Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.l
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 03 czerwca 2024 r.
Znak sprawy: DPB.śk.058.1.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacji nr 2558 w sprawie Europejskiego Zielonego Ładu
Szanowny Panie Marszałku,
Przesyłam odpowiedź na interpelację nr 2558 w sprawie Europejskiego Zielonego
Ładu złożoną przez pana posła Artura Szałabawkę. Odpowiedź przygotowana została
w porozumieniu z Ministrem Klimatu i Środowiska.
Europejski Zielony Ład to pakiet inicjatyw politycznych, którego celem jest
skierowanie Unii Europejskiej na drogę transformacji ekologicznej i osiągnięcie
neutralności klimatycznej do 2050 r. W odniesieniu do sektora rolnego strategia ta
nie formułuje konkretnych celów, ale wymienione w niej wyzwania dotyczą także
rolnictwa, a dokument odnosi się do roli, jaką ten sektor powinien odegrać.
Europejski Zielony Ład w postaci komunikatu został opublikowany przez Komisję
Europejską w grudniu 2019 r. Rada Europejska odnotowała ten fakt w konkluzjach
na grudniowym posiedzeniu w tym samym roku, zaś w styczniu 2020 roku rezolucję
w tej sprawie przyjął Parlament Europejski. Zapoczątkowało to proces, który
doprowadził do przedstawienia i negocjacji szeregu unijnych inicjatyw legislacyjnych,
sfinalizowanych w większości w latach 2020-2023.
W odniesieniu do sektora rolnictwa, z uwzględnieniem założeń EZŁ przyjęte zostały
przepisy dot. Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) na lata 2023-2027, a na ich podstawie
przygotowane zostały przez każde państwo członkowskie krajowe plany strategiczne
dla Wspólnej Polityki Rolnej.

-- 1 of 4 --

W ostatnich miesiącach, w związku z trudną sytuacją, w jakiej znaleźli się rolnicy, na
forum UE podjęte zostały działania dotyczące uproszczenia WPR i zmniejszenia
obciążeń administracyjnych nakładanych na rolników. W rezultacie zabiegów
podjętych m.in. przez Polskę i inne państwa członkowskie, Komisja Europejska w
dniu 15 marca 2024 r. przedstawiła projekt zmiany dwóch aktów bazowych UE
2021/2115 oraz 2021/2116 w zakresie m.in. warunkowości i ekoschematów.
Przedmiotowy projekt należy ocenić pozytywnie, gdyż zaproponowane przepisy
usuwają albo znacznie upraszczają, zgodnie z oczekiwaniami rolników i w zgodzie z
poprawną agrotechniką, te normy w ramach warunkowości WPR, które wpływały na
decyzje produkcyjne rolników lub wręcz ograniczały produkcję. Akt został
opublikowany w Dz. Urz. UE w dniu 24 maja 2024 r. (numer 2024/1468) i wszedł w
życie następnego dnia po jego opublikowaniu.
Zmiany zaproponowane w przyjętym rozporządzeniu dotyczą głównie:
1. Zniesienia obowiązku ugorowania 4% gruntów ornych (tzw. norma GAEC 8) – w
zamian państwo członkowskie ma obowiązek ustanowienia odpowiedniego
ekoschematu, czyli dobrowolnych i płatnych interwencji dla rolników.
Ustawa o zmianie ustawy o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata
2023-2027, w której m.in. wprowadza się nowy ekoschemat Grunty wyłączone z
produkcji, została w dniu 23 maja 2024 roku przyjęta przez Sejm RP i następnie
skierowana do prac w Senacie RP (druk 96).
Zgodnie z rozporządzeniem zmieniającym rozporządzenia bazowe ((UE) 2024/1468),
wdrożenie nowego ekoschematu pozwoli na zniesienie obowiązku ugorowania 4%
gruntów ornych w ramach normy GAEC 8 już w 2024 r.
2. Uproszczenia w normie dot. obowiązku utrzymania okrywy glebowej (tzw.
GAEC 6).
Państwo członkowskie będzie miało swobodę w decydowaniu w jakim okresie roku
ustanowić obowiązek utrzymania okrywy glebowej. W związku z tym Polska
zaproponowała, aby okres ten obowiązywał od dnia zbioru uprawy w plonie

-- 2 of 4 --

głównym do dnia 15 października z przerwą na wykonanie zabiegów
agrotechnicznych przed siewem roślin ozimych.
3. Uproszczenia w normie dot. zmianowania (tzw. norma GAEC 7).
Rolnicy teraz będą mieli wybór, czy stosować dywersyfikację upraw czy
zmianowanie. W przypadku wyboru zmianowania – rolnik będzie zobowiązany na
40% powierzchni gruntów ornych w gospodarstwie rok do roku posiadać inną
uprawę, a na 100% gruntów ornych ta sama uprawa nie może być prowadzona
dłużej niż 3 lata.
W przypadku wyboru dywersyfikacji upraw dla gospodarstw od 10 do 30 ha gruntów
ornych wystarczy posiadać 2 uprawy, z tym że największa uprawa nie może stanowić
więcej niż 75% gruntów ornych w strukturze zasiewów a dla gospodarstw powyżej
30 ha gruntów ornych wystarczy posiadać 3 uprawy, z tym że największa uprawa nie
może stanowić więcej niż 75% gruntów ornych, a dwie uprawy główne więcej niż
95% gruntów ornych w strukturze zasiewów.
4. Zwolnienia gospodarstw do 10 ha użytków rolnych z kontroli i sankcji za
niespełnianie warunkowości.
W odniesieniu do kwestii wdrażania EZŁ należy podkreślić, że przesłanki stojące za
podjęciem tej inicjatywy nie zniknęły od czasu jej ogłoszenia. Między innymi
postępujące zmiany klimatu stanowią ogromne zagrożenie dla możliwości
długoterminowego prowadzenia działalności rolniczej, na przykład wskutek
nasilającego się zjawiska suszy oraz innych ekstremalnych zjawisk pogodowych.
W odniesieniu do pytania pana posła Artura Szałabawki o wystąpienie do organów
UE z wnioskiem o wstrzymanie zapisów Europejskiego Zielonego Ładu należy
zauważyć, że negocjacje większości inicjatyw legislacyjnych wynikających z EZŁ i
dotyczących różnych dziedzin gospodarki zakończyły się w latach 2020 – 2023. W
związku z tym nie ma możliwości wstrzymania realizacji zapisów EZŁ, postulowanego
przez pana posła, a jedynym sposobem jego podważenia byłoby indywidualne

-- 3 of 4 --

zaskarżenie poszczególnych aktów prawnych przyjętych w ramach tej inicjatywy do
Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Z wyrazami szacunku
z. up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Adam Nowak
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

-- 4 of 4 --