Interpelacja nr 2122
Interpelacja w sprawie systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Edukacja i Szkolnictwo (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne
Interpelacja nr 2122
do ministra zdrowia
w sprawie systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne
Zgłaszający: Monika Wielichowska
Data wpływu: 18-03-2024
Szanowna Pani Minister,
organizacje zrzeszające ratowników medycznych w toku szerokich dyskusji oraz analizy problemów wypracowały postulaty, które w ich ocenie wymagają pilnego podjęcia działań zmierzających do rozwiązania istotnych kwestii.
Zagadnienia i obszary wymagające podjęcia niezwłocznych działań, na które zwracają uwagę organizacje zrzeszające ratowników medycznych (stanowisko organizacji podjęte podczas I Ogólnopolskiego Zjazdu Organizacji Zrzeszających Ratowników Medycznych w dniu 27 listopada 2023 r. w Smardzewicach), to:
1. Rozwiązanie problemu udzielania świadczeń zdrowotnych przez ratowników medycznych na umowach cywilnoprawnych (jednoosobowa działalność gospodarcza) w podmiotach leczniczych oraz umożliwienie wykonywania zawodu ratownika medycznego w formie indywidualnej praktyki zawodowej.
2. Wprowadzenie ustawowego obowiązku wypłaty 30% dodatku za pracę w systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne (tj. dyspozytornia medyczna i SOR/IP) oraz dodatku za pracę w porze nocnej, niedziele i święta (65/45% z wyrównaniem od 1 lipca 2023 roku).
3. Rozwiązanie problemu braku finansowania samorządu zawodowego ratowników medycznych w początkowej fazie jego działalności.
4. Systemowe rozwiązanie problemu braku możliwości wykonywania zawodu ratownika medycznego przez osoby, które ukończyły studia po dniu wejścia życie ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2187), zwanej dalej „ustawą o zawodzie RM”, i uzyskały dyplom do wykonywania zawodu ratownika medycznego.
5. Rozwiązanie problemu braku możliwości odbycia przeszkolenia, które umożliwia powrót do wykonywania zawodu ratownika medycznego do czasu ukonstytuowania się władz samorządu RM oraz do czasu utworzenia struktur zdolnych do realizacji zadania związanego z opracowaniem programu przeszkolenia.
6. Rozpoczęcie wdrożenia wykorzystania mierników jakości udzielania medycznych czynności ratunkowych w zespołach ratownictwa medycznego i szpitalnych oddziałach ratunkowych.
7. Rozpoczęcie standaryzacji procesu udzielania medycznych czynności w zespołach ratownictwa medycznego.
8. Nowelizacja ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych w zakresie dodania przepisów przejściowych związanych z przejęciem realizacji zadań przez przyszły samorząd ratowników medycznych w momencie jego ukonstytuowania oraz uzyskania zdolności przez organy samorządu do realizacji zadań ustawowych.
9. Nowelizacja rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami w zakresie uwzględnia zawodu ratownika medycznego na stanowisku „kierownik komórki organizacyjnej zakładu leczniczego” oraz „zastępca kierownika komórki organizacyjnej zakładu leczniczego”.
10. Rozpoczęcie procesu nowelizacji ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym (m.in. rozpoczęcie procesu organizacji dysponentów zespołów ratownictwa medycznego w oparciu o jednolitą strukturę i organizację (wojewódzkie stacje ratownictwa medycznego).
11. Wsparcie działań zmierzających do ujednolicenia koloru specjalistycznego środka transportu sanitarnego wykorzystywanego przez zespoły ratownictwa medycznego w systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne.
12. Zmiana rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego, dotyczącego wymogu dla podmiotu leczniczego udzielającego świadczeń z zakresu leczenia szpitalnego zapewnienia lekarza do obsady składu zespołu transportu medycznego.
13. Wprowadzenie przepisów regulujących maksymalny wiek i przebieg (km) ambulansów medycznych funkcjonujących w systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne, jak również ich typy.
Pani Minister, czy resort rozważa podjęcie prac w przedstawionych obszarach systemu ochrony zdrowia?
Z wyrazami szacunku
MONIKA WIELICHOWSKA
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Interpelacja nr 2122
do ministra zdrowia
w sprawie systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne
Zgłaszający: Monika Wielichowska
Data wpływu: 18-03-2024
Szanowna Pani Minister,
organizacje zrzeszające ratowników medycznych w toku szerokich dyskusji oraz analizy problemów wypracowały postulaty, które w ich ocenie wymagają pilnego podjęcia działań zmierzających do rozwiązania istotnych kwestii.
Zagadnienia i obszary wymagające podjęcia niezwłocznych działań, na które zwracają uwagę organizacje zrzeszające ratowników medycznych (stanowisko organizacji podjęte podczas I Ogólnopolskiego Zjazdu Organizacji Zrzeszających Ratowników Medycznych w dniu 27 listopada 2023 r. w Smardzewicach), to:
1. Rozwiązanie problemu udzielania świadczeń zdrowotnych przez ratowników medycznych na umowach cywilnoprawnych (jednoosobowa działalność gospodarcza) w podmiotach leczniczych oraz umożliwienie wykonywania zawodu ratownika medycznego w formie indywidualnej praktyki zawodowej.
2. Wprowadzenie ustawowego obowiązku wypłaty 30% dodatku za pracę w systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne (tj. dyspozytornia medyczna i SOR/IP) oraz dodatku za pracę w porze nocnej, niedziele i święta (65/45% z wyrównaniem od 1 lipca 2023 roku).
3. Rozwiązanie problemu braku finansowania samorządu zawodowego ratowników medycznych w początkowej fazie jego działalności.
4. Systemowe rozwiązanie problemu braku możliwości wykonywania zawodu ratownika medycznego przez osoby, które ukończyły studia po dniu wejścia życie ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2187), zwanej dalej „ustawą o zawodzie RM”, i uzyskały dyplom do wykonywania zawodu ratownika medycznego.
5. Rozwiązanie problemu braku możliwości odbycia przeszkolenia, które umożliwia powrót do wykonywania zawodu ratownika medycznego do czasu ukonstytuowania się władz samorządu RM oraz do czasu utworzenia struktur zdolnych do realizacji zadania związanego z opracowaniem programu przeszkolenia.
6. Rozpoczęcie wdrożenia wykorzystania mierników jakości udzielania medycznych czynności ratunkowych w zespołach ratownictwa medycznego i szpitalnych oddziałach ratunkowych.
7. Rozpoczęcie standaryzacji procesu udzielania medycznych czynności w zespołach ratownictwa medycznego.
8. Nowelizacja ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych w zakresie dodania przepisów przejściowych związanych z przejęciem realizacji zadań przez przyszły samorząd ratowników medycznych w momencie jego ukonstytuowania oraz uzyskania zdolności przez organy samorządu do realizacji zadań ustawowych.
