Interpelacja nr 2458
Interpelacja w sprawie wstrzymania Rządowego Programu Odbudowy Zabytków
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (33%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wstrzymania Rządowego Programu Odbudowy Zabytków
Interpelacja nr 2458
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie wstrzymania Rządowego Programu Odbudowy Zabytków
Zgłaszający: Paweł Jabłoński
Data wpływu: 31-03-2024
Szanowny Panie Premierze,
zabytkowe pałace, zamki, dworki, kościoły, forty, parki, ale także dworce kolejowe, szkoły, sądy, obiekty administracji rządowej i samorządowej, czy inne budynki użyteczności publicznej to bez żadnych wątpliwości nasze narodowe skarby, o które powinniśmy dbać – dla nas samych, ale przede wszystkim dla następnych pokoleń.
Zarówno bieżące utrzymanie tych obiektów, jak i ich renowacja i odbudowa to nie tylko przejaw pamięci o naszej historii i dbałości o narodową i kulturową tożsamość – ale także wehikuł rozwojowy: jak pokazują przykłady prawie wszystkich zamożnych krajów Unii Europejskiej, zwiększanie atrakcyjności turystycznej państwa zawsze zwiększa bowiem także jego atrakcyjność inwestycyjną.
Należy podkreślić, że troska o zabytki cieszy się uniwersalnym poparciem społecznym. Jak wynika z badań Narodowego Instytutu Konserwacji Zabytków i pracowni PBS, oczekuje tego od państwa aż 84 proc. Polaków – zarówno w odniesieniu do zabytków kultury polskiej, jak i innych kultur na naszych ziemiach.
Dbałość o nasze zabytki to zadanie, którego realizacja będzie obowiązkiem każdego polskiego rządu jeszcze przez wiele lat. Jest tak m.in. dlatego, że przez długie dekady sprawa ta była w ogromnym stopniu zaniedbana – a budżet państwa nie przeznaczał na ten cel wystarczających środków, pozostawiając dbanie o zabytki jednostkom samorządu terytorialnego.
W ostatnich latach nastąpiła zmiana tej polityki, a fundusze były sukcesywnie zwiększane. Tylko w 2023 roku, w ramach dwóch naborów wniosków do Rządowego Programu Odbudowy Zabytków, na cele te przeznaczone zostało prawie 4,5 mld zł z przeznaczeniem dla gmin, powiatów i województw w całej Polsce.
Samorządy – niezależnie od barw politycznych rządzących nimi organów – niemal jednogłośnie wskazywały, że program ten stanowi historyczny przełom w myśleniu o finansowaniu renowacji zabytków – i masowo z tego programu korzystały.
Dużym niepokojem napawa fakt, że choć od czasu zakończenia ostatniego naboru i ogłoszenia jego wyników upłynęło ponad 6 miesięcy, brak jakiejkolwiek informacji o kontynuowaniu tego programu. Obawy są tym większe, że w mediach pojawiają się informacje o planach radykalnego ograniczenia wydatków publicznych na renowację zabytków – oraz kłamliwe ataki na zespół Narodowego Instytutu Konserwacji Zabytków.
Mając to na uwadze, Szanowny Panie Premierze, uprzejmie proszę o wskazanie:
1. Czy rząd planuje kontynuację Rządowego Programu Odbudowy Zabytków?
2. Jeżeli tak – kiedy zostanie ogłoszony kolejny nabór wniosków?
3. Jeżeli nie – dlaczego?
4. Jakie kwoty zostały wydatkowane ze środków publicznych na konserwację, renowację i odbudowę zabytków w latach 2003-2023 (z podziałem na lata)?
5. Jaką kwotę ze środków publicznych rząd zamierza wydać na konserwację i renowację zabytków w 2024 i 2025 roku?
Z wyrazami szacunku
Paweł Jabłoński
Interpelacja nr 2458
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie wstrzymania Rządowego Programu Odbudowy Zabytków
Zgłaszający: Paweł Jabłoński
Data wpływu: 31-03-2024
Szanowny Panie Premierze,
zabytkowe pałace, zamki, dworki, kościoły, forty, parki, ale także dworce kolejowe, szkoły, sądy, obiekty administracji rządowej i samorządowej, czy inne budynki użyteczności publicznej to bez żadnych wątpliwości nasze narodowe skarby, o które powinniśmy dbać – dla nas samych, ale przede wszystkim dla następnych pokoleń.
Zarówno bieżące utrzymanie tych obiektów, jak i ich renowacja i odbudowa to nie tylko przejaw pamięci o naszej historii i dbałości o narodową i kulturową tożsamość – ale także wehikuł rozwojowy: jak pokazują przykłady prawie wszystkich zamożnych krajów Unii Europejskiej, zwiększanie atrakcyjności turystycznej państwa zawsze zwiększa bowiem także jego atrakcyjność inwestycyjną.
Należy podkreślić, że troska o zabytki cieszy się uniwersalnym poparciem społecznym. Jak wynika z badań Narodowego Instytutu Konserwacji Zabytków i pracowni PBS, oczekuje tego od państwa aż 84 proc. Polaków – zarówno w odniesieniu do zabytków kultury polskiej, jak i innych kultur na naszych ziemiach.
Dbałość o nasze zabytki to zadanie, którego realizacja będzie obowiązkiem każdego polskiego rządu jeszcze przez wiele lat. Jest tak m.in. dlatego, że przez długie dekady sprawa ta była w ogromnym stopniu zaniedbana – a budżet państwa nie przeznaczał na ten cel wystarczających środków, pozostawiając dbanie o zabytki jednostkom samorządu terytorialnego.
W ostatnich latach nastąpiła zmiana tej polityki, a fundusze były sukcesywnie zwiększane. Tylko w 2023 roku, w ramach dwóch naborów wniosków do Rządowego Programu Odbudowy Zabytków, na cele te przeznaczone zostało prawie 4,5 mld zł z przeznaczeniem dla gmin, powiatów i województw w całej Polsce.
Samorządy – niezależnie od barw politycznych rządzących nimi organów – niemal jednogłośnie wskazywały, że program ten stanowi historyczny przełom w myśleniu o finansowaniu renowacji zabytków – i masowo z tego programu korzystały.
Dużym niepokojem napawa fakt, że choć od czasu zakończenia ostatniego naboru i ogłoszenia jego wyników upłynęło ponad 6 miesięcy, brak jakiejkolwiek informacji o kontynuowaniu tego programu. Obawy są tym większe, że w mediach pojawiają się informacje o planach radykalnego ograniczenia wydatków publicznych na renowację zabytków – oraz kłamliwe ataki na zespół Narodowego Instytutu Konserwacji Zabytków.
Mając to na uwadze, Szanowny Panie Premierze, uprzejmie proszę o wskazanie:
1. Czy rząd planuje kontynuację Rządowego Programu Odbudowy Zabytków?
2. Jeżeli tak – kiedy zostanie ogłoszony kolejny nabór wniosków?
3. Jeżeli nie – dlaczego?
4. Jakie kwoty zostały wydatkowane ze środków publicznych na konserwację, renowację i odbudowę zabytków w latach 2003-2023 (z podziałem na lata)?
5. Jaką kwotę ze środków publicznych rząd zamierza wydać na konserwację i renowację zabytków w 2024 i 2025 roku?
Z wyrazami szacunku
Paweł Jabłoński
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Grzegorz Karpiński
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
7.5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4145 znaków
telefon: +48 22 694 75 31 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
sekretariatDSP@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
www.gov.pl/premier
Jan Grabiec
DSP.INT.4610.853.2024
Warszawa, 24 kwietnia 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację o numerze K10INT2458 Pana Posła Pawła Jabłońskiego
w sprawie wstrzymania Rządowego Programu Odbudowy Zabytków, proszę przyjąć
następujące informacje.
Rządowy Program Odbudowy Zabytków (dalej: Program) został ustanowiony na podstawie
art. 65 ust. 28 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych
rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19,
innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych
innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568 ze zm.). Przepis ten upoważnił Radę Ministrów do
ustanowienia w formie uchwały programu wsparcia finansowego inwestycji realizowanych
przez samorządy, przeznaczonego na ochronę zabytków i opiekę nad nimi.
Szczegółowe zasady i tryb udzielania dofinansowania ze środków Programu określa uchwała
Rady Ministrów nr 232/2022 z dnia 23 listopada 2022 r. w sprawie ustanowienia Rządowego
Programu Odbudowy Zabytków (dalej: uchwała), jak również wydawane na podstawie
przepisów tej uchwały regulaminy poszczególnych edycji Programu. Program realizowany
jest przez promesy udzielane przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Wypłata
dofinansowania z Programu następuje po spełnieniu warunków wynikających z promesy
oraz regulaminu danej edycji Programu. Źródłem finansowania Programu jest Fundusz
Przeciwdziałania COVID-19, o którym mowa w art. 65 ww. ustawy. Należy przy tym
podkreślić, że Program został uruchomiony w związku z wystąpieniem szczególnej
okoliczności, jaką była epidemia COVID-19. Zgodnie bowiem z art. 65 ust. 28 ww. ustawy,
uchwała Rady Ministrów została przyjęta w celu przeciwdziałania skutkom społeczno-
gospodarczym COVID-19.
Program kierowany jest bezpośrednio do jednostek samorządu terytorialnego, a za ich
pośrednictwem również do innych podmiotów zobowiązanych do opieki nad zabytkami.
Dofinansowanie z Programu może być przyznane na realizację zadań inwestycyjnych
związanych z ochroną zabytków i opieką nad zabytkami w rozumieniu ustawy z dnia 23 lipca
2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2022 r. poz. 840, ze zm.; dalej:
ustawa). Dofinansowanie przyznane w ramach Programu może być przeznaczone na prace
konserwatorskie, restauratorskie i roboty budowlane przy zabytku prowadzone przez
jednostki samorządu terytorialnego albo na udzielenie dotacji samorządowej na takie prace.
Należy podkreślić, iż Program dopuszcza finansowanie obiektów posiadających wpis do
rejestru zabytków, o którym mowa w art. 8 ustawy, lub ewidencji zabytków wskazanej
w art. 22 ustawy.
-- 1 of 2 --
Dotychczas podjęto decyzję o uruchomieniu dwóch edycji Programu. W wyniku
rozstrzygnięcia tych edycji dofinansowaniem z Programu na terenie całego kraju objęto:
4 807 inwestycji na łączną kwotę dofinansowania 2 508 970 201,03 zł w ramach I
edycji (rozstrzygniętej w marcu 2023 r.),
3 248 inwestycji na łączną kwotę dofinansowania 1 820 579 539,59 zł w ramach II
edycji (rozstrzygniętej w sierpniu 2023 r.).
Odnosząc się do kwestii kontynuacji Programu i działań wspierających samorządy
w odbudowie i remontach obiektów zabytkowych znajdujących się na terenie całego kraju,
uprzejmie informuję, że przebieg realizacji Programu jest monitorowany przez KPRM,
a ewentualne decyzje dotyczące jego dalszego przebiegu będą podejmowane
z uwzględnieniem wszystkich pojawiających się informacji i analiz. Jednocześnie informuję,
że informacje o podjętych decyzjach będą zamieszczane na stronie internetowej KPRM.
Przedstawiając powyższe, uprzejmie informuję, że w zakresie innych programów lub
funduszy wspierających ochronę zabytków właściwym do udzielenia odpowiedzi na pytania
Pana Posła jest Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Z wyrazami szacunku
wz. Grzegorz Karpiński
Sekretarz Stanu
Zastępca Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --
sekretariatDSP@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
www.gov.pl/premier
Jan Grabiec
DSP.INT.4610.853.2024
Warszawa, 24 kwietnia 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację o numerze K10INT2458 Pana Posła Pawła Jabłońskiego
w sprawie wstrzymania Rządowego Programu Odbudowy Zabytków, proszę przyjąć
następujące informacje.
Rządowy Program Odbudowy Zabytków (dalej: Program) został ustanowiony na podstawie
art. 65 ust. 28 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych
rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19,
innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych
innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568 ze zm.). Przepis ten upoważnił Radę Ministrów do
ustanowienia w formie uchwały programu wsparcia finansowego inwestycji realizowanych
przez samorządy, przeznaczonego na ochronę zabytków i opiekę nad nimi.
Szczegółowe zasady i tryb udzielania dofinansowania ze środków Programu określa uchwała
Rady Ministrów nr 232/2022 z dnia 23 listopada 2022 r. w sprawie ustanowienia Rządowego
Programu Odbudowy Zabytków (dalej: uchwała), jak również wydawane na podstawie
przepisów tej uchwały regulaminy poszczególnych edycji Programu. Program realizowany
jest przez promesy udzielane przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Wypłata
dofinansowania z Programu następuje po spełnieniu warunków wynikających z promesy
oraz regulaminu danej edycji Programu. Źródłem finansowania Programu jest Fundusz
Przeciwdziałania COVID-19, o którym mowa w art. 65 ww. ustawy. Należy przy tym
podkreślić, że Program został uruchomiony w związku z wystąpieniem szczególnej
okoliczności, jaką była epidemia COVID-19. Zgodnie bowiem z art. 65 ust. 28 ww. ustawy,
uchwała Rady Ministrów została przyjęta w celu przeciwdziałania skutkom społeczno-
gospodarczym COVID-19.
Program kierowany jest bezpośrednio do jednostek samorządu terytorialnego, a za ich
pośrednictwem również do innych podmiotów zobowiązanych do opieki nad zabytkami.
Dofinansowanie z Programu może być przyznane na realizację zadań inwestycyjnych
związanych z ochroną zabytków i opieką nad zabytkami w rozumieniu ustawy z dnia 23 lipca
2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2022 r. poz. 840, ze zm.; dalej:
ustawa). Dofinansowanie przyznane w ramach Programu może być przeznaczone na prace
konserwatorskie, restauratorskie i roboty budowlane przy zabytku prowadzone przez
jednostki samorządu terytorialnego albo na udzielenie dotacji samorządowej na takie prace.
Należy podkreślić, iż Program dopuszcza finansowanie obiektów posiadających wpis do
rejestru zabytków, o którym mowa w art. 8 ustawy, lub ewidencji zabytków wskazanej
w art. 22 ustawy.
-- 1 of 2 --
Dotychczas podjęto decyzję o uruchomieniu dwóch edycji Programu. W wyniku
rozstrzygnięcia tych edycji dofinansowaniem z Programu na terenie całego kraju objęto:
4 807 inwestycji na łączną kwotę dofinansowania 2 508 970 201,03 zł w ramach I
edycji (rozstrzygniętej w marcu 2023 r.),
3 248 inwestycji na łączną kwotę dofinansowania 1 820 579 539,59 zł w ramach II
edycji (rozstrzygniętej w sierpniu 2023 r.).
Odnosząc się do kwestii kontynuacji Programu i działań wspierających samorządy
w odbudowie i remontach obiektów zabytkowych znajdujących się na terenie całego kraju,
uprzejmie informuję, że przebieg realizacji Programu jest monitorowany przez KPRM,
a ewentualne decyzje dotyczące jego dalszego przebiegu będą podejmowane
z uwzględnieniem wszystkich pojawiających się informacji i analiz. Jednocześnie informuję,
że informacje o podjętych decyzjach będą zamieszczane na stronie internetowej KPRM.
Przedstawiając powyższe, uprzejmie informuję, że w zakresie innych programów lub
funduszy wspierających ochronę zabytków właściwym do udzielenia odpowiedzi na pytania
Pana Posła jest Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Z wyrazami szacunku
wz. Grzegorz Karpiński
Sekretarz Stanu
Zastępca Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --