Interpelacja w sprawie ograniczenia luk w stosowaniu unijnych środków ochrony handlu oraz wzmocnienia weryfikacji celnej importowanych wyrobów stalowych i produktów dalszego przetworzenia
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Podsekretarz stanu Zbigniew Stawicki
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6844 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 18 listopada 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 20671
Znak sprawy: DC1.054.7.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczpospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 20671 złożoną przez Pana Posła Tomasza Piotra
Nowaka w sprawie ochrony handlu oraz wzmocnienia weryfikacji celnej
importowanych wyrobów stalowych i produktów dalszego przetworzenia,
uprzejmie informuję, co następuje.
1. Czy Ministerstwo Finansów oraz Krajowa Administracja Skarbowa prowadzą
lub planują przeprowadzić analizę skali i ryzyka obchodzenia unijnych kontyngentów
taryfowych na stal (TRQ) oraz mechanizmu CBAM poprzez import wykrojów blach
stalowych (blanks), części samochodowych i innych produktów dalszego
przetworzenia o wysokiej zawartości stali?
2. Czy Ministerstwo Finansów planuje wzmocnienie, w oparciu o analizę ryzyka,
kontroli prawidłowości klasyfikacji taryfowej, pochodzenia oraz stopnia
przetworzenia importowanych wyrobów stalowych i produktów pochodnych, a także
wdrożenie mechanizmu gromadzenia i przekazywania Komisji Europejskiej informacji
o przypadkach mogących wskazywać na obchodzenie unijnych regulacji
Od 1 stycznia 2026 r. kontrole ewentualnego obchodzenia regulacji CBAM
prowadzone są w ramach automatycznej analizy ryzyka w oparciu o profile
oraz zastrzeżenia centralne. Automatyczna analiza ryzyka to usługa krajowego
systemu zarządzania ryzykiem - ZISAR, z której korzystają systemy transakcyjne
oraz Centrum Koordynacji Działań (CKD). Polega ona na automatycznym
sprawdzaniu danych ze zgłoszenia celnego pod kątem określonych kryteriów
ryzyka. Na tej podstawie system ZISAR generuje i przesyła do odpowiednich
odbiorców komunikat z wytycznymi lub informacją o zagrożeniu.
Kluczowym wyzwaniem związanym z egzekwowaniem regulacji CBAM jest ryzyko
stosowania w zgłoszeniach celnych tzw. „kodów ucieczkowych”, celowej zmiany
-- 1 of 3 --
2/3
klasyfikacji taryfowej importowanych towarów lub modyfikacji struktury handlu
w taki sposób, aby produkty o wysokim śladzie węglowym były deklarowane
jako towary formalnie nieobjęte zakresem CBAM.
W praktyce może to prowadzić do sytuacji, w której towary o zbliżonych cechach
fizycznych, funkcjonalnych lub produkcyjnych są klasyfikowane pod różnymi
kodami CN, przy czym tylko część z nich podlega obowiązkom wynikającym
z mechanizmu CBAM.
W celu przeciwdziałania tym praktykom - stosowaniu kodów ucieczkowych
czyli celowej zmiany klasyfikacji taryfowej towarów w celu uniknięcia obowiązków
wynikających z mechanizmu CBAM, założono zastrzeżenia centralne na kody
ucieczkowe – CBAM, na ustalony procent zgłoszeń w których one wystąpią.
W sytuacji ujawnienia nieprawidłowości w zakresie klasyfikacji taryfowej
(kody ucieczkowe CBAM) próg kontroli zostanie podniesiony na ten podmiot/y
u którego/ych stwierdzono nieprawidłowości.
W celu wykrycia ewentualnego ryzyka obchodzenia regulacji CBAM utworzono w
krajowym systemie zarządzania ryzykiem ZISAR nowe profile ryzyka. Powstały one
w Grupie Obszarów Ryzyka dot. ochrony środowiska - Nieprawidłowości dot.
niewłaściwej klasyfikacji towarów. W ramach tego obszaru utworzono 4 zastrzeżenia
dot. ryzyka błędnej klasyfikacji, tj. stosowania kodów ucieczkowych dla
następujących towarów: wodór, żeliwo-stal-aluminium, nawozy, cement.
Analiza wyników aktywowanych zastrzeżeń nie potwierdziła nieprawidłowości
w zakresie klasyfikacji towarów, które mogłyby mieć wpływ na pobór należnych
zobowiązań finansowych CBAM.
Masa netto towarów z kodami ucieczkowymi CBAM objętych procedurą
dopuszczenia do obrotu w okresie I-X 2026 r. kształtowała się na poziomie
w porównaniu zbliżonym do analogicznego okresu 2025 r. Dla kodów, w przypadku
których odnotowano wzrost importu, będzie prowadzony dalszy monitoring.
3. Jakie stanowisko Rząd RP zamierza przedstawić w ramach dalszych prac
legislacyjnych dotyczących wniosku Komisji Europejskiej COM(2025)989
w odniesieniu do objęcia mechanizmem CBAM produktów dalszego przetworzenia
o wysokiej zawartości stali oraz przeciwdziałania obchodzeniu regulacji?
W zakresie wdrożenia w Polsce rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady
(UE)2023/956 z dnia 10 maja 2023 r. ustanawiającego mechanizm dostosowywania
cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2
(dalej: Rozporządzenie CBAM) wiodącą rolę pełni Ministerstwo Klimatu
i Środowiska (dalej: MKiŚ) .
Rozporządzenie to jest jednym z kluczowych instrumentów UE mających na celu
walkę z ucieczką emisji i stanowi główny filar programu „Gotowi na 55”.
Stosownie do punktu 15 preambuły do Rozporządzenia CBAM „CBAM jest środkiem
ochrony klimatu, który powinien wspierać redukcję emisji gazów cieplarnianych
na świecie i zapobiegać ryzyku ucieczki emisji, a jednocześnie zapewniać zgodność
z przepisami Światowej Organizacji Handlu”.
Cele związane z ograniczeniem emisji gazów cieplarnianych znajdują się poza
właściwością Krajowej Administracji Skarbowej.
-- 2 of 3 --
3/3
W okresie docelowym wdrożenia mechanizmu CBAM dwa główne zadania
dla organów celnych wynikające wprost z art. 25 rozporządzenia CBAM to:
niezezwalanie na przywóz towarów przez osobę inną niż upoważniony
zgłaszający CBAM (z uwzględnieniem progu de minimis), okresowo
i automatycznie, w szczególności za pomocą mechanizmu nadzoru
ustanowionego na podstawie art. 56 ust. 5 rozporządzenia (UE)
nr 952/2013,
przekazywanie Komisji Europejskiej szczegółowych informacji na temat
towarów zgłoszonych do przywozu.
Jednakże polski prawodawca, ustawą z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy
o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji
oraz niektórych innych ustaw1, określił podział zadań w zakresie mechanizmu
CBAM pomiędzy: Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami,
Krajową Administrację Skarbową, Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora
Ochrony Środowiska oraz Głównego Inspektora Ochrony Środowiska .
Zgodnie z ustawą Krajowa Administracja Skarbowa odpowiada za:
nadawanie dostępu do rejestru przejściowego i docelowego CBAM
za pośrednictwem PUESC,
przyznanie, odmowę przyznania lub cofnięcie statusu upoważnionego
zgłaszającego CBAM (zadanie realizowane przez Dyrektora Izby
Administracji Skarbowej w Poznaniu na mocy rozporządzenia Ministra
Finansów i Gospodarki z dnia 2 stycznia 2026 r. w sprawie wyznaczenia
dyrektora izby administracji skarbowej właściwego w sprawach przyznania,
odmowy przyznania oraz cofnięcia statusu upoważnionego zgłaszającego
CBAM2).
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
w Ministerstwie Finansów
1 Dz.U. poz.1863
2 Dz.U. poz. 11
-- 3 of 3 --