9. Nowelizacja rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami w zakresie uwzględnia zawodu ratownika medycznego na stanowisku „kierownik komórki organizacyjnej zakładu leczniczego” oraz „zastępca kierownika komórki organizacyjnej zakładu leczniczego”.
10. Rozpoczęcie procesu nowelizacji ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym (m.in. rozpoczęcie procesu organizacji dysponentów zespołów ratownictwa medycznego w oparciu o jednolitą strukturę i organizację (wojewódzkie stacje ratownictwa medycznego).
11. Wsparcie działań zmierzających do ujednolicenia koloru specjalistycznego środka transportu sanitarnego wykorzystywanego przez zespoły ratownictwa medycznego w systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne.
12. Zmiana rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego, dotyczącego wymogu dla podmiotu leczniczego udzielającego świadczeń z zakresu leczenia szpitalnego zapewnienia lekarza do obsady składu zespołu transportu medycznego.
13. Wprowadzenie przepisów regulujących maksymalny wiek i przebieg (km) ambulansów medycznych funkcjonujących w systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne, jak również ich typy.
Pani Minister, czy resort rozważa podjęcie prac w przedstawionych obszarach systemu ochrony zdrowia?
Z wyrazami szacunku
MONIKA WIELICHOWSKA
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Marek Kos
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 5 %
Precyzyjne daty
20
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (5)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (20)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
21932 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DBR.050.8.2024.TM
Warszawa, 15 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu,
Szanowny Panie Marszałku,
nawiązując do interpelacji nr 2122 z dnia 28 marca 2024 r. Pani Poseł Moniki
Wielichowskiej w sprawie systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne, proszę o przyjęcie
poniższych informacji.
Ad. 1)
Rozwiązanie problemu udzielania świadczeń zdrowotnych przez ratowników
medycznych na umowach cywilno-prawnych (jednoosobowa działalność gospodarcza) w
podmiotach leczniczych oraz umożliwienie wykonywania zawodu ratownika medycznego w
formie indywidualnej praktyki zawodowej.
Wprowadzenie przepisu wskazującego wprost, że ratownik medyczny może wykonywać
zawód w podmiocie leczniczym jako przedsiębiorca niebędący podmiotem leczniczym na
podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej z tym podmiotem leczniczym zostało
przewidziane w przygotowywanym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Państwowym
Ratownictwie Medycznym oraz niektórych innych ustaw (UD43).
Odnosząc się do kwestii wykonywania zawodu ratownika medycznego w formie
indywidualnej praktyki zawodowej, informuję, że z uwagi na okoliczność, iż organy
samorządu zawodowego ratowników medycznych jeszcze się nie ukonstytuowały,
podejmowanie teraz prac legislacyjnych w tym zakresie byłoby przedwczesne. Organy
samorządu (zawodów medycznych) prowadzą rejestr podmiotów wykonujących
działalność leczniczą – w odniesieniu do osób, które wykonują ją w ramach praktyki
zawodowej (samorząd lekarski, pielęgniarek i położnych.
Ad. 2)
Wprowadzenia ustawowego obowiązku wypłaty 30% dodatku za pracę w systemie
Państwowe Ratownictwo Medyczne (tj. dyspozytornia medyczna i SOR/IP) oraz dodatku za
pracę w porze nocnej, niedzielę i święta (65/45% z wyrównaniem od 01 lipca 2023 roku).
Przygotowywany w Ministerstwie Zdrowia projekt ustawy o zmianie ustawy o
Państwowym Ratownictwie Medycznym oraz niektórych innych ustaw (UD43) przewiduje
zrównanie prawa do dodatków za pracę w niedziele i święta oraz dni wolne od pracy
wynikające z przyjętego pięciodniowego tygodnia pracy, dla członków zespołów
ratownictwa medycznego, z pracownikami wykonującymi zawód medyczny, zatrudnionymi
w systemie pracy zmianowej w podmiotach leczniczych wykonujących działalność leczniczą
w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne.
-- 1 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Ad. 3)
Rozwiązanie problemu braku finansowania samorządu zawodowego ratowników
medycznych w początkowej fazie jego działalności.
Komitet Organizacyjny Samorządu Ratowników Medycznych został poinformowany, że
Ministerstwo Zdrowia podjęło działania w zakresie zabezpieczenia środków budżetowych
na wsparcie samorządu zawodowego ratowników medycznych w pierwszym okresie jego
funkcjonowania, w zależności od przebiegu prac nad powołaniem samorządu zawodowego
ratowników medycznych oraz od rzeczywistego przebiegu procesu uzyskiwania
członkostwa ratowników medycznych w samorządzie.
Ad. 4)
Systemowe rozwiązanie problemu braku możliwości wykonywania zawodu
ratownika medycznego przez osoby, które ukończyły studia po dniu wejścia życie ustawy z
dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników
medycznych (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 2187) – zwanej dalej: „ustawa o zawodzie RM” i uzyskał
dyplom do wykonywania zawodu ratownika medycznego.
Zgodnie z przepisami art. 218 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika
medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych osoby, które w dniu wejścia w
życie ww. ustawy (22 czerwca 2023 r.) spełniają łącznie warunki określone w art. 2 pkt 1-4
ww. ustawy stają się ratownikami medycznymi w rozumieniu ustawy i przysługuje im prawo
wykonywania zawodu. Przepis art. 218 ust. 1 ustawy o zawodzie ratownika medycznego
oraz samorządzie ratowników medycznych dotyczy także osób, które rozpoczęły po roku
akademickim 2018/2019 studia przygotowujące do wykonywania zawodu ratownika
medycznego i uzyskały tytuł zawodowy licencjata lub magistra po 22 czerwca 2023 r.
(spełniających warunek z art. 2 pkt 4 lit. b ustawy). Osoby, które 22 czerwca 2023 r. (w dniu
wejścia w życie ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników
medycznych) realizowały kształcenie w zakresie ratownictwa medycznego, po uzyskaniu
tytułu zawodowego licencjata, mogą wykonywać zawód na podstawie dyplomu ukończenia
studiów w okresie 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy bez uzyskania dokumentu „Prawo
wykonywania zawodu ratownika medycznego” oraz wpisu do rejestru.
Jednocześnie uprzejmie informuję, iż w dniu 4 lipca 2023 r. na stronie Ministerstwa
Zdrowia został opublikowany komunikat w przedmiotowej sprawie, który znajduje się pod
poniższym linkiem:
https://www.gov.pl/web/zdrowie/nabywanie-uprawnien-do-wykonywania-zawodu-
przezratownikow-medycznych-po-22-czerwca-2023-r.
Dodatkowo informuję, iż w związku z wątpliwościami środowiska ratowników medycznych
w zakresie interpretacji przepisu art. 218 ust. 1 ustawy o zawodzie ratownika medycznego
oraz samorządzie ratowników medycznych, w projekcie ustawy o zmianie ustawy o
Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego oraz zmianie niektórych innych ustaw
wprowadzony został przepis do ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych, nie budzący wątpliwości interpretacyjnych.
Ad. 5)
Rozwiązanie problemu braku możliwości odbycia przeszkolenia, które umożliwia
powrót do wykonywana zawodu ratownika medycznego do czasu ukonstytuowania się
władz samorządu RM oraz do czasu utworzenia struktur zdolnych do realizacji zadania
związanego opracowaniem programu przeszkolenia.
Minister Zdrowia, w drodze zarządzenia z dnia 4 maja 2023 r. powołał Komitet
Organizacyjny Samorządu Ratowników Medycznych do zadań, którego należy m.in.
zwołanie pierwszego Krajowego Zjazdu Ratowników Medycznych, na którym powołana
zostanie Krajowa Rada Ratowników Medycznych.
Jednakże w związku z przedłużającym się procesem powołania samorządu ratowników
medycznych, zostały przygotowane przepisy pozwalające m. in. na powrót do wykonywania
zawodu ratownika medycznego po przerwie. W projekcie ustawy o zmianie ustawy o
Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego oraz niektórych innych ustaw
-- 2 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
wprowadzony został przepis do ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych umożliwiający powrót do wykonywania zawodu
ratownika medycznego, do dnia przejęcia przez Krajowa Radę Ratowników Medycznych
zadań w tym zakresie.
Ad. 6)
Rozpoczęcie wdrożenia wykorzystania mierników jakości udzielania medycznych
czynności ratunkowych w zespołach ratownictwa medycznego i szpitalnych oddziałach
ratunkowych.
Ustawa z dnia 16 czerwca 2023 r. o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta
(Dz. U. 2023 poz. 1692) w art. 4 ust. 1 określiła, że jakość w opiece zdrowotnej jest
mierzona z wykorzystaniem wskaźników jakości opieki zdrowotnej mieszczących się w
zakresie obszarów:
1) klinicznego – rozumianego jako zestaw wskaźników odnoszących się do poziomu i
efektów realizowanych świadczeń opieki zdrowotnej, opisywanych przez parametry:
a) efektu leczniczego,
b) powtórnych hospitalizacji z tej samej przyczyny,
c) śmiertelności po zabiegach: w trakcie hospitalizacji w okresie 30 dni, 90 dni oraz
roku od dnia zakończenia hospitalizacji,
d) doświadczenia w wykonywaniu określonych świadczeń opieki zdrowotnej,
e) struktury procedur medycznych wykonywanych w przypadkach określonych
problemów zdrowotnych;
2) konsumenckiego – rozumianego jako wyniki badań opinii pacjentów o organizacji
procesu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej;
3) zarządczego – rozumianego jako zestaw wskaźników odnoszących się do
efektywności wykorzystania zasobów oraz wdrożenia systemów zarządzania, opisywanych
przez parametry dotyczące:
a) posiadania akredytacji lub innego certyfikatu albo świadectwa potwierdzającego
jakość wydanego przez niezależną akredytowaną jednostkę,
b) stopnia wykorzystania zasobów będących w dyspozycji podmiotu,
c) długości hospitalizacji,
d) struktury realizowanych świadczeń.
Ustawa nałożyła na ministra właściwego do spraw zdrowia obowiązek określenia - w
drodze rozporządzenia - wskaźników jakości opieki zdrowotnej, o których mowa wyżej,
biorąc pod uwagę specyfikę świadczenia opieki zdrowotnej, którego wskaźnik dotyczy, lub
grupy tych świadczeń oraz konieczność zapewnienia udzielania świadczeń opieki
zdrowotnej wysokiej jakości.
W dniu 4 września 2023 r. Minister Zdrowia powołał zespół ekspertów do opracowania
rekomendacji w zakresie wskaźników jakości opieki zdrowotnej. Aktualnie, trwają prace
Zespołu, do zadań którego należy opracowanie i przedstawianie rekomendacji w zakresie
wdrożenia wskaźników jakości opieki zdrowotnej odrębnie dla obszaru klinicznego,
konsumenckiego i zarządczego, w tym:
1) wskazanie wskaźników jakości opieki zdrowotnej oraz ustalenie harmonogramu ich
wprowadzania do systemu opieki zdrowotnej;
2) opracowanie wartości wskaźników jakości opieki zdrowotnej;
3) opracowanie metodologii pomiaru wskaźników jakości opieki zdrowotnej;
4) określenie istotnych zmiennych, które wpływają na wartość wskaźników jakości
opieki zdrowotnej z punktu widzenia klinicznego;
5) określenie zasad rozliczania świadczeń opieki zdrowotnej z wykorzystaniem
współczynników korygujących związanych z uzyskaniem odpowiedniej wartości
wskaźników jakości opieki zdrowotnej w odniesieniu do świadczeń, których dotyczą.
Rekomendacje Zespołu – po akceptacji przez Ministra Zdrowia - będą podstawą
przygotowania rozporządzenia, o którym mowa. Projekt rozporządzenia regulującego
przedmiotowe kwestie, będzie przekazany do konsultacji publicznych i opiniowania, w
-- 3 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
trybie i na zasadach określonych dla prac legislacyjnych. Wówczas, wszystkie
zainteresowane podmioty będą mogły zgłosić uwagi do projektu.
Ad. 7)
Rozpoczęcie standaryzacji procesu udzielania medycznych czynności w zespołach
ratownictwa medycznego.
Do 29 grudnia 2020 r. obowiązywał art. 43 ustawy o Państwowym Ratownictwie
Medycznym, który przewidywał wydanie obwieszczenia prze Ministra Zdrowia w zakresie
standardów postępowania zespołu ratownictwa medycznego i kierującego akcją medyczną.
Przepis ten nie był zrealizowany m. in. z uwagi na fakt, że wiedza medyczna, w tym
medycyna ratunkowa, podlega ciągłym zmianom i nie jest możliwe wskazanie w akcie
prawnym sposobu postępowania w odniesieniu do każdego możliwego przypadku.
Obwieszczenie w takim przypadku byłoby powtórzeniem wiedzy podręcznikowej, do
znajomości i aktualizacji której są zobowiązani wszyscy członkowie zespołów ratownictwa
medycznego. Osoby te posiadają wykształcenie medyczne, ukierunkowane na udzielanie
świadczeń w zakresie medycyny stanów nagłych. Ponadto podlegają oni obowiązkowi
stałego doskonalenia zawodowego. Art. 35 ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych stanowi, że ratownik medyczny ma obowiązek
wykonywać zawód zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, z zasadami etyki
zawodowej oraz z należytą starannością. Analogiczne zobowiązanie nałożone jest na
lekarzy i pielęgniarki systemu. Ponadto dostępne są wytyczne Europejskiej Rady
Resuscytacji1, które powinny być stosowane przez personel medyczny przy udzielaniu
medycznych czynności ratunkowych.
