Interpelacja nr 2542
Interpelacja w sprawie wadliwego działania urządzeń melioracyjnych przy autostradzie A1
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wadliwego działania urządzeń melioracyjnych przy autostradzie A1
Interpelacja nr 2542
do ministra infrastruktury
w sprawie wadliwego działania urządzeń melioracyjnych przy autostradzie A1
Zgłaszający: Krystian Łuczak
Data wpływu: 11-04-2024
W obliczu kryzysu klimatycznego naukowcy stawiają konkretne cele, do których rządy państw muszą się zastosować, aby uniknąć niepożądanych skutków. Jednym z takich sutków zmian klimatycznych, jakie obserwujemy są ulewne opady. Zwrócili się do mnie mieszkańcy gminy Włocławek wraz z władzami samorządowymi, aby podjąć działania, mające na celu wyeliminowanie problemu powtarzającego się zalewania domostw wielu rodzin w gminie Włocławek podczas obfitych opadów: w miejscowościach Kruszyn i Nowa Wieś położonych blisko autostrady A1. Z licznych zgłoszeń mieszkańców wynika, że urządzenia odprowadzające wodę z autostrady A1 na wysokości miejscowości Nowa Wieś nie zapewniają sprawnego jej odprowadzania do zbiorników retencyjnych. Rowy melioracyjne podczas i po ulewnych deszczach są przepełnione, a zbiorniki retencyjne puste – co widać na zdjęciach, które otrzymałem od mieszkańców zalewanych miejscowości.
Problem nieczynnych urządzeń odwadniających przy autostradzie A1 podczas obfitych opadów nieustannie się powtarza. Pomimo zgłoszeń do dyżurnego utrzymania ruchu w Pikutkowie oraz do kierownika GDDKiA rejon Włocławek sytuacja się nie poprawia. Urządzenia nie są sprawne, a woda spływająca z okolic autostrady w kierunku osiedla domków jednorodzinnych niesie ze sobą piasek z obszarów rolniczych (z nawozami), który wpada do garaży, piwnic i kanalizacji tam osiadając. W przypadku kanalizacji zmniejsza jej wydajność.
Mieszkańcy informowani są, że na urządzeniach GDDKiA nieustannie dokonywane są akty wandalizmu, lecz zgłoszeń o tych czynach do organów ścigania nie odnotowano. Pomimo bezpośredniego zagrożenia dla mienia i życia mieszkańców awarie nie są usuwane w trybie art. 214 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo o zamówieniach publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1710 ze zm.). Zdarzenia powodujące spływanie wody z okolic autostrady nieustannie się powtarzają. Takie zdarzenia miały miejsce: w lipcu 2018 roku, lipcu 2021 roku, lipcu 2022 oraz w czerwcu 2023 r.
W imieniu mieszkańców oraz władz samorządowych proszę o pilne podjęcie działań mających na celu udrożnienie urządzeń melioracyjnych i rozważenie budowy kolejnych zbiorników retencyjnych celem skutecznego gromadzenia wód opadowych i zapobiegania negatywnym skutkom intensywnych opadów deszczu.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Jakie rozwiązanie tego nasilającego się problemu widzi GDDKiA?
2. Jakie działania zostały podjęte przez GDDKiA jako zarządcy drogi krajowej (art. 19 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r., Dz. U. 2021 poz. 1376) na skutek wielokrotnych interwencji mieszkańców gminy Włocławek oraz władz samorządowych, aby zwiększyć bezpieczeństwo przeciwpowodziowe mieszkańców miejscowości położonych blisko autostrady A1 w gminie Włocławek?
3. W związku z nieustannymi awariami instalacji odprowadzającej wody opadowe pytam Pana Ministra czy instalacja odprowadzająca wody opadowe z autostrady A1 jest prawidłowo wykonana?
4. Kiedy GDDKiA przeprowadzała kontrolę urządzeń melioracyjnych w tym obszarze?
Proszę o udostępnienie protokołów z przeprowadzonych kontroli.
5. Czy stwierdzono nieprawidłowości związane z podłączeniem urządzeń melioracyjnych? Jeśli tak, to czy zostały one usunięte?
