Interpelacja w sprawie braku rozstrzygnięcia konkursów w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 - edycja 2024
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 2515
do ministra ds. społeczeństwa obywatelskiego
w sprawie braku rozstrzygnięcia konkursów w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 - edycja 2024
Zgłaszający: Piotr Gliński
Data wpływu: 08-04-2024
Warszawa, 8.04.2024 r.
Szanowna Pani Minister!
W dniu 4 kwietnia 2024 roku na stronie niw.gov.pl, nadzorowanego przez Panią Minister Narodowego Instytutu Wolności, ukazała się informacja o dokonanym przez panel ekspertów rozstrzygnięciu w otwartych konkursach w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 - edycja 2024 w priorytetach 1b, 2a, 3 i 4. Po raz pierwszy w ramach konkursów organizowanych w tym programie nie dokonano wyboru w zakresie dofinansowania żadnego spośród złożonych wniosków, w efekcie czego wszystkie wnioski, które zostały ocenione pozytywnie znalazły się na liście rezerwowej. Rozstrzygnięcie to zostało dokonane niemal po trzech miesiącach od zakończenia oceny merytorycznej wniosków i przesłaniem do paneli eksperckich projektów list rankingowych w priorytetach na skutek wydanego przez Panią Minister polecenia dyrektorowi instytutu dotyczącego wstrzymania rozstrzygnięcia konkursu. Narodowy Instytut Wolności uzasadnia tę decyzję m.in. niską efektywnością działań realizowanych w ramach zadań dofinansowanych w priorytecie 2a w poprzednich edycjach; wysokim odsetkiem wniosków ocenionych negatywnie merytorycznie; tym, że spośród priorytetów 1a, 2a, 3 oraz 4 programu PROO w edycji 2024 najniższa liczba wniosków została złożona w priorytecie 2a; oraz obecnością wniosków o niemal identycznej treści.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Kiedy została przez Panią Minister przekazana dyrektorowi Narodowego Instytutu Wolności informacja o zgodzie na dokonanie rozstrzygnięcia konkursu w ramach ww. programu i jakie zaszły okoliczności, które uzasadniały wydanie zgody? Proszę o wskazanie konkretnych działań pomiędzy 15 stycznia i 4 kwietnia 2024 r., które doprowadziły do „zapewnienia zgodności działalności NIW z polityką rządu” (przyczyna wstrzymania konkursów wskazana przez Panią Minister w odpowiedzi na interpelację nr 1776) i w jaki sposób to zapewnienie się dokonało wraz z odniesieniem do konkretnych dokumentów rządowych. Czy pomiędzy 15 stycznia i 4 kwietnia zostały dokonane zmiany w ocenach merytorycznych projektów, a jeśli tak, to proszę o wskazanie w jakich przypadkach, jakie było tego uzasadnienie i kto takich zmian dokonał?
Jaki związek miało wyrażenie zgody na dokonanie rozstrzygnięcia konkursu w ramach ww. programu z bezprawnym odwołaniem poprzedniego dyrektora NIW i bezprawnym powołaniem na stanowisko p.o. dyrektora polityka Platformy Obywatelskiej?
W jaki sposób i przez kogo została dokonana ocena niskiej efektywności działań realizowanych w ramach zadań dofinansowanych w priorytecie 2a w poprzednich edycjach? Czy Narodowy Instytut Wolności zamawiał jakieś ekspertyzy w tym zakresie, a jeśli tak, to przez kogo ekspertyza została wykonana i ile kosztowała?
W jaki sposób wyższy niż w pozostałych priorytetach odsetek wniosków ocenionych negatywnie merytorycznie oraz niższa niż w pozostałych priorytetach liczba wniosków złożonych w priorytecie 2a uzasadnia niedofinansowanie żadnego wniosku w tym priorytecie? W szczególności w priorytecie 2a 14 wniosków ocenionych powyżej 100 pkt znalazło się na liście rezerwowej, aby tymczasem w priorytecie1b dofinansowano 4 wnioski ocenione poniżej 90 pkt, w tym jeden otrzymał 72,5 pkt.
Czy decyzja o niedofinansowaniu żadnego wniosku w priorytecie 2a ma związek z tym, że na liście rankingowej wśród najwyżej ocenionych znalazły się projekty złożone przez organizacje krytykowane przez polityków Platformy Obywatelskiej i sprzyjające im media?
Czy prawdą jest, że panel ekspertów w dniu 4 kwietnia 2024 r. podjął decyzję o dofinansowaniu 1 głosem za, 1 przeciw, przy 9 głosach wstrzymujących się? Proszę o przedstawienie szczegółowych wyników głosowania przez panel ekspertów w sprawie dofinansowania projektów złożonych w poszczególnych priorytetach w dniu 4 kwietnia br.
Czy zamierza Pani Minister wszcząć kontrolę w nadzorowanym przez siebie Narodowym Instytucie Wolności w związku z nietransparentną realizacją procedur rozstrzygnięcia ww. konkursu?
Z poważaniem
Piotr Gliński
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Marek Krawczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (14)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9023 znakówSPK@kprm.gov.pl Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa
www.gov.pl/web/pozytek
DSP.INT. 4610.873.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 2515 Pana Posła Piotra Glińskiego, w sprawie braku
rozstrzygnięcia konkursów w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji
Obywatelskich na lata 2018-2030 – edycja 2024, realizowanego przez Narodowy
Instytut Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego (NIW-
CRSO), proszę o przyjęcie poniższych informacji.
W odniesieniu do pytania nr 1, informuję, że z odpowiedzi na interpelację nr 1776
wynika, że zapewnienie zgodności działalności NIW z polityką Rządu RP, nastąpiło
poprzez weryfikację czy środki publiczne wydawane były w sposób transparentny
i zgodny z prawem.
Wspomniana weryfikacja polegała na przeprowadzeniu od 8 do 14 lutego 2024 r.
kontroli w siedzibie NIW-CRSO, której celem była ocena prawidłowości procedur
i sposobu ich stosowania przez NIW-CRSO w zakresie Rządowego Programu Rozwoju
Organizacji Obywatelskich PROO na lata 2018-2030 Edycja 2024. Do konkretnych
działań, które podjęto pomiędzy 15 stycznia a 4 kwietnia 2024 r. w związku z tą
kontrolą, należy zaliczyć w szczególności:
podpisanie 2 marca 2024 r. Sprawozdania z kontroli NIW-CRSO;
rozpatrzenie 13 marca 2024 r. stanowiska Dyrektora NIW-CRSO z uwagami
do ww. sprawozdania z kontroli w NIW-CRSO oraz podpisanie w tym dniu
ostatecznego Sprawozdania z kontroli NIW-CRSO;
-- 1 of 5 --
(+48) 22 694 75 83 Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
SPK@kprm.gov.pl Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa
www.gov.pl/web/pozytek
monitorowanie procesu wdrożenia zaleceń pokontrolnych.
20 marca 2024 r. otrzymano od Dyrektora NIW-CRSO, informację o sposobie
wdrożenia zaleceń pokontrolnych, wskazanych w sprawozdaniu z kontroli.
Po analizie przedstawionych działań, jakie podjął Dyrektor NIW-CRSO w związku
z wykrytymi nieprawidłowościami i uchybieniami, 22 marca 2024 r. uchylono
polecenie natychmiastowego wstrzymania trwających procedur konkursowych
realizowanych przez NIW-CRSO w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji
Obywatelskich na lata 2018-2030 PROO.