Ministerstwo Zdrowia we współpracy z konsultantami krajowymi w poszczególnych
dziedzinach medycyny, towarzystwami naukowymi i ekspertami wydaje dobre praktyki
postępowania w wybranych problemach zdrowotnych (ostry zespół wieńcowy, udar,
leczenie bólu, hemofilia, dobre praktyki w SOR/IP)2.
Biorąc pod uwagę powyższe, wydanie standardów postępowania dla ZRM, obejmujących
wszystkie możliwe problemy zdrowotne i przypadki - przy obecnym rozwoju medycyny
ratunkowej - wydaje się niecelowe.
Ad. 8)
Nowelizacja ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych w zakresie dodania przepisów przejściowych
związanych z przejęciem realizacji zadań przez przyszły samorząd ratowników medycznych
w momencie jego ukonstytuowania oraz uzyskania zdolności przez organy samorządu do
realizacji zadań ustawowych.
Mając na uwadze przedłużający się proces powołania samorządu ratowników medycznych,
w projekcie ustawy o zmianie ustawy o Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego
oraz zmianie niektórych innych ustaw wprowadzone zostały przepisy do ustawy o zawodzie
ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych, które umożliwią
wykonywanie zawodu ratownika medycznego do dnia przejęcia zadań przez Krajową Radę
Ratowników Medycznych.
Ad. 9)
Nowelizacja rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie
kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w
podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami w zakresie uwzględnia zawodu
ratownika medycznego na stanowisku „kierownik komórki organizacyjnej zakładu
leczniczego” oraz „zastępca kierownika komórki organizacyjnej zakładu leczniczego”.
1 https://www.prc.krakow.pl/wytyczne_2021.html
2 https://www.gov.pl/web/zdrowie/dobre-praktyki
-- 4 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji
wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach
leczniczych niebędących przedsiębiorcami (Dz. U. poz. 1515) określa, że na stanowisku
kierownika komórki organizacyjnej zakładu leczniczego, zastępcy kierownika komórki
organizacyjnej zakładu leczniczego może być zatrudniona osoba, która posiada:
- wyższe wykształcenie medyczne i tytuł specjalisty lub specjalizację II stopnia w
odpowiedniej dziedzinie (w dziedzinach medycyny, farmacji, diagnostyki laboratoryjnej,
fizjoterapii lub innych mających zastosowanie w ochronie zdrowia) i 5-letnie doświadczenie
zawodowe,
- wyższe wykształcenie medyczne i specjalizację I stopnia w odpowiedniej dziedzinie
medycyny i 7-letnie doświadczenie zawodowe,
- tytuł zawodowy magistra pielęgniarstwa lub położnictwa i studia podyplomowe w
zakresie zarządzania w ochronie zdrowia oraz tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa
lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia i 7-letnie doświadczenie
zawodowe.
Jednocześnie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 czerwca 2017 r. w sprawie
specjalizacji w dziedzinach mających zastosowanie w ochronie zdrowia (Dz.U. z 2023 r. poz.
1771) uwzględnia wśród dziedzin mających zastosowanie w ochronie zdrowia, w których
może być uzyskiwany tytuł specjalisty m.in. dziedzinę–chirurgiczna asysta lekarza. W
załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia wskazano kierunki studiów, po ukończeniu których
można przystąpić do szkolenia specjalizacyjnego w poszczególnych dziedzinach ochrony
zdrowia. Zgodnie z przedmiotowym załącznikiem do rozporządzenia do szkolenia
specjalizacyjnego w dziedzinie chirurgiczna asysta lekarza może przystąpić osoba, która
posiada tytuł zawodowy magistra lub magistra inżyniera lub równorzędny uzyskany na
kierunku studiów w zakresie:
1) pielęgniarstwa, fizjoterapii, ratownictwa medycznego lub
2) dietetyki, technologii żywności i żywienia człowieka, zarządzania, zdrowia publicznego,
pod warunkiem ukończenia studiów I stopnia i uzyskania tytułu zawodowego licencjata na
kierunku studiów w zakresie ratownictwa medycznego lub pielęgniarstwa.
Ponadto informuję, iż ratownik medyczny posiadający tytuł magistra (np. na kierunku
zdrowie publiczne) może również uzyskać tytuł specjalisty w danej dziedzinie, o której
mowa w wyżej wskazanym rozporządzeniu, innej niż chirurgiczna asysta lekarza na
podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie specjalizacji w
dziedzinach mających zastosowanie w ochronie zdrowia.
Zatem ww. przepisy nie uniemożliwiają osobom wykonującym zawód ratownika
medycznego, zajmowania stanowiska - kierownika komórki organizacyjnej zakładu
leczniczego.
Ad. 10)
Rozpoczęcie procesu nowelizacji ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym
(m.in. rozpoczęcie procesu organizacji dysponentów zespołów ratownictwa medycznego w
oparciu o jednolitą strukturę i organizację (wojewódzkie stacje ratownictwa medycznego).
Na chwilę obecną tworzenie nowej struktury systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne
nie znajduje uzasadnienia. W systemie tym na poziomie przedszpitalnym funkcjonują
podmioty lecznicze będącego samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej albo
jednostką budżetową, albo spółką kapitałową, w której co najmniej 51% udziałów albo akcji
należy do Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Umowy na zadania
zespołów ratownictwa medycznego są zawierane na rejon operacyjny, który jest tożsamy z
rejonem działania dyspozytorni medycznej. Tym samym w poszczególnych województwach
obowiązują umowy w liczbie adekwatnej do liczby dyspozytorni medycznych. Oznacza to,
że już obecnie oddziały wojewódzkie NFZ zawierają po jednej umowie cały rejon
operacyjny. Stroną takiej umowy jest wykonawca główny, czyli duża (wojewódzka) stacja
ratownictwa medycznego, która realizuję tę umowę z udziałem współrealizatorów -
członków konsorcjum lub podwykonawców. Duże stacje ratownictwa medycznego już
teraz mogą zawierać umowy na udzielanie świadczeń w rodzaju ratownictwo medycznego
-- 5 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
na terenie całego rejonu operacyjnego, bez udziału podwykonawców, w tym
podwykonawców będących szpitalami. Obecnie 35 % zespołów ratownictwa medycznego
znajduje się w strukturach dysponentów będących szpitalami, a 65 % w strukturach stacji
pogotowia ratunkowego oraz pomniejszych ZOZ – ów i spółek, nie będących szpitalami.
Ad. 11)
Wsparcie działań zmierzających do ujednolicenia koloru specjalistycznego środka
transportu sanitarnego wykorzystywanego przez zespoły ratownictwa medycznego w
systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne.
Wymagania dotyczące oznakowania specjalistycznego środka transportu sanitarnego
zostały określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 3 stycznia 2023 r. w sprawie
oznaczenia systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne oraz wymagań w zakresie
umundurowania członków zespołów ratownictwa medycznego (Dz. U. poz. 118). Tym
samym na terenie kraju obowiązuje jednolite oznakowanie specjalistycznego środka
transportu sanitarnego będącego na wyposażeniu zespołów ratownictwa medycznego.
Ad. 12)
Zmiana rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z
zakresu leczenia szpitalnego, dotyczącego wymogu dla podmiotu leczniczego udzielającego
świadczeń z zakresu leczenia szpitalnego, zapewnienia lekarza do obsady składu zespołu
transportu medycznego.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz. U. z 2023, poz. 870), a w
szczególności na podstawie lp. 51 cz. I Załącznika nr 3 do rozporządzenia, określone zostały
minimalne warunki realizacji świadczeń gwarantowanych przez zespół transportu
medycznego. Świadczenie opieki zdrowotnej jest realizowane przez co najmniej dwie osoby
uprawnione do wykonywania medycznych czynności ratunkowych, w tym pielęgniarkę
systemu w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym
Ratownictwie Medycznym (Dz.U. z 2023 r. poz. 1541, z późn. zm.) lub ratownika
medycznego.
Jednocześnie w przypadkach uzasadnionych medycznie, dostęp do opieki lekarskiej
odpowiedniej do stanu zdrowia pacjenta, powinien zapewnić świadczeniodawca realizujący
świadczenia gwarantowane z zakresu leczenia szpitalnego - zlecający świadczenie. Lekarz
może zastąpić pielęgniarkę systemu lub ratownika medycznego w realizacji świadczenia lub
być trzecią osobą realizującą świadczenie. Wprowadzenie obligatoryjnego udziału lekarza
w zespole transportu medycznego, w obliczu potrzeby racjonalizacji gospodarowania
zasobami kadrowymi personelu lekarskiego, jest niezasadne - szczególnie w przypadku
sytuacji, kiedy transport medyczny pacjenta nie wymaga udziału lekarza. Wobec
powyższego, obecnie nie są prowadzone prace związane ze zmianą warunków realizacji
świadczenia, z uwagi na brak uzasadnionych przesłanek w tym zakresie.
Ad. 13)
Wprowadzenie przepisów regulujących maksymalny wiek i przebieg (km)
ambulansów medycznych, funkcjonujących w systemie Państwowe Ratownictwo
Medyczne, jak również ich typów.
Nie jest zasadne wskazywanie maksymalnego wieku i przebiegu ambulansów, z uwagi na
różny stopień zużycia samochodów i wyposażenia. Specjalistyczne środki transportu
sanitarnego powinny mieć odpowiednie wyposażenie i być w pełni sprawne. Powinny też
one spełniać wymagania określone w Polskich Normach przenoszących europejskie normy
zharmonizowane. Oczywistym jest, że flota pojazdów wymaga systematycznego
odnawiania. Z danych przekazanych przez urzędy wojewódzkie wynika , że na potrzeby
zespołów ratownictwa medycznego w 2023 r. zakupiono 236 ambulansów. W ramach
Subfunduszu Modernizacji Podmiotów Leczniczych w roku 2024 przeprowadzony zostanie
zakup ambulansów wraz z dodatkowym wyposażeniem. Wsparcie finansowe otrzyma 72
dysponentów na wymianę łącznie 121 ambulansów. Łączna kwota dofinansowania
-- 6 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
wyniesie 72,4 mln zł. Z danych posiadanych przez Ministerstwo Zdrowia wynika, że
obecnie przeciętny pojazd będący na wyposażeniu zespołów ratownictwa medycznego
pochodzi z 2019 r., a jego przebieg wynosi 167 tys. km.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 7 of 7 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DBR.050.8.2024.TM
Warszawa, 15 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu,
Szanowny Panie Marszałku,
nawiązując do interpelacji nr 2122 z dnia 28 marca 2024 r. Pani Poseł Moniki
Wielichowskiej w sprawie systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne, proszę o przyjęcie
poniższych informacji.
Ad. 1)
Rozwiązanie problemu udzielania świadczeń zdrowotnych przez ratowników
medycznych na umowach cywilno-prawnych (jednoosobowa działalność gospodarcza) w
podmiotach leczniczych oraz umożliwienie wykonywania zawodu ratownika medycznego w
formie indywidualnej praktyki zawodowej.
Wprowadzenie przepisu wskazującego wprost, że ratownik medyczny może wykonywać
zawód w podmiocie leczniczym jako przedsiębiorca niebędący podmiotem leczniczym na
podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej z tym podmiotem leczniczym zostało
przewidziane w przygotowywanym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Państwowym
Ratownictwie Medycznym oraz niektórych innych ustaw (UD43).
Odnosząc się do kwestii wykonywania zawodu ratownika medycznego w formie
indywidualnej praktyki zawodowej, informuję, że z uwagi na okoliczność, iż organy
samorządu zawodowego ratowników medycznych jeszcze się nie ukonstytuowały,
podejmowanie teraz prac legislacyjnych w tym zakresie byłoby przedwczesne. Organy
samorządu (zawodów medycznych) prowadzą rejestr podmiotów wykonujących
działalność leczniczą – w odniesieniu do osób, które wykonują ją w ramach praktyki
zawodowej (samorząd lekarski, pielęgniarek i położnych.
Ad. 2)
Wprowadzenia ustawowego obowiązku wypłaty 30% dodatku za pracę w systemie
Państwowe Ratownictwo Medyczne (tj. dyspozytornia medyczna i SOR/IP) oraz dodatku za
pracę w porze nocnej, niedzielę i święta (65/45% z wyrównaniem od 01 lipca 2023 roku).
Przygotowywany w Ministerstwie Zdrowia projekt ustawy o zmianie ustawy o
Państwowym Ratownictwie Medycznym oraz niektórych innych ustaw (UD43) przewiduje
zrównanie prawa do dodatków za pracę w niedziele i święta oraz dni wolne od pracy
wynikające z przyjętego pięciodniowego tygodnia pracy, dla członków zespołów
ratownictwa medycznego, z pracownikami wykonującymi zawód medyczny, zatrudnionymi
w systemie pracy zmianowej w podmiotach leczniczych wykonujących działalność leczniczą
w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne.
-- 1 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Ad. 3)
Rozwiązanie problemu braku finansowania samorządu zawodowego ratowników
medycznych w początkowej fazie jego działalności.
