierania budownictwa mieszkaniowego. Po likwidacji w 2009 r.
Funduszu (ustawą z dnia 2 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o poręczeniach
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne, ustawy
o Banku Gospodarstwa Krajowego oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. Nr 65, poz. 545)
i wcieleniu jego aktywów do bilansu BGK, Bank udzielał w okresie od 1 czerwca 2009 r.
do końca 2016 r. kredytów PIB ze środków własnych, wykonując zobowiązania związane
z funkcjonowaniem KFM.
Warto zaznaczyć, że zarówno zadania BGK w tym zakresie, jak i podstawowe parametry
kredytów PIB, w tym zasady ich spłaty, zostały określone przepisami ustawy1 oraz
rozporządzenia wykonawczego2 do ustawy. Mechanizmy spłaty kredytów PIB określone
przez ustawodawcę wynikały z ówczesnych realiów społeczno-gospodarczych naszego
kraju. W okresie pierwszych lat po transformacji ustrojowej, w warunkach m.in. wysokiej
inflacji oraz stóp procentowych, załamania się rynku mieszkaniowego i niskich dochodów
rozporządzalnych gospodarstw domowych, nie było możliwe udzielanie inwestorom na
warunkach rynkowych finansowania dłużnego, którego źródłem spłaty byłyby dochody
inwestora uzyskiwane z czynszów płaconych przez końcowych beneficjentów programu, a
więc najemców/lokatorów mieszkań. Rząd zdecydował się wówczas na wprowadzenie
tzw. kredytu podwójnie indeksowanego, w przypadku, którego jednym indeksem
decydującym o oprocentowaniu jest określona stopa procentowa (dla kredytu PIB jest to
stopa redyskonta weksli w NBP), a drugim, decydującym o wysokości raty kredytu – inny
współczynnik, np. oparty na inflacji czy dochodach ludności (dla kredytu PIB jest to
wskaźnik cen produkcji budowlano-montażowej). Było to rozwiązanie stosowane w
gospodarkach rozwijających się, często będących w okresie szoku transformacyjnego.
Spłata kredytów PIB w powszechnym dzisiaj systemie annuitetowym, czyli równej raty
kapitałowo-odsetkowej, byłaby niemożliwa ze względu na nadmierne obciążenie
inwestorów których dochód z płatności czynszowych ogranicza równoległe dążenie do
tego, aby czynsze te były jak najniższe. Choć mechanizm ten przesuwa prognozowaną
datę zapadalności kredytu, to jednocześnie gwarantuje on niskie raty, zwłaszcza na
początku okresu kredytowania. Właśnie dzięki tej konstrukcji spłaty można było utrzymać
w programie czynsze na umiarkowanym poziomie, adekwatnym do możliwości
finansowych najemców. Zresztą do dzisiaj czynsze w TBS są nieporównywalnie niższe od
rynkowych. Warto też zauważyć, że najemcy TBS korzystają z mechanizmu ochronnego
polegającego na ustawowym ograniczeniu wysokości czynszu w skali roku na poziomie nie
wyższym niż 4% wartości odtworzeniowej lokalu.
Z uwagi jednak na niską dynamikę spłaty kapitału kredytów PIB w 2004 r. dokonano
zmiany3 rozporządzenia wykonawczego do ustawy, obniżając oprocentowanie
i jednocześnie zwiększając tempo indeksacji rat. W szczególności wprowadzono minimalny
poziom ich wzrostu w cyklu kwartalnym. Ustawodawca wprowadził te zmiany w celu
zapewnienia spłaty kredytu w okresie 25–35 lat. Kredytobiorcom, którzy zaciągnęli
1 Ustawa z 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, wraz z późniejszymi
zmianami (dalej: ustawa) (do 9 sierpnia 2022 r. tytuł ustawy brzmiał – ustawa z 26 października 1995 r.
o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego)
2 Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 29 marca 1996 r. w sprawie
szczegółowych zasad i trybu udzielania kredytów oraz pożyczek ze środków Krajowego Funduszu
Mieszkaniowego oraz niektórych wymagań dotyczących projektowania mieszkań finansowanych przy udziale
tych środków, wraz z późniejszymi zmianami (w tym rozporządzeniami zastępującymi dotychczasowe
rozporządzenia)
3 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków
i trybu udzielania kredytów i pożyczek ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego oraz niektórych
wymagań dotyczących lokali i budynków finansowanych przy udziale tych środków
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
kredyty na warunkach określonych w rozporządzeniach wykonawczych do ustawy
obowiązujących przed dniem wejścia w życie ww. zmiany rozporządzenia, umożliwiono
zawarcie aneksów do umów kredytu pozwalających na przejście na nowe warunki spłaty.
