Interpelacja w sprawie interpretacji przepisów dotyczących powierzania zarządzania drogami wewnętrznymi gminnym jednostkom organizacyjnym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 20404
do ministra infrastruktury
w sprawie interpretacji przepisów dotyczących powierzania zarządzania drogami wewnętrznymi gminnym jednostkom organizacyjnym
Zgłaszający: Łukasz Ściebiorowski
Data wpływu: 14-10-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do parlamentarzystów zwracają się przedstawiciele samorządów, wskazując na narastający problem związany z interpretacją art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Wątpliwości dotyczą możliwości powierzania przez gminy zarządzania drogami wewnętrznymi, stanowiącymi ich własność, jednostkom organizacyjnym powołanym do zarządzania drogami publicznymi.
Zgodnie z dotychczasową praktyką wiele samorządów powierzało zarządzanie drogami publicznymi oraz drogami wewnętrznymi jednej jednostce organizacyjnej, co pozwalało na sprawną koordynację remontów, utrzymania infrastruktury i planowania wydatków. Rozwiązanie to sprzyjało racjonalnemu gospodarowaniu środkami publicznymi oraz ograniczało koszty administracyjne. Praktyka ta została jednak zakwestionowana przez organy nadzoru, a następnie podtrzymana w części rozstrzygnięć sądów administracyjnych. W konsekwencji samorządy napotykają trudności w dalszym stosowaniu dotychczasowych rozwiązań organizacyjnych. Powstaje ryzyko konieczności tworzenia odrębnych struktur do zarządzania drogami wewnętrznymi, co może prowadzić do zwiększenia kosztów funkcjonowania administracji, dublowania zadań i utrudnienia koordynacji prac drogowych.
Istota problemu sprowadza się do tego, czy przepisy ustawy o drogach publicznych rzeczywiście wykluczają powierzenie jednej gminnej jednostce organizacyjnej zadań związanych zarówno z zarządzaniem drogami publicznymi, jak i drogami wewnętrznymi stanowiącymi własność gminy. Samorządy wskazują, że brak jednoznacznej regulacji ogranicza ich swobodę organizacyjną i może prowadzić do nieuzasadnionego wzrostu wydatków publicznych.
Problem ten został przedstawiony również przez burmistrza Tarnowskich Gór, który zwrócił się o podjęcie działań legislacyjnych zmierzających do jednoznacznego uregulowania omawianej kwestii. W interesie samorządów i mieszkańców istotne jest zapewnienie jasnych, jednolitych zasad prawnych, które umożliwią sprawne zarządzanie infrastrukturą drogową bez generowania zbędnych kosztów.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Czy w świetle obowiązujących przepisów art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych gmina może powierzyć jednej jednostce organizacyjnej zarządzanie zarówno drogami publicznymi, jak i drogami wewnętrznymi stanowiącymi własność gminy?
2. Jakie jest aktualne stanowisko Ministerstwa Infrastruktury w sprawie rozbieżności interpretacyjnych dotyczących tego przepisu oraz czy ministerstwo analizowało skutki prawne i finansowe obecnej sytuacji dla samorządów?
3. Czy ministerstwo dostrzega ryzyko zwiększenia kosztów funkcjonowania gmin w związku z koniecznością tworzenia odrębnych jednostek lub struktur organizacyjnych do zarządzania drogami publicznymi i wewnętrznymi?
4. Czy ministerstwo planuje podjęcie prac legislacyjnych w celu jednoznacznego dopuszczenia możliwości powierzania zarządzania drogami wewnętrznymi gminnym jednostkom organizacyjnym odpowiedzialnym również za drogi publiczne?
5. Jeśli prace legislacyjne nie są obecnie planowane, jakie działania ministerstwo zamierza podjąć, aby zapewnić samorządom jednolite i przewidywalne stosowanie przepisów oraz ograniczyć ryzyko kwestionowania przyjętych przez nie rozwiązań organizacyjnych?
Z wyrazami szacunku Łukasz Ściebiorowski
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7677 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DDP-1.054.18.2026
Warszawa, 05 listopada 2026
Szanowny Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 20404 Posła na Sejm RP pana Łukasza Ściebiorowskiego,
przedstawiam następujące stanowisko.
Zgodnie z obowiązującym art. 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
(Dz. U z 2025 r. poz. 889 oraz z 2026 r. poz. 815 i 982) drogami wewnętrznymi są drogi,
parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów, niezaliczone do żadnej z kategorii
dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym takiej drogi. Zaś na podstawie
orzecznictwa sądów administracyjnych, można wskazać, że do dróg wewnętrznych zalicza
się drogi niezaliczone do kategorii dróg publicznych, w szczególności drogi takie jak: drogi
na osiedlach mieszkaniowych, drogi dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych oraz do
obiektów użytkowanych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi,
autobusowymi i portami, pętle autobusowe. Budowa, przebudowa, remont, utrzymanie,
ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi należy do zarządcy
terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela
tego terenu. Ustawa wskazuje zatem obowiązki zarządcy terenu, na którym
zlokalizowana jest droga wewnętrzna, lub właściciela tego terenu. Przy czym należy
pamiętać, iż drogi wewnętrzne nie są kategorią wewnętrznie jednolitą i mogą stanowić
zarówno własność podmiotu prywatnego czy też każdego innego podmiotu np.
spółdzielni mieszkaniowej jak również mogą stanowić własność odpowiednio
województwa, powiatu, gminy lub Skarbu Państwa.
W myśl art. 21 ustawy o drogach publicznych zarządca drogi publicznej wojewódzkiej,
powiatowej, gminnej lub dróg w miastach na prawach powiatu za wyjątkiem autostrad
i dróg ekspresowych, może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki
organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik
województwa, radę powiatu lub radę gminy. Jeżeli jednostka taka nie została utworzona,
zadania zarządu drogi wykonuje zarządca. Tym samym należy zwrócić uwagę, że ustawa
o drogach publicznych wyraźnie rozróżnia zarządcę drogi, który jest podmiotem
-- 1 of 3 --
2
wyposażonym w kompetencje do podejmowania różnego rodzaju czynności, w tym
wydawania aktów administracyjnych związanych z zarządzaniem drogami publicznymi
oraz instytucję zarządu drogi, która stanowi jedynie aparat pomocniczy poprzez który
zarządca drogi wykonuje swoje obowiązki. Zarząd drogi nie jest więc organem
administracji publicznej, lecz jednostką organizacyjną powołaną do obsługi takiego
organu administracji, którym zawsze pozostaje zarządca drogi. W ocenie resortu
infrastruktury wydaje się, że z uwagi na fakt, iż wiele zadań zarządcy drogi publicznej
pokrywa się z zadaniami zarządcy terenu jakim jest droga wewnętrzna – w przypadku gdy,
jednostka samorządu terytorialnego jest właścicielem danej drogi wewnętrznej, to
powinna ona mieć możliwość posługiwać się jednostką organizacyjną o charakterze
pomocniczym jaką jest zarząd drogi do wykonywania obowiązków w zakresie dróg
wewnętrznych. Należy również zauważyć, iż wszelkie zadania gminy, powiatu czy też
województwa, które nie dotyczą stricte dróg publicznych uregulowane są w
poszczególnych ustawach samorządowych tzn. ustawie o samorządzie gminnym, ustawie
o samorządzie powiatowym, ustawie o samorządzie województwa, które nadają
kompetencje do tworzenia jednostek organizacyjnych, a także zawierania umów z innymi
podmiotami w celu wykonywania swoich zadań.
Ministerstwo Infrastruktury zdaje sobie także sprawę, że w Polsce funkcjonują
samorządowe jednostki organizacyjne powołane uchwałami odpowiednich organów
stanowiących jednostki samorządu terytorialnego, które w zakresie swoich zadań mają
przypisane obowiązki zarówno w zakresie dróg publicznych jak również dróg
wewnętrznych. Sprawują one funkcję zarządu dróg publicznych w granicach
administracyjnych np. danego miasta (z wyłączeniem autostrad i dróg ekspresowych) i są
także zarządcą dróg wewnętrznych znajdujących się na gruntach stanowiących własność
miasta, posiadających wydzielony geodezyjnie pas drogowy, przekazanych w trwały
zarząd.
Niemniej jednak, należy wziąć pod uwagę obecne orzecznictwo administracyjne m. in.
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2026 r. (sygn. akt. III OSK
658/23), w którym czytamy, że: „Jeżeli dana droga zorganizowana na terenie będącym
własnością gminy nie stanowi drogi publicznej, to zarządzanie taką drogą nie należy do
zakresu zadań zarządcy dróg publicznych tej gminy. Nie wyklucza to zarządzania taką
drogą wewnętrzną także przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), ale czyni to organ
wykonawczy nie jako zarządca dróg publicznych, ale jako organ wykonawczy gminy lub
też poprzez odrębnie w tym celu utworzoną jednostkę organizacyjną, która jednak nie
może być zarządem dróg publicznych. Tym samym trafnie Sąd pierwszej instancji
stwierdził, że skoro Zarząd Dróg Miejskich w Wodzisławiu Śląskim jest zarządem dróg
publicznych w tej Gminie, to tym samym zakresem jego zadań nie może być objęte
zarządzanie drogami wewnętrznymi które nie stanowią części dróg publicznych
(gminnych) niezależnie od tego, kto jest ich właścicielem.”. W innym zaś wyroku NSA
z dnia 6 maja 2026 r. (sygn. akt. III OSK 44/26) stwierdził, że „Ustawowe zadania
przypisane zarządcy dróg publicznych obejmują, jak zostało to już wskazane, sprawy z
-- 2 of 3 --
3
zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony takich dróg.
Tym samym inne zadania publiczne nieobejmujące dróg publicznych nie mogą być
wykonywane przez zarządcę dróg publicznych. (…). Jeżeli dana droga zorganizowana na
terenie będącym własnością gminy nie stanowi drogi publicznej, to zarządzanie taką
drogą nie należy do zakresu zadań zarządcy dróg publicznych tej gminy.(…). Podnoszona
w uzasadnieniu skargi kasacyjnej kwestia oszczędności związana z tworzeniem jednej
jednostki organizacyjnej zamiast dwóch takich jednostek nie może uzasadniać naruszania
prawa i uznania za zgodną z prawem wykładni wprost naruszającej przepisy ustawy.”.
Biorąc zatem pod uwagę obecne orzecznictwo sądów administracyjnych ustala się
pogląd, że jednostki powołane na mocy art. 21 ustawy o drogach publicznych przez
organy stanowiące jednostki samorządu terytorialnego do pełnienia funkcji zarządu drogi
publicznej na mocy tego właśnie przepisu mogą realizować wyłącznie zadania określone
w art. 20 ustawy o drogach publicznych tzn. zadania zarządcy drogi publicznej. Tym
samym zarządca drogi określony w art. 19 ustawy o drogach publicznych pełni funkcje
zarządcy drogi wyłącznie w stosunku do dróg publicznych i nie może wykonywać w ten
sam sposób tj. przez tę samą jednostkę organizacyjną zadań w stosunku do dróg
wewnętrznych. Jednocześnie należy wskazać, że do resortu infrastruktury na przestrzeni
ostatnich kilkunastu lat nie były kierowane liczne wnioski jednostek samorządu
terytorialnego wskazujące na problemy z tym związane i konieczność wprowadzenia
zmian w ustawie o drogach publicznych. Natomiast, w związku ze zgłaszanymi w tym roku
postulatami oraz orzecznictwem sądów administracyjnych resort infrastruktury
przeanalizuje możliwość dokonania zmian prawnych w tym zakresie w momencie
podjęcia przez Ministerstwo Infrastruktury prac legislacyjnych nad nowelizacją ustawy o
drogach publicznych.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 3 of 3 --