Interpelacja nr 2520
Interpelacja w sprawie naliczania 8% stawki podatku VAT przy budowie domów
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie naliczania 8% stawki podatku VAT przy budowie domów
Interpelacja nr 2520
do ministra finansów
w sprawie naliczania 8% stawki podatku VAT przy budowie domów
Zgłaszający: Ireneusz Raś
Data wpływu: 09-04-2024
Kraków, 9.04.2024 r.
Szanowny Panie Ministrze,
otrzymałem list od Pana Michała Halbiniaka, założyciela i wspólnika zarządzającego firmy Lonwerd Michał Halbiniak sp. k. Firma ta zajmuje się budową drewnianych domów w uproszczonej procedurze na zgłoszenie o niewielkim metrażu.
Pan Michał Halbiniak na początku swojej działalności w pierwszy kwartale 2019 roku zwrócił się do Głównego Urzędu Statystycznego z wnioskiem o klasyfikację przykładowego budynku letniskowego o powierzchni przyziemia 25 m2, aby mieć pewność, że będzie zgodnie z prawem i przepisami naliczał odpowiedni VAT przy usługach budowy takich domów. GUS zaliczył wówczas ten projekt domu do grupy PKOB 111, klasa 1110, czyli wskazał za właściwe stosowanie 8% stawki podatku VAT.
Od tego momentu, zgodnie ze wskazaniem GUS, w firmie stosowano 8% VAT na wszystkie budynki drewniane umożliwiające mieszkanie, czyli według PKOB obejmującego samodzielne budynki takie jak: pawilony, wille, domki wypoczynkowe, leśniczówki, domy mieszkalne w gospodarstwach rolnych, rezydencje wiejskie, domy letnie. Taki VAT naliczany był tylko w przypadku budowy domów objętych Społecznym Programem Mieszkaniowym.
Do roku 2022 urząd skarbowy przeprowadził w firmie Lonwerd kilka kontroli, które miały na celu sprawdzenie poprawności naliczania 8% VAT-u. Wszystkie kontrole wykazały poprawne naliczanie VAT-u w firmie Lonwerd. Urząd skarbowy zgadzał się ze stanowiskiem GUS-u, uznawał zasadność stosowania 8% stawki VAT i zwracał nadpłacony podatek.
Jednak w roku 2023 rozpoczęła się kolejna kontrola przeprowadzana przez Urząd Skarbowy w Sosnowcu oraz Urząd Celny - Oddział Celny w Tarnowie, która tym razem została oparta na zmienionej przez organy podatkowe interpretacji przepisów. Podczas tej kontroli urząd stanął na stanowisku, iż 8% stawkę VAT można naliczać jedynie, gdy chodzi o budynek służący do „stałego zamieszkania”. W polskim prawie nie ma definicji „stałego zamieszkania”, ani takiego wymogu, gdy definiuje się dany obiekt. Zmiana podejścia urzędu do interpretacji przepisów nastąpiła bez żadnej zmiany brzmienia tychże przepisów, a jednolita wykładnia przepisów, która pozostawała niezmienna od kilkunastu lat, została nagle zerwana.
Urząd chce wykazać, że powinna być zastosowana 23% stawka VAT i tym samym ukarać firmę koniecznością skorygowania VAT-u za okres ostatniego 1,5 roku. To by oznaczało dla firmy konieczność zapłaty wielomilionowej kwoty, co najprawdopodobniej skończyłoby się zamknięciem firmy i bezrobociem dla jej pracowników.
W związku z tym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
Czy możliwa, zasadna i zgodna z prawem jest zmiana interpretacji przepisów, które pozostają takie same, jak wcześniej?
Czy podstawowym kryterium decydującym o naliczeniu odpowiedniej stawki VAT na budowany dom jest kryterium „stałego zamieszkania”?
Czy ocena i klasyfikacja projektów budynków sporządzona przez GUS nie jest wiążąca dla urzędu skarbowego?
Czy prawo może działać wstecz, jeśli uprzednio przeprowadzane kontrole przez urząd skarbowy wykazywały, że stawki VAT są naliczane poprawnie i firma działa zgodnie z prawem?
Czy urząd skarbowy może podważyć po pewnym czasie własne decyzje i zmienić sposób podejmowanych przez siebie decyzji, obciążając skutkami finansowymi własnych wcześniejszych działań legalnie dotychczas działający w jej ocenie podmiot gospodarczy?
Czy to właśnie firma, która działała zgodnie z oceną GUS i zgodnie z prawem, co potwierdzały wcześniejsze kontrole urzędu skarbowego, powinna ponosić konsekwencje finansowe - być może - błędnych decyzji urzędniczych?
Czy jeśli firma działała w dobrej wierze, zgodnie z tym, co wskazywał GUS i urząd skarbowy, może zostać zgodnie z prawem ukarana za - być może - złą interpretację przepisów przez tenże GUS i urząd skarbowy?
W jakich przypadkach ma być naliczana 8% stawka VAT na budowę domów?
Z wyrazami szacunku
Ireneusz Raś
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Interpelacja nr 2520
do ministra finansów
w sprawie naliczania 8% stawki podatku VAT przy budowie domów
Zgłaszający: Ireneusz Raś
Data wpływu: 09-04-2024
Kraków, 9.04.2024 r.
Szanowny Panie Ministrze,
otrzymałem list od Pana Michała Halbiniaka, założyciela i wspólnika zarządzającego firmy Lonwerd Michał Halbiniak sp. k. Firma ta zajmuje się budową drewnianych domów w uproszczonej procedurze na zgłoszenie o niewielkim metrażu.
Pan Michał Halbiniak na początku swojej działalności w pierwszy kwartale 2019 roku zwrócił się do Głównego Urzędu Statystycznego z wnioskiem o klasyfikację przykładowego budynku letniskowego o powierzchni przyziemia 25 m2, aby mieć pewność, że będzie zgodnie z prawem i przepisami naliczał odpowiedni VAT przy usługach budowy takich domów. GUS zaliczył wówczas ten projekt domu do grupy PKOB 111, klasa 1110, czyli wskazał za właściwe stosowanie 8% stawki podatku VAT.
Od tego momentu, zgodnie ze wskazaniem GUS, w firmie stosowano 8% VAT na wszystkie budynki drewniane umożliwiające mieszkanie, czyli według PKOB obejmującego samodzielne budynki takie jak: pawilony, wille, domki wypoczynkowe, leśniczówki, domy mieszkalne w gospodarstwach rolnych, rezydencje wiejskie, domy letnie. Taki VAT naliczany był tylko w przypadku budowy domów objętych Społecznym Programem Mieszkaniowym.
Do roku 2022 urząd skarbowy przeprowadził w firmie Lonwerd kilka kontroli, które miały na celu sprawdzenie poprawności naliczania 8% VAT-u. Wszystkie kontrole wykazały poprawne naliczanie VAT-u w firmie Lonwerd. Urząd skarbowy zgadzał się ze stanowiskiem GUS-u, uznawał zasadność stosowania 8% stawki VAT i zwracał nadpłacony podatek.
Jednak w roku 2023 rozpoczęła się kolejna kontrola przeprowadzana przez Urząd Skarbowy w Sosnowcu oraz Urząd Celny - Oddział Celny w Tarnowie, która tym razem została oparta na zmienionej przez organy podatkowe interpretacji przepisów. Podczas tej kontroli urząd stanął na stanowisku, iż 8% stawkę VAT można naliczać jedynie, gdy chodzi o budynek służący do „stałego zamieszkania”. W polskim prawie nie ma definicji „stałego zamieszkania”, ani takiego wymogu, gdy definiuje się dany obiekt. Zmiana podejścia urzędu do interpretacji przepisów nastąpiła bez żadnej zmiany brzmienia tychże przepisów, a jednolita wykładnia przepisów, która pozostawała niezmienna od kilkunastu lat, została nagle zerwana.
Urząd chce wykazać, że powinna być zastosowana 23% stawka VAT i tym samym ukarać firmę koniecznością skorygowania VAT-u za okres ostatniego 1,5 roku. To by oznaczało dla firmy konieczność zapłaty wielomilionowej kwoty, co najprawdopodobniej skończyłoby się zamknięciem firmy i bezrobociem dla jej pracowników.
W związku z tym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
Czy możliwa, zasadna i zgodna z prawem jest zmiana interpretacji przepisów, które pozostają takie same, jak wcześniej?
Czy podstawowym kryterium decydującym o naliczeniu odpowiedniej stawki VAT na budowany dom jest kryterium „stałego zamieszkania”?
Czy ocena i klasyfikacja projektów budynków sporządzona przez GUS nie jest wiążąca dla urzędu skarbowego?
Czy prawo może działać wstecz, jeśli uprzednio przeprowadzane kontrole przez urząd skarbowy wykazywały, że stawki VAT są naliczane poprawnie i firma działa zgodnie z prawem?
Czy urząd skarbowy może podważyć po pewnym czasie własne decyzje i zmienić sposób podejmowanych przez siebie decyzji, obciążając skutkami finansowymi własnych wcześniejszych działań legalnie dotychczas działający w jej ocenie podmiot gospodarczy?
Czy to właśnie firma, która działała zgodnie z oceną GUS i zgodnie z prawem, co potwierdzały wcześniejsze kontrole urzędu skarbowego, powinna ponosić konsekwencje finansowe - być może - błędnych decyzji urzędniczych?
Czy jeśli firma działała w dobrej wierze, zgodnie z tym, co wskazywał GUS i urząd skarbowy, może zostać zgodnie z prawem ukarana za - być może - złą interpretację przepisów przez tenże GUS i urząd skarbowy?
W jakich przypadkach ma być naliczana 8% stawka VAT na budowę domów?
Z wyrazami szacunku
Ireneusz Raś
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Zbigniew Stawicki
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
7%
Konkretność
93%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 4 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.8 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9195 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 9 maja 2024 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 2520
Znak sprawy: DNK6.054.3.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
Odpowiadając na interpelację nr 2520 Pana Posła Ireneusza Rasia w sprawie
naliczania 8% stawki podatku VAT przy budowie domów, w związku z wystąpieniem
przedsiębiorcy zajmującego się budową drewnianych domów w uproszczonej
procedurze, uprzejmie wyjaśniam, co następuje.
Obniżoną stawkę podatku VAT w wysokości 8% stosuje się, co do zasady,
do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji, przebudowy
lub robót konserwacyjnych dotyczących obiektów budowlanych lub ich części
zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.
W celu zastosowania obniżonej 8% stawki podatku VAT do ww. czynności niezbędne
jest spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze, zakres wykonywanych czynności
musi dotyczyć budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji, przebudowy
lub robót konserwacyjnych dotyczących budynków lub ich części, bądź ich dostawy.
Po drugie, budynki lub ich części, których dotyczą ww. czynności, muszą być
zaliczone do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.
Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że czynność nie może
korzystać z preferencyjnej, tj. 8% stawki podatku VAT.
Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym rozumie się
obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części z wyłączeniem lokali
użytkowych, lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych
w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, oraz obiekty
sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 -
wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania
z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych,
a także mikroinstalację, o której mowa w art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 20 lutego
2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. z 2023 r. poz. 1436, 1597, 1681
-- 1 of 4 --
2/4
i 1762), funkcjonalnie z nimi związaną zgodnie z art. 41 ust. 12a ustawy z dnia
11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U z 2024 r. poz. 361), dalej:
,,ustawa o VAT”. Jednocześnie do budownictwa objętego społecznym programem
mieszkaniowym nie zalicza się budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których
powierzchnia użytkowa przekracza 300 m², oraz lokali mieszkalnych, których
powierzchnia użytkowa przekracza 150 m².
