Interpelacja w sprawie merytorycznego uzasadnienia działań podejmowanych przez minister klimatu i środowiska
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Podsekretarz stanu Mikołaj Dorożała
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11326 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WNO.050.74.2024.RB
3164595.12641474.10957164
Warszawa, 25-10-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Dariusza Mateckiego oraz grupy Posłów w sprawie
merytorycznego uzasadnienia działań podejmowanych przez minister klimatu i środowiska,
K10INT2428, przedstawiam poniższe informacje:
Czy MKiŚ może przedstawić merytoryczne a nie medialne uzasadnienia podejmowanych działań?
Czy MKiŚ może wycofać się z dotychczas podjętych decyzji i poprzedzić kolejne szerokimi
i transparentnymi konsultacjami z udziałem wszystkich interesariuszy, których one dotyczą?
Na wstępie chciałbym zwrócić uwagę na brak precyzji zadanego pytania, zwłaszcza
uwzględniając obszerny wywód interpelacji. Nie jest jasne do jakich działań się odnosi, co jest
problematyczne, gdyż podejmujemy bardzo liczne i oczekiwane społecznie działania w tym
obszarze. Chciałbym podkreślić, że priorytetem Ministerstwa Klimatu i Środowiska
w zakresie zarządzania lasami jest wzmocnienie funkcji społecznej i przyrodniczej lasów
z jednoczesnym zapewnieniem funkcji produkcyjnej. Należy zaznaczyć, że obecne
kierownictwo resortu zwraca szczególną uwagę na transparentność podejmowanych
działań zarządczych i nadzorczych. Chciałbym wyraźnie podkreślić, że przyjęta linia
postępowania (tj. podejmowanie działań na rzecz zwiększenia funkcji społecznej
i przyrodniczej lasów przy szerokim udziale wszystkich interesariuszy) będzie
kontynuowana.
Należy także zauważyć, że podejmowane działania mają służyć odbudowaniu zaufania
społecznego do Lasów Państwowych. Z badania wykonanego w grudniu 2023 r. przez PBS
wynika, że w porównaniu z 2019 r. zaufanie społeczne do LP spadło o 30 pkt proc. W 2023 r.
pozytywnie działalność PGL LP oceniło 54 proc. a w 2019 r. 84 proc. ankietowanych.
-- 1 of 6 --
Możliwość zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznych Ministra
Klimatu i Środowiska reguluje zaś Kodeks postępowania administracyjnego (zob. art. 145 i
n.). Obecnie każdorazowo wydanie decyzji administracyjnej jest poprzedzane
umożliwieniem zaprezentowania swojego stanowiska przez interesariusza (stronę), jak
wymaga tego art. 10 ww. Kodeksu.
Czy rząd może przedstawić analizę skutków działań i decyzji MKiŚ, w odniesieniu do ich
konsekwencji gospodarczych i społecznych?
Czy rząd może podjąć stosowne interwencje zapobiegające ich bezpośrednim, negatywnym
skutkom?
Na wstępie chciałbym zauważyć, że polecenie z dnia 8 stycznia br. dotyczy wstrzymania lub
ograniczenia możliwości pozyskania drewna na obszarze ok. 94 tys. ha. Zgodnie z aktualnymi
danymi GUS powierzchnia lasów zarządzanych przez Lasy Państwowe wynosi 7 134,4 tys.
ha. Oznacza to, że poleceniem objęto jedynie 1,31% powierzchni lasów. Zgodnie
z posiadanymi informacjami należy wskazać, że w ramach polecenia z 8 stycznia br. poziom
realizacji założeń dotyczących pozyskania drewna wynosi ok. 83,9%. Oznacza to, że
z łącznego rozmiaru pozyskania drewna wynikającego z umów dla wszystkich grup
czynności, który wynosił 1 862 767 m3, szacowany rozmiar pozyskania drewna możliwy do
realizacji po 8 stycznia br., przy założeniu obowiązywania polecenia do końca 2024 r., dla
wszystkich grup czynności, wynosi 1 562 011 m3. Biorąc pod uwagę, że Lasy Państwowe nie
realizują w pełni zaplanowanego pozyskania, skala wynikająca z moratorium nie wywołuje
zauważalnych zmian w skali kraju.
Jak wskazano powyżej, priorytetem Ministerstwa Klimatu i Środowiska w zakresie
zarządzania lasami jest wzmocnienie funkcji społecznej i przyrodniczej lasów przy
jednoczesnym zapewnieniu funkcji produkcyjnej. Proces zwiększenia ochrony ekosystemów
leśnych o szczególnych walorach przyrodniczych i społecznych powinien wzmacniać
ochronę przyrody oraz społeczności lokalne, jednocześnie sprzyjając stabilnemu
funkcjonowaniu sektora usług leśnych i sektora drzewnego, dając szansę na jego
transformację. Musi również zapewniać warunki dla stabilnego funkcjonowania i dalszego
samofinansowania Lasów Państwowych. Wyjściowym założeniem powinno być
poszukiwanie rozwiązań, które będą korzystne dla kluczowych interesariuszy. Integralną
częścią procesu powinna być identyfikacja ryzyk oraz niezbędnych działań ograniczających
potencjalne negatywne skutki gospodarcze i społeczne. Podejmowane działania nie powinny
skutkować likwidacją miejsc pracy. Przyjmowane będą rozwiązania, które umożliwią
generowanie nowych, atrakcyjnych miejsc pracy, w szczególności na obszarach wiejskich
-- 2 of 6 --
i obszarach zagrożonych marginalizacją (KPO). W przypadku identyfikacji ryzyka
wystąpienia negatywnych skutków gospodarczych i społecznych, działaniom na rzecz
wzmocnienia ochrony lasów powinny towarzyszyć adekwatne działania osłonowe.
Wskazane jest również uwzględnienie w dyskusji aspektów związanych z ograniczeniem
spalania biomasy w energetyce, jak również ograniczeniem eksportu drewna okrągłego poza
Unię Europejską. Działania te mogą skutecznie niwelować negatywne skutki gospodarcze
dla sektora drzewnego związane z ograniczeniem pozyskania drewna.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozumie potrzeby sektora drzewnego. Właśnie dlatego
Ministerstwo Klimatu i Środowiska we współpracy z Państwowym Gospodarstwem Leśnym
Lasy Państwowe oraz Ministerstwem Rozwoju i Technologii ogłosiło „Pakiet dla przemysłu
drzewnego”, którego celem jest stworzenie warunków dla stabilnego rozwoju firm w tym
sektorze.
„Pakiet dla przemysłu drzewnego” obejmuje:
zwiększenie procenta puli drewna, przeznaczonej dla stałych sprawdzonych
klientów;
większe premiowanie intensywności przerobu drewna przy sprzedaży – im bardziej
korzystne dla gospodarki, zaawansowane (głębsze) wykorzystanie drewna, tym
większa premia;
oferowanie produktu drzewnego dostosowanego do potrzeb polskich nabywców,
a nie zagranicznych np. z Dalekiego Wschodu;
proklimatyczną lokalność – premię dla kupców przerabiających drewno bliżej
miejsca pozyskania, aby uniknąć nieracjonalnego transportu drewna, zbędnie
generującego CO2;
eliminację nieuczciwych kupujących przez efektywną kontrolę rzeczywistego
sposobu i miejsca przerobu drewna. Przedsiębiorcy unikający kontroli nie otrzymają
punktów;
eliminację zjawiska sztucznego popytu na drewno;
większą stabilność i pewniejszą przyszłość, łatwiejsze planowanie – wprowadzenie
opcji półrocznej umowy na zakup drewna;
transparentność sprzedaży drewna – pełna jawność nabywców i wartości umów,
w tym deklaracji przerobu;
uwolnienie dla przemysłu drewna pełnowartościowego, grubego, które dziś jest
używane w energetyce. Zdefiniowanie kategorii drewna energetycznego.
-- 3 of 6 --
Pakiet ten, został stworzony na bazie licznych postulatów stowarzyszeń i organizacji
zrzeszających przedsiębiorców branży drzewnej. Przed 2024 r. nie było takiej otwartości
Ministerstwa Klimatu i Środowiska na dialog z przemysłem drzewnym, co przyznają sami
przedsiębiorcy np. na komisji sejmowej. Przedstawiony pakiet wyznacza kierunek zmian,
który obecnie przeformułowany jest na konkretne wdrożenia, czego wyrazem są niedawno
ogłoszone zasady sprzedaży. Może on też przekładać się na ceny drewna (np. wskutek
większej podaży na rynku krajowym niż na eksport).
Należy podkreślić, że rozmowy z wieloma interesariuszami wskazują na zadowolenie
z podjętych działań. Szczegółowe rozwiązania zostaną wypracowane na dedykowanych
temu tematowi spotkaniach z przedstawicielami przemysłu drzewnego, Lasów
Państwowych oraz strony społecznej. Przewidywane jest, że zmniejszenie pozyskania nie
będzie rzutować na sektor drzewny, gdyż podaż surowca będzie wyższa na rynek krajowy
wskutek ograniczenia eksportu oraz wykorzystania w energetyce.
Należy także wskazać, że współpraca pomiędzy Lasami Państwowymi a pracownikami
zakładów usług leśnych jest procesem ciągłym. Wydaje się, że podjęte działania w sposób
znaczący usprawniły zarządzanie w zakresie realizacji moratorium z jednoczesnym
minimalizowaniem skutków dla pracowników leśnych. Nadto pod auspicjami Ministerstwa
Klimatu i Środowiska realizowane są spotkania z przedstawicielami zakładów usług leśnych
oraz Lasów Państwowych celem poprawy sytuacji tych zakładów, a jednocześnie
polepszenia jakości ich usług oraz bezpieczeństwa ich wykonywania.
Wypracowane zostały rozwiązania mające dla branży usług leśnych dotyczące:
a) Stosowania kryteriów poza cenowych w postępowaniach przetargowych przez
nadleśnictwa.
Dokumentacja opracowana przez ZZ ds. Standaryzacji Usług Leśnych w LP umożliwia
zastosowanie fakultatywne przez nadleśniczych jednego z 4 zaproponowanych kryteriów
pozacenowych takich jak:
samodzielna realizacja kluczowych elementów (części) zamówienia;
zatrudnienie pracownicze przy zagospodarowaniu lasu;
proekologiczne parametry techniczne sprzętu przewidzianego do realizacji
przedmiotu zamówienia;
samodzielna realizacja kluczowych elementów (części) zamówienia za pomocą
pracowników zatrudnionych na umowę o pracę na pełen etat.
-- 4 of 6 --
b) Weryfikacji/kontroli zapisów umów przez Zamawiających (nadleśnictwa).
Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych opracowała zarządzenie, które posłuży jako
narzędzie pomocnicze służące do jednolitej weryfikacji prawidłowości przestrzegania
zapisów umownych na poziomie jednostek (nadleśnictw). Zarządzenie ma opierać się na
powszechnie funkcjonującej check-liście.
c) Terminu płatności za pracę wykonane przez Zakłady Usług Leśnych.
Obecnie obowiązująca dokumentacja (wzór umów na usługi leśne) w PGL LP na rok 2025
zawiera zapis, który określa maksymalny 14 dniowy termin płatności po otrzymaniu
prawidłowo wystawionej faktury przez Wykonawcę.
d) Poprawy komunikacji jednostek Lasów Państwowych z przedsiębiorcami leśnymi.
Regionalne Dyrekcje Lasów Państwowych organizują Komisje Wspólne Lasów
Państwowych z Przedsiębiorcami leśnymi na szczeblu regionalnym. Są to spotkania,
organizowane średnio dwa razy w roku. Na spotkaniach Wykonawcy wymieniają się
doświadczeniami z pracownikami PGL oraz rozmawiają o sprawach dotyczących
wykonawstwa usług leśnych w nadleśnictwach w których świadczą usługi. Na poziomie
DGLP zostanie uruchomiona strona internetowa, która będzie pełniła funkcję informacyjną
dla Przedsiębiorców leśnych w sprawach związanych z ich pracą.
Pragnę poinformować, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska przedstawiło kierownictwu
Lasów Państwowych potrzebę korzystniejszego wynagradzania usług leśnych innych niż
związanych z pozyskaniem drewna. Zmiana w tym zakresie, w zgodnej opinii Ministerstwa
i Lasów Państwowych, musi być związana z zagwarantowaniem odpowiednio wysokiej
jakości tych usług. Potrzeba w tym zakresie jest również zrozumiała dla przedstawicieli
zakładów usług leśnych, z którymi Ministerstwo Klimatu i Środowiska prowadzi dialog.
Przewiduje się, że rozwinie się nowy rynek usług w zakresie aktywnego wspierania
odbudowy ekosystemów różnych typów, który może być impulsem do transformacji
i rozwoju zakładów usług leśnych.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
-- 5 of 6 --
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
-- 6 of 6 --