Interpelacja w sprawie zniesienia limitów NFZ w lecznictwie szpitalnym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 2249
do ministra zdrowia
w sprawie zniesienia limitów NFZ w lecznictwie szpitalnym
Zgłaszający: Daniel Milewski
Data wpływu: 21-03-2024
Szanowna Pani Minister,
w pakiecie zobowiązań zaprezentowanym przez premiera Donalda Tuska znalazła się kwestia "zniesienia limitów NFZ w lecznictwie szpitalnym".
Obecnie w Polsce istnieją limity Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) dotyczące finansowania świadczeń zdrowotnych w lecznictwie szpitalnym. Ograniczenia te obejmują określenie maksymalnej liczby świadczeń, które dany szpital może wykonać w danym okresie czasu. Wprowadzenie braku limitów NFZ w lecznictwie szpitalnym mogłoby potencjalnie skrócić czas oczekiwania na konsultacje i zabiegi poprzez zwiększenie dostępności świadczeń medycznych oraz elastyczność w planowaniu terminów. Jednakże, zniesienie limitów NFZ może doprowadzić do wzrostu kosztów oraz nadmiernego obciążenia szpitali i personelu medycznego, co z kolei negatywnie wpłynie na jakość świadczonych usług oraz czas oczekiwania na zabiegi. Ponadto, zniesienie limitów NFZ wymagałoby gruntownej analizy i planowania, aby zapobiec nadużyciom oraz zapewnić sprawiedliwy dostęp do świadczeń zdrowotnych dla wszystkich pacjentów. Wprowadzenie takiej zmiany wymagałoby również konsultacji ze wszystkimi zainteresowanymi stronami, w tym szpitalami, personelem medycznym, pacjentami oraz organami zarządzającymi systemem ochrony zdrowia.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Jakie działania są podejmowane w celu zniesienia limitów NFZ w lecznictwie szpitalnym i jakie są przewidywane efekty dla pacjentów?
Czy istnieje plan na zwiększenie liczby dostępnych konsultacji i zabiegów w ramach zniesienia limitów NFZ, oraz jakie są kroki podejmowane w celu zabezpieczenia odpowiedniej liczby środków i personelu medycznego?
Jakie są przewidywane skutki finansowe zniesienia limitów NFZ dla budżetu służby zdrowia i czy przewidziano dodatkowe źródła finansowania?
Czy istnieją plany na monitoring jakości i dostępności świadczonych usług medycznych w kontekście zniesienia limitów NFZ, oraz jakie są kryteria oceny skuteczności tego działania?
Jakie są oczekiwane korzyści dla pacjentów związane ze skróceniem czasu oczekiwania na konsultacje i zabiegi w ramach zniesienia limitów NFZ i w jaki sposób będą one mierzone i oceniane?
Z wyrazami szacunku
Daniel Milewski
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8339 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.16.2024.DP
Warszawa, 10 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 2249 Posła na Sejm RP, Pana Daniela Milewskiego, z dnia
28 marca 2024 r., w sprawie zniesienia limitów NFZ w lecznictwie szpitalnym,
uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
Skracanie czasu oczekiwania jest jednym z głównych priorytetów Ministra Zdrowia,
dlatego działania mające na celu zwiększenie dostępności do świadczeń opieki zdrowotnej
podejmowane są systematycznie.
Jednym z najważniejszych prowadzonych obecnie kierunków działań, jest zniesienie
ograniczeń w zakresie limitów finansowania świadczeń opieki zdrowotnej, co pozwoli na
zwiększenie liczby udzielanych świadczeń i skrócenie czasów oczekiwania. Po zniesieniu od
1 lipca 2021 r. limitów dla świadczeń z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej,
obecnie planowane jest także zniesienie limitowania świadczeń udzielanych w trybie
stacjonarnym. Od 1 kwietnia 2024 r. zostały zniesione limity w zakresie opieki paliatywnej
(tj. finansowanie leczenia pacjentów w oddziale medycyny paliatywnej, hospicjum
stacjonarnym, w hospicjum domowym oraz w poradni medycyny paliatywnej).
Planowane jest także zniesienie limitów w leczeniu szpitalnym. Podjęcie decyzji dotyczącej
zniesienia limitów w leczeniu szpitalnym będzie poprzedzone wypracowaniem rozwiązań
pozwalających na „odwrócenie obecnej piramidy świadczeń”, mających na celu zmianę
struktury udzielanych świadczeń na korzyść trybu ambulatoryjnego oraz wyeliminowanie
bodźców do udzielania świadczeń diagnostycznych i leczniczych o charakterze
ambulatoryjnym w ramach świadczeń szpitalnych, a tym samym osiągnięcie redukcji
kosztów opieki. Niezbędne prace prowadzone są w uruchomionym z dniem 1 stycznia
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
2024 r. projekcie „Odwrócona Piramida Świadczeń”. W ramach projektu zostaną między
innymi wskazane świadczenia, które mogą być realizowane w ambulatoryjnej opiece
specjalistycznej (AOS), wypracowane mechanizmy umożliwiające płacenie za wynik
(paying for performance) oraz dostosowanie płatności do stopnia złożoności przypadku
i wartości środków niezbędnych do jego realizacji. Działania projektowe mają także na celu
między innymi opracowanie rozwiązań (przede wszystkim budowę pakietów
diagnostycznych w AOS, które zastąpią fragmentarycznie udzielane porady)
dla poszczególnych zakresów świadczeń. Pozwolą one na realizację profilaktyki, diagnostyki
i leczenia najbliżej pacjenta, tj. w ramach współpracy podstawowej opieki zdrowotnej
i ambulatoryjnej opieki specjalistycznej oraz odciążenie szpitali z procedur, które mogą być
realizowane na niższych poziomach.
Niezależnie od prac projektowych, już obecnie podjęto decyzję o zabezpieczeniu środków na
sfinansowanie kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w 2023 r. ponad limit
wynikający z umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w limitowanych
i nielimitowanych zakresach świadczeń. Zgodnie z zarządzeniem Nr 24/2024/DEF Prezesa
Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 4 marca 2024 r. w sprawie zmiany planu finansowego
Narodowego Funduszu Zdrowia na 2024 rok, zabezpieczone zostały środki finansowe
w kwocie 2 237 597 tys. zł niezbędne na sfinansowanie kosztów świadczeń opieki
zdrowotnej udzielonych w 2023 r. ponad limit wynikający z umowy o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej w limitowanych i nielimitowanych zakresach świadczeń.
Jednocześnie informuję, że dostrzegając problem dotyczący „odrobienia” świadczeń z tytułu
pobranych środków przez niektóre szpitale w dniu 8 marca 2024 r. opublikowano
rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 marca 2024 r. zmieniające rozporządzenie
w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej
(Dz. U. z 2024 r., poz. 339), które wydłuża do końca 2024 r. okres, w którym
świadczeniodawcy powinni rozliczyć kwoty otrzymane jako dodatki do ryczałtu systemu
zabezpieczenia za 2023 r., zgodnie z § 3b ust. 1 nowelizowanego rozporządzenia.
Rozwiązanie to pozwoli świadczeniodawcom, którzy skorzystali z ww. dodatków, a nie
zdołali osiągnąć w 2023 r. odpowiednio wysokich nadwykonań ryczałtu,
uniknąć konieczności zwrotu do Narodowego Funduszu Zdrowia części środków
wypłaconych za 2023 r., w przypadku wypracowania odpowiednich nadwykonań w kolejnym
okresie rozliczeniowym ryczałtu systemu zabezpieczenia.
Ponadto informuję, że w celu poprawy sytuacji finansowej szpitali, działających w ramach
systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej, w tym
szpitali powiatowych, w dniu 20 marca 2024 r. w Biuletynie Informacji Publicznej
Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny został udostępniony
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie ogólnych
warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (MZ 1657).
Rozwiązania zaproponowane w niniejszym projekcie wprowadzają zapisy:
1) gwarantujące szpitalom, których poziom realizacji świadczeń w 2023 r. był niższy niż
zakładany przy ustaleniu ryczałtu na ten rok., wypłatę dodatkowych środków
zapewniających utrzymanie dotychczasowej wysokości ryczałtu PSZ, a jednocześnie
zobowiązujące beneficjentów tego instrumentu do rozliczenia uzyskanych w ten sposób
środków przez ich odpracowanie, a w przypadku nieosiągnięcia odpowiednich nadwykonań
ryczałtu w 2024 r., przez zwrot nierozliczonych w ten sposób kwot;
2) umożliwiające wypłaty w 2024 r. specjalnych dodatków do ryczałtu PSZ
świadczeniodawcom, którzy za poprzedni okres rozliczeniowy (2023 r.) wykazali tzw.
nadwykonania tego ryczałtu. Dodatki będą wypłacane w wysokości 50% wypracowanych
nadwykonań, jednak z jednoczesnym uwzględnieniem kwot dodatków wypłaconych
w 2023 r., zgodnie z § 3b nowelizowanego rozporządzenia; podstawę ustalenia wysokości
dodatku dla danego świadczeniodawcy stanowić będzie różnica miedzy liczbą jednostek
sprawozdawczych za 2023 r. a sumą liczby tych jednostek stanowiącą podstawę ustalenia
wysokości ryczałtu na 2023 r. i liczby jednostek odpowiadających kwotom uzyskanych w tym
okresie na mocy ww. przepisu.
Omawiając przedmiotowe zagadnienie, należy wskazać, że prowadzone są także prace,
mające na celu zapewnienie optymalnego wykorzystania terminów świadczeń oferowanych
przez poszczególnych świadczeniodawców, w tym zwalniających się także w ostatniej chwili.
Wprowadzenie jednej centralnej listy i centralnej e-Rejestracji, umożliwiającej pacjentowi
wybór świadczeniodawcy z najkrótszym czasem oczekiwania spośród wszystkich
świadczeniodawców udzielających świadczenia z danego zakresu, przyspieszy termin
uzyskania świadczenia. Ponadto, system ten zapewni regularne wysyłanie przypomnień
o terminie oraz ułatwi proces odwołania wizyt, co wyeliminuje przypadki nieodwoływania
porad.
Innym planowanym rozwiązaniem, mającym na celu optymalne wykorzystanie dostępnych
zasobów, jest wprowadzenie asystenta lekarza, który odciąży lekarzy od wykonywania
obowiązków administracyjnych.
Istotny wpływ na zwiększenie dostępności mają także rozwiązania opieki koordynowanej
w podstawowej opiece zdrowotnej. Objęcie pacjenta opieką koordynowaną umożliwia
lekarzowi rodzinnemu zlecenie pacjentom badań diagnostycznych, które do tej pory były
zarezerwowane dla lekarza specjalisty oraz zapewnienie wybranych konsultacji
specjalistycznych bez konieczności kierowania go do poradni specjalistycznych.
Zwiększenie dostępu do świadczeń właściwych dla opieki specjalisty z poziomu
podstawowej opieki zdrowotnej zmniejsza obciążenie poradni specjalistycznych i przekłada
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
się na skrócenie czasów oczekiwania. Według stanu na koniec 2023 r. tą formą opieki
objętych zostało 39% ogółu populacji objętej opieką z zakresu podstawowej opieki
zdrowotnej i liczba ta stale rośnie.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --