telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
Departament
Zdrowia Publicznego
ZPP.050.108.2023.MSS
Warszawa, 12 stycznia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 219, Pana Posła Jarosława Wałęsy, przesłaną do
Ministerstwa Zdrowia w dniu 19 grudnia 2023 r., w sprawie w sprawie sytuacji w
Wojewódzkim Szpitalu Psychiatrycznym w Gdańsku, uprzejmie proszę o przyjęcie
następujących informacji.
Pytanie 1: Jakie kroki w ostatnich latach podjął Pani resort w celu poprawy sytuacji
psychiatrii dziecięcej w Polsce?
Ministerstwo Zdrowia przygotowało i wdraża reformę systemu ochrony zdrowia
psychicznego dzieci i młodzieży w oparciu o nowy model udzielania świadczeń.
Nowy model systemu ochrony zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży zakładał stworzenie
sieci ośrodków w ramach trzech poziomów referencyjnych. Każdy poziom referencyjny
udziela pomocy pacjentom o różnych potrzebach zdrowotnych.
Celem reformy jest deinstytucjonalizacja systemu opieki psychiatrycznej dla dzieci
i młodzieży oraz zwiększenie roli świadczeń środowiskowych. Kluczową zmianą jest
upowszechnienie pomocy udzielanej w nowopowstających placówkach umiejscowionych
blisko miejsca zamieszkania dziecka – ośrodkach środowiskowej opieki psychologicznej i
psychoterapeutycznej dla dzieci i młodzieży, w których pracują psycholodzy,
psychoterapeuci i terapeuci środowiskowi. Pacjenci mogą skorzystać z oferty tych
placówek bez skierowania lekarskiego. W ośrodkach tych pomoc mogą uzyskać osoby które
nie potrzebują diagnozy psychiatrycznej lub farmakoterapii. W przypadku wielu zaburzeń
psychicznych, pojawiających się w dzieciństwie, można bowiem udzielić skutecznej pomocy
za pomocą takich interwencji jak psychoterapia indywidualna i grupowa, terapia rodzinna
czy praca z grupą rówieśniczą.
Aktualna liczba podmiotów nowego modelu systemu ochrony zdrowia psychicznego dzieci
i młodzieży:
Poziom
referencyjny
Typ placówki Liczba podmiotów
(stan na 07.01.2024)
Razem
I poziom
Zespół Środowiskowej Opieki
Psychologicznej i
Psychoterapeutycznej dla Dzieci
2 454

-- 1 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Młodzieży
Ośrodek Środowiskowej Opieki
Psychologicznej i
Psychoterapeutycznej dla Dzieci
Młodzieży
452
Centrum Zdrowia Psychicznego dla
Dzieci i Młodzieży - poradnia
zdrowia psychicznego
79
II poziom Centrum Zdrowia Psychicznego dla
Dzieci i Młodzieży – poradnia
zdrowia psychicznego + oddział
dzienny
82
161
III poziom Ośrodek Wysokospecjalistycznej
Całodobowej Opieki Psychiatrycznej 34
Pytanie 2. Jakie konkretne kroki podejmuje Ministerstwo Zdrowia, aby zaradzić
sytuacji przeciążenia szpitali psychiatrycznych, takich jak Wojewódzki Szpital
Psychiatryczny w Gdańsku?
W sprawie obecnej sytuacji w Gdańsku, Ministerstwo Zdrowia zwróciło się z prośbą
o informację do Pomorskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia.
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Oddział Wojewódzki Oddział NFZ prowadzi
rozmowy ze Szpitalem w Starogardzie Gdańskim dotyczące zwiększenia liczby łóżek dla
dzieci i młodzieży. Podmiot zadeklarował możliwość rozszerzenia swojej działalności
o dodatkowe 10 łóżek od 1 stycznia 2024 roku.
Szpitale od wielu lat borykają się z dużą liczbą pacjentów wymagających pilnej pomocy
psychiatrycznej realizowanej na oddziałach zamkniętych. Wielokrotnie zgłaszają przyjęcia
na oddziały większej liczby pacjentów niż wynika to z liczby posiadanych łóżek.
W celu poprawy tej sytuacji konieczne są dwa kierunki działań – z jednej strony
zapewnienie optymalnej liczby miejsc w szpitalach dla osób wymagających tego rodzaju
pomocy, z drugiej strony rozbudowa sieci podmiotów poza oddziałami stacjonarnymi – tak
aby możliwe było objęcie opieką dziecka zanim jego stan pogorszy się na tyle, że będzie
wymagał hospitalizacji.
Najważniejszym czynnikiem mającym wpływ na powstanie nowych oddziałów lub też
zwiększenie liczby łóżek na już istniejących oddziałach, jest nieustanne kształcenie
przyszłej kadry medycznej, tym samym zwiększania liczby lekarzy jako podstawowego
ogniwa całego systemu opieki zdrowotnej. Ministerstwo Zdrowia nieustannie podejmuje
działania w zakresie zapewnienia na rynku pracy optymalnej liczby lekarzy posiadających
kwalifikacje specjalisty, w tym również dla dziedziny psychiatria dzieci i młodzieży. Główną
zachętą do podejmowania kształcenia w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży jest
zaliczenie jej do grupy dziedzin priorytetowych, co wiąże się z wyższym wynagrodzeniem
przysługującym lekarzom odbywającym szkolenie specjalizacyjne w trybie rezydenckim
(finansowanym przez Ministra Zdrowia), a także przyznawaniem większej liczby miejsc
szkoleniowych rezydenckich w stosunku do pozostałych dziedzin.
Odnosząc się do konieczności rozbudowy sieci podmiotów poza oddziałami stacjonarnymi
oddział wojewódzki poinformował iż na terenie województwa pomorskiego do roku 2022
funkcjonował 1 oddział dzienny, w wyniku podjętych działań przy współudziale władz
lokalnych udało się utworzyć 2 dodatkowe oddziały dzienne i zawrzeć nowe umowy na
realizację tych świadczeń. Łącznie oddziały dzienne dysponują 85 miejscami pobytu
dziennego. Od dnia 1 lipca 2022 roku działają także 4 ośrodki realizujące świadczenia
w zakresie Centrum zdrowia psychicznego dla dzieci i młodzieży - poradnia zdrowia

-- 2 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
psychicznego - II poziom referencyjny. Pomorski Oddział NFZ od roku 2020 konsekwentnie
wdraża nowy model opieki psychiatrycznej dla dzieci i młodzieży oparty na
trzypoziomowym systemie opieki. Podstawą modelu powinny być ośrodki psychologiczno-
psychoterapeutyczne w ramach pierwszego poziomu referencyjnego, które w razie
potrzeby mogłyby zasięgać pomocy ze strony specjalistów pracujących na innych
poziomach referencyjnych.
Prowadzone przez Oddział NFZ liczne postępowania konkursowe celem zawarcia umów
w zakresie ośrodka środowiskowej opieki psychiatrycznej i psychologicznej dla dzieci
i młodzieży– I poziom referencyjny, tj. pierwszego filaru nowego modelu opieki
psychiatrycznej, skutkowały zawarciem umów na obszarze wszystkich powiatów
pierwotnie w ramach 31 ośrodków, natomiast w związku z rosnącą liczba pacjentów
wymagających pomocy liczbę te zwiększono do 34.
Pytanie 3. Jakie plany Ministerstwo Zdrowia ma w zakresie rekrutacji i zachęcania
specjalistów psychiatrycznych do pracy w publicznych placówkach, mając na uwadze
aktualny deficyt kadrowy?
Ministerstwo Zdrowia nieustannie podejmuje działania w zakresie zapewnienia na rynku
pracy optymalnej liczby lekarzy i lekarzy dentystów posiadających kwalifikacje specjalisty,
w tym również dla dziedziny psychiatria. W celu zachęcenia młodych lekarzy do pracy
w polskich podmiotach leczniczych, finansowanych ze środków publicznych, po ukończeniu
szkolenia specjalizacyjnego, wprowadzono rozwiązanie, dzięki któremu lekarze odbywający
szkolenie specjalizacyjne w ramach rezydentury mogą otrzymać wynagrodzenie zasadnicze
wyższe o 600 zł miesięcznie (w dziedzinie nie priorytetowej) lub wyższe o 700 zł
miesięcznie (w dziedzinie priorytetowej– dziedziny psychiatryczne w tym psychiatria i
psychiatria dzieci i młodzieży należą do dziedzin priorytetowych). Aby otrzymać to
wynagrodzenie lekarz musi zobowiązać się do przepracowania– w podmiocie leczniczym,
finansowanym ze środków publicznych – łącznie 2 lata w ciągu kolejnych pięciu lat
następujących po zakończeniu szkolenia specjalizacyjnego.
Najważniejsze działania mające na celu zwiększenia liczby osób wykonujących zawody
medyczne (lekarze) w tym psychiatria i psychiatria dzieci i młodzieży:
 Zaliczenie dziedziny do dziedzin priorytetowych skutkuje corocznie przyznaniem
wyższego wynagrodzenia zasadniczego lekarzom w trybie specjalizacji rezydenckim, a
także przyznawaniem większej liczby miejsc szkoleniowych rezydenckich w stosunku do
pozostałych dziedzin,
 zwiększenie limitów przyjęć na kierunek lekarski,
 aby ułatwić podejmowanie kształcenia na studiach odpłatnych w języku polskim na
kierunku lekarskim pod koniec 2021 r. wprowadzono dodatkową regulacje, które
przewidują wsparcie finansowe dla osób podejmujących tego typu studia. Wsparcie
finansowe wiąże się jednak z obowiązkiem późniejszego odpracowania kwoty uzyskanej od
państwa w publicznym systemie ochrony zdrowia. Studenci, którzy zdecydują się na
skorzystanie z kredytu na studia medyczne, uzyskają możliwość całkowitego lub
częściowego kosztu kształcenia na tych studiach ze środków pochodzących z budżetu
państwa, a następnie po spełnieniu warunków określonych w projektowanej ustawie, jego
częściowego lub całkowitego umorzenia (jednym z obowiązków jest uzyskania tytułu
specjalisty w wyżej wskazanym okresie, w dziedzinie medycyny uznanej za priorytetową
w dniu rozpoczęcia przez lekarza szkolenia specjalizacyjnego,
 zmiany w procesie naboru na szkolenie specjalizacyjne (tzw. Nabór Centralny), w tym
możliwość ubiegania się o odbywanie szkolenia specjalizacyjnego we wszystkich
województwach jednocześnie oraz możliwość wskazania 15 wyborów obejmujących
dziedzinę, tryb i miejsce odbywania szkolenia specjalizacyjnego w preferowanej kolejności.
Powyższe rozwiązanie ma na celu zwiększenie liczby lekarzy odbywających szkolenie
specjalizacyjne w dziedzinach, które cieszą się mniejszym zainteresowaniem lekarzy,

-- 3 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
poprzez umożliwienie im zakwalifikowania się do odbywania danej specjalizacji w
przypadku jeżeli lekarz nie zakwalifikuje się na preferowaną przez niego dziedzinę. Zakłada
się, że dzięki temu rozwiązaniu zostanie wykorzystana znacznie większa liczba miejsc
w dziedzinach priorytetowych,
 umożliwienie przystąpienia o rok wcześniej niż dotychczas do LEK i LDEK lekarzy, którzy
ukończyli przedostatni rok studiów, co skraca lukę czasową oczekiwania na egzamin, który
jest jednym z niezbędnych warunków do spełnienia przy otrzymaniu PWZ,
 umożliwienie przystąpienia o rok wcześniej niż dotychczas do PES lekarzy, którzy
ukończyli przedostatni rok szkolenia specjalizacyjnego,
 wprowadzenie przepisów umożliwiających uzyskiwanie uprawnień do wykonywania
zawodu lekarzom i lekarzom dentystom, którzy uzyskali swoje dyplomy poza krajami UE
poprzez zaliczenie Lekarskiego Egzaminu Weryfikacyjnego i Lekarsko-Dentystycznego
Egzaminu Weryfikacyjnego sprawdzającego wiedzę na poziomie określonym wymogami
unijnymi,
 Wprowadzenie działań mających na celu poprawę atrakcyjności zawodów medycznych
i warunków pracy pracowników medycznych dotyczące aktualizacji najniższego
wynagrodzenia zasadniczego pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych
w stosunku do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w Polsce.
Z wyrazami szacunku
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 4 of 4 --