Odpowiadając zatem na pytanie nr 2, informuję że MRiT zna skalę „problemu” w tym
zakresie. Na 1 102 czynne aktualnie umowy kredytu zawarte na „starych” warunkach
aneksy zawarto w odniesieniu do 846 takich umów. Zgodnie z danymi przedstawionymi
przez BGK w 2023 r. na pierwotnych warunkach obecnie spłacanych jest 256 kredytów.
BGK nie miał możliwości zobowiązania kredytobiorców do zawarcia aneksu -było to
dobrowolne działanie TBS/SM. Bank przeprowadzał natomiast akcje informacyjne, dzięki
którym kredytobiorcy mieli wiedzę o możliwości zawarcia aneksu wprowadzającego nowe
zasady spłaty kredytów.
Średnia prognozowana zapadalność (pozostały okres spłaty) kredytów PIB wynosi
obecnie:
dla umów kredytu zawartych po zmianie rozporządzenia w 2004 r. – niespełna 8
lat,
dla umów kredytu zawartych przed ww. zmianą rozporządzenia, w przypadku
których zostały zawarte aneksy – niecałe 8,5 roku (przy czym tylko w przypadku
4 umów kredytu wynosi ona niewiele ponad 20 lat),
dla umów kredytu zawartych przed ww. zmianą rozporządzenia, w przypadku
których kredytobiorcy nie wyrazili woli zawarcia aneksów – nieco ponad
13,5 roku (przy czym okres zapadalności powyżej 30 lat dotyczy tylko 9 umów
kredytu).
Powyższe oznacza, że pomimo specyficznej konstrukcji spłaty kredytów PIB nie można
postawić tezy, że zadłużenie z tytułu tych kredytów rośnie, czy też maleje bardzo powoli.
Zgodnie z informacjami przekazywanymi przez BGK, udzielił on na przestrzeni lat
odpowiedzi i obszernych wyjaśnień regulatorom czy instytucjom kontrolnym, takim jak
Komisja Nadzoru Finansowego, Rzecznik Finansowy czy Rzecznik Praw Obywatelskich
w związku z wystąpieniami zainteresowanych TBS, najemców lokali oraz
parlamentarzystów reprezentujących wyborców. Portfel kredytowy kredytów PIB był
badany przez inspektorów NIK i GINB/UKNF, którzy nie mieli zastrzeżeń dotyczących
działań BGK w zakresie przyjmowania spłat kredytów udzielonych na zasadach
określonych przez ustawodawcę.
Możliwość aneksowania umów została wprawdzie zniesiona w 2007 r. jednak już w 2001
r. wprowadzono możliwość wnoszenia miesięcznych bieżących spłat kredytu w kwocie
wyższej niż wynikająca z zasad określonych w przepisach wykonawczych do ustawy.
Wnoszenie spłat w dowolnej wysokości (wyższej niż określona na podstawie umowy
kredytu i zasad indeksacji) nie wymaga obecnie zawarcia aneksu do umowy kredytu.
Wystarczy, że kredytobiorca poinformuje Bank Gospodarstwa Krajowego, że kwota takiej
wpłaty ma zostać zaksięgowana na poczet spłaty zadłużenia. Spłaty te można wnosić
regularnie lub doraźnie. Bank służy kredytobiorcom pomocą w oszacowaniu wpływu
wnoszenia wyższych spłat (niż określone zgodnie z wymogami przepisów wykonawczych
do ustawy) na skrócenie okresu spłaty kredytu – zgodnie z § 12 ust. 5 rozporządzenia
Rady Ministrów z dnia 7 listopada 2007 r. w sprawie warunków i trybu udzielania
kredytów i pożyczek ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego oraz niektórych
wymagań dotyczących lokali i budynków finansowanych przy udziale tych środków (Dz. U.