Komitet Organizacyjny Samorządu Ratowników Medycznych został poinformowany, że
Ministerstwo Zdrowia podjęło działania w zakresie zabezpieczenia środków budżetowych
na wsparcie samorządu zawodowego ratowników medycznych w pierwszym okresie jego
funkcjonowania, w zależności od przebiegu prac nad powołaniem samorządu zawodowego
ratowników medycznych oraz od rzeczywistego przebiegu procesu uzyskiwania
członkostwa ratowników medycznych w samorządzie.
Ad. 4)
Systemowe rozwiązanie problemu braku możliwości wykonywania zawodu
ratownika medycznego przez osoby, które ukończyły studia po dniu wejścia życie ustawy z
dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników
medycznych (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 2187) – zwanej dalej: „ustawa o zawodzie RM” i uzyskał
dyplom do wykonywania zawodu ratownika medycznego.
Zgodnie z przepisami art. 218 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika
medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych osoby, które w dniu wejścia w
życie ww. ustawy (22 czerwca 2023 r.) spełniają łącznie warunki określone w art. 2 pkt 1-4
ww. ustawy stają się ratownikami medycznymi w rozumieniu ustawy i przysługuje im prawo
wykonywania zawodu. Przepis art. 218 ust. 1 ustawy o zawodzie ratownika medycznego
oraz samorządzie ratowników medycznych dotyczy także osób, które rozpoczęły po roku
akademickim 2018/2019 studia przygotowujące do wykonywania zawodu ratownika
medycznego i uzyskały tytuł zawodowy licencjata lub magistra po 22 czerwca 2023 r.
(spełniających warunek z art. 2 pkt 4 lit. b ustawy). Osoby, które 22 czerwca 2023 r. (w dniu
wejścia w życie ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników
medycznych) realizowały kształcenie w zakresie ratownictwa medycznego, po uzyskaniu
tytułu zawodowego licencjata, mogą wykonywać zawód na podstawie dyplomu ukończenia
studiów w okresie 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy bez uzyskania dokumentu „Prawo
wykonywania zawodu ratownika medycznego” oraz wpisu do rejestru.
Jednocześnie uprzejmie informuję, iż w dniu 4 lipca 2023 r. na stronie Ministerstwa
Zdrowia został opublikowany komunikat w przedmiotowej sprawie, który znajduje się pod
poniższym linkiem:
https://www.gov.pl/web/zdrowie/nabywanie-uprawnien-do-wykonywania-zawodu-
przezratownikow-medycznych-po-22-czerwca-2023-r.
Dodatkowo informuję, iż w związku z wątpliwościami środowiska ratowników medycznych
w zakresie interpretacji przepisu art. 218 ust. 1 ustawy o zawodzie ratownika medycznego
oraz samorządzie ratowników medycznych, w projekcie ustawy o zmianie ustawy o
Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego oraz zmianie niektórych innych ustaw
wprowadzony został przepis do ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych, nie budzący wątpliwości interpretacyjnych.
Ad. 5)
Rozwiązanie problemu braku możliwości odbycia przeszkolenia, które umożliwia
powrót do wykonywana zawodu ratownika medycznego do czasu ukonstytuowania się
władz samorządu RM oraz do czasu utworzenia struktur zdolnych do realizacji zadania
związanego opracowaniem programu przeszkolenia.
Minister Zdrowia, w drodze zarządzenia z dnia 4 maja 2023 r. powołał Komitet
Organizacyjny Samorządu Ratowników Medycznych do zadań, którego należy m.in.
zwołanie pierwszego Krajowego Zjazdu Ratowników Medycznych, na którym powołana
zostanie Krajowa Rada Ratowników Medycznych.
Jednakże w związku z przedłużającym się procesem powołania samorządu ratowników
medycznych, zostały przygotowane przepisy pozwalające m. in. na powrót do wykonywania
zawodu ratownika medycznego po przerwie. W projekcie ustawy o zmianie ustawy o
Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego oraz niektórych innych ustaw
-- 2 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
wprowadzony został przepis do ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych umożliwiający powrót do wykonywania zawodu
ratownika medycznego, do dnia przejęcia przez Krajowa Radę Ratowników Medycznych
zadań w tym zakresie.
Ad. 6)
Rozpoczęcie wdrożenia wykorzystania mierników jakości udzielania medycznych
czynności ratunkowych w zespołach ratownictwa medycznego i szpitalnych oddziałach
ratunkowych.
Ustawa z dnia 16 czerwca 2023 r. o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta
(Dz. U. 2023 poz. 1692) w art. 4 ust. 1 określiła, że jakość w opiece zdrowotnej jest
mierzona z wykorzystaniem wskaźników jakości opieki zdrowotnej mieszczących się w
zakresie obszarów:
1) klinicznego – rozumianego jako zestaw wskaźników odnoszących się do poziomu i
efektów realizowanych świadczeń opieki zdrowotnej, opisywanych przez parametry:
a) efektu leczniczego,
b) powtórnych hospitalizacji z tej samej przyczyny,
c) śmiertelności po zabiegach: w trakcie hospitalizacji w okresie 30 dni, 90 dni oraz
roku od dnia zakończenia hospitalizacji,
d) doświadczenia w wykonywaniu określonych świadczeń opieki zdrowotnej,
e) struktury procedur medycznych wykonywanych w przypadkach określonych
problemów zdrowotnych;
2) konsumenckiego – rozumianego jako wyniki badań opinii pacjentów o organizacji
procesu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej;
3) zarządczego – rozumianego jako zestaw wskaźników odnoszących się do
efektywności wykorzystania zasobów oraz wdrożenia systemów zarządzania, opisywanych
przez parametry dotyczące:
a) posiadania akredytacji lub innego certyfikatu albo świadectwa potwierdzającego
jakość wydanego przez niezależną akredytowaną jednostkę,
b) stopnia wykorzystania zasobów będących w dyspozycji podmiotu,
c) długości hospitalizacji,
d) struktury realizowanych świadczeń.
Ustawa nałożyła na ministra właściwego do spraw zdrowia obowiązek określenia - w
drodze rozporządzenia - wskaźników jakości opieki zdrowotnej, o których mowa wyżej,
biorąc pod uwagę specyfikę świadczenia opieki zdrowotnej, którego wskaźnik dotyczy, lub
grupy tych świadczeń oraz konieczność zapewnienia udzielania świadczeń opieki
zdrowotnej wysokiej jakości.
W dniu 4 września 2023 r. Minister Zdrowia powołał zespół ekspertów do opracowania
rekomendacji w zakresie wskaźników jakości opieki zdrowotnej. Aktualnie, trwają prace
Zespołu, do zadań którego należy opracowanie i przedstawianie rekomendacji w zakresie
wdrożenia wskaźników jakości opieki zdrowotnej odrębnie dla obszaru klinicznego,
konsumenckiego i zarządczego, w tym:
1) wskazanie wskaźników jakości opieki zdrowotnej oraz ustalenie harmonogramu ich
wprowadzania do systemu opieki zdrowotnej;
2) opracowanie wartości wskaźników jakości opieki zdrowotnej;
3) opracowanie metodologii pomiaru wskaźników jakości opieki zdrowotnej;
4) określenie istotnych zmiennych, które wpływają na wartość wskaźników jakości
opieki zdrowotnej z punktu widzenia klinicznego;
5) określenie zasad rozliczania świadczeń opieki zdrowotnej z wykorzystaniem
współczynników korygujących związanych z uzyskaniem odpowiedniej wartości
wskaźników jakości opieki zdrowotnej w odniesieniu do świadczeń, których dotyczą.
Rekomendacje Zespołu – po akceptacji przez Ministra Zdrowia - będą podstawą
przygotowania rozporządzenia, o którym mowa. Projekt rozporządzenia regulującego
przedmiotowe kwestie, będzie przekazany do konsultacji publicznych i opiniowania, w
-- 3 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
trybie i na zasadach określonych dla prac legislacyjnych. Wówczas, wszystkie
zainteresowane podmioty będą mogły zgłosić uwagi do projektu.
Ad. 7)
Rozpoczęcie standaryzacji procesu udzielania medycznych czynności w zespołach
ratownictwa medycznego.
Do 29 grudnia 2020 r. obowiązywał art. 43 ustawy o Państwowym Ratownictwie
Medycznym, który przewidywał wydanie obwieszczenia prze Ministra Zdrowia w zakresie
standardów postępowania zespołu ratownictwa medycznego i kierującego akcją medyczną.
Przepis ten nie był zrealizowany m. in. z uwagi na fakt, że wiedza medyczna, w tym
medycyna ratunkowa, podlega ciągłym zmianom i nie jest możliwe wskazanie w akcie
prawnym sposobu postępowania w odniesieniu do każdego możliwego przypadku.
Obwieszczenie w takim przypadku byłoby powtórzeniem wiedzy podręcznikowej, do
znajomości i aktualizacji której są zobowiązani wszyscy członkowie zespołów ratownictwa
medycznego. Osoby te posiadają wykształcenie medyczne, ukierunkowane na udzielanie
świadczeń w zakresie medycyny stanów nagłych. Ponadto podlegają oni obowiązkowi
stałego doskonalenia zawodowego. Art. 35 ustawy o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych stanowi, że ratownik medyczny ma obowiązek
wykonywać zawód zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, z zasadami etyki
zawodowej oraz z należytą starannością. Analogiczne zobowiązanie nałożone jest na
lekarzy i pielęgniarki systemu. Ponadto dostępne są wytyczne Europejskiej Rady
Resuscytacji1, które powinny być stosowane przez personel medyczny przy udzielaniu
medycznych czynności ratunkowych.
Ministerstwo Zdrowia we współpracy z konsultantami krajowymi w poszczególnych
dziedzinach medycyny, towarzystwami naukowymi i ekspertami wydaje dobre praktyki
postępowania w wybranych problemach zdrowotnych (ostry zespół wieńcowy, udar,
leczenie bólu, hemofilia, dobre praktyki w SOR/IP)2.
Biorąc pod uwagę powyższe, wydanie standardów postępowania dla ZRM, obejmujących
wszystkie możliwe problemy zdrowotne i przypadki - przy obecnym rozwoju medycyny
ratunkowej - wydaje się niecelowe.
Ad. 8)
Nowelizacja ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz
samorządzie ratowników medycznych w zakresie dodania przepisów przejściowych
związanych z przejęciem realizacji zadań przez przyszły samorząd ratowników medycznych
w momencie jego ukonstytuowania oraz uzyskania zdolności przez organy samorządu do
realizacji zadań ustawowych.
Mając na uwadze przedłużający się proces powołania samorządu ratowników medycznych,
w projekcie ustawy o zmianie ustawy o Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego
oraz zmianie niektórych innych ustaw wprowadzone zostały przepisy do ustawy o zawodzie
ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych, które umożliwią
wykonywanie zawodu ratownika medycznego do dnia przejęcia zadań przez Krajową Radę
Ratowników Medycznych.
Ad. 9)
Nowelizacja rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie
kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w
podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami w zakresie uwzględnia zawodu
ratownika medycznego na stanowisku „kierownik komórki organizacyjnej zakładu
leczniczego” oraz „zastępca kierownika komórki organizacyjnej zakładu leczniczego”.
1 https://www.prc.krakow.pl/wytyczne_2021.html
2 https://www.gov.pl/web/zdrowie/dobre-praktyki
-- 4 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji
wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach
leczniczych niebędących przedsiębiorcami (Dz. U. poz. 1515) określa, że na stanowisku
kierownika komórki organizacyjnej zakładu leczniczego, zastępcy kierownika komórki
organizacyjnej zakładu leczniczego może być zatrudniona osoba, która posiada:
- wyższe wykształcenie medyczne i tytuł specjalisty lub specjalizację II stopnia w
odpowiedniej dziedzinie (w dziedzinach medycyny, farmacji, diagnostyki laboratoryjnej,
fizjoterapii lub innych mających zastosowanie w ochronie zdrowia) i 5-letnie doświadczenie
zawodowe,
- wyższe wykształcenie medyczne i specjalizację I stopnia w odpowiedniej dziedzinie
medycyny i 7-letnie doświadczenie zawodowe,
- tytuł zawodowy magistra pielęgniarstwa lub położnictwa i studia podyplomowe w
zakresie zarządzania w ochronie zdrowia oraz tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa
lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia i 7-letnie doświadczenie
zawodowe.
Jednocześnie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 czerwca 2017 r. w sprawie
specjalizacji w dziedzinach mających zastosowanie w ochronie zdrowia (Dz.U. z 2023 r. poz.
1771) uwzględnia wśród dziedzin mających zastosowanie w ochronie zdrowia, w których
może być uzyskiwany tytuł specjalisty m.in. dziedzinę–chirurgiczna asysta lekarza. W
załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia wskazano kierunki studiów, po ukończeniu których
można przystąpić do szkolenia specjalizacyjnego w poszczególnych dziedzinach ochrony
zdrowia. Zgodnie z przedmiotowym załącznikiem do rozporządzenia do szkolenia
specjalizacyjnego w dziedzinie chirurgiczna asysta lekarza może przystąpić osoba, która
posiada tytuł zawodowy magistra lub magistra inżyniera lub równorzędny uzyskany na
kierunku studiów w zakresie:
1) pielęgniarstwa, fizjoterapii, ratownictwa medycznego lub
2) dietetyki, technologii żywności i żywienia człowieka, zarządzania, zdrowia publicznego,
pod warunkiem ukończenia studiów I stopnia i uzyskania tytułu zawodowego licencjata na
kierunku studiów w zakresie ratownictwa medycznego lub pielęgniarstwa.
Ponadto informuję, iż ratownik medyczny posiadający tytuł magistra (np. na kierunku
zdrowie publiczne) może również uzyskać tytuł specjalisty w danej dziedzinie, o której
mowa w wyżej wskazanym rozporządzeniu, innej niż chirurgiczna asysta lekarza na
podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie specjalizacji w
dziedzinach mających zastosowanie w ochronie zdrowia.
Zatem ww. przepisy nie uniemożliwiają osobom wykonującym zawód ratownika
medycznego, zajmowania stanowiska - kierownika komórki organizacyjnej zakładu
leczniczego.
Ad. 10)
Rozpoczęcie procesu nowelizacji ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym
(m.in. rozpoczęcie procesu organizacji dysponentów zespołów ratownictwa medycznego w
oparciu o jednolitą strukturę i organizację (wojewódzkie stacje ratownictwa medycznego).
Na chwilę obecną tworzenie nowej struktury systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne
nie znajduje uzasadnienia. W systemie tym na poziomie przedszpitalnym funkcjonują
podmioty lecznicze będącego samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej albo
jednostką budżetową, albo spółką kapitałową, w której co najmniej 51% udziałów albo akcji
należy do Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Umowy na zadania
zespołów ratownictwa medycznego są zawierane na rejon operacyjny, który jest tożsamy z
rejonem działania dyspozytorni medycznej. Tym samym w poszczególnych województwach
obowiązują umowy w liczbie adekwatnej do liczby dyspozytorni medycznych. Oznacza to,
że już obecnie oddziały wojewódzkie NFZ zawierają po jednej umowie cały rejon
operacyjny. Stroną takiej umowy jest wykonawca główny, czyli duża (wojewódzka) stacja
ratownictwa medycznego, która realizuję tę umowę z udziałem współrealizatorów -
członków konsorcjum lub podwykonawców. Duże stacje ratownictwa medycznego już
teraz mogą zawierać umowy na udzielanie świadczeń w rodzaju ratownictwo medycznego
-- 5 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
na terenie całego rejonu operacyjnego, bez udziału podwykonawców, w tym
podwykonawców będących szpitalami. Obecnie 35 % zespołów ratownictwa medycznego
znajduje się w strukturach dysponentów będących szpitalami, a 65 % w strukturach stacji
pogotowia ratunkowego oraz pomniejszych ZOZ – ów i spółek, nie będących szpitalami.
Ad. 11)
Wsparcie działań zmierzających do ujednolicenia koloru specjalistycznego środka
transportu sanitarnego wykorzystywanego przez zespoły ratownictwa medycznego w
systemie Państwowe Ratownictwo Medyczne.
Wymagania dotyczące oznakowania specjalistycznego środka transportu sanitarnego
zostały określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 3 stycznia 2023 r. w sprawie
oznaczenia systemu Państwowe Ratownictwo Medyczne oraz wymagań w zakresie
umundurowania członków zespołów ratownictwa medycznego (Dz. U. poz. 118). Tym
samym na terenie kraju obowiązuje jednolite oznakowanie specjalistycznego środka
transportu sanitarnego będącego na wyposażeniu zespołów ratownictwa medycznego.
Ad. 12)
Zmiana rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z
zakresu leczenia szpitalnego, dotyczącego wymogu dla podmiotu leczniczego udzielającego
świadczeń z zakresu leczenia szpitalnego, zapewnienia lekarza do obsady składu zespołu
transportu medycznego.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz. U. z 2023, poz. 870), a w
szczególności na podstawie lp. 51 cz. I Załącznika nr 3 do rozporządzenia, określone zostały
minimalne warunki realizacji świadczeń gwarantowanych przez zespół transportu
medycznego. Świadczenie opieki zdrowotnej jest realizowane przez co najmniej dwie osoby
uprawnione do wykonywania medycznych czynności ratunkowych, w tym pielęgniarkę
systemu w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym
Ratownictwie Medycznym (Dz.U. z 2023 r. poz. 1541, z późn. zm.) lub ratownika
medycznego.
Jednocześnie w przypadkach uzasadnionych medycznie, dostęp do opieki lekarskiej
odpowiedniej do stanu zdrowia pacjenta, powinien zapewnić świadczeniodawca realizujący
świadczenia gwarantowane z zakresu leczenia szpitalnego - zlecający świadczenie. Lekarz
może zastąpić pielęgniarkę systemu lub ratownika medycznego w realizacji świadczenia lub
być trzecią osobą realizującą świadczenie. Wprowadzenie obligatoryjnego udziału lekarza
w zespole transportu medycznego, w obliczu potrzeby racjonalizacji gospodarowania
zasobami kadrowymi personelu lekarskiego, jest niezasadne - szczególnie w przypadku
sytuacji, kiedy transport medyczny pacjenta nie wymaga udziału lekarza. Wobec
powyższego, obecnie nie są prowadzone prace związane ze zmianą warunków realizacji
świadczenia, z uwagi na brak uzasadnionych przesłanek w tym zakresie.
Ad. 13)
Wprowadzenie przepisów regulujących maksymalny wiek i przebieg (km)
ambulansów medycznych, funkcjonujących w systemie Państwowe Ratownictwo
Medyczne, jak również ich typów.
Nie jest zasadne wskazywanie maksymalnego wieku i przebiegu ambulansów, z uwagi na
różny stopień zużycia samochodów i wyposażenia. Specjalistyczne środki transportu
sanitarnego powinny mieć odpowiednie wyposażenie i być w pełni sprawne. Powinny też
one spełniać wymagania określone w Polskich Normach przenoszących europejskie normy
zharmonizowane. Oczywistym jest, że flota pojazdów wymaga systematycznego
odnawiania. Z danych przekazanych przez urzędy wojewódzkie wynika , że na potrzeby
zespołów ratownictwa medycznego w 2023 r. zakupiono 236 ambulansów. W ramach
Subfunduszu Modernizacji Podmiotów Leczniczych w roku 2024 przeprowadzony zostanie
zakup ambulansów wraz z dodatkowym wyposażeniem. Wsparcie finansowe otrzyma 72
dysponentów na wymianę łącznie 121 ambulansów. Łączna kwota dofinansowania
-- 6 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
wyniesie 72,4 mln zł. Z danych posiadanych przez Ministerstwo Zdrowia wynika, że
obecnie przeciętny pojazd będący na wyposażeniu zespołów ratownictwa medycznego
pochodzi z 2019 r., a jego przebieg wynosi 167 tys. km.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Marek Kos
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 7 of 7 --