Interpelacja w sprawie pracy emeryta bez podatku dochodowego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 2363
do ministra finansów, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej, ministra ds. polityki senioralnej
w sprawie pracy emeryta bez podatku dochodowego
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Jan Kanthak, Marcin Romanowski, Dariusz Stefaniuk, Sebastian Kaleta
Data wpływu: 23-03-2024
W sobotę 9 września 2023 roku w Tarnowie odbyła się Konwencja Programowa Koalicji Obywatelskiej pod nazwą „100 Konkretów!“. Donald Tusk zapowiedział wówczas, że dzień po wygranych wyborach przystąpicie Państwo do realizacji 100 konkretów na pierwsze 100 dni rządów. W najbliższych dniach mija 100 dni Państwa rządów. Przed wyborami swój program zaprezentowało również Polskie Stronnictwo Ludowe (Trzecia Droga), które współtworzy rząd.
Niestety, do dnia dzisiejszego obiecane przez PSL rozwiązania nie zostały wprowadzone w życie. Na jakim etapie jest realizacja poniższej obietnicy wyborczej? Kiedy obietnice zostaną wprowadzone w życie?
„Praca emeryta bez podatku dochodowego. W Polsce już około 770 tys. emerytów zdecydowało się kontynuować pracę po osiągnięciu wieku przejścia na emeryturę. W ostatnim czasie to przyrost o ponad 200 tys. osób. Jest to pozytywne zjawisko, które najczęściej jest jednak spowodowane bardzo niskimi emeryturami, które zmuszają do tzw. >>dorabiania do emerytury<<. Należy wesprzeć tę aktywność, zwalniając takie przychody emerytów z podatku dochodowego i zagwarantować 10% podwyżki pobieranej emerytury dla tych emerytów, którzy pomimo osiągnięcia wieku emerytalnego zdecydują się na dalszą aktywność zawodową“.
Jakie będą koszty realizacji tej obietnicy?
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (8)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8001 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 17 kwietnia 2024 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 2363
Znak sprawy: DD3.054.14.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 2363 złożoną przez grupę posłów, tj. panów: Dariusza
Mateckiego, Michała Wosia, Jana Kanthaka, Marcina Romanowskiego, Dariusza
Stefaniuka i Sebastiana Kaletę, w sprawie pracy emeryta bez podatku dochodowego,
w porozumieniu z Ministrem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, uprzejmie
informuję.
W oparciu o umowę koalicyjną z 10 listopada 2023 r. rząd tworzą Koalicja
Obywatelska, Polska 2050 Szymona Hołowni z Polskim Stronnictwem Ludowym
oraz Nowa Lewica. Umowa ta zawiera program zobowiązań i zamierzonych działań
rządu. Podnoszone zagadnienie nie znajduje się na tej liście. Obecnie priorytetem
jest realizacja zobowiązań, które znalazły się w umowie koalicyjnej.
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych określa
minimalny wiek emerytalny, jednak to sam ubezpieczony decyduje o skorzystaniu z
prawa do emerytury w wieku wskazanym w ustawie, czy też o kontynuowaniu pracy
zawodowej, przesuwając w czasie swoje przejście na emeryturę. Jest to w dużej
mierze determinowane jego indywidualną sytuacją, w tym oczekiwaniami
dotyczącymi wysokości przyszłej emerytury, oceną stanu zdrowia, indywidualną
pozycją na rynku pracy, czy też planami dotyczącymi długości odpoczynku po
zakończeniu aktywności zawodowej.
Konstrukcja formuły ustalania wysokości świadczenia emerytalnego zachęca do
kontynuowania zatrudnienia po osiągnięciu wieku emerytalnego. Wysokość
świadczenia emerytalnego uzależniona jest bowiem od zgromadzonego na
indywidualnym koncie emerytalnym kapitału oraz od wieku przejścia na emeryturę
-- 1 of 3 --
2/3
(poprzez uwzględnienie w formule średniego dalszego trwania życia w momencie
przejścia na emeryturę). Kontynuowanie pracy zwiększa zgromadzony kapitał,
natomiast rosnący wiek zmniejsza przewidywaną dalszą długość życia. Szacuje się,
że rok dłuższej pracy po osiągnięciu wieku emerytalnego oznacza wyższą emeryturę
o ok. 8-10%.
Wskazania wymaga także, że w obecnym systemie ubezpieczeniowym, po
osiągnięciu wieku emerytalnego, można jednocześnie pobierać emeryturę
i kontynuować aktywność zawodową. Sytuacja ta, bez względu na osiągane dochody
z pracy, nie powoduje żadnych negatywnych konsekwencji w wysokości pobieranej
emerytury. Wysokość świadczenia nie jest obniżana, i prawo do świadczenia nie jest
zawieszane.
Polacy są coraz bardziej świadomi związków między długością aktywności
zawodowej, a wysokością świadczenia emerytalnego. W związku z tym mimo
osiągnięcia ustawowego wieku emerytalnego i przejścia na emeryturę kontynuują
aktywność zawodową w coraz większym zakresie.
Liczba pracujących emerytów w ciągu ostatnich lat wzrosła z 575,4 tys. (w grudniu
2015 r.) do 826 tys. (w grudniu 2022 r.), czyli o ponad 43%. Wśród pracujących
emerytów przeważały kobiety – stanowiły 57,5% tej populacji. Ponad 95%
pracujących emerytów to osoby w wieku 60/65 lat i więcej. Średni wiek pracujących
emerytów wyniósł 67,1 roku, dla mężczyzn było to 68,6 roku, dla kobiet – 65,9 roku.
Najwięcej pracujących emerytów zamieszkiwało w województwie mazowieckim
(16,2%) i śląskim (14,5%). W przypadku pracujących emerytów podlegających także
ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, zdecydowanie przeważały osoby
pracujące na umowę o pracę – stanowiły one 59,1%, a osoby pracujące na umowę
zlecenie – 35,0%. Zdecydowana większość emerytów zatrudniała się w miejscach,
gdzie, co do zasady, brakuje pracowników, w szczególności dotyczyło to obszaru
opieki zdrowotnej i pomocy społecznej.
Jednocześnie odnosząc się do zaznaczonej w interpelacji kwestii niskich emerytur,
należy wskazać, że w nowym systemie emerytalnym prawo do emerytury
uzależnione zostało wyłącznie od osiągnięcia określonego wieku emerytalnego (60
lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn). Tym samym za każdy okres ubezpieczenia, nawet
bardzo krótki, przysługuje emerytura, powodując że obecnie wypłacane są
świadczenia nawet w bardzo niskiej wysokości. Niemniej jednak należy podkreślić,
że wysokość świadczenia jest wynikiem przebiegu całego życia zawodowego
ubezpieczonego, jak również decyzji o momencie jego zakończenia.
Z kolei w ustawie PIT1 istnieje już rozwiązanie skierowane do podatników, którzy
pomimo osiągnięcia wieku emerytalnego pozostają aktywni zawodowo. To
wprowadzona od 1 stycznia 2022 r. ulga dla pracujących seniorów. Dzięki temu
rozwiązaniu aktywni zawodowo seniorzy (kobiety powyżej 60. roku życia
i mężczyźni powyżej 65. roku życia) mogą korzystać ze zwolnienia podatkowego
wynoszącego rocznie 85 528 zł. Katalog źródeł przychodów zwolnionych w ramach
1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2024 r.
poz. 226, z późn. zm.).
-- 2 of 3 --
3/3
tego rozwiązania jest szeroki i obejmuje m.in. przychody z pracy na etacie, z umów
zlecenia zawartych z firmą, z działalności gospodarczej. Warunkiem skorzystania
z tej preferencji podatkowej jest jednak to, aby podatnik (pomimo nabycia
uprawnień) nie pobierał emerytury lub innego świadczenia systemowo
zastępującego takie świadczenie.
Zauważam również, że z rozwiązania, które co prawda nie znalazło się w umowie
koalicyjnej, a dotyczy podwyższenia kwoty wolnej od podatku do 60 tys. zł będą
mogli skorzystać wszyscy podatnicy opodatkowujący swoje dochody według skali
podatkowej, w tym także emeryci.
Z uwagi na oszacowany koszt tej zmiany, skutkujący uszczupleniem dochodów
sektora publicznego o wpływy z PIT wynoszące 52,5 mld zł, decyzję co do momentu
podwyższenia kwoty wolnej rząd podejmie w oparciu o rzetelne dane, po uprzednim
wprowadzeniu zabezpieczeń dla jednostek samorządu terytorialnego, jak
i z uwzględnieniem uwarunkowań aktualnej sytuacji geopolitycznej, które
wymagają podejmowania określonych decyzji budżetowych. Celem nadrzędnym
jest bowiem zwiększanie bezpieczeństwa państwa, stabilność (równowaga)
finansów publicznych. Wszystkie te czynniki są niezmiernie ważne dla właściwego
funkcjonowania państwa, gospodarki i zachowania bezpieczeństwa społeczno-
ekonomicznego obywateli, zarówno na poziomie centralnym, jak i lokalnym.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --
telefon: +48 22 694 75 17 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariatMOD@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Marzena Okła-Drewnowicz
DSP.INT.4610.820.2024
Warszawa, 16 kwietnia2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2363 z dnia 28 marca 2024 r. Panów Posłów Dariusza
Mateckiego, Michała Wosia, Jana Kanthaka, Marcina Romanowskiego, Dariusza Stefaniuka
i Sebastiana Kalety w sprawie pracy emeryta bez podatku dochodowego, uprzejmie
informuję, że Minister do spraw Polityki Senioralnej nie jest instytucją wiodącą w zakresie
zagadnień poruszonych w interpelacji. Kwestia emerytur pozostaje w kompetencjach
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, które jest organem właściwym do
udzielenia odpowiedzi.
Jednocześnie informuję, że w sprawach związanych z szeroko pojętą polityką senioralną,
ściśle współpracuję z przedstawicielami Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej,
a także innych resortów, w których kompetencjach pozostają zadania związane z szeroko
pojętym wsparciem osób starszych.
Z wyrazami szacunku
Marzena Okła-Drewnowicz
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 694 75 17 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: sekretariatMOD@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Do wiadomości:
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk - Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
-- 2 of 2 --