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
nr 212, poz. 1556): Kredytobiorca może wnosić spłaty wyższe od ustalonych w umowie
kredytu.
Odpowiadając na pytanie nr 3, należy uznać, że TBS posiadały i posiadają już instrumenty,
które pozwalają na przyspieszenie spłaty zaciągniętego ze środków KFM kredytu.
Większość kredytobiorców skorzystała z ww. możliwości. Wszelkie dalsze ingerencje
w portfel kredytów byłego KFM, w tym ewentualne wsparcie w spłacie kredytów,
wymagałoby nie tylko pokrycia z budżetu państwa ewentualnych strat na portfelu dla
BGK, ale również budzi wątpliwości w kontekście przyznawania obecnie wsparcia
w spłacie kredytu tym kredytobiorcom, którzy nie podjęli się zmiany sposobu spłaty,
w przeciwieństwie do znacznej liczby kredytobiorców, którzy jednak podjęli ten trud.
Należy w tym miejscu ponownie podkreślić, że najemcy w zasobach TBS mają gwarancję
odnośnie do wysokości płaconego czynszu. Zaznaczenia przy tym wymaga również, że
przedmiotowe kredyty były już objęte dwoma mechanizmami preferencji, tj. umorzenia
kapitału w wysokości 10% kosztów przedsięwzięcia oraz preferencyjnego
oprocentowania.
W kontekście postulatu, aby z czynszu w danej inwestycji TBS mogły być tylko pokrywane
zobowiązania zaciągnięte na realizację tej jednej inwestycji, należy zwrócić uwagę, że art.
28 ustawy wyraża przede wszystkim zasadę ekonomicznej samodzielności spółek
działających w formule SIM. Mając na względzie konieczność zapewnienia regulowanej
ustawowo wysokości czynszu w zasobie wybudowanym z udziałem preferencyjnego
finansowania, konieczne jest zapewnienie przez spółkę stabilnego finansowania
utrzymania i regulowania zobowiązań związanych z posiadanym zasobem mieszkaniowym.
W przypadku, gdyby okresowo czynsz uzyskiwany przez spółkę z danych lokali
mieszkalnych był niewystarczający do pokrycia kosztów eksploatacji i pokrycia
zobowiązań związanych z ich budową, wówczas środki pochodzące z najmu innych
powierzchni mieszkalnych, bądź tzw. komercyjnych, będą służyły zachowaniu społecznego
charakteru utworzonego zasobu mieszkaniowego. Nie jest zatem w ocenie MRiT
możliwości realizacji postulatu najemców TBS w tym zakresie. Określona w przepisach
maksymalna wysokość czynszu w zasobach SIM uwzględnia ograniczone dochody
najemców, ale jednocześnie jest dla spółki źródłem środków na spłatę zobowiązań
zaciągniętych na realizację inwestycji mieszkaniowych. Na marginesie trzeba także zwrócić
uwagę, że najemcy postulujący obecnie, aby dochody pozyskiwane z płaconych przez nich
czynszów nie pokrywały zobowiązań zaciąganych przez SIM na realizację nowych
inwestycji nie uwzględniają w swojej argumentacji faktu, że spłata zobowiązań
dotyczących budynków zamieszkiwanych przez nich w większości przypadków również
jest lub była pokrywana z dochodów z najmu lokali utworzonych wcześniej.
Podkreślenia jednak wymaga, że ustawodawca wprowadził już rozwiązanie pozwalające
czasowo obniżyć wysokość czynszu. Jest to rozwiązanie umożliwiające rozliczenie
wpłaconej partycypacji najemcy w kosztach budowy lokalu mieszkalnego w czynszu (tzw.
