Interpelacja nr 2135
Interpelacja w sprawie zagrożeń bezpieczeństwa energetycznego w związku z problemami polskiej floty
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (65%)
Infrastruktura i Transport (55%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zagrożeń bezpieczeństwa energetycznego w związku z problemami polskiej floty
Interpelacja nr 2135
do ministra infrastruktury
w sprawie zagrożeń bezpieczeństwa energetycznego w związku z problemami polskiej floty
Zgłaszający: Jarosław Wałęsa
Data wpływu: 18-03-2024
Gdańsk, dnia 13 marca 2024 r.
Szanowny Panie Premierze,
w ciągu ostatnich lat następuje rozwój gospodarki morskiej, wzrasta liczba przeładunków w polskich portach, oraz postępuje rewitalizacja polskiego przemysłu stoczniowego. Porty w Gdyni i Gdańsku biją rekordy przeładunkowe, w 2023 roku w Porcie Gdańsk przeładowano łącznie 81 mln ton towarów, co sprawiło, że gdański port zbliżył się do czołówki europejskiej pod względem przeładunków.
Niestety, za dobrym stanem polskich portów nie nadąża polska flota handlowa znacząco zwiększając zagrożenie dla bezpieczeństwa polskiego sektora energetycznego. Lata 2015-2023 zostały całkowicie zaprzepaszczone jeśli chodzi o próby rozbudowy potencjału polskiej bandery. Od czasu wojny w Ukrainie takie surowce energetyczne jak węgiel, ropa i gaz dostarczane są do Polski drogą morską i statkami pod obcymi banderami. W związku z powyższym, w razie zagrożenia zewnętrznego państwo polskie nie posiada skutecznej i efektywnej kontroli administracyjnej i formalnoprawnej nad dostawą tych surowców. Pozostaje wyłącznie kontrola handlowa, ale w sytuacji zagrożenia jest ona niewystarczająca, gdyż klauzule wojenne zawarte w umowach czarterowych na przewóz ładunków drogą morską, pozwalają armatorom na odstąpienie od wykonania umowy w sytuacji zagrożenia wojną. W rezultacie łańcuch dostaw nośników źródeł energii nie jest w pełni bezpieczny.
Kolejnym problemem jest kwestia odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne przez marynarzy pracujących na statkach obcych bander. Wyrok TSUE z 2019 roku spowodował, że wspomniani marynarze mają obowiązek odprowadzać składki w miejscu ich zamieszkania, niemniej w Polsce brakuje ubezpieczeń społecznych dla marynarzy, dostosowanych do wymogów międzynarodowych, żeglugowego rynku pracy, co powoduje spadek zainteresowania zagranicznych armatorów zatrudnianiem polskich marynarzy. Powoduje to także spadek zainteresowania szkołami morskimi, co w przyszłości może doprowadzić do drastycznego zmniejszenia się liczby marynarzy na polskim rynku pracy.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Premiera z prośbą o odpowiedź na poniższe pytania:
1. Czy Pan Premier planuje podjęcie czynności w związku z problem jakim jest brak statków pływających pod polską banderą?
2. Czy rząd planuje zmienić system ubezpieczeń społecznych marynarzy?
Interpelacja nr 2135
do ministra infrastruktury
w sprawie zagrożeń bezpieczeństwa energetycznego w związku z problemami polskiej floty
Zgłaszający: Jarosław Wałęsa
Data wpływu: 18-03-2024
Gdańsk, dnia 13 marca 2024 r.
Szanowny Panie Premierze,
w ciągu ostatnich lat następuje rozwój gospodarki morskiej, wzrasta liczba przeładunków w polskich portach, oraz postępuje rewitalizacja polskiego przemysłu stoczniowego. Porty w Gdyni i Gdańsku biją rekordy przeładunkowe, w 2023 roku w Porcie Gdańsk przeładowano łącznie 81 mln ton towarów, co sprawiło, że gdański port zbliżył się do czołówki europejskiej pod względem przeładunków.