Jednocześnie informuję, że w piśmie z 6 maja 2024 r., znak: BPH.401.103.1.2024.SK,
(dalej: pismo z 6 maja 2024 r.), Dyrektor NIW-CRSO wyjaśnił, że zgodnie
z Regulaminem konkursu edycji 2024 Rządowego Programu Rozwoju Organizacji
Obywatelskich na lata 2018-2030 „Oceny merytorycznej wniosku dokonuje NIW-CRSO
z udziałem ekspertów zewnętrznych. Wniosek jest oceniany odrębnie przez dwóch
niezależnych ekspertów zewnętrznych. Ocena merytoryczna wniosku odbywa się za
pośrednictwem Systemu Obsługi Dotacji i zapisywana jest w karcie oceny. Wnioskodawca
może zapoznać się z kartą oceny merytorycznej swojego wniosku za pośrednictwem
Systemu Obsługi Dotacji”. Ponadto potwierdził, że pomiędzy 15 stycznia i 4 kwietnia
br. NIW-CRSO nie ingerował w żaden sposób w oceny merytoryczne wniosków
sporządzone przez ekspertów. Wszystkie oceny wniosków były zatwierdzone przez
ekspertów zewnętrznych do 12 stycznia br. Wszyscy eksperci oceniający wnioski
byli wybrani i przydzieleni do oceny wniosków przez poprzednie władze NIW-
CRSO.
W odniesieniu do pytania nr 2, informuję, że nie zgadzamy się z Pana twierdzeniem,
że odwołanie poprzedniego Dyrektora NIW-CRSO i powołanie na to stanowisko
Pana Michała Brauna były działaniami bezprawnymi.
Dyrektor NIW-CRSO został odwołany zgodnie z prawem, tj. na podstawie art. 6
ust. 2 pkt 3 ustawy o Narodowym Instytucie Wolności - Centrum Rozwoju
Społeczeństwa Obywatelskiego, Dz.U. z 2017 r. poz. 1909 (tj. Dz.U. z 2023 r. poz.
1618). W wyniku zleconej, 7 lutego 2024 r., kontroli w zakresie przeprowadzania
procedur konkursowych Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich
PROO na lata 2018-2030 Edycja 2024 w NIW-CRSO stwierdzono ponad 20
-- 2 of 5 --
(+48) 22 694 75 83 Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
SPK@kprm.gov.pl Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa
www.gov.pl/web/pozytek
nieprawidłowości i uchybień. Rodzaj i skalę nieprawidłowości potwierdziła również
Najwyższa Izba Kontroli w swoim wystąpieniu pokontrolnym.
Wyrażenie zgody na rozstrzygnięcie konkursu w ramach Rządowego Programu
Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 – edycja 2024 było
uzasadnione wdrożeniem zaleceń pokontrolnych i zobowiązaniem się do wdrożenia
zaleceń pokontrolnych w odniesieniu do kolejnych edycji Rządowego Programu
PROO.
W odniesieniu do pytania nr 3, informuję, że w piśmie z 6 maja 2024 r., Dyrektor
NIW-CRSO wyjaśnił, że ocena niskiej efektywności działań realizowanych w ramach
zadań dofinansowanych w Priorytecie 2a w poprzednich edycjach była dokonana
przez NIW-CRSO na podstawie posiadanych danych, wynikających z realizacji
poprzednich edycji Programu, a także zrealizowanych w ostatnich latach badań
ewaluacyjnych. NIW-CRSO nie zamawiał w 2024 r. żadnych ekspertyz
zewnętrznych w tym zakresie. Jednocześnie Dyrektor NIW-CRSO wskazuje,
że w agencji funkcjonuje Biuro Badawczo-Analityczne, które zajmuje się
przeprowadzaniem bieżących analiz na własne potrzeby.
W odniesieniu do pytania nr 4, informuję, że w piśmie z 6 maja 2024 r. Dyrektor
NIW-CRSO wyjaśnił, że zgodnie z rozstrzygnięciem konkursu ogłoszonego
w ramach Rządowego Programu PROO w edycji 2024, w ramach Priorytetu 2a
„Dotacje operacyjne na wsparcie budowania początkowych kapitałów żelaznych”,
nie został dofinansowany żaden ze złożonych wniosków z powodu następujących
przesłanek:
Niska efektywność działań realizowanych w ramach zadań
dofinansowanych w Priorytecie 2a w poprzednich edycjach.