„wakacje czynszowe”, wprowadzone ustawą z dnia 10 grudnia 2021 r. o zmianie
niektórych ustaw wspierających rozwój mieszkalnictwa - Dz. U. z 2021 r. poz. 11). Jest to
atrakcyjne rozwiązanie dla osób, które z wynajmowanym mieszkaniem zwiążą swoje życie
na dłuższy czas lub wręcz będą je traktować jako mieszkanie docelowe, bowiem ze spłatą
partycypacji w czynszu nie wiąże się zakończenie umowy najmu. Rozliczenie partycypacji
w czynszu jest możliwe na wniosek najemcy złożony po dniu całkowitej spłaty przez
spółkę kredytu, przy wykorzystaniu którego wybudowano lokal mieszkalny. Wówczas
najemca może wystąpić do SIM z wnioskiem o zmianę dotychczasowej umowy najmu na
umowę najmu uwzględniającą okresowe rozliczenie partycypacji, poprzez zaliczenie jej
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
części na poczet czynszu miesięcznego. Natomiast najemca, który osiągnął wiek
emerytalny, może wystąpić do SIM z wnioskiem o zmianę dotychczasowej umowy najmu
na umowę najmu uwzględniającą całkowite rozliczenie partycypacji, poprzez zaliczenie jej
na poczet czynszu miesięcznego, aż do dnia wygaśnięcia praw lokatora jako strony umowy
najmu. Formuła tzw. „wakacji czynszowych” pozwala na obniżenie czynu nawet o około
20%.
Informuję ponadto, że obecnie trwają prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy
o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa (pozycja w Wykazie prac legislacyjnych
Rady Ministrów UA7). Propozycje zmiany przepisów mają na celu systemowe wsparcie
osób oraz rodzin nie będących w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb
mieszkaniowych. Są one przy tym zgodne z obietnicami zawartymi w umowie koalicyjnej
nowego Rządu w zakresie polityki mieszkaniowej Państwa, przede wszystkim zwiększenia
dostępności mieszkań na wynajem, w tym realizowanych przez samorządy oraz mieszkań
socjalnych i komunalnych, a także wsparcia samorządów w remontach pustostanów na
cele mieszkaniowe.
Projektowane zmiany dotyczą przede wszystkim zagwarantowania środków na
kontynuację programów wspierających społeczne budownictwo czynszowe: rządowego
programu budownictwa socjalnego i komunalnego (tzw. program BSK), w ramach którego
udzielane jest z bezzwrotne finansowe wsparcie z budżetu państwa (poprzez Fundusz
Dopłat) na rozwój budownictwa zaspokajającego potrzeby mieszkaniowe osób o niższych
dochodach (przede wszystkim budownictwa gminnego) oraz rządowego programu
preferencyjnych kredytów dla inwestorów społecznego budownictwa czynszowego
(omawianego w niniejszej odpowiedzi na interpelację). Odpowiadając na postulaty
środowiska najemców TBS projekt zakłada ponadto zagwarantowanie udziału czynnika
społecznego w składzie rady nadzorczej TBS/SIM, tj. przedstawiciela/li gminy oraz
wprowadzenie przepisu obligującego radę nadzorczą do zaopiniowania (w drodze
uchwały) zmian w zakresie wysokości stawki czynszu.
Jednocześnie informuję, że w resorcie trwają obecnie analizy, z których wnioski służyć
będą jako podstawa do ustanowienia kolejnego programu wspierającego sektor
społecznego budownictwa czynszowego, po aktualnym, kończącym się już programie
preferencyjnych kredytów SBC. W ramach nowelizacji ustawy będą brane po uwagę
kolejne możliwe rozwiązania postulowane przez najemców.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Jacek Tomczak
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 5 of 5 --
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DM-II.054.4.2024
Warszawa, 21 maja 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 2637 posła Franciszka Sterczewskiego i grupy posłów w sprawie
zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców i mieszkanki TBS
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 2637 posła Franciszka Sterczewskiego i grupy posłów
w sprawie zmiany przepisów dotyczących spłaty kredytów przez mieszkańców
i mieszkanki TBS, przedstawiam następujące informacje.
Odpowiadając na pytanie nr 1 informuję, że MRiT wielokrotnie korespondował i spotykał
się z przedstawicielami stowarzyszeń najemców i partycypantów w zasobach TBS, a zatem
znane są mu problemy zgłaszane przez te podmioty. Resort pozostaje również w bieżącym
kontakcie z Bankiem Gospodarstwa Krajowego, który jest operatorem programu
preferencyjnych kredytów udzielanych inwestorom społecznego budownictwa
czynszowego. Przekazywane informacje są szczegółowo analizowane i w wielu sytuacjach
brane pod uwagę przy inicjowanych przez ministerstwo działaniach legislacyjnych.