Obiekty budownictwa mieszkaniowego to budynki mieszkalne stałego
zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych
w dziale 11 (stosownie do art. 2 pkt 12 ustawy o VAT). Objaśnienia do PKOB
nie referują wprost do kryterium stałego zamieszkania w kontekście budynków
mieszkalnych. Natomiast przepis art. 2 pkt 12 ustawy o VAT stanowi wyłącznie opis
obiektów budownictwa mieszkaniowego przywołanych w definicji budownictwa
społecznego zawartej w art. 41 ust. 12a ustawy o VAT. Zatem art. 41 ust. 12a ustawy
o VAT należy odczytywać łącznie jako definicję budownictwa objętego społecznym
programem mieszkaniowym uzupełnioną opisem obiektów budownictwa
mieszkaniowego zamieszczonym w art. 2 pkt 12 ww. ustawy.
W związku z tym należy uznać, że warunek stałego zamieszkania jest niejako
warunkiem definiującym kryterium podstawowe, jakim jest PKOB, i musi być
rozpatrywany przez pryzmat tej klasyfikacji statystycznej obiektów budowlanych.
Jednocześnie kluczowa dla odpowiedniej kwalifikacji w zakresie stawki podatku
VAT jest teza Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażona w pkt 8.4.
uzasadnienia wyroku z 13 kwietnia 2023r. sygn. akt I FSK 1727/22 (odnoszącego się
do statusu na gruncie podatku VAT pokoju studenckiego pod kątem zastosowania
prawidłowej stawki podatku VAT), zgodnie z którą:
„Nie można się bowiem zgodzić z organem, że stałe zamieszkanie należy utożsamiać
z "pobytem stałym" rozumianym jako zamieszkanie w określonej miejscowości pod
oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zamieszkanie należy bowiem
przeciwstawić pobytowi w danym lokalu w celach innych niż mieszkalne, w szczególności
w celach wypoczynkowych czy rekreacyjnych”.
Jednak każdy przypadek zastosowania obniżonej stawki podatku VAT do czynności
dotyczących obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa
objętego społecznym programem mieszkaniowym powinien być analizowany
odrębnie w oparciu o szczegóły konkretnej sprawy.
Jednocześnie, odnosząc się do wskazanej w interpelacji poselskiej opinii
klasyfikacyjnej GUS w sprawie domków letniskowych zauważam, że taka opinia
klasyfikacyjna GUS nie ma mocy wiążącej wobec organów KAS prowadzących
postępowania podatkowe / kontrole / czynności sprawdzające, stanowi natomiast
element postępowania dowodowego, który podlega ocenie organu KAS jak każdy
inny dowód.
Ponadto uprzejmie informuję, że od 1 listopada 2019 r. podatnicy mogą wystąpić
z wnioskiem o wydanie Wiążącej Informacji Stawkowej (WIS), która uregulowana
jest w Dziale VIII Rozdziale 1a ustawy o VAT. Decyzje te wydaje Dyrektor Krajowej
Informacji Skarbowej.
-- 2 of 4 --
3/4
Zgodnie z art. 42a ustawy o VAT:
Wiążąca informacja stawkowa, zwana dalej "WIS", jest decyzją wydawaną na
potrzeby opodatkowania podatkiem dostawy towarów, importu towarów,
wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów albo świadczenia usług, która zawiera:
1) opis towaru albo usługi będących przedmiotem WIS;
2) klasyfikację towaru według działu, pozycji, podpozycji lub kodu Nomenklatury
scalonej (CN) albo według działu, grupy, klasy, kategorii, podkategorii lub pozycji
Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług albo według sekcji, działu, grupy lub klasy
Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych albo usługi według działu, grupy, klasy,
kategorii, podkategorii lub pozycji Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, niezbędną
do:
a) określenia stawki podatku właściwej dla towaru albo usługi,
b) stosowania przepisów ustawy oraz przepisów wykonawczych wydanych na jej
podstawie - w przypadku, o którym mowa w art. 42b ust. 4;
3) stawkę podatku właściwą dla towaru albo usługi, z wyjątkiem przypadku,
o którym mowa w art. 42b ust. 4.
Decyzja WIS (w odróżnieniu od opinii klasyfikacyjnych GUS) wiąże wszystkie organy
podatkowe wobec podmiotów, będących adresatami decyzji (tj. podatników oraz
podmiotów dokonujących lub zamierzających dokonać czynności podlegających
opodatkowaniu) oraz wiąże adresatów WIS (z zastrzeżeniem art. 42b ust. 3
i art. 42ca ustawy o VAT). To znaczy, że organ podatkowy i podatnik nie może
stosować klasyfikacji dla towaru/usługi objętego WIS oraz stawki VAT innej niż
określona w WIS. Natomiast podatnik korzysta ze stosownej ochrony w przypadku
zmiany albo uchylenia WIS.
Nadmieniam, że zgodnie z art. 42b ust. 8a ustawy o VAT nie wydaje się WIS, jeżeli
zakres przedmiotowy wniosku o wydanie WIS, w dniu złożenia tego wniosku, jest
przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej,
kontroli celno-skarbowej, albo gdy w tym zakresie sprawa została rozstrzygnięta
co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego.
Odnosząc się do działania organów podatkowych, to na każdym etapie kontroli
podatkowej / celno – skarbowej oraz postępowania podatkowego, organy związane
są ogólnymi zasadami postępowania podatkowego, w szczególności zasadą
praworządności (art. 120 Ordynacji podatkowej), zasadą zaufania (art. 121
Ordynacji podatkowej), zasadą prawdy obiektywnej i zasadą swobodnej oceny
dowodów (art. 122 Ordynacji podatkowej). Organy podatkowe mają obowiązek
działać na podstawie przepisów prawa - podejmowane przez organ rozstrzygnięcia
mają być zgodne z przepisem materialnego prawa podatkowego, a także formalną
poprawnością postępowania podatkowego, którą podjęcie rozstrzygnięcia
poprzedziło.
W trakcie postępowania, organy podatkowe mają obowiązek zebrania, a ponadto
rozpatrzenia w sposób wyczerpujący, całego materiału dowodowego. Tym samym,
organ prowadzący postępowanie obowiązany jest zebrać materiał dowodowy
-- 3 of 4 --
4/4
dotyczący wszystkich okoliczności, z którymi na gruncie obowiązujących przepisów
wiążą się skutki prawne. Postępowanie podatkowe zostaje zakończone poprzez
wydanie przez organ podatkowy decyzji.
Jeśli podatnik nie zgadza się z ustaleniami lub oceną prawną zawartą w decyzji
organu pierwszej instancji może złożyć odwołanie do organu drugiej instancji.
Natomiast w przypadku, gdy podatnik kwestionuje rozstrzygnięcie wydane
w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji, przysługuje mu prawo do wniesienia
skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a w dalszej kolejności skarga
kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Takie rozwiązanie zapewnia
szerokie zbadanie sprawy, w tym również weryfikację, czy prawa podatnika nie
zostały naruszone.
Przedstawiając powyższe, wyrażam nadzieję, że zaprezentowane wyjaśnienia
zostaną uznane przez Pana Marszałka za wyczerpujące.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
-- 4 of 4 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 9 maja 2024 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 2520
Znak sprawy: DNK6.054.3.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
Odpowiadając na interpelację nr 2520 Pana Posła Ireneusza Rasia w sprawie
naliczania 8% stawki podatku VAT przy budowie domów, w związku z wystąpieniem
przedsiębiorcy zajmującego się budową drewnianych domów w uproszczonej
procedurze, uprzejmie wyjaśniam, co następuje.
Obniżoną stawkę podatku VAT w wysokości 8% stosuje się, co do zasady,
do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji, przebudowy
lub robót konserwacyjnych dotyczących obiektów budowlanych lub ich części
zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.
W celu zastosowania obniżonej 8% stawki podatku VAT do ww. czynności niezbędne
jest spełnienie dwóch przesłanek. Po pierwsze, zakres wykonywanych czynności
musi dotyczyć budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji, przebudowy
lub robót konserwacyjnych dotyczących budynków lub ich części, bądź ich dostawy.
Po drugie, budynki lub ich części, których dotyczą ww. czynności, muszą być
zaliczone do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.
Niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek powoduje, że czynność nie może
korzystać z preferencyjnej, tj. 8% stawki podatku VAT.
Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym rozumie się
obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części z wyłączeniem lokali
użytkowych, lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych
w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, oraz obiekty
sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 -
wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania
z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych,
a także mikroinstalację, o której mowa w art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 20 lutego
2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. z 2023 r. poz. 1436, 1597, 1681
-- 1 of 4 --
2/4
i 1762), funkcjonalnie z nimi związaną zgodnie z art. 41 ust. 12a ustawy z dnia
11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U z 2024 r. poz. 361), dalej:
,,ustawa o VAT”. Jednocześnie do budownictwa objętego społecznym programem
mieszkaniowym nie zalicza się budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których
powierzchnia użytkowa przekracza 300 m², oraz lokali mieszkalnych, których
powierzchnia użytkowa przekracza 150 m².
Obiekty budownictwa mieszkaniowego to budynki mieszkalne stałego
zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych
w dziale 11 (stosownie do art. 2 pkt 12 ustawy o VAT). Objaśnienia do PKOB
nie referują wprost do kryterium stałego zamieszkania w kontekście budynków
mieszkalnych. Natomiast przepis art. 2 pkt 12 ustawy o VAT stanowi wyłącznie opis
obiektów budownictwa mieszkaniowego przywołanych w definicji budownictwa
społecznego zawartej w art. 41 ust. 12a ustawy o VAT. Zatem art. 41 ust. 12a ustawy
o VAT należy odczytywać łącznie jako definicję budownictwa objętego społecznym
programem mieszkaniowym uzupełnioną opisem obiektów budownictwa
mieszkaniowego zamieszczonym w art. 2 pkt 12 ww. ustawy.
W związku z tym należy uznać, że warunek stałego zamieszkania jest niejako
warunkiem definiującym kryterium podstawowe, jakim jest PKOB, i musi być
rozpatrywany przez pryzmat tej klasyfikacji statystycznej obiektów budowlanych.
Jednocześnie kluczowa dla odpowiedniej kwalifikacji w zakresie stawki podatku
VAT jest teza Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażona w pkt 8.4.
uzasadnienia wyroku z 13 kwietnia 2023r. sygn. akt I FSK 1727/22 (odnoszącego się
do statusu na gruncie podatku VAT pokoju studenckiego pod kątem zastosowania
prawidłowej stawki podatku VAT), zgodnie z którą:
„Nie można się bowiem zgodzić z organem, że stałe zamieszkanie należy utożsamiać
z "pobytem stałym" rozumianym jako zamieszkanie w określonej miejscowości pod
oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zamieszkanie należy bowiem
przeciwstawić pobytowi w danym lokalu w celach innych niż mieszkalne, w szczególności
w celach wypoczynkowych czy rekreacyjnych”.
Jednak każdy przypadek zastosowania obniżonej stawki podatku VAT do czynności
dotyczących obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa
objętego społecznym programem mieszkaniowym powinien być analizowany
odrębnie w oparciu o szczegóły konkretnej sprawy.
Jednocześnie, odnosząc się do wskazanej w interpelacji poselskiej opinii
klasyfikacyjnej GUS w sprawie domków letniskowych zauważam, że taka opinia
klasyfikacyjna GUS nie ma mocy wiążącej wobec organów KAS prowadzących
postępowania podatkowe / kontrole / czynności sprawdzające, stanowi natomiast
element postępowania dowodowego, który podlega ocenie organu KAS jak każdy
inny dowód.
Ponadto uprzejmie informuję, że od 1 listopada 2019 r. podatnicy mogą wystąpić
z wnioskiem o wydanie Wiążącej Informacji Stawkowej (WIS), która uregulowana
jest w Dziale VIII Rozdziale 1a ustawy o VAT. Decyzje te wydaje Dyrektor Krajowej
Informacji Skarbowej.
-- 2 of 4 --
3/4
Zgodnie z art. 42a ustawy o VAT:
Wiążąca informacja stawkowa, zwana dalej "WIS", jest decyzją wydawaną na
potrzeby opodatkowania podatkiem dostawy towarów, importu towarów,
wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów albo świadczenia usług, która zawiera:
1) opis towaru albo usługi będących przedmiotem WIS;
2) klasyfikację towaru według działu, pozycji, podpozycji lub kodu Nomenklatury
scalonej (CN) albo według działu, grupy, klasy, kategorii, podkategorii lub pozycji
Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług albo według sekcji, działu, grupy lub klasy
Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych albo usługi według działu, grupy, klasy,
kategorii, podkategorii lub pozycji Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, niezbędną
do:
a) określenia stawki podatku właściwej dla towaru albo usługi,
b) stosowania przepisów ustawy oraz przepisów wykonawczych wydanych na jej
podstawie - w przypadku, o którym mowa w art. 42b ust. 4;
3) stawkę podatku właściwą dla towaru albo usługi, z wyjątkiem przypadku,
o którym mowa w art. 42b ust. 4.
Decyzja WIS (w odróżnieniu od opinii klasyfikacyjnych GUS) wiąże wszystkie organy
podatkowe wobec podmiotów, będących adresatami decyzji (tj. podatników oraz
podmiotów dokonujących lub zamierzających dokonać czynności podlegających
opodatkowaniu) oraz wiąże adresatów WIS (z zastrzeżeniem art. 42b ust. 3
i art. 42ca ustawy o VAT). To znaczy, że organ podatkowy i podatnik nie może
stosować klasyfikacji dla towaru/usługi objętego WIS oraz stawki VAT innej niż
określona w WIS. Natomiast podatnik korzysta ze stosownej ochrony w przypadku
zmiany albo uchylenia WIS.
Nadmieniam, że zgodnie z art. 42b ust. 8a ustawy o VAT nie wydaje się WIS, jeżeli
zakres przedmiotowy wniosku o wydanie WIS, w dniu złożenia tego wniosku, jest
przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej,
kontroli celno-skarbowej, albo gdy w tym zakresie sprawa została rozstrzygnięta
co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego.
Odnosząc się do działania organów podatkowych, to na każdym etapie kontroli
podatkowej / celno – skarbowej oraz postępowania podatkowego, organy związane
są ogólnymi zasadami postępowania podatkowego, w szczególności zasadą
praworządności (art. 120 Ordynacji podatkowej), zasadą zaufania (art. 121
Ordynacji podatkowej), zasadą prawdy obiektywnej i zasadą swobodnej oceny
dowodów (art. 122 Ordynacji podatkowej). Organy podatkowe mają obowiązek
działać na podstawie przepisów prawa - podejmowane przez organ rozstrzygnięcia
mają być zgodne z przepisem materialnego prawa podatkowego, a także formalną
poprawnością postępowania podatkowego, którą podjęcie rozstrzygnięcia
poprzedziło.
W trakcie postępowania, organy podatkowe mają obowiązek zebrania, a ponadto
rozpatrzenia w sposób wyczerpujący, całego materiału dowodowego. Tym samym,
organ prowadzący postępowanie obowiązany jest zebrać materiał dowodowy
-- 3 of 4 --
4/4
dotyczący wszystkich okoliczności, z którymi na gruncie obowiązujących przepisów
wiążą się skutki prawne. Postępowanie podatkowe zostaje zakończone poprzez
wydanie przez organ podatkowy decyzji.
Jeśli podatnik nie zgadza się z ustaleniami lub oceną prawną zawartą w decyzji
organu pierwszej instancji może złożyć odwołanie do organu drugiej instancji.
Natomiast w przypadku, gdy podatnik kwestionuje rozstrzygnięcie wydane
w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji, przysługuje mu prawo do wniesienia
skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a w dalszej kolejności skarga
kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Takie rozwiązanie zapewnia
szerokie zbadanie sprawy, w tym również weryfikację, czy prawa podatnika nie
zostały naruszone.
Przedstawiając powyższe, wyrażam nadzieję, że zaprezentowane wyjaśnienia
zostaną uznane przez Pana Marszałka za wyczerpujące.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
-- 4 of 4 --