Interpelacja nr 2542
do ministra infrastruktury
w sprawie wadliwego działania urządzeń melioracyjnych przy autostradzie A1
Zgłaszający: Krystian Łuczak
Data wpływu: 11-04-2024
W obliczu kryzysu klimatycznego naukowcy stawiają konkretne cele, do których rządy państw muszą się zastosować, aby uniknąć niepożądanych skutków. Jednym z takich sutków zmian klimatycznych, jakie obserwujemy są ulewne opady. Zwrócili się do mnie mieszkańcy gminy Włocławek wraz z władzami samorządowymi, aby podjąć działania, mające na celu wyeliminowanie problemu powtarzającego się zalewania domostw wielu rodzin w gminie Włocławek podczas obfitych opadów: w miejscowościach Kruszyn i Nowa Wieś położonych blisko autostrady A1. Z licznych zgłoszeń mieszkańców wynika, że urządzenia odprowadzające wodę z autostrady A1 na wysokości miejscowości Nowa Wieś nie zapewniają sprawnego jej odprowadzania do zbiorników retencyjnych. Rowy melioracyjne podczas i po ulewnych deszczach są przepełnione, a zbiorniki retencyjne puste – co widać na zdjęciach, które otrzymałem od mieszkańców zalewanych miejscowości.
Problem nieczynnych urządzeń odwadniających przy autostradzie A1 podczas obfitych opadów nieustannie się powtarza. Pomimo zgłoszeń do dyżurnego utrzymania ruchu w Pikutkowie oraz do kierownika GDDKiA rejon Włocławek sytuacja się nie poprawia. Urządzenia nie są sprawne, a woda spływająca z okolic autostrady w kierunku osiedla domków jednorodzinnych niesie ze sobą piasek z obszarów rolniczych (z nawozami), który wpada do garaży, piwnic i kanalizacji tam osiadając. W przypadku kanalizacji zmniejsza jej wydajność.
Mieszkańcy informowani są, że na urządzeniach GDDKiA nieustannie dokonywane są akty wandalizmu, lecz zgłoszeń o tych czynach do organów ścigania nie odnotowano. Pomimo bezpośredniego zagrożenia dla mienia i życia mieszkańców awarie nie są usuwane w trybie art. 214 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo o zamówieniach publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1710 ze zm.). Zdarzenia powodujące spływanie wody z okolic autostrady nieustannie się powtarzają. Takie zdarzenia miały miejsce: w lipcu 2018 roku, lipcu 2021 roku, lipcu 2022 oraz w czerwcu 2023 r.
W imieniu mieszkańców oraz władz samorządowych proszę o pilne podjęcie działań mających na celu udrożnienie urządzeń melioracyjnych i rozważenie budowy kolejnych zbiorników retencyjnych celem skutecznego gromadzenia wód opadowych i zapobiegania negatywnym skutkom intensywnych opadów deszczu.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Jakie rozwiązanie tego nasilającego się problemu widzi GDDKiA?
2. Jakie działania zostały podjęte przez GDDKiA jako zarządcy drogi krajowej (art. 19 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r., Dz. U. 2021 poz. 1376) na skutek wielokrotnych interwencji mieszkańców gminy Włocławek oraz władz samorządowych, aby zwiększyć bezpieczeństwo przeciwpowodziowe mieszkańców miejscowości położonych blisko autostrady A1 w gminie Włocławek?
3. W związku z nieustannymi awariami instalacji odprowadzającej wody opadowe pytam Pana Ministra czy instalacja odprowadzająca wody opadowe z autostrady A1 jest prawidłowo wykonana?
4. Kiedy GDDKiA przeprowadzała kontrolę urządzeń melioracyjnych w tym obszarze?
Proszę o udostępnienie protokołów z przeprowadzonych kontroli.
5. Czy stwierdzono nieprawidłowości związane z podłączeniem urządzeń melioracyjnych? Jeśli tak, to czy zostały one usunięte?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Paweł Gancarz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6173 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DDP-1.054.7.2024
Warszawa, 13 maja 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2542 z dnia 24 kwietnia br. Posła na Sejm RP Krystiana
Łuczaka w sprawie wadliwego działania urządzeń melioracyjnych przy autostradzie A1,
przedstawiam następujące stanowisko.
Stosownie do art. 20 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. (Dz.U. z 2024, poz. 320)
o drogach publicznych utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów
inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą,
w tym rowów przydrożnych dróg publicznych należy do zarządcy drogi. Wymagania dla
urządzeń odwadniających i odprowadzających wodę z dróg publicznych regulują przepisy
techniczno-budowlane zawarte m.in. w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia
24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg
publicznych (Dz.U. z 2022, poz. 1518). Zgodnie z brzmieniem § 83 wody opadowe lub
roztopowe z pasa drogowego albo dopływające do pasa drogowego po powierzchni
terenu zagospodarowuje się za pomocą urządzeń do odwodnienia powierzchniowego. Nie
zmienia się kierunku lub natężenia odpływu wód opadowych lub roztopowych z pasa
drogowego ze szkodą dla gruntów sąsiednich ani nie odprowadza się tych wód na grunty
sąsiednie, z wyjątkiem przypadków określonych w przepisach prawa wodnego.
Jednocześnie urządzenia do odwodnienia powierzchniowego projektuje się w rozmiarach,
które uwzględniają natężenie deszczu miarodajnego, a urządzenia do retencjonowania
wody przed jej odprowadzeniem projektuje się w taki sposób aby miały pojemność
umożliwiającą przyjęcie wody gromadzonej w czasie deszczu miarodajnego lub deszczu o
innym natężeniu, jeżeli będzie on bardziej niekorzystny z uwagi na napełnienie tego
urządzenia. Podkreślić należy, że głównym celem systemu odwodnienia jest
odprowadzenie wody opadowej z nawierzchni drogi. Przepustowość systemu
odwodnienia jest projektowana zgodnie z obliczeniami zawartymi w operacie wodno-
prawnym oraz uzyskanym pozwoleniem wodno-prawnym. W przypadku ekstremalnych
anomalii pogodowych i nawałnic żadna kanalizacja deszczowa czy przydrożny rów nie są
w stanie przyjąć tak dużej ilości wody w tak krótkim czasie. Infrastruktura drogowa, ani
żadna inna nie jest przystosowana do zdarzeń losowych jakim są ataki żywiołów.
Odpowiedzialność za zalanie dróg wodą, która ma źródło poza obszarem działania
zarządcy drogi ponosi sprawca zalania.
Odnosząc się do urządzeń odwadniających pasa drogowego autostrady A1 to według
zarządcy drogi krajowej – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, funkcjonują
one poprawnie i zostały wykonane zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją projektową.
Wszelkie usterki, które wynikały z użytkowania były na bieżąco usuwane, lub są one w
trakcie weryfikacji i usuwania. Nadmieniam, że usterki nie miały wpływu na podstawową
funkcję jaką jest przepompowanie wody kanałami tłocznymi przez przepompownie do
-- 1 of 2 --
2
zbiorników retencyjnych i filtracyjnych. Pracownicy zarówno GDDKiA jak również
podmiotów zajmujących się utrzymaniem autostrady A1 reagowali na każde zgłoszenie
o możliwym złym funkcjonowaniu przepompowni. Dwa razy do roku dokonywane są
przeglądy okresowe przepompowni wód deszczowych, a wykazane usterki jeśli
występowały zostały zgłoszone w ramach gwarancji do firmy odpowiedzialnej za budowę
autostrady A1. Dnia 8 stycznia 2024 r. została zgłoszona dewastacja oraz kradzież
elementów agregatu prądotwórczego do Komendy Miejskiej Policji we Włocławku.
Przecinano również kłódki w bramach do przepompowni i sterowni, wyłączano
przepompownię przez osoby trzecie. Bieżące kontrole funkcjonowania przedmiotowych
urządzeń przepompowni pozwalały każdorazowo na jej powrotne załączenie. Wszelkie
pisma kierowane przez Gminę we Włocławku do GDDKiA zostały wnikliwie
przeanalizowane i udzielono odpowiedzi. Do Gminy Włocławek przekazano również
dokumentację projektową wskazanego odcinka autostrady A1. Obrazuje ona kierunek
odprowadzania wód opadowych oraz połączeń systemów odwodnienia i wskazuje brak
zależności pomiędzy zalewaniem przyległego obszaru a infrastrukturą autostrady.