Przywołany w interpelacji przykład Poznańskiego TBS dotyczy zagadnienia spłaty
kredytów zaciągniętych ze środków byłego Krajowego Funduszu Mieszkaniowego (KFM)
przez towarzystwa budownictwa społecznego (TBS) i spółdzielnie mieszkaniowe,
udzielanych przez Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) na przedsięwzięcia inwestycyjno-
budowlane, na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych
formach rozwoju mieszkalnictwa (Dz. U. z 2024 r. poz. 527) oraz przepisów
wykonawczych do ustawy.
Rys historyczny i stan faktyczny
W celu umożliwienia finansowania dostępnego cenowo budownictwa mieszkaniowego na
wynajem oraz spółdzielczego budownictwa mieszkaniowego ustawodawca powołał
w połowie lat dziewięćdziesiątych Krajowy Fundusz Mieszkaniowy (dalej: KFM/Fundusz).
W toku prac ustawodawczych ustalono, że do zarządzania Funduszem zostanie
ostatecznie zobowiązany BGK. W związku z powyższym Bank, działając na rzecz
Funduszu, udzielał ze środków KFM towarzystwom budownictwa społecznego (dalej: TBS)
i spółdzielniom mieszkaniowym (SM) długoterminowych kredytów preferencyjnych na
przedsięwzięcia inwestycyjno-budowlane (dalej „kredyty PIB”), w ramach realizacji
rządowych programów popierania budownictwa mieszkaniowego. Po likwidacji w 2009 r.
Funduszu (ustawą z dnia 2 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o poręczeniach
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne, ustawy
o Banku Gospodarstwa Krajowego oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. Nr 65, poz. 545)
i wcieleniu jego aktywów do bilansu BGK, Bank udzielał w okresie od 1 czerwca 2009 r.
do końca 2016 r. kredytów PIB ze środków własnych, wykonując zobowiązania związane
z funkcjonowaniem KFM.
Warto zaznaczyć, że zarówno zadania BGK w tym zakresie, jak i podstawowe parametry
kredytów PIB, w tym zasady ich spłaty, zostały określone przepisami ustawy1 oraz
rozporządzenia wykonawczego2 do ustawy. Mechanizmy spłaty kredytów PIB określone
przez ustawodawcę wynikały z ówczesnych realiów społeczno-gospodarczych naszego
kraju. W okresie pierwszych lat po transformacji ustrojowej, w warunkach m.in. wysokiej
inflacji oraz stóp procentowych, załamania się rynku mieszkaniowego i niskich dochodów
rozporządzalnych gospodarstw domowych, nie było możliwe udzielanie inwestorom na
warunkach rynkowych finansowania dłużnego, którego źródłem spłaty byłyby dochody
inwestora uzyskiwane z czynszów płaconych przez końcowych beneficjentów programu, a
więc najemców/lokatorów mieszkań. Rząd zdecydował się wówczas na wprowadzenie
tzw. kredytu podwójnie indeksowanego, w przypadku, którego jednym indeksem
decydującym o oprocentowaniu jest określona stopa procentowa (dla kredytu PIB jest to
stopa redyskonta weksli w NBP), a drugim, decydującym o wysokości raty kredytu – inny
współczynnik, np. oparty na inflacji czy dochodach ludności (dla kredytu PIB jest to
wskaźnik cen produkcji budowlano-montażowej). Było to rozwiązanie stosowane w
gospodarkach rozwijających się, często będących w okresie szoku transformacyjnego.
Spłata kredytów PIB w powszechnym dzisiaj systemie annuitetowym, czyli równej raty
kapitałowo-odsetkowej, byłaby niemożliwa ze względu na nadmierne obciążenie
inwestorów których dochód z płatności czynszowych ogranicza równoległe dążenie do
tego, aby czynsze te były jak najniższe. Choć mechanizm ten przesuwa prognozowaną
datę zapadalności kredytu, to jednocześnie gwarantuje on niskie raty, zwłaszcza na
początku okresu kredytowania. Właśnie dzięki tej konstrukcji spłaty można było utrzymać
w programie czynsze na umiarkowanym poziomie, adekwatnym do możliwości
finansowych najemców. Zresztą do dzisiaj czynsze w TBS są nieporównywalnie niższe od
rynkowych. Warto też zauważyć, że najemcy TBS korzystają z mechanizmu ochronnego
polegającego na ustawowym ograniczeniu wysokości czynszu w skali roku na poziomie nie
wyższym niż 4% wartości odtworzeniowej lokalu.