Niestety, za dobrym stanem polskich portów nie nadąża polska flota handlowa znacząco zwiększając zagrożenie dla bezpieczeństwa polskiego sektora energetycznego. Lata 2015-2023 zostały całkowicie zaprzepaszczone jeśli chodzi o próby rozbudowy potencjału polskiej bandery. Od czasu wojny w Ukrainie takie surowce energetyczne jak węgiel, ropa i gaz dostarczane są do Polski drogą morską i statkami pod obcymi banderami. W związku z powyższym, w razie zagrożenia zewnętrznego państwo polskie nie posiada skutecznej i efektywnej kontroli administracyjnej i formalnoprawnej nad dostawą tych surowców. Pozostaje wyłącznie kontrola handlowa, ale w sytuacji zagrożenia jest ona niewystarczająca, gdyż klauzule wojenne zawarte w umowach czarterowych na przewóz ładunków drogą morską, pozwalają armatorom na odstąpienie od wykonania umowy w sytuacji zagrożenia wojną. W rezultacie łańcuch dostaw nośników źródeł energii nie jest w pełni bezpieczny.
Kolejnym problemem jest kwestia odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne przez marynarzy pracujących na statkach obcych bander. Wyrok TSUE z 2019 roku spowodował, że wspomniani marynarze mają obowiązek odprowadzać składki w miejscu ich zamieszkania, niemniej w Polsce brakuje ubezpieczeń społecznych dla marynarzy, dostosowanych do wymogów międzynarodowych, żeglugowego rynku pracy, co powoduje spadek zainteresowania zagranicznych armatorów zatrudnianiem polskich marynarzy. Powoduje to także spadek zainteresowania szkołami morskimi, co w przyszłości może doprowadzić do drastycznego zmniejszenia się liczby marynarzy na polskim rynku pracy.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Premiera z prośbą o odpowiedź na poniższe pytania:
1. Czy Pan Premier planuje podjęcie czynności w związku z problem jakim jest brak statków pływających pod polską banderą?
2. Czy rząd planuje zmienić system ubezpieczeń społecznych marynarzy?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Arkadiusz Marchewka
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5263 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGMiZS-7.054.2.2024
Warszawa, 19 czerwca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 2135 Posła na Sejm RP pana Jarosława Wałęsy w sprawie
zagrożeń bezpieczeństwa energetycznego w związku z problemami polskiej floty,
przekazanej przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów przy piśmie z dnia 3 kwietnia br.,
w porozumieniu z Ministrem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, uprzejmie informuję
co następuje.
1. Czy Pan Premier planuje podjęcie czynności w związku z problemami z brakiem statków
pływających pod polską banderą ?
Polski Rząd podjął czynności mające na celu odbudowę morskiej floty handlowej.
Resort infrastruktury przygotował wniosek o wprowadzenie projektu ustawy
o zmianie niektórych ustaw celem wsparcia przedsiębiorstw żeglugowych do wykazu prac
legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Przedmiotowy wniosek przewiduje
nowelizację ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym (Dz.U. z 2021 r. poz.
985). Projektowana nowelizacja realizuje postulaty zgłaszane przez środowisko
żeglugowe. Ponadto we współpracy z Ministerstwem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
oraz w ramach Trójstronnego Zespołu ds. Żeglugi i Rybołówstwa Morskiego prowadzone
są prace nad rozwiązaniami w zakresie ubezpieczeń społecznych marynarzy, które
gwarantując marynarzom ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe oraz
wypadkowe, jednocześnie zachęcałyby armatorów do rejestracji statków pod polską
banderą.
2. Czy rząd planuje zmienić system ubezpieczeń społecznych marynarzy?
Zasady podlegania powszechnemu ubezpieczeniu społecznemu w Polsce określają
przepisy ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
(Dz. U. z 2023 r. poz. 1230, ze zm.). Na podstawie art. 6 ust. 1. pkt. 1, art. 11 ust. 1 oraz
art, 12 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, osoby fizyczne, które na
obszarze Polski są pracownikami, w tym m.in. marynarze zatrudnieni na podstawie
marynarskiej umowy o pracę, pływający pod polską banderą, podlegają obowiązkowo
ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu. Podstawę
wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi przychód w rozumieniu przepisów
o podatku dochodowym od osób fizycznych.
-- 1 of 2 --
2
Na podstawie wyroku TSUE z dnia 8 maja 2019 r. w sprawie C-631/17 SF polscy marynarze
zamieszkali w Polsce i wykonujący pracę na pokładzie statku pod banderą państwa
trzeciego na rzecz pracodawcy unijnego podlegają polskiemu ustawodawstwu w zakresie
zabezpieczenia społecznego.
Natomiast osoby mające miejsce zamieszkania w Polsce, które nie spełniają warunków
do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi w Polsce, w tym
m.in. marynarze zamieszkali na terenie Polski nieposiadający tytułu do obowiązkowego
objęcia ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi, mają prawo do objęcia tymi
ubezpieczeniami na zasadach dobrowolności.
Kwestia objęcia obowiązkiem ubezpieczeń społecznych marynarzy zamieszkałych
w Polsce i świadczących pracę na statkach pływających pod tzw. banderami państw
trzecich, jest przedmiotem prac od wielu lat. Należy jednak podkreślić, że w dniu 27 lutego
br. w Ministerstwie Infrastruktury odbyło się posiedzenie Trójstronnego Zespołu do Spraw
Żeglugi i Rybołówstwa Morskiego, w którym udział wzięli m.in. przedstawiciele
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Jednym z punktów obrad był temat
ubezpieczeń społecznych marynarzy. W trakcie tego posiedzenia uzgodniono, że zostaną
wznowione prace nad wypracowaniem nowych propozycji objęcia ubezpieczeniami
społecznymi marynarzy mieszkających w Polsce.
W dniu 14 marca 2024 r. w Ministerstwie Infrastruktury odbyło się kolejne spotkanie
w tej sprawie. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury,
Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej, Związku Armatorów Polskich,
Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Oficerów i Marynarzy, Krajowej Sekcji Morskiej
Marynarzy i Rybaków NSZZ „Solidarność’’, Federacji Związków Zawodowych Marynarzy
i Rybaków, Związku Agentów i Morskich Przedsiębiorstw Rekrutacyjnych, Polskiego
Związku Przedsiębiorców Żeglugowych. W trakcie spotkania zostały przedstawione
założenia nowych rozwiązań w zakresie ubezpieczeń społecznych marynarzy, które
powinny być uwzględnione przy prowadzonych pracach. Zgodnie z przedstawionymi
założeniami wykonywanie pracy marynarza będzie odrębnym tytułem do ubezpieczeń,
marynarze będą podlegać obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym,
chorobowemu i wypadkowemu a podstawa wymiaru składek powinna zostać ustalona
na stałym ryczałtowym poziomie. Obecnie trwają prace nad wypracowaniem sposobu
potwierdzania statusu marynarza i szczegółowe analizy nad wypracowaniem konkretnych
rozwiązań, które będą zawarte w projekcie ustawy regulującej zasady podlegania
ubezpieczeniom społecznym marynarzy.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Arkadiusz Marchewka
Sekretarz Stanu
Do wiadomości:
1. Pani Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
-- 2 of 2 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGMiZS-7.054.2.2024
Warszawa, 19 czerwca 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 2135 Posła na Sejm RP pana Jarosława Wałęsy w sprawie
zagrożeń bezpieczeństwa energetycznego w związku z problemami polskiej floty,
przekazanej przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów przy piśmie z dnia 3 kwietnia br.,
w porozumieniu z Ministrem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, uprzejmie informuję
co następuje.
1. Czy Pan Premier planuje podjęcie czynności w związku z problemami z brakiem statków
pływających pod polską banderą ?
Polski Rząd podjął czynności mające na celu odbudowę morskiej floty handlowej.
Resort infrastruktury przygotował wniosek o wprowadzenie projektu ustawy
o zmianie niektórych ustaw celem wsparcia przedsiębiorstw żeglugowych do wykazu prac
legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. Przedmiotowy wniosek przewiduje
nowelizację ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym (Dz.U. z 2021 r. poz.