Informuję ponadto, iż odbywały się również spotkania w terenie z przedstawicielami
Gminy oraz pracownikami GDDKiA. Z uwagi na wybudowanie w ostatnim okresie
gazociągu w bezpośrednim sąsiedztwie, odbyło się również spotkanie z pracownikami
firmy budującej gazociąg w sprawie zalewania osiedla, ponieważ w trakcie budowy Gmina
zgłosiła zalanie osiedla Nowa Wieś. Na spotkaniu wskazano, że woda z pasa autostrady A1
nie miała możliwości przepłynąć przez wał ziemny powstały przy budowie rurociągu w
kierunku domów.
Należy wyjaśnić, że GDDKiA nie ponosi również odpowiedzialności za system melioracji,
którego to utrzymanie zgodnie z prawem należy do Gminnej Spółki Wodnej, która to
powinna dokonać weryfikacji funkcjonowania systemu. Zgodnie z art. 205 ustawy z dnia
20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2023 r. poz. 1478, z późn. zm.) utrzymywanie
urządzeń melioracji wodnych należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli
urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej działającej na terenie gminy lub
związku spółek wodnych, w którym jest zrzeszona spółka wodna działająca na terenie
gminy - do tej spółki lub tego związku spółek wodnych. Wskazać należy również, że
ukształtowanie terenu pomiędzy pasem drogowym autostrady, a osiedlem uniemożliwia
przepływ wody bezpośrednio w kierunku zabudowań. Woda opadowa odprowadzona jest
zgodnie z przepisami do odbiorników końcowych poza tereny zurbanizowane.
Reasumując, wysoce postępująca urbanizacja wskazanego obszaru i brak rozwoju sytemu
odwodnienia oraz budowy kanału burzowego przez Gminę Włocławek w związku ze
wskazanym w interpelacji kryzysem klimatycznym będzie powodowały dalsze podtopienia
osiedla Nowa Wieś.
Łączę wyrazy szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Paweł Gancarz
Podsekretarz Stanu
-- 2 of 2 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DDP-1.054.7.2024
Warszawa, 13 maja 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2542 z dnia 24 kwietnia br. Posła na Sejm RP Krystiana
Łuczaka w sprawie wadliwego działania urządzeń melioracyjnych przy autostradzie A1,
przedstawiam następujące stanowisko.
Stosownie do art. 20 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. (Dz.U. z 2024, poz. 320)
o drogach publicznych utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów
inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą,
w tym rowów przydrożnych dróg publicznych należy do zarządcy drogi. Wymagania dla
urządzeń odwadniających i odprowadzających wodę z dróg publicznych regulują przepisy
techniczno-budowlane zawarte m.in. w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia
24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg
publicznych (Dz.U. z 2022, poz. 1518). Zgodnie z brzmieniem § 83 wody opadowe lub
roztopowe z pasa drogowego albo dopływające do pasa drogowego po powierzchni
terenu zagospodarowuje się za pomocą urządzeń do odwodnienia powierzchniowego. Nie
zmienia się kierunku lub natężenia odpływu wód opadowych lub roztopowych z pasa
drogowego ze szkodą dla gruntów sąsiednich ani nie odprowadza się tych wód na grunty
sąsiednie, z wyjątkiem przypadków określonych w przepisach prawa wodnego.
Jednocześnie urządzenia do odwodnienia powierzchniowego projektuje się w rozmiarach,
które uwzględniają natężenie deszczu miarodajnego, a urządzenia do retencjonowania
wody przed jej odprowadzeniem projektuje się w taki sposób aby miały pojemność
umożliwiającą przyjęcie wody gromadzonej w czasie deszczu miarodajnego lub deszczu o
innym natężeniu, jeżeli będzie on bardziej niekorzystny z uwagi na napełnienie tego
urządzenia. Podkreślić należy, że głównym celem systemu odwodnienia jest
odprowadzenie wody opadowej z nawierzchni drogi. Przepustowość systemu
odwodnienia jest projektowana zgodnie z obliczeniami zawartymi w operacie wodno-
prawnym oraz uzyskanym pozwoleniem wodno-prawnym. W przypadku ekstremalnych
anomalii pogodowych i nawałnic żadna kanalizacja deszczowa czy przydrożny rów nie są
w stanie przyjąć tak dużej ilości wody w tak krótkim czasie. Infrastruktura drogowa, ani
żadna inna nie jest przystosowana do zdarzeń losowych jakim są ataki żywiołów.