Z uwagi jednak na niską dynamikę spłaty kapitału kredytów PIB w 2004 r. dokonano
zmiany3 rozporządzenia wykonawczego do ustawy, obniżając oprocentowanie
i jednocześnie zwiększając tempo indeksacji rat. W szczególności wprowadzono minimalny
poziom ich wzrostu w cyklu kwartalnym. Ustawodawca wprowadził te zmiany w celu
zapewnienia spłaty kredytu w okresie 25–35 lat. Kredytobiorcom, którzy zaciągnęli
1 Ustawa z 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, wraz z późniejszymi
zmianami (dalej: ustawa) (do 9 sierpnia 2022 r. tytuł ustawy brzmiał – ustawa z 26 października 1995 r.
o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego)
2 Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 29 marca 1996 r. w sprawie
szczegółowych zasad i trybu udzielania kredytów oraz pożyczek ze środków Krajowego Funduszu
Mieszkaniowego oraz niektórych wymagań dotyczących projektowania mieszkań finansowanych przy udziale
tych środków, wraz z późniejszymi zmianami (w tym rozporządzeniami zastępującymi dotychczasowe
rozporządzenia)
3 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków
i trybu udzielania kredytów i pożyczek ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego oraz niektórych
wymagań dotyczących lokali i budynków finansowanych przy udziale tych środków
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
kredyty na warunkach określonych w rozporządzeniach wykonawczych do ustawy
obowiązujących przed dniem wejścia w życie ww. zmiany rozporządzenia, umożliwiono
zawarcie aneksów do umów kredytu pozwalających na przejście na nowe warunki spłaty.
Odpowiadając zatem na pytanie nr 2, informuję że MRiT zna skalę „problemu” w tym
zakresie. Na 1 102 czynne aktualnie umowy kredytu zawarte na „starych” warunkach
aneksy zawarto w odniesieniu do 846 takich umów. Zgodnie z danymi przedstawionymi
przez BGK w 2023 r. na pierwotnych warunkach obecnie spłacanych jest 256 kredytów.
BGK nie miał możliwości zobowiązania kredytobiorców do zawarcia aneksu -było to
dobrowolne działanie TBS/SM. Bank przeprowadzał natomiast akcje informacyjne, dzięki
którym kredytobiorcy mieli wiedzę o możliwości zawarcia aneksu wprowadzającego nowe
zasady spłaty kredytów.
Średnia prognozowana zapadalność (pozostały okres spłaty) kredytów PIB wynosi
obecnie:
dla umów kredytu zawartych po zmianie rozporządzenia w 2004 r. – niespełna 8
lat,
dla umów kredytu zawartych przed ww. zmianą rozporządzenia, w przypadku
których zostały zawarte aneksy – niecałe 8,5 roku (przy czym tylko w przypadku
4 umów kredytu wynosi ona niewiele ponad 20 lat),
dla umów kredytu zawartych przed ww. zmianą rozporządzenia, w przypadku
których kredytobiorcy nie wyrazili woli zawarcia aneksów – nieco ponad
13,5 roku (przy czym okres zapadalności powyżej 30 lat dotyczy tylko 9 umów
kredytu).
Powyższe oznacza, że pomimo specyficznej konstrukcji spłaty kredytów PIB nie można
postawić tezy, że zadłużenie z tytułu tych kredytów rośnie, czy też maleje bardzo powoli.
Zgodnie z informacjami przekazywanymi przez BGK, udzielił on na przestrzeni lat
odpowiedzi i obszernych wyjaśnień regulatorom czy instytucjom kontrolnym, takim jak
Komisja Nadzoru Finansowego, Rzecznik Finansowy czy Rzecznik Praw Obywatelskich
w związku z wystąpieniami zainteresowanych TBS, najemców lokali oraz
parlamentarzystów reprezentujących wyborców. Portfel kredytowy kredytów PIB był
badany przez inspektorów NIK i GINB/UKNF, którzy nie mieli zastrzeżeń dotyczących
działań BGK w zakresie przyjmowania spłat kredytów udzielonych na zasadach
określonych przez ustawodawcę.