Organizacjom, które zakończyły realizację 3-letnich zadań z zakresu przygotowania
do budowania kapitału żelaznego poświęcony jest Priorytet 2b „Dofinansowanie
początkowych kapitałów żelaznych. Na realizację zakończonych zadań w ramach
PROO 2a udzielono łącznie dotacji w kwocie 12,5 mln zł. Natomiast, w ramach
konkursu ogłoszonego w Priorytecie 2b, jedynie 3 z 30 organizacji uprawnionych do
udziału w konkursie, złożyły wnioski (z czego jeden został oceniony negatywnie
-- 3 of 5 --
(+48) 22 694 75 83 Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
SPK@kprm.gov.pl Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa
www.gov.pl/web/pozytek
merytorycznie). Pozostałe organizacje, pomimo zrealizowania 3-letniego zadania
o średniej wartości 420 000,00 zł nie zdecydowały się na budowanie kapitału
żelaznego w ramach PROO 2b.
• Wysoki odsetek wniosków ocenionych negatywnie merytorycznie.
W edycji 2024 programu PROO, w Priorytecie 2a odsetek wniosków ocenionych
negatywnie merytorycznie wyniósł 30,5% złożonych wniosków. Jest to najwyższy
odsetek wniosków negatywnych merytorycznie spośród wszystkich Priorytetów
PROO 2024 (średnia dla pozostałych priorytetów to 15%).
• Niska liczba wniosków złożonych w ramach Priorytetu 2a.
Spośród priorytetów 1a, 2a, 3 oraz 4 Programu PROO w edycji 2024 najniższa liczba
wniosków została złożona w Priorytecie 2a. Najniższe zainteresowanie organizacji
pozarządowych uczestnictwem w Priorytecie 2a zauważalne jest także
w poprzednich edycjach Programu.
• Wnioski o niemal identycznej treści.
Wśród wniosków ocenionych najwyżej w ramach Programu PROO edycji 2024,
w Priorytecie 2a występują wnioski o niemal identycznej treści. Wskazuje to na
powielanie przez organizacje we wnioskach działań, które były realizowane
w minionych latach, co może wpływać na niską efektywność PROO Priorytetu 2a.
Zgodnie z wyjaśnieniami Dyrektora NIW-CRSO, ww. przesłanki wskazywały,
że formuła Priorytetu 2a wymaga weryfikacji i zmian, tak by faktycznie realizacja
zadań w ramach tego priorytetu przyczyniała się do realizacji celów Programu.
Planowane zatem jest przeprowadzenie szerokich konsultacji założeń do
regulaminu konkursu w edycji 2025.
W odniesieniu do pytania nr 5, informuję, że w piśmie z 6 maja 2024 r. Dyrektor
NIW-CRSO wyjaśnił, że jego decyzja o niedofinansowaniu żadnego wniosku
w Priorytecie 2a wynika wyłącznie z przesłanek merytorycznych przedstawionych
powyżej i nie ma żadnego związku z ewentualnymi powiązaniami politycznymi
organizacji uczestniczących w konkursie.
-- 4 of 5 --
(+48) 22 694 75 83 Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
SPK@kprm.gov.pl Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa
www.gov.pl/web/pozytek
W odniesieniu do pytania nr 6, informuję, że w piśmie z 6 maja 2024 r.
Dyrektor NIW-CRSO wyjaśnił, że panel ekspertów w dniu 4 kwietnia 2024 r. podjął
decyzję o rozstrzygnięciu konkursów w priorytetach:
PROO 4 - wynik głosowania w sprawie przyjęcia list: 9 za, 0 przeciw, 0 się
wstrzymało.
PROO 2a - wynik głosowania w sprawie przyjęcia list: 1 za, 1 przeciw, 8 się
wstrzymało.
W odniesieniu do pytania nr 7, informuję, że kontrola w NIW-CRSO jest ujęta
w Rocznym Planie Kontroli na 2024 r. W ramach tej kontroli sprawdzimy
dokumentację źródłową i ustalimy, czy procedury rozstrzygnięcia konkursu były
transparentne.
Z wyrazami szacunku
Z up. Marek Krawczyk
Podsekretarz Stanu
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 5 of 5 --