Odpowiedzialność za zalanie dróg wodą, która ma źródło poza obszarem działania
zarządcy drogi ponosi sprawca zalania.
Odnosząc się do urządzeń odwadniających pasa drogowego autostrady A1 to według
zarządcy drogi krajowej – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, funkcjonują
one poprawnie i zostały wykonane zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją projektową.
Wszelkie usterki, które wynikały z użytkowania były na bieżąco usuwane, lub są one w
trakcie weryfikacji i usuwania. Nadmieniam, że usterki nie miały wpływu na podstawową
funkcję jaką jest przepompowanie wody kanałami tłocznymi przez przepompownie do
-- 1 of 2 --
2
zbiorników retencyjnych i filtracyjnych. Pracownicy zarówno GDDKiA jak również
podmiotów zajmujących się utrzymaniem autostrady A1 reagowali na każde zgłoszenie
o możliwym złym funkcjonowaniu przepompowni. Dwa razy do roku dokonywane są
przeglądy okresowe przepompowni wód deszczowych, a wykazane usterki jeśli
występowały zostały zgłoszone w ramach gwarancji do firmy odpowiedzialnej za budowę
autostrady A1. Dnia 8 stycznia 2024 r. została zgłoszona dewastacja oraz kradzież
elementów agregatu prądotwórczego do Komendy Miejskiej Policji we Włocławku.
Przecinano również kłódki w bramach do przepompowni i sterowni, wyłączano
przepompownię przez osoby trzecie. Bieżące kontrole funkcjonowania przedmiotowych
urządzeń przepompowni pozwalały każdorazowo na jej powrotne załączenie. Wszelkie
pisma kierowane przez Gminę we Włocławku do GDDKiA zostały wnikliwie
przeanalizowane i udzielono odpowiedzi. Do Gminy Włocławek przekazano również
dokumentację projektową wskazanego odcinka autostrady A1. Obrazuje ona kierunek
odprowadzania wód opadowych oraz połączeń systemów odwodnienia i wskazuje brak
zależności pomiędzy zalewaniem przyległego obszaru a infrastrukturą autostrady.
Informuję ponadto, iż odbywały się również spotkania w terenie z przedstawicielami
Gminy oraz pracownikami GDDKiA. Z uwagi na wybudowanie w ostatnim okresie
gazociągu w bezpośrednim sąsiedztwie, odbyło się również spotkanie z pracownikami
firmy budującej gazociąg w sprawie zalewania osiedla, ponieważ w trakcie budowy Gmina
zgłosiła zalanie osiedla Nowa Wieś. Na spotkaniu wskazano, że woda z pasa autostrady A1
nie miała możliwości przepłynąć przez wał ziemny powstały przy budowie rurociągu w
kierunku domów.
Należy wyjaśnić, że GDDKiA nie ponosi również odpowiedzialności za system melioracji,
którego to utrzymanie zgodnie z prawem należy do Gminnej Spółki Wodnej, która to
powinna dokonać weryfikacji funkcjonowania systemu. Zgodnie z art. 205 ustawy z dnia
20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2023 r. poz. 1478, z późn. zm.) utrzymywanie
urządzeń melioracji wodnych należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli
urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej działającej na terenie gminy lub
związku spółek wodnych, w którym jest zrzeszona spółka wodna działająca na terenie
gminy - do tej spółki lub tego związku spółek wodnych. Wskazać należy również, że
ukształtowanie terenu pomiędzy pasem drogowym autostrady, a osiedlem uniemożliwia
przepływ wody bezpośrednio w kierunku zabudowań. Woda opadowa odprowadzona jest
zgodnie z przepisami do odbiorników końcowych poza tereny zurbanizowane.
Reasumując, wysoce postępująca urbanizacja wskazanego obszaru i brak rozwoju sytemu
odwodnienia oraz budowy kanału burzowego przez Gminę Włocławek w związku ze
wskazanym w interpelacji kryzysem klimatycznym będzie powodowały dalsze podtopienia
osiedla Nowa Wieś.
Łączę wyrazy szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Paweł Gancarz
Podsekretarz Stanu
-- 2 of 2 --