Możliwość aneksowania umów została wprawdzie zniesiona w 2007 r. jednak już w 2001
r. wprowadzono możliwość wnoszenia miesięcznych bieżących spłat kredytu w kwocie
wyższej niż wynikająca z zasad określonych w przepisach wykonawczych do ustawy.
Wnoszenie spłat w dowolnej wysokości (wyższej niż określona na podstawie umowy
kredytu i zasad indeksacji) nie wymaga obecnie zawarcia aneksu do umowy kredytu.
Wystarczy, że kredytobiorca poinformuje Bank Gospodarstwa Krajowego, że kwota takiej
wpłaty ma zostać zaksięgowana na poczet spłaty zadłużenia. Spłaty te można wnosić
regularnie lub doraźnie. Bank służy kredytobiorcom pomocą w oszacowaniu wpływu
wnoszenia wyższych spłat (niż określone zgodnie z wymogami przepisów wykonawczych
do ustawy) na skrócenie okresu spłaty kredytu – zgodnie z § 12 ust. 5 rozporządzenia
Rady Ministrów z dnia 7 listopada 2007 r. w sprawie warunków i trybu udzielania
kredytów i pożyczek ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego oraz niektórych
wymagań dotyczących lokali i budynków finansowanych przy udziale tych środków (Dz. U.
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
nr 212, poz. 1556): Kredytobiorca może wnosić spłaty wyższe od ustalonych w umowie
kredytu.
Odpowiadając na pytanie nr 3, należy uznać, że TBS posiadały i posiadają już instrumenty,
które pozwalają na przyspieszenie spłaty zaciągniętego ze środków KFM kredytu.
Większość kredytobiorców skorzystała z ww. możliwości. Wszelkie dalsze ingerencje
w portfel kredytów byłego KFM, w tym ewentualne wsparcie w spłacie kredytów,
wymagałoby nie tylko pokrycia z budżetu państwa ewentualnych strat na portfelu dla
BGK, ale również budzi wątpliwości w kontekście przyznawania obecnie wsparcia
w spłacie kredytu tym kredytobiorcom, którzy nie podjęli się zmiany sposobu spłaty,
w przeciwieństwie do znacznej liczby kredytobiorców, którzy jednak podjęli ten trud.
Należy w tym miejscu ponownie podkreślić, że najemcy w zasobach TBS mają gwarancję
odnośnie do wysokości płaconego czynszu. Zaznaczenia przy tym wymaga również, że
przedmiotowe kredyty były już objęte dwoma mechanizmami preferencji, tj. umorzenia
kapitału w wysokości 10% kosztów przedsięwzięcia oraz preferencyjnego
oprocentowania.
W kontekście postulatu, aby z czynszu w danej inwestycji TBS mogły być tylko pokrywane
zobowiązania zaciągnięte na realizację tej jednej inwestycji, należy zwrócić uwagę, że art.
28 ustawy wyraża przede wszystkim zasadę ekonomicznej samodzielności spółek
działających w formule SIM. Mając na względzie konieczność zapewnienia regulowanej
ustawowo wysokości czynszu w zasobie wybudowanym z udziałem preferencyjnego
finansowania, konieczne jest zapewnienie przez spółkę stabilnego finansowania
utrzymania i regulowania zobowiązań związanych z posiadanym zasobem mieszkaniowym.
W przypadku, gdyby okresowo czynsz uzyskiwany przez spółkę z danych lokali
mieszkalnych był niewystarczający do pokrycia kosztów eksploatacji i pokrycia
zobowiązań związanych z ich budową, wówczas środki pochodzące z najmu innych
powierzchni mieszkalnych, bądź tzw. komercyjnych, będą służyły zachowaniu społecznego
charakteru utworzonego zasobu mieszkaniowego. Nie jest zatem w ocenie MRiT
możliwości realizacji postulatu najemców TBS w tym zakresie. Określona w przepisach
maksymalna wysokość czynszu w zasobach SIM uwzględnia ograniczone dochody
najemców, ale jednocześnie jest dla spółki źródłem środków na spłatę zobowiązań
zaciągniętych na realizację inwestycji mieszkaniowych. Na marginesie trzeba także zwrócić
uwagę, że najemcy postulujący obecnie, aby dochody pozyskiwane z płaconych przez nich
czynszów nie pokrywały zobowiązań zaciąganych przez SIM na realizację nowych
inwestycji nie uwzględniają w swojej argumentacji faktu, że spłata zobowiązań
dotyczących budynków zamieszkiwanych przez nich w większości przypadków również
jest lub była pokrywana z dochodów z najmu lokali utworzonych wcześniej.
Podkreślenia jednak wymaga, że ustawodawca wprowadził już rozwiązanie pozwalające
czasowo obniżyć wysokość czynszu. Jest to rozwiązanie umożliwiające rozliczenie
wpłaconej partycypacji najemcy w kosztach budowy lokalu mieszkalnego w czynszu (tzw.
„wakacje czynszowe”, wprowadzone ustawą z dnia 10 grudnia 2021 r. o zmianie
niektórych ustaw wspierających rozwój mieszkalnictwa - Dz. U. z 2021 r. poz. 11). Jest to
atrakcyjne rozwiązanie dla osób, które z wynajmowanym mieszkaniem zwiążą swoje życie
na dłuższy czas lub wręcz będą je traktować jako mieszkanie docelowe, bowiem ze spłatą
partycypacji w czynszu nie wiąże się zakończenie umowy najmu. Rozliczenie partycypacji
w czynszu jest możliwe na wniosek najemcy złożony po dniu całkowitej spłaty przez
spółkę kredytu, przy wykorzystaniu którego wybudowano lokal mieszkalny. Wówczas
najemca może wystąpić do SIM z wnioskiem o zmianę dotychczasowej umowy najmu na
umowę najmu uwzględniającą okresowe rozliczenie partycypacji, poprzez zaliczenie jej
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
części na poczet czynszu miesięcznego. Natomiast najemca, który osiągnął wiek
emerytalny, może wystąpić do SIM z wnioskiem o zmianę dotychczasowej umowy najmu
na umowę najmu uwzględniającą całkowite rozliczenie partycypacji, poprzez zaliczenie jej
na poczet czynszu miesięcznego, aż do dnia wygaśnięcia praw lokatora jako strony umowy
najmu. Formuła tzw. „wakacji czynszowych” pozwala na obniżenie czynu nawet o około
20%.
Informuję ponadto, że obecnie trwają prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy
o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa (pozycja w Wykazie prac legislacyjnych
Rady Ministrów UA7). Propozycje zmiany przepisów mają na celu systemowe wsparcie
osób oraz rodzin nie będących w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb
mieszkaniowych. Są one przy tym zgodne z obietnicami zawartymi w umowie koalicyjnej
nowego Rządu w zakresie polityki mieszkaniowej Państwa, przede wszystkim zwiększenia
dostępności mieszkań na wynajem, w tym realizowanych przez samorządy oraz mieszkań
socjalnych i komunalnych, a także wsparcia samorządów w remontach pustostanów na
cele mieszkaniowe.
Projektowane zmiany dotyczą przede wszystkim zagwarantowania środków na
kontynuację programów wspierających społeczne budownictwo czynszowe: rządowego
programu budownictwa socjalnego i komunalnego (tzw. program BSK), w ramach którego
udzielane jest z bezzwrotne finansowe wsparcie z budżetu państwa (poprzez Fundusz
Dopłat) na rozwój budownictwa zaspokajającego potrzeby mieszkaniowe osób o niższych
dochodach (przede wszystkim budownictwa gminnego) oraz rządowego programu
preferencyjnych kredytów dla inwestorów społecznego budownictwa czynszowego
(omawianego w niniejszej odpowiedzi na interpelację). Odpowiadając na postulaty
środowiska najemców TBS projekt zakłada ponadto zagwarantowanie udziału czynnika
społecznego w składzie rady nadzorczej TBS/SIM, tj. przedstawiciela/li gminy oraz
wprowadzenie przepisu obligującego radę nadzorczą do zaopiniowania (w drodze
uchwały) zmian w zakresie wysokości stawki czynszu.
Jednocześnie informuję, że w resorcie trwają obecnie analizy, z których wnioski służyć
będą jako podstawa do ustanowienia kolejnego programu wspierającego sektor
społecznego budownictwa czynszowego, po aktualnym, kończącym się już programie
preferencyjnych kredytów SBC. W ramach nowelizacji ustawy będą brane po uwagę
kolejne możliwe rozwiązania postulowane przez najemców.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Jacek Tomczak
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 5 of 5 --