Interpelacja w sprawie planów zniesienia embarga na pszenicę z Ukrainy
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Minister Czesław Siekierski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (21)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11310 znakówCzesław Siekierski
Warszawa, 19 kwietnia 2024 r.
znak sprawy: DWM.ww.058.4.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi MRiRW na interpelację nr 2460 z 9 kwietnia 2024 r.
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 2460 posła Pawła Jabłońskiego „w sprawie planów
zniesienia embarga na pszenicę z Ukrainy” przekazuję poniżej stosowne wyjaśnienia.
1. Czy to prawda, że Polska zaakceptowała zawarcie aneksu do umowy handlowej
UE-Ukraina, w ramach której wwóz pszenicy z Ukrainy ma odbywać się bez
jakichkolwiek ograniczeń ilościowych?
2. Jeżeli to prawda – dlaczego rząd zgodził się na tak niekorzystne warunki?
Wyjaśniam, że nie jest prawdą, iż Polska zaakceptowała zawarcie aneksu do umowy
handlowej UE-Ukraina, w ramach której wwóz pszenicy z Ukrainy miałby odbywać
się bez jakichkolwiek ograniczeń ilościowych. Informuję, że wspomniane
w interpelacji Pana posła informacje medialne są nieprawdziwe. Żadne prace
dotyczące aneksu do umowy handlowej UE-Ukraina ws. importu pszenicy z Ukrainy
nie miały miejsca (w ogóle żaden aneks do umowy handlowej z Ukrainą nie był
negocjowany) .
Prawdą jest natomiast to, że w ostatnich miesiącach na forum UE dyskutowany był
projekt rozporządzenia Parlamentu Europejskiego (PE) i Rady przedłużającego
autonomiczne środki handlowe (tzw. ATM) w imporcie z Ukrainy o kolejny rok,
tj. od 6 czerwca 2024 r. do 5 czerwca 2025 r.. Prace nad projektem tego
rozporządzenia nie wynikają z umowy UE-Ukraina, lecz są działaniem jednostronnym
UE, którego celem jest pomoc dla ukraińskiej gospodarki w sytuacji agresji Rosji.
Środki ATM polegają na zawieszeniu wszelkich ceł, które mogły jeszcze być nałożone
-- 1 of 5 --
2
na import z Ukrainy zgodnie z Układem o stowarzyszeniu UE-Ukraina. Przypominam,
że po raz pierwszy weszły one w życie w czerwcu 2022 r.1 , a w czerwcu 2023 r.
zostały przedłużone o kolejny rok, tj. do 5 czerwca 2024 r.2
Informuję, że Polska była zaangażowana w dyskusję dot. środków ATM od samego
początku. Przekazaliśmy Komisji Europejskiej (KE) nasze postulaty jeszcze przed
publikacją projektu ww. rozporządzenia. Rozmawiałem na ten temat również
z komisarzem ds. handlu Valdisem Dombrovskisem 15 (on-line) i 22 stycznia 2024 r.
M.in. dzięki naszym działaniom i aktywnej postawie w projekcie opublikowanym 31
stycznia 2024 r. znalazły się propozycje idące w dobrym kierunku, takie jak np.
możliwość zastosowania regionalnych środków ochronnych w przypadku zakłóceń
rynkowych nawet w jednym państwie członkowskim, o co Polska zabiegała od
dawna. Jednym z nowych elementów w projekcie Komisji była również koncepcja
automatycznego mechanizmu ochronnego w imporcie mięsa drobiowego, jaj i cukru
uruchamianego po przekroczeniu przez import z Ukrainy wielkości progowych
wyliczonych na podstawie przyjętego okresu referencyjnego (pierwotnie KE
zaproponowała lata 2022-2023).
Po opublikowaniu przez KE tego projektu rozporządzenia Polska postulowała dalsze
wzmocnienie przewidzianych w nim mechanizmów ochronnych. Nasze postulaty
przekazałem komisarzowi Dombrovskisowi w piśmie z 12 lutego 2024 r. oraz
podczas rozmów 9 marca 2024 r. w Warszawie. Spotkałem się również z polskimi
posłami do PE – członkami komisji ds. rolnictwa oraz komisji ds. handlu
międzynarodowego i poprosiłem ich o prezentowanie naszych postulatów w
dyskusjach w PE. M.in. dzięki ich aktywnej postawie PE przyjął na sesji 13 marca
2024 r. poprawki do projektu rozporządzenia ws. ATM, które były zbieżne ze
stanowiskiem MRiRW. W szczególności zbieżne z naszym stanowiskiem były
postulaty PE dot. przyjęcia okresu referencyjnego 2021-2023 dla automatycznego
1 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/870 z dnia 30 maja 2022 r. w sprawie
środków tymczasowej liberalizacji handlu będących uzupełnieniem koncesji handlowych mających
zastosowanie do ukraińskich produktów na podstawie Układu o stowarzyszeniu między Unią
Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej
strony, a Ukrainą, z drugiej strony
2 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (EU) 2023/1077 z dnia 31 maja 2023 r. w sprawie
środków tymczasowej liberalizacji handlu będących uzupełnieniem koncesji handlowych mających
zastosowanie do ukraińskich produktów na podstawie Układu o stowarzyszeniu między Unią
Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej
strony, a Ukrainą, z drugiej strony
-- 2 of 5 --
3
mechanizmu ochronnego, uwzględnienia pszenicy w jego zakresie towarowym oraz
skrócenia do 14 dni czasu na podjęcie przez KE decyzji o przywróceniu cła UE na
import powyżej kwot taryfowych z Umowy o Pogłębionej i Kompleksowej Strefie
Wolnego Handlu (DCFTA) po przekroczeniu przez import średniej z przyjętego
okresu referencyjnego.
Poprawki PE otworzyły drogę do rozmów w ramach trilogu. W ich wyniku 8 kwietnia
2024 r. osiągnięto porozumienie kompromisowe, które uwzględnia pierwotne
poprawki PE jedynie częściowo. Przewiduje ono bowiem przyjęcie okresu
referencyjnego dla automatycznego mechanizmu ochronnego obejmującego drugą
połowę 2021 r. (a nie cały rok) oraz dwa pełne lata 2022 i 2023. Nie uwzględniono
również pszenicy w automatycznym mechanizmie ochronnym. Uwzględniono w nim
natomiast miód, owies, niektóre produkty przeróbki zbóż oraz kukurydzę.
W wyniku ww. dyskusji KE zapowiedziała również przyjęcie deklaracji. W jednej z
nich KE wskazuje na możliwość zastosowania do importu z Ukrainy, w szczególności
zbóż, w tym pszenicy, mechanizmu nadzoru z rozporządzenia 2015/4783 (w tym
licencji importowych). W ww. deklaracji pojawia się także zapowiedź KE dot.
możliwości uruchomienia postępowania ochronnego na podstawie rozporządzenia
ws. ATM wobec importu z Ukrainy pszenicy. Takie postępowanie może prowadzić w
efekcie do wprowadzenia przez KE (po przeprowadzeniu procedury komitologii)
środków ochronnych, które mogą przyjąć formę m.in. wprowadzenia kontyngentów
taryfowych lub ograniczeń ilościowych importu.
W wyniku kilkumiesięcznej dyskusji w projektowanym rozporządzeniu znalazły się
zmiany, które należy ocenić pozytywnie. Mimo to, z uwagi na nieuwzględnienie
w nim całości naszych postulatów, Polska nie poparła ww. porozumienia
kompromisowego na posiedzeniu COREPER 8 kwietnia 2024 r. Było to zgodne ze
stanowiskiem Rządu RP, które na wniosek MRiRW uzależniło poparcie omawianego
rozporządzenia od uwzględnienia naszych postulatów. Mimo sprzeciwu Polski
COREPER poparł kompromis. Omawiany projekt rozporządzenia będzie jeszcze
przedmiotem dyskusji i spodziewanego zatwierdzenia na sesji plenarnej PE 22-25
kwietnia 2024 r.
3 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/478 z dnia 11 marca 2015 r. w sprawie
wspólnych reguł przywozu
-- 3 of 5 --
4
Pragnę w tym miejscu zaznaczyć, że polska administracja wykorzystała w ciągu
kilkumiesięcznej dyskusji na forum UE wszelkie możliwe ścieżki zabiegania
o realizację naszych postulatów. Przyniosło to efekty w postaci wzmocnienia
mechanizmów ochronnych przewidzianych w obecnie dyskutowanym projekcie
rozporządzenia ws. ATM w porównaniu z analogicznymi rozporządzeniami przyjętymi
w latach 2022 i 2023.
3. Czy to prawda, że rząd zamierza uchylić przepisy rozporządzenia Ministra
Rozwoju i Technologii z dnia 15 września 2023 r. w sprawie zakazu przywozu z
Ukrainy produktów rolnych – zgodnie z którym produkty wymienione w
załączniku do tego rozporządzenia – w tym pszenica, kukurydza, rzepak, mąka
pszenna, nasiona słonecznika objęte są całkowitym embargiem?
Informuję, że wspomniane przez Pana posła w pytaniu rozporządzenie ministra
rozwoju i technologii zakazujące przywozu pochodzących z Ukrainy pszenicy, mąki
pszennej, kukurydzy, rzepaku, nasion słonecznika i niektórych produktów
przetwórstwa zbóż4 pozostaje w mocy.
KE w grudniu 2023 r. przekazała swoje wątpliwości dotyczące zgodności
ww. rozporządzenia z prawem UE oraz podziałem kompetencji między państwami
członkowskimi a UE, który wynika z prawa traktatowego. W opinii KE wspomniane
rozporządzenie narusza wyłączne kompetencje UE w zakresie wspólnej polityki
handlowej. KE poinformowała, że nie wyklucza wszczęcia procedury naruszeniowej
wobec Polski. Zastrzeżenia natury prawnej zgłaszała również Ukraina, zaskarżając
zakaz importu w ramach Światowej Organizacji Handlu (WTO).
Uważam, że dopóki nie wypracujemy ze stroną ukraińską akceptowalnych dla
4 Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 września 2023 r. w sprawie zakazu
przywozu z Ukrainy produktów rolnych, Dz.U. 2023 poz. 1898
-- 4 of 5 --
5
wszystkich stron zasad przepływu towarów rolno-spożywczych, które będą chroniły
polskich rolników, zakaz przywozu z Ukrainy nie powinien być zniesiony.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Czesław Siekierski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
2. Ministerstwo Rozwoju i Technologii
-- 5 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DHM-VII.054.6.2024
Warszawa, 18 kwietnia 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 2460 posła Pawła Jabłońskiego w sprawie planów zniesienia
embarga na pszenicę z Ukrainy
Szanowny Panie Marszałku,
przedstawiam odpowiedzi na pytania poselskie zgłoszone w ramach interpelacji poselskiej
nr 2460:
1. Czy to prawda, że Polska zaakceptowała zawarcie aneksu do umowy handlowej UE-
Ukraina, w ramach której wwóz pszenicy z Ukrainy ma odbywać się bez jakichkolwiek
ograniczeń ilościowych?
2. Jeżeli to prawda – dlaczego rząd zgodził się na tak niekorzystne warunki?
Przedmiotem prac Komisji Europejskiej nie jest aneks do umowy handlowej, lecz
przedłużenie o kolejny rok Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie
środków tymczasowej liberalizacji handlu będących uzupełnieniem koncesji handlowych
mających zastosowanie do ukraińskich produktów na podstawie Układu o stowarzyszeniu
między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami
członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony.
Zapisy obecnie projektowanej regulacji są dla Polski korzystniejsze niż warunki przyjęte
w poprzednich rozporządzeniach liberalizujących handel z Ukrainą, mimo to Polska nie
poparła przyjęcia rozporządzenia. Zgłaszaliśmy w toku procesu legislacyjnego nasze
postulaty, ale nie zostały one w pełni uwzględnione, a zgodnie z przyjętym 21 marca br.
stanowiskiem Rząd poprze propozycję KE pod warunkiem jej modyfikacji i uwzględnienia
wszystkich postulatów i zastrzeżeń zgłaszanych przez Polskę.
3. Czy to prawda, że rząd zamierza uchylić przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju
i Technologii z dnia 15 września 2023 r. w sprawie zakazu przywozu z Ukrainy
produktów rolnych – zgodnie z którym produkty wymienione w załączniku do tego
-- 1 of 2 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
rozporządzenia – w tym pszenica, kukurydza, rzepak, mąka pszenna, nasiona
słonecznika objęte są całkowitym embargiem?
Ministerstwo Rozwoju i Technologii nie prowadzi obecnie prac nad uchyleniem
wskazanego rozporządzenia z 15 września 2023 r.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Jacek Tomczak
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 2 of 2 --