Interpelacja w sprawie decyzji i stanowiska Unii Europejskiej dotyczącej blokad transportowych na granicy Polski z Ukrainą
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 209
do ministra spraw zagranicznych
w sprawie decyzji i stanowiska Unii Europejskiej dotyczącej blokad transportowych na granicy Polski z Ukrainą
Zgłaszający: Norbert Jakub Kaczmarczyk
Data wpływu: 06-12-2023
Szanowny Panie Ministrze,
działając na podstawie uprawnień wynikających z ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, pragnę zwrócić się do Pana Ministra w sprawie decyzji i stanowiska Unii Europejskiej dotyczącej blokad transportowych na granicy Polski z Ukrainą.
Jak wiemy, na granicy Polski z Ukrainą od początku listopada polscy przewoźnicy protestują w związku z sytuacją, która godzi w interesy ich przedsiębiorstw. Jednym z postulatów, jaki wystosowała polska strona, jest przywrócenie zezwoleń dla firm transportowych z Ukrainy, które chciałyby przekraczać naszą granicę. Kilka dni temu unijna komisarz ds. transportu – Pani Adina Vălean – poinformowała, że nie ma na tę chwilę takiej możliwości.
W związku z zaistniałą sytuacją proszę o odpowiedź na pytania:
1. Jakie działania podjął Pana resort w celu zabezpieczenia interesów polskich przewoźników w tym konflikcie?
2. Jakie działania podjął Pana resort w kontekście słów unijnej komisarz ds. transportu, Pani Adiny Vălean, której stanowisko sugeruje, że dla Unii Europejskiej ważniejsze są interesy Ukrainy niż jej formalnego członka, czyli Polski?
3. Jakie działania podjął Pana resort w celu przywrócenia obowiązku posiadania zezwoleń na międzynarodowy transport drogowy rzeczy (przewozy dwustronne i tranzytowe) pomiędzy Polską a Ukrainą, który został czasowo zniesiony na mocy umowy między Unią Europejską a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów?
4. Jakie działania podjął Pana resort w celu zwolnienia z obowiązku rejestracji w systemie elektronicznej kolejki w odniesieniu do polskich pojazdów ciężarowych powracających z Ukrainy bez ładunku, który został wprowadzony przez rząd Ukrainy?
Z poważaniem
Norbert Kaczmarczyk
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Paweł Gancarz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (16)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9342 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-6.054.4.2024
Warszawa, 18 marca 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 209 Posła na Sejm RP, Pana Norberta Jakuba
Kaczmarczyka w sprawie decyzji i stanowiska Unii Europejskiej dotyczącej blokad
transportowych na granicy Polski z Ukrainą, przedstawiam następujące informacje.
1. Jakie działania podjął Państwa resort w celu zabezpieczenia interesów polskich
przewoźników w tym konflikcie?
Ministerstwo Infrastruktury prowadzi zdecydowane i konsekwentne działania mające na
celu zabezpieczenie interesów polskich przedsiębiorców z branży transportu drogowego
przewożących towary m.in. na polsko-ukraińskiej granicy państwowej. W tym miejscu
należy wskazać, że niezwłocznie po objęciu urzędu Minister Infrastruktury, Pan Dariusz
Klimczak spotkał się z reprezentantami branży transportowej i zapoznał się
z postulatami przewoźników.
W dniu 18 grudnia 2023 r. przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury uczestniczyli
w posiedzeniu Wspólnego Komitetu UE-Ukraina mającego na celu przeanalizowanie
skutków wpływu obowiązywania umowy Unia Europejska-Ukraina na unijny rynek
transportu drogowego. Jest to działanie przewidziane w art. 7 tej umowy z 2022 r.
W spotkaniu Polskę reprezentował Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury, Pan
Arkadiusz Marchewka. W trakcie analizy skutków umowy wiceminister podkreślił,
że Polska jest w pełni przekonana o potrzebie dalszego wsparcia Ukrainy w jej walce
z agresorem, ale jednocześnie wyraźnie zaznaczył, że aby pomoc była skuteczna, nie może
powodować negatywnych konsekwencji dla państw członkowskich Unii Europejskiej.
W tym kontekście zadeklarował, że nowo powołany rząd Rzeczypospolitej jest
zdeterminowany, aby we współpracy z Komisją Europejską oraz Ukrainą wypracować
konstruktywne rozwiązania umożliwiające sprostanie obecnym wyzwaniom związanym
z protestem branży transportowej na granicy Polski i Ukrainy.
Następnie 20 grudnia 2023 r. Minister Infrastruktury, Pan Dariusz Klimczak spotkał się
z wicepremierem ds. odbudowy, ministrem ds. rozwoju gmin, terytoriów i infrastruktury
Ukrainy Oleksandrem Kubrakovem. Celem spotkania była przede wszystkim analiza spraw
infrastrukturalnych, ze szczególnym uwzględnieniem protestu przedstawicieli polskiej
branży transportowej.
-- 1 of 4 --
2
Natomiast 21 grudnia 2023 r. brałem udział w delegacji Ministra Spraw Zagranicznych,
Pana Radosława Sikorskiego do Kijowa. Podczas wizyty omawiałem z moim ukraińskim
odpowiednikiem, Panem Sergiejem Derkaczem, Zastępcą Ministra Rozwoju Gmin,
Terytoriów i Infrastruktury Ukrainy kwestie dotyczące wspólnych działań mających na celu
zakończenie protestów polskich przewoźników drogowych przy polsko-ukraińskich
przejściach granicznych.
Ponadto Minister Infrastruktury Zarządzeniem nr 30 z dnia 22 grudnia 2023 r. powołał
Zespół do spraw rozwiązania problemów występujących na granicy polsko – ukraińskiej,
związanych z wykonywaniem międzynarodowych przewozów drogowych rzeczy. Pierwsze
posiedzenie Zespołu odbyło się w dniu 29 grudnia 2023 r. z udziałem przedstawicieli
resortów: infrastruktury, finansów, spraw wewnętrznych i administracji wraz z podległymi
służbami. W spotkaniu wzięli udział także przedstawiciele Kancelarii Prezesa Rady
Ministrów, Rządowego Centrum Bezpieczeństwa oraz wojewody lubelskiego,
podkarpackiego i zachodniopomorskiego.
Następnie, w dniach 5-6 stycznia 2024 roku w Lublinie przeprowadziłem rozmowy
z przedstawicielami protestujących przewoźników w celu zaprzestania protestów.
W wyniku konstruktywnej i merytorycznej dyskusji Ministerstwa Infrastruktury
z organizatorami trwających od 6 listopada 2023 r. zgromadzeń przed drogowymi
przejściami granicznymi w Dorohusku, Hrebennem i Korczowej, w dniu 16 stycznia 2024
r. doszło do podpisania porozumienia, na mocy którego przewoźnicy zawiesili protesty do
1 marca 2024 r. Należy zaznaczyć, że przewoźnicy drogowi jak dotychczas nie wznowili
protestu.
Jednocześnie chciałbym podkreślić, że władze Rzeczypospolitej Polskiej jak i Ukrainy
pozytywnie odbierają trwający aktywny dialog pomiędzy organami odpowiedzialnymi
za transport i infrastrukturę obu stron. Regularnie odbywają się dwustronne spotkania
w rożnych formatach na poziomie oficjalnym jak i roboczym, np. w ramach ostatnio
odbywającej się Polsko-Ukraińskiej Komisji Międzyrządowej ds. Współpracy
Gospodarczej. Aktualnie obie strony uczestniczą w pracach nad rewizją postanowień
umowy pomiędzy Unią Europejską i Ukrainą w sprawie przewozów drogowych towarów
podpisanej w Lyonie dnia 29 czerwca 2022 r., zaproponowaną przez stronę polską.
Komisja Europejska przystała bowiem na propozycje zmian do umowy przez Polskę,
wyrażając gotowość podania pod dyskusję ich zakresu w ramach UE.
2. Jakie działania podjął Państwa resort w kontekście słów unijnej komisarz ds.
transportu, Pani Adina Vălean, której stanowisko sugeruje, że dla Unii Europejskiej
ważniejsze są interesy Ukrainy, niż jej formalnego członka, czyli Polski?
Polska jako państwo członkowskie UE prowadzi aktywny dialog z KE zarówno na szczeblu
Komisarza jak i dyrekcji odpowiedzialnej za sprawy transportu drogowego. Podczas
licznych spotkań Ministra Infrastruktury RP, a także z moim udziałem, przedstawiano
urzędnikom na wysokim szczeblu KE szczegółowe informacje w zakresie funkcjonowania
rynku przewozów drogowych w relacji Polska – Ukraina wraz z danymi liczbowymi
wskazującymi na drastyczny wzrost udziału przewoźników ukraińskich na rynku
przewozowym w ciągu ostatnich dwóch lat. KE z uwagą zapoznała się z przedstawianymi
informacjami i danymi statystycznymi wskazując na konieczność dalszej analizy
i monitorowania problemu. Komisja wyraziła otwartość do prowadzenia dalszego dialogu
-- 2 of 4 --
3
ze stroną polską, w tym w ramach dyskusji nad zmianą umowy UE – Ukraina na poziomie
UE.
3. Jakie działania podjął Państwa resort w celu przywrócenia obowiązku posiadania
zezwoleń na międzynarodowy transport drogowy rzeczy (przewozy dwustronne
i tranzytowe) pomiędzy Polską a Ukrainą, który został czasowo zniesiony na mocy
umowy między Unią Europejską a Ukrainą w sprawie transportu drogowego
towarów?
Polska uznaje, że Umowa UE – Ukraina ma charakter tymczasowy, o czym świadczą
decyzje o kolejnych przedłużeniach terminu jej obowiązywania. Zakończenie
obowiązywania ww. umowy mogłoby umożliwić powrót do stosowania Umowy między
Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy o międzynarodowych przewozach
drogowych, sporządzonej dnia 18 maja 1992 r. wskutek czego wydawane byłyby
zezwolenia na dotychczasowych zasadach określonych pomiędzy Polską a Ukrainą. Należy
podkreślić, że we współpracy z przewoźnikami drogowymi do obowiązującej umowy UE –
Ukraina z 2022 r. opracowane zostały propozycje zmian. Propozycje te przedstawiono KE
w dniu 16 stycznia 2024 r. KE po analizie propozycji strony polskiej w dniu 5 marca 2024
r. rozpoczęła procedurę rewizji Umowy UE – Ukraina o transporcie drogowym towarów.
Zgoda Komisji Europejskiej na zmianę tej umowy jest m.in. efektem intensywnych
i wielopłaszczyznowych starań strony polskiej, która konsekwentnie wskazywała, że jej
dotychczasowe funkcjonowanie negatywnie oddziałuje nie tylko na polską branżę
przewozów drogowych, lecz na cały rynek przewozów UE.
4. Jakie działania podjął Państwa resort w celu zwolnienia z obowiązku rejestracji
w systemie elektronicznej kolejki w odniesieniu do polskich pojazdów ciężarowych
powracających z Ukrainy bez ładunku, który został wprowadzony przez rząd
Ukrainy?
W toku rozmów prowadzonych przez Ministerstwo Infrastruktury ze środowiskiem
przewoźników drogowych istotną sprawą okazała się potrzeba złagodzenia zasad
funkcjonowania ukraińskiego systemu e-kolejki w stosunku do pojazdów ciężarowych
powracających z Ukrainy do Polski bez ładunku (na pusto). W porozumieniu
z organizatorami protestów przewoźników drogowych, zawartym w dniu 16 stycznia 2024
r. znalazły się m.in. następujące działania:
uruchomienie w ramach pilotażu (na jeden miesiąc) w przejściu Dorohusk-
Jagodzin rejestracji w e-kolejce pojazdów ciężarowych bez ładunku w ramach
osobnego strumienia i wydzielenie dla pojazdów na pusto 4 odrębnych pasów
ruchu;
całkowite wyłączenie w ramach pilotażu (na jeden miesiąc) z systemu e-kolejka
na przejściu granicznym Malhowice-Niżankowice wszystkich pustych pojazdów
powracających z Ukrainy.
Na wniosek strony polskiej sprawa ta była przedmiotem szerokiej dyskusji ze stroną
ukraińską.
W efekcie uruchomiono rozwiązanie pilotażowe w tym zakresie. Na wniosek Ministerstwa
Infrastruktury strona ukraińska utrzymuje stosowanie tego rozwiązania.
-- 3 of 4 --
4
Mając powyższe na uwadze, Ministerstwo Infrastruktury, w trudnych okolicznościach
w jakich funkcjonuje polski transport drogowy, nadal dąży do zapewnienia optymalnych
warunków, które mają na celu złagodzenie negatywnych skutków sytuacji dla branży,
jakie są przede wszystkim pochodną wojny w Ukrainie, w tym umowy liberalizacyjnej
pomiędzy Unią Europejską a Ukrainą w sprawie transportu drogowego towarów
z 29 czerwca 2022 r.
Łączę wyrazy szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Paweł Gancarz
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --