Interpelacja nr 2192
Interpelacja w sprawie usunięcia pozostałych w Polsce pomników komunistycznych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie usunięcia pozostałych w Polsce pomników komunistycznych
Interpelacja nr 2192
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie usunięcia pozostałych w Polsce pomników komunistycznych
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Jan Kanthak, Sebastian Kaleta, Maria Kurowska, Edward Siarka, Jacek Ozdoba, Marcin Romanowski, Piotr Uruski, Janusz Kowalski, Sebastian Łukaszewicz, Tadeusz Woźniak
Data wpływu: 20-03-2024
Pomniki komunistyczne stanowią bolesne wspomnienie okresu totalitaryzmu, który naruszał podstawowe wartości demokratyczne oraz godność narodu polskiego. Ich obecność na terenie Polski budzi uzasadnione kontrowersje i negatywne skojarzenia, dlatego istotne jest podjęcie działań mających na celu ich definitywne usunięcie.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile pomników komunistycznych znajduje się obecnie na terenie Polski?
Czy rząd posiada plan likwidacji pomników komunistycznych i w jaki sposób ma być przeprowadzona ta procedura?
Kiedy przewiduje się zakończenie procesu demontażu pomników komunistycznych oraz jakie są główne kryteria wyboru obiektów do usunięcia?
Jakie kwoty zostały zaplanowane w budżecie państwa na realizację działań związanych z demontażem pomników komunistycznych?
Proszę także o przedstawienie listy pomników komunistycznych znajdujących się na terenie Polski, wraz z ich lokalizacją oraz informacją na temat statusu działań związanych z ich likwidacją.
Interpelacja nr 2192
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie usunięcia pozostałych w Polsce pomników komunistycznych
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Jan Kanthak, Sebastian Kaleta, Maria Kurowska, Edward Siarka, Jacek Ozdoba, Marcin Romanowski, Piotr Uruski, Janusz Kowalski, Sebastian Łukaszewicz, Tadeusz Woźniak
Data wpływu: 20-03-2024
Pomniki komunistyczne stanowią bolesne wspomnienie okresu totalitaryzmu, który naruszał podstawowe wartości demokratyczne oraz godność narodu polskiego. Ich obecność na terenie Polski budzi uzasadnione kontrowersje i negatywne skojarzenia, dlatego istotne jest podjęcie działań mających na celu ich definitywne usunięcie.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile pomników komunistycznych znajduje się obecnie na terenie Polski?
Czy rząd posiada plan likwidacji pomników komunistycznych i w jaki sposób ma być przeprowadzona ta procedura?
Kiedy przewiduje się zakończenie procesu demontażu pomników komunistycznych oraz jakie są główne kryteria wyboru obiektów do usunięcia?
Jakie kwoty zostały zaplanowane w budżecie państwa na realizację działań związanych z demontażem pomników komunistycznych?
Proszę także o przedstawienie listy pomników komunistycznych znajdujących się na terenie Polski, wraz z ich lokalizacją oraz informacją na temat statusu działań związanych z ich likwidacją.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Andrzej Wyrobiec
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4746 znaków
Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz praw osób,
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2192 Państwa Posłów Dariusza Mateckiego, Michała
Wosia, Jana Kanthaka, Sebastiana Kalety, Marii Kurowskiej, Edwarda Siarki, Jacka Ozdoby,
Marcina Romanowskiego, Piotra Uruskiego, Janusza Kowalskiego, Sebastiana Łukaszewicza
i Tadeusza Woźniaka z 28 marca 2024 r. w sprawie usunięcia pozostałych w Polsce
pomników komunistycznych, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1.
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie prowadzi statystyki dotyczącej liczby
pomników komunistycznych, które obecnie znajdują się na terenie Polski. Na podstawie
art. 1 pkt 6 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji
Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2023 r. poz. 102) do właściwości
IPN należą sprawy, których zakres czasowy obejmuje okres od 8 listopada 1917 r. do 31 lipca
1990 r. Sprawami dekomunizacji pomników zajmuje się Biuro Upamiętniania Walk
i Męczeństwa IPN w Warszawie.
Ad 2.
Kwestie związane z likwidacją z przestrzeni publicznej pomników, które propagują symbole,
osoby, organizacje, wydarzenia lub daty symbolizujące komunizm lub inny ustrój totalitarny
zostały uregulowane w ustawie z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania
komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych,
jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz
pomniki (Dz. U. z 2018 r. poz. 1103, dalej: „ustawa”). Zgodnie z art. 19 ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, 803,
dalej: „Kpa”) organy administracji publicznej obowiązane są przestrzegać z urzędu swojej
właściwości rzeczowej i miejscowej. Przy czym przez właściwość rzeczową należy także
rozumieć właściwość instancyjną służącą do wyznaczenia organu administracji publicznej,
władnego do załatwienia określonej kategorii spraw poprzez wydanie decyzji
administracyjnej w pierwszej instancji. Wydawanie decyzji dotyczących usunięcia
pomników, zgodnie z art. 5b ust. 1 i 2 Ustawy, należy do kompetencji wojewody. Wojewoda
rozstrzyga o likwidacji pomnika po zasięgnięciu opinii Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji
Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Koszty związane z usunięciem pomnika
ponosi właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości, na której znajduje się pomnik.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego jest zaś organem wyższego stopnia. Właściwość
instancyjna związana jest z wyrażoną w art. 15 Kpa zasadą dwuinstancyjności postępowania
administracyjnego, determinującą konieczność ustawowego wyznaczenia dwóch organów –
niższego i wyższego stopnia w administracyjnym toku instancji. Jej realizacja, polegająca
na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy najpierw przez organ pierwszej instancji,
a następnie - w wyniku złożenia środka zaskarżenia - przez organ wyższego stopnia, możliwa
jest jedynie przy zachowaniu właściwości instancyjnej.
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Z powyższego wynika, że do czasu wydania przez właściwy miejscowo organ I instancji
decyzji w przedmiocie obowiązku usunięcia pomnika i ewentualnego skutecznego
wniesienia środka zaskarżenia przez stronę postępowania Minister Kultury i Dziedzictwa
Narodowego, jako organ wyższego stopnia, nie jest uprawniony do podejmowania działań
na podstawie art. 5b ust. 1 ustawy. Aktualnie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
prowadzi cztery postępowania odwoławcze w sprawach dotyczących obowiązku usunięcia
pomnika.
Ad 3.
MKiDN nie dysponuje informacjami o terminie zakończenia demontażu pomników
komunistycznych. Art. 5a ustawy określa, które obiekty podlegają likwidacji oraz te,
w stosunku do których nie stosuje się jej przepisów.
Ad 4.
Koszty związane z usunięciem pomnika ponosi właściciel albo użytkownik wieczysty
nieruchomości, na której znajduje się pomnik.
Sprawami dekomunizacji pomników zajmuje się Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa
IPN w Warszawie, które dysponuje informacjami dotyczącymi lokalizacji pomników, które
podlegają ustawie.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
PODSEKRETARZ STANU
Andrzej Wyrobiec
-- 2 of 2 --
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 2192 Państwa Posłów Dariusza Mateckiego, Michała
Wosia, Jana Kanthaka, Sebastiana Kalety, Marii Kurowskiej, Edwarda Siarki, Jacka Ozdoby,
Marcina Romanowskiego, Piotra Uruskiego, Janusza Kowalskiego, Sebastiana Łukaszewicza
i Tadeusza Woźniaka z 28 marca 2024 r. w sprawie usunięcia pozostałych w Polsce
pomników komunistycznych, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1.
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie prowadzi statystyki dotyczącej liczby
pomników komunistycznych, które obecnie znajdują się na terenie Polski. Na podstawie
art. 1 pkt 6 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji
Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2023 r. poz. 102) do właściwości
IPN należą sprawy, których zakres czasowy obejmuje okres od 8 listopada 1917 r. do 31 lipca
1990 r. Sprawami dekomunizacji pomników zajmuje się Biuro Upamiętniania Walk
i Męczeństwa IPN w Warszawie.
Ad 2.
Kwestie związane z likwidacją z przestrzeni publicznej pomników, które propagują symbole,
osoby, organizacje, wydarzenia lub daty symbolizujące komunizm lub inny ustrój totalitarny
zostały uregulowane w ustawie z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania
komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych,
jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz
pomniki (Dz. U. z 2018 r. poz. 1103, dalej: „ustawa”). Zgodnie z art. 19 ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, 803,
dalej: „Kpa”) organy administracji publicznej obowiązane są przestrzegać z urzędu swojej
właściwości rzeczowej i miejscowej. Przy czym przez właściwość rzeczową należy także
rozumieć właściwość instancyjną służącą do wyznaczenia organu administracji publicznej,
władnego do załatwienia określonej kategorii spraw poprzez wydanie decyzji
administracyjnej w pierwszej instancji. Wydawanie decyzji dotyczących usunięcia
pomników, zgodnie z art. 5b ust. 1 i 2 Ustawy, należy do kompetencji wojewody. Wojewoda
rozstrzyga o likwidacji pomnika po zasięgnięciu opinii Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji
Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Koszty związane z usunięciem pomnika
ponosi właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości, na której znajduje się pomnik.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego jest zaś organem wyższego stopnia. Właściwość
instancyjna związana jest z wyrażoną w art. 15 Kpa zasadą dwuinstancyjności postępowania
administracyjnego, determinującą konieczność ustawowego wyznaczenia dwóch organów –
niższego i wyższego stopnia w administracyjnym toku instancji. Jej realizacja, polegająca
na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy najpierw przez organ pierwszej instancji,
a następnie - w wyniku złożenia środka zaskarżenia - przez organ wyższego stopnia, możliwa
jest jedynie przy zachowaniu właściwości instancyjnej.
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Z powyższego wynika, że do czasu wydania przez właściwy miejscowo organ I instancji
decyzji w przedmiocie obowiązku usunięcia pomnika i ewentualnego skutecznego
wniesienia środka zaskarżenia przez stronę postępowania Minister Kultury i Dziedzictwa
Narodowego, jako organ wyższego stopnia, nie jest uprawniony do podejmowania działań
na podstawie art. 5b ust. 1 ustawy. Aktualnie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
prowadzi cztery postępowania odwoławcze w sprawach dotyczących obowiązku usunięcia
pomnika.
Ad 3.
MKiDN nie dysponuje informacjami o terminie zakończenia demontażu pomników
komunistycznych. Art. 5a ustawy określa, które obiekty podlegają likwidacji oraz te,
w stosunku do których nie stosuje się jej przepisów.
Ad 4.
Koszty związane z usunięciem pomnika ponosi właściciel albo użytkownik wieczysty
nieruchomości, na której znajduje się pomnik.
Sprawami dekomunizacji pomników zajmuje się Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa
IPN w Warszawie, które dysponuje informacjami dotyczącymi lokalizacji pomników, które
podlegają ustawie.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
PODSEKRETARZ STANU
Andrzej Wyrobiec
-- 2 of 2 --