985). Projektowana nowelizacja realizuje postulaty zgłaszane przez środowisko
żeglugowe. Ponadto we współpracy z Ministerstwem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
oraz w ramach Trójstronnego Zespołu ds. Żeglugi i Rybołówstwa Morskiego prowadzone
są prace nad rozwiązaniami w zakresie ubezpieczeń społecznych marynarzy, które
gwarantując marynarzom ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe oraz
wypadkowe, jednocześnie zachęcałyby armatorów do rejestracji statków pod polską
banderą.
2. Czy rząd planuje zmienić system ubezpieczeń społecznych marynarzy?
Zasady podlegania powszechnemu ubezpieczeniu społecznemu w Polsce określają
przepisy ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
(Dz. U. z 2023 r. poz. 1230, ze zm.). Na podstawie art. 6 ust. 1. pkt. 1, art. 11 ust. 1 oraz
art, 12 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, osoby fizyczne, które na
obszarze Polski są pracownikami, w tym m.in. marynarze zatrudnieni na podstawie
marynarskiej umowy o pracę, pływający pod polską banderą, podlegają obowiązkowo
ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu. Podstawę
wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi przychód w rozumieniu przepisów
o podatku dochodowym od osób fizycznych.
-- 1 of 2 --
2
Na podstawie wyroku TSUE z dnia 8 maja 2019 r. w sprawie C-631/17 SF polscy marynarze
zamieszkali w Polsce i wykonujący pracę na pokładzie statku pod banderą państwa
trzeciego na rzecz pracodawcy unijnego podlegają polskiemu ustawodawstwu w zakresie
zabezpieczenia społecznego.
Natomiast osoby mające miejsce zamieszkania w Polsce, które nie spełniają warunków
do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi w Polsce, w tym
m.in. marynarze zamieszkali na terenie Polski nieposiadający tytułu do obowiązkowego
objęcia ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi, mają prawo do objęcia tymi
ubezpieczeniami na zasadach dobrowolności.
Kwestia objęcia obowiązkiem ubezpieczeń społecznych marynarzy zamieszkałych
w Polsce i świadczących pracę na statkach pływających pod tzw. banderami państw
trzecich, jest przedmiotem prac od wielu lat. Należy jednak podkreślić, że w dniu 27 lutego
br. w Ministerstwie Infrastruktury odbyło się posiedzenie Trójstronnego Zespołu do Spraw
Żeglugi i Rybołówstwa Morskiego, w którym udział wzięli m.in. przedstawiciele
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Jednym z punktów obrad był temat
ubezpieczeń społecznych marynarzy. W trakcie tego posiedzenia uzgodniono, że zostaną
wznowione prace nad wypracowaniem nowych propozycji objęcia ubezpieczeniami
społecznymi marynarzy mieszkających w Polsce.
W dniu 14 marca 2024 r. w Ministerstwie Infrastruktury odbyło się kolejne spotkanie
w tej sprawie. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury,
Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej, Związku Armatorów Polskich,
Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Oficerów i Marynarzy, Krajowej Sekcji Morskiej
Marynarzy i Rybaków NSZZ „Solidarność’’, Federacji Związków Zawodowych Marynarzy
i Rybaków, Związku Agentów i Morskich Przedsiębiorstw Rekrutacyjnych, Polskiego
Związku Przedsiębiorców Żeglugowych. W trakcie spotkania zostały przedstawione
założenia nowych rozwiązań w zakresie ubezpieczeń społecznych marynarzy, które
powinny być uwzględnione przy prowadzonych pracach. Zgodnie z przedstawionymi
założeniami wykonywanie pracy marynarza będzie odrębnym tytułem do ubezpieczeń,
marynarze będą podlegać obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym,
chorobowemu i wypadkowemu a podstawa wymiaru składek powinna zostać ustalona
na stałym ryczałtowym poziomie. Obecnie trwają prace nad wypracowaniem sposobu
potwierdzania statusu marynarza i szczegółowe analizy nad wypracowaniem konkretnych
rozwiązań, które będą zawarte w projekcie ustawy regulującej zasady podlegania
ubezpieczeniom społecznym marynarzy.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Arkadiusz Marchewka
Sekretarz Stanu
Do wiadomości:
1. Pani Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
-- 2 of 2 --