Interpelacja w sprawie tzw. pułapki rentowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 2154
do ministra ds. równości, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie tzw. pułapki rentowej
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 19-03-2024
W sobotę 9 września 2023 roku w Tarnowie odbyła się konwencja programowa Koalicji Obywatelskiej pod nazwą „100 Konkretów!”. Donald Tusk zapowiedział wówczas, że dzień po wygranych wyborach przystąpicie Państwo do realizacji 100 konkretów na pierwsze 100 dni rządów. W najbliższych dniach mija 100 dni Państwa rządów.
Dlaczego nie zrealizowano poniższej obietnicy wyborczej?
"Zlikwidujemy tzw. „pułapkę rentową”: osoby z niepełnosprawnością będą mogły pracować nie tracąc renty".
Niestety do dnia dzisiejszego obiecane rozwiązania nie zostały wprowadzone w życie. Rząd Donalda Tuska oszukał Polaków.
Na jakim etapie jest realizacja powyższej obietnicy wyborczej?
Minister Katarzyna Kotula
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8342 znakówsekretariat.mkk@kprm.gov.pl Al. Ujazdowskie 1/3
https://www.gov.pl/web/premier 00-583 Warszawa
Katarzyna Kotula
BRT-I.059.9.2024.BC
Warszawa, /10.04.2024/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku!
Odpowiadając na interpelację nr 2154 posła na Sejm RP pana Dariusza Mateckiego,
dotyczącą tzw. pułapki rentowej, uprzejmie informuję, że Rząd konsekwentnie realizuje
politykę przeciwdziałania dyskryminacji osób z niepełnosprawnościami. W tym celu
w skład Rady Ministrów powołany został Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych,
będący Sekretarzem Stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Kierując się wskazaniami Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych,
sporządzonej w Nowym Jorku 13 grudnia 2006 r. (Dz.U. z 2012 r., poz. 1169 ze zm.), rząd
kontynuuje realizację Uchwały nr 27 Rady Ministrów z dnia 16 lutego 2021 r. w sprawie
przyjęcia dokumentu Strategia na rzecz Osób z Niepełnosprawnościami 2021–2030 (M.P.
z 2021 r. poz. 218), w szczególności powołano Zespół do spraw opracowania propozycji
rozwiązań normatywnych w zakresie zastąpienia instytucji ubezwłasnowolnienia modelem
wspieranego podejmowania decyzji, w którego skład wchodzi m.in. przedstawiciel Ministry
ds. Równości. Wnioski ze zrealizowanej z wykorzystaniem Funduszy Norweskich
Ogólnopolskiej diagnozy zjawiska przemocy wobec osób starszych i niepełnosprawnych
sprawiły, że definicja przemocy domowej rozbudowana została o przemoc ekonomiczną,
która często dotyka osoby z niepełnosprawnością.
Dążąc do zapewniania obywatelom, niezależnie od ewentualnej niepełnosprawności,
równych praw, rząd w kwietniu br. zaktualizował stanowisko wobec projektu dyrektywy w
sprawie wprowadzania w życie zasady równego traktowania osób bez względu na religię
lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną - COM(2008)426, która
poszerza zakres ochrony osób niepełnosprawnych m.in. w dostępie do dóbr i usług oraz na
rynku pracy.
Dalsze inicjatywy w zakresie wsparcia osób z niepełnosprawnościami podejmowane będą
we współpracy z Ministrą Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej po dogłębnej konsultacji ze
środowiskami osób z niepełnosprawnościami oraz partnerów społecznych i przedstawicieli
społeczeństwa obywatelskiego.
Z wyrazami szacunku
Katarzyna Kotula
Ministra ds. Równości
/-podpisano elektronicznie-/
-- 1 of 2 --
telefon adres korespondencyjny
adres email organu administracji rządowej
strona www
Do wiadomości:
1. Pani dr Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
2. Departament Spraw Parlamentarnych KRPM
DSP.INT.4610.807.2024
-- 2 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.183.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 2154 posła Dariusza Mateckiego, w sprawie tzw. pułapki rentowej, pragnę
wskazać, że Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podjęło działania mające przełożenie na
poprawę sytuacji osób niepełnosprawnych.
1 marca 2024 roku w efekcie waloryzacji rent i emerytur wzrosły świadczenia wypłacane przez ZUS, w tym:
kwota najniższej emerytury, renty rodzinnej i renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy wzrosła z 1
588,44 zł do 1 780,96 zł,
renta z tytułu częściowej niezdolności wynosi 1 335,72 zł,
renta socjalna została podniesiona do kwoty 1 780,96 zł,
łączna kwota świadczenia uzupełniającego w przypadku uprawnienia do emerytury, renty lub ustalonego
prawa do innego świadczenia pieniężnego wzrosła do 2 419,33 zł.
Wzrosła również wysokość świadczenia wspierającego, które jest powiązane z wysokością renty socjalnej i
wynosi od 40% do 220% renty socjalnej (w zależności od poziomu potrzeby wsparcia, czyli liczby przyznanych
punktów w decyzji wydanej przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności). Gdy renta
socjalna wynosiła 1 588,44 zł minimalna kwota świadczenia wspierającego wynosiła ok. 635 zł, a maksymalna
blisko 3 495 zł. Po waloryzacji świadczenie wspierające znacznie wzrośnie. Od 1 marca 2024 minimalne może
wynieść 712 zł, natomiast maksymalnie 3 920 zł.
Renta socjalna podlega takim samym zasadom zawieszenia lub zmniejszenia, w razie osiągania przychodu z
tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, jak emerytury i renty z tytułu
niezdolności do pracy, przyznane na mocy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych.
Świadczenia emerytalno-rentowe stanowią ekwiwalent utraconych zarobków osób ubezpieczonych należny
jedynie w sytuacji spełnienia ściśle określonych warunków, wskazanych w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o
emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1251, ze zm.). Instytucja
zawieszenia lub zmniejszenia świadczenia w związku z podejmowaniem przez świadczeniobiorców
zarobkowego zatrudnienia należy do ważnych zagadnień ubezpieczeń społecznych.
W założeniu świadczenia te przysługują w razie rzeczywistej lub domniemanej niezdolności do pracy. Wynika
stąd reguła „albo zatrudnienie, albo świadczenie", która jednak zna wyjątki. W przypadku emerytur, które są
wypłacane po osiągnięciu pełnego – ustawowego wieku emerytalnego uznaje się, że niedopuszczalne jest
zawieszanie lub zmniejszanie emerytury, gdyż jest to świadczenie wysłużone i opłacone, a zatem należne w
razie spełnienia ustawowych warunków wymaganych do nabycia tego prawa, w związku z czym zarobkowanie
przez emeryta nie może ograniczać wysokości pobieranej emerytury. Zawieszanie lub zmniejszanie świadczeń
dotyczy natomiast osób poniżej tego wieku, gdyż w takim razie świadczenie emerytalno-rentowe ma bliższy
lub dalszy związek z ryzykiem niezdolności do pracy, a nie z dożyciem wieku emerytalnego.
Zawieszalność świadczeń nie jest jednak bezwzględna, m.in. dlatego, że z reguły nie mamy do czynienia z
całkowitą utratą przez świadczeniobiorcę zdolności do zarobkowania. Mając to na względzie ustanowiono dwa
progi przychodu, na poziomie 70% (od 1 marca 2024 r. - 5278,30 zł) i 130% (od 1 marca 2024 r. - 9802,50 zł)
przeciętnego wynagrodzenia. Osiąganie zarobków do poziomu 70% przeciętnego wynagrodzenia nie ma
ujemnego wpływu na prawo do świadczenia. Przekroczenie wyższego progu powoduje zawieszenie prawa do
świadczenia. Przekroczenie natomiast progu niższego powoduje tylko zmniejszenie świadczenia. Jeżeli
przychód osiągany przez świadczeniobiorcę przekroczy 70% przeciętnego wynagrodzenia, ale nie będzie
wyższy niż 130% przeciętnego wynagrodzenia, emerytura, renta z tytułu niezdolności do pracy oraz renta
rodzinna dla jednej osoby zostaną zmniejszone o kwotę przekroczenia, jednak nie więcej niż o kwotę
maksymalnego zmniejszenia (ustalaną przy kolejnych waloryzacjach), czyli od 1 marca 2024 r.:
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
890,63 zł – emerytura, renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy,
668,01 zł – renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy,
757,08 zł – renta rodzinna dla jednej osoby.
Na zmniejszenie albo zawieszenie renty socjalnej wpływa m.in. przychód osiągany z działalności podlegającej
obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, np. z pracy na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia, z
pozarolniczej działalności, a także kwoty wypłaconych:
zasiłków: chorobowego, macierzyńskiego, opiekuńczego,
wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy,
świadczenia rehabilitacyjnego i wyrównawczego, zasiłku wyrównawczego i dodatku wyrównawczego.
Wskazane ograniczenia wynikają z istoty systemu ubezpieczeniowego, progi przychodu zostały jednak
określone na wysokim poziomie w stosunku do poziomu wynagrodzeń w Polsce.
Zapewniam, że kwestia wpływu podejmowanej przez osoby pobierające rentę aktywności zawodowej na
wysokość otrzymywanego świadczenia, jak i wszystkie uwagi i propozycje w tym zakresie są na bieżąco
analizowane. Wszystkie korekty systemu rentowego musza brać pod uwagę zarówno aspekt wspierania tej
aktywności, jak i wskazaną jego istotę.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --